WYKŁAD 8. Zarządzanie finansami i analiza finansowa przedsiębiorstwa

• Teoretyczne podstawy

decyzji finansowych.

• Rodzaje decyzji.
• Zasady podejmowania

decyzji.

• Narzędzia wspomagające

podejmowanie decyzji
finansowych

Zarządzanie finansami firmy i analiza

finansowa

Wykład 2. Decyzje finansowe w firmie

Kierownictwo finansowe firmy podejmuje

działania, które prowadzą do maksymalizacji

majątku właścicieli, tzn.:

1. Analizuje wyniki ekonomiczne firmy oraz

sytuację w jej otoczeniu. Wyniki tych
analiz stanowią punkt wyjścia w
podejmowaniu decyzji finansowych.

2. Planuje rozkład przepływów pieniężnych w

czasie, a także wpływy i wydatki, aby
zapewnić utrzymanie płynności finansowej
firmy, w krótkim i długim okresie.

3. Podejmuje działania mające na celu

redukcję ryzyka prowadzonej działalności.

4. Określa zapotrzebowanie na środki

finansowe niezbędne do realizacji
założonych przedsięwzięć oraz pozyskuje
te środki.

... kolejne pytania:

5. Planuje

optymalną

strukturę

finansowania,

służącą

minimalizacji

kosztu

kapitału

maksymalizacji

wartości firmy.

6. Dokonuje alokacji środków między

najbardziej efektywne przedsięwzięcia
inwestycyjne.

7. Projektuje

zyski

akcję

oraz

przygotowuje

propozycje

dotyczące

podziału zysków: na część dywidendową
i

część

pozostawioną

firmie,

zwiększającą jej kapitały.

8. Kontroluje w wymiarze finansowym

realizację zadań podjętych w firmie.

W procesie ogólnego zarządzania finanse

pozwalają odpowiedzieć na pytania:

Zaobserwowane wydarzenia

stanowią sygnały ostrzegawcze. Na ich
podstawie można odpowiednio
wcześniej skorygować plan oraz podjąć
działania przystosowawcze

• - Jaki poziom wzrostu można realizować w

firmie ?

• - Jakie specyficzne aktywa należy utrzymać, a

jakie nowe powinno się pozyskać ?

1. - Jaka jest całkowita wielkość funduszy, które

powinny być zaangażowane w firmie?

2. - Jakie środki powinna pozyskać firma dla

osiągnięcia celów ?

Przedstawiona sekwencja pytań

wskazuje, że finanse są traktowane w
sposób instrumentalny. Mają
określić sposób pozyskania kapitału
oraz sposób jego alokacji między
różne konkurencyjne przedsięwzięcia
.

Podejmowane działania powinny służyć

osiąganiu celów firmy i jednocześnie nie

powinny powodować wzrostu ryzyka

powyżej poziomu określonego przez

właścicieli.

Odpowiedzi

postawione

wyżej

pytania prowadzą do
podjęcia czterech grup
decyzji

skutkach

finansowych:

– operacyjnych – o
poziomie kosztów i w
zakresie bieżącego
zarządzania finansami
(np. płynności)
– inwestycyjnych – o
alokacji kapitału
– finansowych – o
wyborze źródeł
finansowania
– dywidendowych – o
podziale wyniku
finansowego

1. Ustalenie programu

sprzedaży, produkcji
oraz zakupów
materiałów i towarów.

2. Zaplanowanie poziomu

rentowności sprzedaży.

3. Ustalenie zasad spłaty

zobowiązań
operacyjnych.

4. Ustalenie zasad

kredytowania
odbiorców.

5. Określenie

przejściowych
nadwyżek środków
pieniężnych, które są
inwestowane w sposób
krótkoterminowy.

Do grupy decyzji
operacyjnych zalicza się:

• Decyzje o inwestycjach w zakresie

zakupu rzeczowego majątku trwałego.

• Decyzje o inwestycjach w zakresie

zakupu finansowego majątku trwałego.

• Decyzje

krótkookresowych

inwestycjach  w  papiery  wartościowe
przeznaczone  do  obrotu.  Muszą  one  być
poprzedzone  analizą,  w  jakim  stopniu
nadwyżki  finansowe  mają  charakter
przejściowy, jak są wysokie i jak długo są
do dyspozycji.

Do grupy decyzji inwestycyjnych zalicza się:

• Decyzje o pozyskaniu dodatkowych

kapitałów własnych na drodze emisji
akcji, udziałów lub dopłat do kapitału.

• Decyzje

zaciągnięciu

kredytów,

pożyczek,

zobowiązań.

Kwestią

podstawowym znaczeniu jest to, czy
firma

będzie

stanie

spłacić

zobowiązania

oraz

czy

działalność

uruchomiana

dzięki

pozyskanym

środkom finansowym jest i będzie
odpowiednio efektywna. .

Do grupy decyzji finansowych zalicza się:

• Decyzje właścicieli o podziale zysku na

dywidendy oraz na część zainwestowaną
w firmie (wzrost kapitałów własnych, np.
kapitału

zapasowego).

Decyzja

powinna

uwzględniać

preferencje

akcjonariuszy co do korzyści w krótkim
okresie

Do grupy decyzji dywidendowych zalicza się:

W każdym z tych obszarów decyzyjnych

finanse dostarczają użytecznych narzędzi
służących zapewnieniu płynności finansowej,
wyborowi najkorzystniejszych projektów
inwestycyjnych oraz wyborowi optymalnego źródła
finansowania.

10.

DECYZJE FINANSOWE a CEL FIRMY

Wszystkie wymienione

decyzje powinny prowadzić do
maksymalizacji majątku
właściciela / li, co oczywiście
oznacza maksymalizację wartości
firmy.

DECYZJE FINANSOWE a ZASADY

11.

W praktyce finansowej w podejmowaniu

decyzji

kierujemy

się

licznymi

zasadami.

Stanowią one uogólnienie zachowań

inwestorów i przedsiębiorców. Te
ogólne zasady dotyczą specyficznych
problemów

zarządzania

finansami

firmy.  Znajomość  tych  zasad  pozwala
lepiej  zrozumieć  decyzje  finansowe  i
proces  ich  podejmowania,  a  także
przewidzieć

reakcję

innych

podmiotów

uczestniczących

konkretnej transakcji, wymagającej
konkretnej decyzji.

Inwestorzy kierują się w podejmowanych
decyzjach swoim partykularnym interesem
finansowym. Biorąc pod uwagę utracone
korzyści, które mogliby osiągnąć, podejmując
inne przedsięwzięcia. Istotnym jest, że przy tej
zasadzie często dochodzi to sprzecznych
interesów różnych podmiotów transakcji, stąd
może to stanowić pole konfliktów.

12.

ZASADA EGOIZMU:

Inwestorzy preferują przedsięwzięcia o
wyższej stopie zwrotu i mniejszym ryzyku.
Zależność między stopą zwrotu i ryzykiem
zależy od indywidualnych preferencji
inwestora. Znając awersję lub skłonność do
ryzyka kontrahentów, można wcześniej
przewidzieć ich reakcje.

ZASADA AWERSJI DO

RYZYKA:

Ogólnie zakłada się, że dywersyfikacja jest
korzystna. Zasada ta jest podstawą budowy
portfela inwestycyjnego, w którym dąży się do
maksymalizacji stopy zwrotu i minimalizacji
ryzyka. Uzyskuje się w ten sposób pewien efekt
kompromisowy.

13.

ZASADA DYWERSYFIKACJI:

W  każdej  transakcji  finansowej  biorą  udział
przynajmniej  dwie  strony.  Cena  rynkowa
wymaga  akceptacji  sprzedawcy  i  nabywcy.  W
czasie  negocjacji  strony  te  często  dysponują
różnymi  siłami  przetargowymi.  Korzystniejsze
warunki  dla  jednej  strony  mogą  oznaczać
straty dla drugiej.
Zasadę dwustronności transakcji (lub
wielostronności) należy uwzględnić w
podejmowaniu decyzji finansowych, które
będą ocenianie w różny sposób przez inne
podmioty.

ZASADA DWUSTRONNOŚCI TRANSAKCJI:

W rachunku efektywności nie uwzględnia się
wszystkich kosztów i korzyści związanych z
daną działalnością. Oznacza to, że z rachunku
ekonomicznego powinny być wyeliminowane
koszty, które są powiązane z przedsięwzięciem,
lecz na ich wielkość inwestor nie ma wpływu.
Są to tzw. koszty nieistotne – „utopione”.
Korzyści również wycenia się na poziomie
przyrostowym.

14.

ZASADA PRZYROSTU

ZYSKÓW:

Należy  sobie  zdawać  sprawę,  iż  w  warunkach
realnego  rynku  nie  wszystkie  podmioty
gospodarcze  mają  jednakowy  dostęp  do
informacji. Mogą one w  różny  sposób  odczytać
pojawiające  się  sygnały,  gdyż  poszczególni
inwestorzy

charakteryzują

się

różną

skłonnością lub awersją do ryzyka. Kolejne
niebezpieczeństwo

jest

związane

interpretacją podawanych informacji.

ZASADA SYGNAŁÓW:

Przeciętne pomysły zapewniają zwykle przeciętne
zyski. Natomiast nadzwyczajne zyski uzyskuje się
dzięki realizacji nowych pomysłów. Towarzyszy im
ryzyko większe od przeciętnego. W ocenie
planowanego przedsięwzięcia należy to uwzględnić,
wymagając wyższej stopy zwrotu. Z doświadczeń
wynika, że gdyby te nowe pomysły były
analizowane w tradycyjny sposób, to wiele z nich
nie było by podjętych do realizacji i z powodzeniem
zrealizowanych.

15.

ZASADA WARTOŚCI

POMYSŁÓW:

Ryzyko  oznacza  taką  sytuację,  w  której
przyszłych  zdarzeń  nie  można  przewidzieć  z
całkowitą  pewnością,  znany  jest  natomiast
rozkład  prawdopodobieństwa  wystąpienia  tych
zdarzeń.    Niepewność  z  kolei  odnosi  się  do
sytuacji

nieznanym

rozkładzie

prawdopodobieństwa przyszłych zdarzeń.

Ryzyko a

niepewność:

Zwiększenie możliwości wyboru przyszłych
działań i większa elastyczność w tym względzie
mają swoją cenę.

16.

ZASADA WYBORU:

W prowadzonej działalności gospodarczej warto
skorzystać z doświadczeń innych firm, które z
powodzeniem prowadzą taką działalność. W ten
sposób

można

uzyskać

informacje

praktycznych, sprawdzonych rozwiązaniach.
Należy jednak zdawać sobie sprawę z
ograniczoności tego podejścia.

ZASADA BEHAWIORALNA:

Pieniądz ma różną wartość w czasie. Pieniądze
otrzymywane wcześniej mają większą wartość
ze względu na możliwości zrealizowania
dodatkowego dochodu z inwestycji, mniejszego
ryzyka oraz większej siły nabywczej.

ZASADA CZAS TO PIENIĄDZ:

Aby właściwie podejmować decyzje finansowe
są nam potrzebne narzędzia możliwe do
wykorzystania w procesie podejmowania
decyzji z zakresu zarządzania finansami:

17.

•Koncepcję wartości pieniądza w czasie.

•Koncepcję oczekiwanej stopy dochodu oraz
odchyleń rzeczywistych stóp dochodu od
stóp oczekiwanych,

będących miarami

ryzyka.

•Teorię równowagi rynku kapitałowego.

•Teorię stopy procentowej.

Im większe koszty utraconych możliwości (w

postaci utraconego dochodu lub odroczonej
konsumpcji), tym bardziej cenne są inwestycje, które
przynoszą dochód wcześniej. Związek pomiędzy
kosztami utraconych możliwości a rozkładem dochodów
w czasie określany jest problemem WARTOŚCI
PIENIĄDZA W CZASIE.

18.

Rozwiązywanie  problemu  wartości  pieniądza  w
czasie polega na analizowaniu związków pomiędzy
czterema  zmiennymi.  Są  to;  wartość  teraźniejsza
(PV),  wartość  przyszła  (FV),  stopa  dyskontowa
(lub  procent)  (k)  oraz  czas  (t).  Przedstawia  to
następujące równanie:

PV = FV x czynnik dyskontowy, gdzie:

czynnik dyskontowy = 1 / (1+k)

lub po przekształceniu:

FV = PV x czynnik oprocentowujący, gdzie:

czynnik oprocentowujący = (1+k)

19.

Warunki, na jakich firmy

mogą korzystać z zewnętrznych
źródeł kapitału są uzależnione od
sytuacji występującej na rynku
finansowym. Podstawowym
parametrem tego rynku jest stopa
procentowa.

Stopa procentowa jest

ceną, którą dłużnik płaci wierzycielowi za
udostępnione fundusze pieniężne.

1. Co to są decyzje finansowe?
2. Czym zajmuje się kierownictwo

finansowe ?

3. Zasady podejmowania decyzji?
4. Jakie wyróżniamy narzędzia zarządzania

finansowego? Teoria wartości pieniądza
w czasie.

5. Co to jest stopa procentowa?

PYTANIA:

20.

Document Outline