background image

DOBRE ŻYCIE

 

background image

Szczęście

background image

LUDZIE …….

AMERYKAŃSKA DEKLARACJA 

NIEPODLEGŁOŚCI (1776) 

„Do niezbywalnych ludzkich Praw należą 

Życie, Wolność i Dążenie do Szczęścia.”

OPINIA SPOŁECZNA 

WIELKIEJ BRYTANII

Lider opozycji David Cameron 

(2006):

 „Przyszedł czas, abyśmy zrozumieli, że 

w życiu chodzi o coś więcej niż 

pieniądze, przyszedł czas, abyśmy 

zamiast na GDP (gross domestic product) 

skoncentrowali się na GWB (general well-

being).” 

Easton (2006): 

81% obywateli Wielkiej Brytanii 

uważa, że najważniejszym 

obowiązkiem rządu jest zapewnianie 

społeczeństwu szczęścia, a nie 

bogactwa.

TRADYCYJNI KLINICYŚCI …….

Thomas Szasz (ur. 1920)

"Humanist of the Year”  1973

Szczęście to wymyślony stan, 
kiedyś często przypisywany 
umarłym przez żyjących, a 
obecnie przypisywany zwykle 
dzieciom przez dorosłych i 
dorosłym przez dzieci.”

background image

SZCZĘŚCIE, czyli SUBIEKTYWNY DOBROSTAN

(

SWB; subjective well being

OPERACYJNA DEFINICJA SZCZĘŚCIA 
na podstawie Satisfaction With Life Scale (
Diener, 
Emmons, Larsen i Griffin, 1985; polska adaptacja Z. 
Juczyński):
  mieć życie bliskie idealnemu
  mieć wspaniałe życie
  być usatysfakcjonowanym z własnego życia
  dostać od życia to, czego się chciało
  nie chcieć (prawie) nic zmienić w swoim życiu 

background image

Podsumowanie wyników badań nad 

SWB

Diener, Lucas i Napa Scolon, 2006

SWP to odczucie OGÓLNEGO SZCZĘŚCIA uwarunkowane 

przez:

 BILANS AFEKTYWNY, czyli ilość pozytywnych i 

negatywnych emocji przeżywanych na przestrzeni 

życia

 SATYSFAKCJĘ Z ŻYCIA, czyli ocenę własnych 

życiowych osiągnięć na tle posiadanych standardów  

Jest słabo lub nawet negatywnie związany z tym, co 

ludzie najbardziej cenią (np. z młodością) i z tym, o 

co najbardziej zabiegają (np. pieniądze, zdrowie 

fizyczne)

Jest bardzo łatwy do osiągnięcia (ok. 80% badanych 

określa siebie jako „szczęśliwy” lub „bardzo 

szczęśliwy”, 2/3 badanych – szczęśliwy przez większą 

część życia)

background image

                                   1991  1992  1993  1994  1995  1996  1997  
2000  2003  2005  2007 2009

Wspaniałe                   1,1     1,2     0,9     1,2     1,4     1,8     1,5     
2,7     3,0     2,7     3,5    4,0

Udane                         22,4   19,5   18,9   22,9   24,1   24,5   24,3   
30,0   31,3   33,5   36,9  38,7

Dosyć dobre               34,6   34,7   33,3   34,7  35,5    31,9   35,8   
35,9   34,7   35,9   35,8  33,9

Ani dobre, ani złe      30,9   32,0   33,5   30,2   29,8    31,1   27,6  
24,6   22,2   19,9   17,2  16,4

Niezbyt udane             9,6   10,3   10,9     8,3     7,4      8,6     9,0    
7,1     6,7      6,3     5,3    5,4

Nieszczęśliwe               1,8    1,7    1,6       2,3     1,5      1,5     1,5    
0,9     1,3      1,2     0,8    1,1

Okropne                       0,7    0,6    0,9       0,5     0,3      0,6     0,3    
0,7     0,7      0,5     0,5     0,5

źródło: Diagnoza społeczna 2009     

% ROZKŁAD ODPOWIEDZI POLAKÓW NA PYTANIE:

„Jak ocenia Pan(i) swoje dotychczasowe życie jako 

całość?” 

background image

                                     2003      2005     2007     
2009
Bardzo szczęśliwy               5,2         5,8        
7,7        9,1
Dosyć szczęśliwy               59,8       63,0      
68,0      66,5
Niezbyt szczęśliwy            30,5       27,9      
22,1      21,9
Nieszczęśliwy                      4,5         3,3         
2,2       2,4

Źródło danych: Diagnoza Społeczna

.

% ROZKŁAD ODPOWIEDZI POLAKÓW NA 

PYTANIE:

„Biorąc wszystko razem pod uwagę, jak 

oceniłby(-aby) Pan(i) swoje życie w tych 

dniach – czy mógłby(mogłaby) Pan(i) 

powiedzieć, że jest ….” 

background image

LICZBA PRZYJACIÓŁ 

136

 Im więcej przyjaciół, tym lepszy dobrostan

WIEK

 

125

 Im młodszy wiek, tym lepszy dobrostan

BEZROBOCIE 

108

 U bezrobotnych gorszy dobrostan

DOCHÓD NA OSOBĘ 

106

 Im wyższy dochód, tym lepszy dobrostan

NADUŻYWANIE ALKOHOLU 

94

 Niższy dobrostan u nadużywających 

alkoholu
BYCIE INNYM lub BIERNYM ZAWODOWO 

83

 Inność/bierność 

zawodowa gorszy dobrostan
BYCIE RENCISTĄ 

80

 U rencistów gorszy dobrostan

MAŁŻEŃSTWO

 

76

 U żyjących w związku małżeńskim lepszy 

dobrostan
PŁEĆ 

71

 Kobiety mają niższe niektóre wskaźniki dobrostanu

WYKSZTAŁCENIE

 

65

 Związek pozytywny

PRACA W SEKTORZE PRYWATNYM 

60

 Związek negatywny

BYCIE ROLNIKIEM 

56

 Związek negatywny

PRAKTYKI RELIGIJNE 

54

 Lepszy dobrostan u częściej 

praktykujących
PRACA W SEKTORZE PUBLICZNYM 

50

 Związek negatywny 

MIEJSCOWOŚĆ ZAMIESZKANIA 

48

 Im mniejsza miejscowość, tym 

lepsze wskaźniki 
BYCIE EMERYTEM 

45

 Związek negatywny

WARUNKI MIESZKANIOWE

 

42

 Im lepsze warunki, tym lepszy 

dobrostan
DZIECI NA UTRZYMANIU 

39

 Związek negatywny

PALENIE PAPIEROSÓW 

35

 Związek negatywny

BYCIE PRZEDSIĘBIORCĄ 

18

 Związek negatywny

NARKOTYZOWANIE SIĘ 

11

 Związek negatywny

ŹRÓDŁO: Diagnoza społeczna 2009

KORELATY DOBROSTANU U POLAKÓW 

(w kolejności wg siły związku)

background image

Składniki szczęścia ogólnego : 
  bilans afektywny
  poziom satysfakcji 
  poczucie sensu
  zaangażowanie

Prawdziwe szczęście:
  występuje w różnych postaciach
  nie zawsze jest przyjemne 

                                                                          SWB

PRAWDZIWE   SZCZĘŚCIE

(Seligman i in. 2004)

background image

Zwiększanie 

szczęścia

Czy warto?

Czy to możliwe?

Jak to robić?

background image

SKUTKI SZCZĘŚCIA

wyniki metaanalizy danych z 229 prób badawczych obejmujących łącznie 

ok. 275 000 osób (Lyubomirsky, King i Diener, 2005)

Somatyczne

Większa aktywność systemu immunologicznego

Wyższy poziom energii i witalności

Mniej zachorowań

Lepszy przebieg leczenia i rekonwalescencji

Długowieczność

Psychiczne

Skuteczniejsza samokontrola impulsów

Skuteczniejsza regulacja emocji

Skuteczniejsze radzenie sobie ze stresem

Większy poziom zaangażowania 

Większa aktywność

Większa twórczość i produktywność

Większa łatwość znajdowania i utrzymania pracy

Lepsza pozycja zawodowa i wyższe zarobki

Więcej przyjaciół i bardziej aktywne kontakty 

towarzyskie

Więcej sympatii ze strony innych, mniej 

konfliktów  

Większe wsparcie społeczne

Większe szansy zawarcia małżeństwa

Mniejsze prawdopodobieństwo rozpadu 

małżeństwa

Społeczne

Większa kooperatywność

Większa prospołeczność i hojność

Większe uwzględnianie innych ludzi we własnych 

działaniach

background image

ZWIĘKSZANIE SZCZĘŚCIA

Figure 1. Three primary factors influencing 

the chronic happiness level.

Źródło: Lyubomirsky, Sheldon i Schkade (2005) 

Trudności:

  STAŁY PUNKT SZCZĘŚCIA

  „HEDONISTYCZNY 

KOŁOWRÓT” 

Możliwości:
WŁASNA AKTYWNOŚĆ 

prowadząca do 

poprawienia:

 bilansu afektywnego

  poziomu zadowolenia z 

życia 

  poczucia sensu

  zaangażowania

background image

POPRAWIANIE BILANSU AFEKTYWNEGO

PODWYŻSZANIE POZYTYWNEGO AFEKTU: Jak oszukać 
„hedonistyczny młyn” (Lyubomirsky, Sheldon i Schkade, 
2005; Seligman, Steen, Park i Peterson, 2006):
  różne pozytywne emocje 
  wyraziste pozytywne emocje
  pozytywne emocje przeżywane w innowacyjny sposób 

OBNIŻANIE NEGATYWNEGO AFEKTU:
  emocje negatywne w pozytywnym kontekście (Smith, 
Larsen,  
    Chartrand, Cacioppo, Katafiasz, i Moran,
  2006)
 „stosowne emocje” negatywne (Fredrickson i Losada, 
2005)

background image

Pozytywne emocje

(Fredrickson, 2008) 

Jak działają? 
 Poszerzają uwagę i przetwarzanie informacji, dzięki 

czemu  budują zasoby

 Unieważniają niekorzystne uboczne skutki emocji 

negatywnych 

Dlaczego się ich nie docenia?
 Współwystępują ze sobą i są mało specyficzne 
 Mają funkcje istotne dla rozwoju człowieka, a nie dla 

przetrwania 

 Najważniejsze korzyści, jakie przynoszą, są ukryte, 

odroczone i odległe od nich treściowo

background image

EMOCJE NEGATYWNE (NE) vs POZYTYWNE (PE)

(Forgas, 2005; Fredrickson, 2008; Isen, 2005)

NE

PE

ORIENTACJA

Zawężenie poznawcze

Torowanie poznawcze 

MOTYWOWAN

IE 

Do działania

Do dostrzegania  i  myślenia

UKIERUNKOW

ANIE UWAGI

Informacje negatywne 

Informacje z  otoczenia  

Informacje pozytywne 

Informacje posiadane 

FUNKCJA

Aktualne radzenie sobie z 

trudnościami 

Korzystanie z możliwości  na 

przyszłość

SKUTKI 

Wyraźne (behawioralne)

Doraźne  

Specyficzne

Ukryte  (psychiczne)

Odroczone 

Odległe 

KORZYŚCI 

Ostrożność , ochrona  i 

obrona 

Analiza 

Realizm 

Otwartość, twórczość , 

plastyczność

Skuteczność decyzji

Kooperacyjność , dobroć , 

relacyjność, i tolerancja 

Energia, pewność siebie

Odporność psychiczna

Zdrowie somatyczne i 

psychiczne 

background image

Optymalny bilans emocjonalny

background image

BILANS AFEKTYWNY 

W ZABURZENIACH OSOBOWOŚCI

Badanie internetowe z udziałem 2 774 osób, kobiet i 

mężczyzn z różnych środowisk wieku 18 - 65 lat .

Na podstawie pomiaru samoopisowym, objawowym 

kwestionariuszem Styl Życia wyłonione zostały 4 grupy 
osób:

   I: borderline, schizotypowe, schizoidalne i  paranoiczne 

   II: unikające, zależne i antyspołeczne

   III: narcystyczne, histrioniczne i obsesyjno-kompulsyjne)

   IV: bez ZO

Pomiar walencji emocji: badani wczuwają się w postaci 

wyrażające emocje i wybierają określenia opisujące ich-
swoje uczucia. 

background image

WARTOŚĆ WSKAŹNIKA BSOM 

W ZALEŻNOŚCI OD RODZAJU ZABURZEŃ OSOBOWOŚCI

Grupy z zaburzeniami osobowości (I, II i III) różnią się istotnie od grupy 

bez zaburzeń (IV)

Źródło: Trzebińska i 
Gabińska (2009)

background image

WARTOŚĆ WSKAŹNIKA POZYTYWNOŚCI

W ZALEŻNOŚCI OD RODZAJU ZABURZEŃ OSOBOWOŚCI

Grupy z zaburzeniami osobowości (I, II i III) różnią się istotnie od grupy 

bez zaburzeń (IV)

Źródło: Trzebińska i Gabińska 
(2009)

background image

PRACA DOMOWA

SPRAWDŹ, CZY MOŻNA ZMIERZYĆ SZCZĘŚCIE ON-LINE 

I CZY WARTO TO ROBIĆ

Zabierz się do tego zadania, kiedy będziesz mieć  możliwość 
spędzić ok. 30 min w Internecie w spokoju i prywatności. 
Odwiedzisz stronę w języku w języku angielskim, więc na wszelki 
wypadek przygotuj słownik angielsko-polski – miej go pod ręką, 
żeby  sprawdzić znaczenie terminów, które okażą się niejasne. 
1.

Wejdź na stronę 

www.positivityratio.com 

 Znajdziesz tam 

kwestionariusz do pomiaru pozytywności opracowany przez 
Barbarę Fredrickson. 
2.

Wypełnij kwestionariusz zgodnie z instrukcją, tak jak osoba 

badana, czyli

 

Sprawdź swoją pozytywność!

3.

Zapoznaj się z uzyskanym wynikiem i jego interpretacją. 

OCEŃ TO DOSWIADCZENIE

Czy  jest różnica w trudności oszacowania uczuć pozytywnych i 

negatywnych? Czy lista uczuć pozytywnych i negatywnych w 

kwestionariuszu jest Twoim zdaniem wyczerpująca? Jakie warto 

dodać i/lub pominąć w  badaniu w warunkach polskich? Czy można 

rzetelnie określić nasilenie  uczuć  przy pomocy takiego 

kwestionariusza? Co w  tym pomaga, a co przeszkadza? Jak można 

zmierzyć bilans afektywny inaczej niż za pomocą listy uczuć? Czy  

i jak wyniki pomiaru bilansu afektywnego mogą zależeć od 

sposobu pomiaru? Czy i jak można wykorzystać dla osobistego 

rozwoju wynik pomiar on-line bilansu afektywnego i innych 

aspektów szczęścia? Jak przeprowadzić taki pomiar, aby był jak 

najbardziej pożyteczny  dla osobistego rozwoju? 


Document Outline