przełączeniu uzwojenia stojana na inną liczbę par biegunów uzwojenie klatkowe wirnika samoczynnie dostosowuje się do pracy przy nowej liczbie par biegunów stojana bez żadnych przełączeń.
W przypadku wirnika pierścieniowego zachodzi konieczność dokonywania przełączeń w uzwojeniu wirnika jednocześnie z przełączaniem uzwojenia stojana. Komplikuje to znacznie układ silnika i dlatego przełączalne uzwojenia bywają bardzo rzadko stosowane w silnikach pierścieniowych.
Silniki dwubiegowe wykonuje się albo z dwoma niezależnymi uzwojeniami, umieszczonymi jedno nad drugim w żłobkach stojana, gdy wymagany stosunek liczby par biegunów jest dowolny, np. 5:3, albo z jednym uzwojeniem przełączalnym, gdy wymagany stosunek liczby par biegunów wynosi 2:1, np. 4:2, 8:4 itp.
Na rysunku 14a przedstawiono schemat uzwojenia silnika dwubiegowego wraz z połączeniami z tabliczką zaciskową. Tabliczka zaciskowa ma sześć zacisków — tak jak w zwykłych silnikach trójfazowych, przy czym zaciski oznacza się nie jak w zwykłych silnikach symbolami Ul, VI, Wl — U2, V2, W2, lecz symbolami
1U, IV, 1W—2U, 2V, 2W
Zmiana sposobu oznaczania eliminuje możliwość powstawania pomyłek w eksploatacji, polegających na przyłączeniu do sieci silnika dwubiegowego tak jak zwykłego silnika o stałej liczbie par biegunów.
Jak wynika z rys. 14ax, każde pasmo fazowe składa się z dwóch połówek połączonych szeregowo w punktach 2U, 2V, 2W. Początek fazy pierwszej, oznaczony 1U łączy się z końcem fazy trzeciej. Początek fazy drugiej, oznaczony IV, łączy się z końcem fazy pierwszej. Początek fazy trzeciej, oznaczony 1 W, łączy się z końcem fazy drugiej, jest to więc uzwojenie trójfazowe połączone w trójkąt. Z uzwojenia tego wyprowadza się sześć przewodów do tabliczki zaciskowej: z wierzchołków trójkąta 1 U, IV, IW oraz z punktów 2U,2V, 2 W7 leżących w połowie każdej z faz.
Na rysunku 14bx podano drugi z ogólnie przyjętych sposobów przedstawiania schematów uzwojeń trójfazowych w układzie trójkątowym, szkic zaś tabliczki zaciskowej (rys. 14c1) ilustruje sposób przyłączenia do sieci uzwojenia przy większej liczbie par biegunów (mniejszej prędkości obrotowej). Strzałkami oznaczone są zaciski uzwojenia 1U,1V, 1W przyłączane do kolejnych przewodów sieci LI, L2, L3.
Na rysunku 14a2 i b2 przedstawiono dwoma
Uzwojenie otwarte
Trójkąt, łączenie szeregowe ( na większą liczbę biegunów)
L1 L2 L3
c<> !i~”W]
| 1U 1V W | I 2U 21/ 2W I
| O O Oj
I________I
Podwójna gwiazda, dwa obwody równoległe ( na mniejszą liczbą biegunów)
1U 1V 1W
C2) I—
I o
1 1U |
IV |
m | |
1 2U |
2V |
2W 1 |
4- |
4 | |
L1 |
L2 |
L3 |
Rys. 14. Schematy połączeń uzwojenia trójfazowego o przelączalnej liczbie par biegunów w stosunku 2:1 w układzie A/ A: a) połączenie uzwojenia z tabliczką zaciskową: aj, bj) dwa sposoby przedstawienia schematu połączeń dla trójkąta; cx) połączenia na tabliczce zaciskowej dla trójkąta; a2), b2) dwa sposoby przedstawienia schematu połączeń dla gwiazdy; c2) połączenia na tabliczce
zaciskowej dla gwiazdy; L\,L2,L1— zaciski przyłączone do sieci
12