background image

OPIS SILNIKA 

 

Silnik  RT  jest  dwusuwowym,  wysokoprężnym  silnikiem  wodzikowym,  pojedynczego  działania  z 

turbodoładowaniem  za  pomocą  gazów  wylotowych  i  przepłukaniem  wzdłużnym.  Jest  to  silnik  nawrotny  do 
bezpośredniego napędu śruby okrętowej. 

Podstawa oraz bloki cylindrowe są wspólnie złączone za pomocą ściągów śrubowych. Skrzynia korbowa 

oraz  zespół  cylindrów  są  od  siebie  oddzielone  przegrodą  z wbudowanymi  dławnicami  uszczelniającymi  drągów 
tłokowych. 

Gazy  wylotowe  opuszczają  cylindry  przez  zawory  wylotu  do  przewodu  zbiorczego.  Turbosprężarki  pracują  w 
oparciu o zasadę doładowania przy stałym ciśnieniu. Zawory wydechowe są otwierane hydraulicznie. 

Powietrze  przepłukujące  dostarczane  przez  turbosprężarki  przepływa  przez  chłodnice  powietrza  i 

oddzielacze wody /osuszacze/ do zasobnika powietrza. Powietrze to wpływa do cylindrów przez zawory zwrotne i 
okna przepłukujące gdy tłok znajduje się blisko dolnego punktu zwrotnego. 

Przy  niskich  obciążeniach  silnika  do  przelotni  powietrza  przepłukującego  dostarczane  jest  dodatkowe  powietrze 
przepłukujące przez niezależnie napędzane dmuchawy pomocnicze. 

Cylindry  i  głowice  cylindrowe  są  chłodzone  wodą  słodką.  Do  chłodzenia  powietrza  przepłukującego 

można stosować wodę słodką o niskiej temperaturze lub wodę morską. Tłoki chłodzone są olejem z systemu oleju 
smarnego. 

Pompy oleju smarnego łożysk oraz pompy wody chłodzącej nie są napędzane przez silnik. 

Łożysko oporowe oraz obracarką są usytuowane po stronie napędu. Wał rozrządu jest napędzany przez 

przekładnię zębatą od wału korbowego. 

Silnik uruchamia się za pomocą sprężonego powietrza, którego wlot do cylindrów jest sterowany rozdzielaczem. 

Układ  sterowania  na  silniku  jest  tak  rozwiązany,  że  można  do  niego  podłączyć  układ  sterowania  z 

mostka /układ sterowania zdalnego/. 

Pulpit  sterowniczy,  który  nie  jest  zabudowany  na  silniku,  zawiera  wszystkie  zespoły  sterujące  i  kontrolne 
niezbędne  do  normalnego  ruchu.  Zawory  pneumatyczne  dla  sterowania  z  silnika  i  ewentualnie  przewidzianego 
sterowania  z  mostka  są  w  większości  umieszczone  w  Centralnym  Zespole  Sterowniczym  zamontowanym  na 
silniku. 

W przypadku uszkodzenia pneumatycznego systemu sterowania silnikiem można sterować z awaryjnego 

stanowiska manewrowego. 

 

ZASADA DZIAŁANIA DWUSUWOWEGO SILNIKA WYSOKOPRĘŻNEGO 

 

1.

 

Tłok  roboczy  w  dolnym  punkcie  zwrotnym  /DPZ/.  Okna  przepłukania  i  zawór  wydechowy  otwarte. 
Powietrze  przepłukujące  wpływa  do  cylindra  i  wypycha  gazy  wydechowe  przez  zawór  wydechowy  do 
turbosprężarki. 

 

 

2.

 

Tłok  roboczy  porusza  się  ku  górze.  Położenie  ES:  okna  przepłukania  zostają  zamknięte  przez  tłok. 
Położenie  AS:  zawór  wydechowy  zamyka  się,  rozpoczyna  się  sprężanie.  Drugi  suw:  /zapłon,  spalanie, 
rozprężanie, wydech, przepłukanie/ UTP DMP 

3.

 

Tuż  przed  górnym  punktem  zwrotnym  /GPZ/  paliwo  zostaje  wtryśnięte  do  cylindra.  Następuje  zapłon 
paliwa  w  sprężonym,  podgrzanym  powietrzu*  Z  chwilą  zapłonu  rozpoczyna  się  proces  spalania*  Gazy 
rozprężają się i pchają tłok roboczy do dołu /suw pracy/. 

4.

 

Położenie AO: zawór  wydechowy otwiera  się,  gazy  wypływają z cylindra do turbosprężarki. Położenie 
EO:  okna  przepłukania  zostają  odsłonięte  przez  poruszający  się  do  dołu  tłok,  powietrze  przepłukujące 
wpływa do cylindra i wypycha gazy przez zawór wydechowy do turbosprężarki. 
 

Przygotowanie  przed  uruchomieniem  po  krótkim  okresie  postoju  /jeden  lub  kilka  dni/.  Przed 

uruchomieniem silnika należy wykonać szereg niżej podanych sprawdzeń i czynności kontrolnych. Zakłada się, że 
wszystkie części które były przeglądane podczas okresu postoju zostały prawidłowo złożone i zamontowane oraz 
sprawdzono ich prawidłowe działanie. Ponadto zakłada się, że wszystkie stosowane narzędzia i przyrządy zostały 

background image

usunięte z silnika oraz» że nie pozostawiono w nim szmat używanych do czyszczenia i innych przedmiotów. 

Następnym warunkiem jest, aby nastawy regulacyjne pomp wtryskowych oraz regulatora a także ich połączenie z 
cięgłami regulacyjnymi były właściwe. 

Uwaga : Aż do punktu 14 główny automatyczny zawór odcinający powietrze rozruchowe musi być w położeniu 
"ZAMKNIĘTY RĘCZNIE". 
 

1.

 

Sprawdzić  poziomy  cieczy  roboczych  we  wszystkich  zbiornikach  systemów  silnika  /łącznie  ze 
zbiornikami przecieków/. Opróżnić z oleju zbiornik przecieków oleju z zaworów wydechowych. 

2.

 

Sprawdzić  czy  wszystkie  zawory  odcinające  wody  chłodzącej  silnika  oraz      systemu  oleju  smarnego 
znajdują się w prawidłowych położeniach. 

3.

 

Otworzyć doloty powietrza z systemu siłownianego /8 bar/ oraz ze zbiorników powietrza rozruchowego 
/30 bar/ do zasilania układu sterującego "A". 

4.

 

Przygotować system paliwowy. 

5.

 

Uruchomić  pompy  wody  chłodzącej  cylindry,  oleju  chłodzącego  tłoki  i  smarnego,  łożysk  głównych  i 
wodzikowych i nastawić normalną wartość ciśnień. 

6.

 

Sprawdzić i upewnić się czy wszystkie odpowietrzenia systemów są otwarte. 

7.

 

Otworzyć kurki indykatorowe na każdej głowicy cylindrowej. Za pomocą obracarki obrócić silnik parę 
razy, aby sprawdzić czy wszystkie części ruchome działają prawidłowo i zobaczyć czy na denku tłoka 
nie  zgromadziły  się  duże  ilości  wody,  oleju  lub  paliwo.  W  celu  wstępnego  przesmarowania  tulei 
cylindrowych należy obrócić ręcznie korbami pomp smarnych cylindrów 40 

÷

 50 razy. Ten sam efekt 

przesmarowania  można  uzyskać  przez  włączenie  zaworu  przesmarowania  przed  rozruchem  tak  długo 
aż  wałek  napędowy  pomp  smarnych  obróci  się  około  400  razy  /można  to  odczytać  na  liczniku 
obrotów/. 

8.

 

Zamknąć kurki indykatorowe. 

9.

 

Sprawdzić i upewnić się, czy drzwi skrzyni korbowej są zamknięte za pomocą wszystkich zacisków. 

10.

 

Sprawdzić  i  upewnić  się,  czy  urządzenia  odcinające  wszystkich  pomp  wtryskowych  oraz  pomp 
zespołów napędowych zaworów wydechowych są ustawione w położeniu włączonym. 

11.

 

Sprawdzić  czy  cięgła  regulacyjne  pomp  poruszają  się  swobodnie.  Przestawić  dźwignię  paliwową  na 
pomocniczym  stanowisku  manewrowym  z  położenia  "ZDALNE  STEROWANIE"  i  połączyć  jaz 
dźwignią  cięgieł  regulacyjnych.  Poluzować  blokadę  dźwigni  paliwowej,  unieść  rękojeść  do  góry  i 
przestawić dźwignię paliwową tam i z powrotem między położeniami "O" i "10". Po wykonaniu tego 
sprawdzenia  ustawić  dźwignię  paliwową  ponownie  w  położenie  "ZDALNE  STEROWANIE"  i 
zabezpieczyć ją przez zaciśnięcie mniejszego z dwóch kółek ręcznych. 

12.

 

Sprawdzić  ciśnienie  w  zbiornikach  powietrza  rozruchowego  oraz  otworzyć  odwodnienia  aż  do 
usunięcia wszystkich skroplin. 

13.

 

Otworzyć  zawór  spustowy  zaworu  zwrotnego  w  głównym  zaworze  rozruchowym  aż  wypłynie  cała 
woda a następnie zamknąć go. 

14.

 

Otworzyć główne zawory odcinające na zbiornikach powietrza rozruchowego. 

15.

 

Ustawić główny zawór odcinający powietrza rozruchowego w położeniu "AUTOMAT". Manometry na 
tablicy  manometrów  muszą  teraz  wskazywać  czy  jest  ciśnienie  powietrza  rozruchowego  i  powietrza 
sterującego. 

16.

 

Ustawić przełącznik na pulpicie sterującym dla dmuchawy pomocniczej w położenie "AUTOMAT". 

17.

 

Ustawić  układ  zabezpieczający  w  położenie  pracy  przez  wciśnięcie  przycisku  "UZBROJENIE"  tj. 
zabezpieczające urządzenie odcinające paliwo nie jest czułe. 

18.

 

Nacisnąć  przycisk  "AWARYJNY  STOP"  na  pulpicie  sterującym  i  obserwować  czy  zabezpieczające 
urządzenie odcinające paliwo do pomp wtryskowych reaguje, t j. czy zawory ssące tych pomp zostaną 
uniesione. Po tym sprawdzeniu nacisnąć przycisk "UZBROJENIE AWARYJNEGO STOPU". 

19.

 

Sprawdzić czy na manometrze oleju przed silnikiem hydraulicznym napędu pomp smarnych cylindrów 
nie pojawia się ciśnienie /na postoju nie może tam być ciśnienia/. Jeśli jest nadal ciśnienie to oznacza, 
ż

e zawór odcinający na przewodzie łączącym przewód główny oleju smarnego łożysk wodzikowych z 

silnikiem hydraulicznym jest nadal otwarty, co jest niedopuszczalne. 

20.

 

Wyłączyć obracarkę i zabezpieczyć dźwignię. 

21.

 

Otworzyć  kurek  kontrolny  głównego,  automatycznego  zaworu  odcinającego  powietrza  rozruchowego 
na chwilę i słuchać czy zawór otwiera się /co można wyraźnie usłyszeć/.  

22.

 

Zamknąć kurek. Sprawdzić szczelność hydraulicznego systemu napędu zaworów wydechowych. 

23.

 

W  zależności  od  tego  skąd  silnik  ma  być  uruchomiony  /z  CMK,  czy  z  pomocniczego  stanowiska 
manewrowego/  zawór  przełączający  42HA  /w  zespole  zawierającym  części  pneumatyczne, 
umieszczonym  nad  pomocniczym  stanowiskiem  manewrowym/  musi  być  ustawiony  we  właściwym 
położeniu( "ZDALNE STEROWANIE" lub "STEROWANIE 2 SILNIKA". 

background image

24.

 

Do  rozruchu  silnika  z  mostka  lub  z  CMK  dźwignia  paliwowa  na  pomocniczym  stanowisku 
manewrowym musi znajdować się w położeniu "ZDALNE STEROWANIE". 

25.

 

Jeśli  silnik  ma  być  uruchomiony  z  mostka  lub  z  CMK  zawór  266HA  "ZDALNE  STEROWANIE 
WŁĄCZONE"  /w  CMK/  musi  być  przez  chwilę  naciśnięty.  Manometr  powietrza  sterującego  musi 
wtedy pokazać ciśnienie. 

26.

 

Sprawdzić ponownie czy nikt z obsługi nie znajduje się w pobliżu koła zamachowego. 

27.

 

Gdy system paliwowy jest także gotowy do ruchu, podać informację na mostek.  

PRZYGOTOWANIE PRZED U RUCHOMIENIEM 

 

 

Do pracy na oleju napędowym /paliwie lekkim/: 

 

 

ustawić  zawór  trójdrożny  21  w  przewodzie  ssącym  pompy  zasilającej  23  tak,  aby  mogła  ona  zasysać 
paliwo lekkie ze zbiornika rozchodowego 3 i podawać je do zbiornika buforowego 24, 

 

 

ustawić zawór trójdrożny 35 tak, aby nadmiar paliwa przepływał z powrotem do zbiornika buforowego 
24, 

 

uruchomić pompy 23 i 25, 

 

sprawdzić  na  wszystkich  pompach  wtryskowych  czy  zawory  odcinające  na  przewodach  dolotowych  i 
powrotnych są otwarte, 

 

odwodnić zbiorniki, 

 

ustawić wymagane ciśnienie w systemie paliwowym za pomocą zaworu regulacji ciśnienia 31 dla pracy 
na paliwie lekkim /i przy niskiej temperaturze paliwa/ wystarczające jest nieznaczne nadciśnienie. Jeżeli 
następnie  wymagane  jest  przełączenie  na  paliwo  ciężkie  zaleca  się  natychmiastowe  nastawienie 
normalnego ciśnienia, 

 

ustawić ciśnienie paliwa na wlocie do pomp wtryskowych używając zaworu regulacyjnego 31a /różnica 
ciśnień przed/ za zaworem regulacyjnym, 

Do pracy na oleju opałowym /paliwie ciężkim/. 

 

 

ustawić  zawór  trójdrożny  21  w  przewodzie  ssącym  pompy  zasilającej  23  tak,  aby  paliwo  ciężkie  było 
zasysane ze zbiornika rozchodowego 2 i podawane do zbiornika buforowego 24, 

 

ustawić zawór trójdrożny tak, aby nadmiar paliwa przepływał z powrotem do zbiornika buforowego 24, 

 

włączyć  ogrzewanie  zbiornika  rozchodowego  paliwa  ciężkiego  2,  zbiornika  buforowego  24, 
podgrzewacza końcowego 26, filtra 27 oraz przewodów, 

 

sprawdzić  na  wszystkich  pompach  wtryskowych  czy  zawory  odcinające  na  przewodach  dolotowych  i 
powrotnych są otwarte, 

 

uruchomić pompy 23 i 25, 

 

podgrzać paliwo ciężkie. Jest to niezbędne, aby uzyskać jego wymaganą lepkość, 

 

ustawić ciśnienie w systemie paliwowym za pomocą zaworu regulacji ciśnienia 31, 

 

ustawić ciśnienie paliwa na wlocie do pomp wtryskowych używając zaworu regulacyjnego 31a, 

 

sprawdzić i upewnić się czy zawór odcinający 37 jest zawsze otwarty. 

 

System paliwa nie jest przygotowany do pracy dopóki paliwo ciężkie przed pompami wtryskowymi nie 

osiągnie wymaganej temperatury - odczytać na termometrze TI. 

Silnik nie może być przed tym uruchomiony na paliwie ciężkim. Odpowietrzanie i napełnianie systemu 

paliwowego na silniku Specjalne odpowietrzanie systemu nie jest potrzebne ponieważ paliwo a zatem i powietrze 
w  nim, przepływa przewodami 36 do przewodu powrotnego gdy tylko pompa podająca zostanie uruchomiona a 
prawidłowe ciśnienie różnicowe nastawione za pomocą zaworu regulacji ciśnienia. 

 

RUCH SILNIKA 

Następujące  rozdziały  dotyczą  ruchu  silnika  w  normalnych  warunkach.  Rozumiemy  przez  to,  że  np. 

wszystkie cylindry pracują. Podczas manewrowania mówi się jednak nie tylko o normalnym sterowaniu silnikiem 
z CMK lub mostka, ale także o możliwości sterowania z pomocniczego stanowiska manewrowego. Ruch w tym 
sensie  oznacza  pracę  silnika  od  pierwszego  uruchomienia  podczas  odcumowania  aż  do  końcowego  zatrzymania 
przy  zacumowaniu.  Silnik  jest  przygotowany  do  pracy  od  nabrzeża  do  nabrzeża  na  paliwie  ciężkim  tj.  bez 
konieczności przełączania na paliwo lekkie /olej napędowy/. 

Ze  względu  na  zastosowanie  zaworu  cyrkulacyjnego  w  systemie  wtrysku  paliwa,  paliwo  może 

background image

cyrkulować  nawet  wtedy  gdy  silnik  nie  pracuje  a  jest  uruchomiona  pompa  podająca.  Aby  to  spełnić  należy 
właściwie  zaprojektować  system  siłowniany  w  celu  odpowiedniego  przygotowania  paliwa  ciężkiego  oraz 
utrzymywania  jego  odpowiedniej  temperatury  podczas  ruchu,  łącznie  z  manewrami  oraz  gotowości  do 
manewrów.  Do  tego  jest  potrzebna  energia.  Dlatego  w  niektórych  przypadkach  może  się  okazać,  że  będzie 
bardziej ekonomicznie stosować olej napędowy podczas manewrowania. 

 

WOLNE OBRACANIE 

Jeśli  tylko  przepisy  odpowiednich  towarzystw  klasyfikacyjnych  nie  zabraniają  tego,  to  zalecamy,  aby 

krótko  przed  każdym  rozruchem  obrócić  silnikiem  co  najmniej  o  jeden  pełny  obrót.  Służy  to  sprawdzeniu  czy 
części  ruchome  poruszają  się  swobodnie.  Nie  potrzeba  tego  wykonywać  po  krótkim  zatrzymaniu  podczas 
manewrowania. 

Można  tego  dokonać  za  pomocą  obracarki  lub  za  pomocą  specjalnego  urządzenia  "WOLNE 

OBRACANIE", szczególnie przydatnego w maszynowniach bezwachtowych. Obracanie wału korbowego można 
obserwować na wskaźniku kierunku obrotów, który jest usytuowany w CMK. 

 

Następujące warunki muszą być spełnione zanim można uruchomić "WOLNE OBRACANIE": 
 

 

silnik  gotowy  do  uruchomienia  w  szczególności  musi  być  odłączony  obracarką,  ciśnienie  oleju  dla 
mechanizmów  napędu  zaworów  wydechowych  oraz  ciśnienie  sprężyn  powietrznych  ustawione  na 
prawidłowym poziomie,  

 

kurki indykatorowe zamknięte, 

 

dźwignia przesterowująca w położeniu "STOP", 

 

główny zawór odcinający powietrza rozruchowego w położeniu "AUTOMAT", 

 

dźwignia nastawy obrotów w położeniu "0". 

 
Podczas  "WOLNEGO  OBRACANIA"  wał  korbowy  obraca  się  z  prędkością  około  5  obr/min  tak,  że 

podawanie paliwa jest zablokowane. 

 

ROZRUCH 

 

Silniki można uruchomić tylko pod warunkiem, że jest on gotowy do ruchu. Dotyczy to także wszystkich 

próbnych  rozruchów  dla  sprawdzenia  i  pracy  silnika  tylko  na  powietrzu.  Upewnić  się,  czy  podawanie  oleju  do 
zespołów        napędowych  zaworów  wydechowych  i  powietrza  do  sprężyn  powietrznych  tych  zaworów  jest 
prawidłowe. 

W zależności od możliwości silnik można uruchomić: 
 

 

z mostka za pomocą sterowania z mostka, patrz instrukcja specjalna, 

 

ze stanowiska manewrowego w CMK, 

 

z pomocniczego /awaryjnego/ stanowiska manewrowego na silniku. 

 

Przygotowania dodatkowe: 

 

 

zawór  przełączający  42HA  w  pneumatycznym  zespole  sterującym  umieszczonym  nad  pomocniczym 
stanowiskiem manewrowym musi być w położeniu "ZDALNE STEROWANIE" a małe. kółko ręczne na 
zaworze  nastawy  obrotów,  musi  być  obrócone  zupełnie  w  lewo  /w  kierunku  przeciwnym  do  ruchu 
wskazówek zegara/ /ciśnienie nastawy obrotów, 

 

dźwignia  paliwowa  pomocniczego  /awaryjnego/  stanowiska  manewrowego  musi  pozostawać  w 
położeniu "ZDALNE STEROWANIE", 

 

ustawić  dźwignię  nastawy  obrotów  na  pulpicie  sterowniczym  w  CMK  w  położeniu  dostatecznie 
wysokim do rozruchu /w zasadzie około 3,5 dla śruby stałej oraz 2 

÷

 2,5 dla siłowni ze śrubą nastawną/. 

Rozruch: 

 

 

ustawić  dźwignię  prze  sterowania  na  pulpicie  sterowania  w  CMK  w  żądanym  kierunku  ruchu 
/NAPRZÓD lub WSTECZ/, 

 

nacisnąć przycisk rozruchu i przytrzymać go tak długo aż silnik osiągnie obroty zapłonowe, 

 

skoro  tylko  silnik  zacznie  pracować  z  obrotami  rozruchowymi,  należy  nastawić  wymagane  obroty  za 

background image

pomocą dźwigni nastawy obrotów na stanowisku manewrowym. 

 

Skoro  tylko  silnik  zacznie  się  obracać  z  wymaganymi  obrotami,  należy  sprawdzić  ciśnienia 

poszczególnych  czynników  roboczych  na  manometrach  i  wyregulować  je  według  potrzeby.  Odczytać  obroty 
turbosprężarek  z  odpowiednich  obrotomierzy  i  sprawdzić  czy  wskazywane  wartości  odpowiadają  wartościom 
odniesienia. Sprawdzić temperatury na przyrządach wskazujących. 

 

Rozruch z pomocniczego stanowiska manewrowego z nastawą obrotów przez regulator. 

 

Przygotowania dodatkowe: 
 

 

zawór  przełączający  42HA  w  pneumatycznym  zespole  sterującym  umieszczonym  nad  pomocniczym 
stanowiskiem manewrowym musi być w położeniu "STEROWANIE Z SILNIKA", 

 

dźwignia paliwowa pomocniczego stanowiska manewrowego musi pozostawać w położeniu "ZDALNE 
STEROWANIE", 

 

ciśnienie  nastawy  obrotów  musi  być  ustawione  na  około  0,2  bara  na  kółku  rocznym  zaworu  nastawy 
obrotów. 

Rozruch: 
 

 

ustawić  dźwignię  przesterowującą  pomocniczego  stanowiska  manewrowego  w  wybranym  kierunku 
ruchu, 

 

naciskać  przycisk  rozruchowy  na  pomocniczym  stanowisku  manewrowym  aż  silnik  osiągnie  obroty 
zapłonowe, 

 

skoro  tylko  silnik  zacznie  pracować  z  obrotami  rozruchowymi,to  wymagane  obroty  muszą  być 
nastawione za pomocą kółka ręcznego na zaworze nastawy obrotów, 

 

Rozruch z pomocniczego stanowiska manewrowego z ręczną nastawą obrotów /bez regulatora/. 

 

Taki sposób prowadzenia ruchu silnika wymaga szczególnej uwagi,ponieważ dźwignia paliwowa steruje 

wtedy bezpośrednio podawaniem paliwa przez paliwowe pompy wtryskowe. Obroty silnika wynikają z oporu jaki 
stawia  śruba  napędowa.  Dlatego  obrotomierz  musi  być  nieustannie  obserwowany  tak,  aby  było  można 
natychmiast  podjąć  odpowiednie  działanie  w  przypadku  jakiegokolwiek  niedopuszczalnego  odchylenia  obrotów 
/ryzyko rozbiegania się silnika/. 

Ogólnie  należy  się  tu  kierować  specjalnymi  środkami  ostrożności,  szczególnie  w  przypadku  siłowni  ze 

ś

rubą nastawną oraz ze sprzęgłem rozłącznym. Silnik nie jest wtedy sterowany regulatorem. 

Przygotowania dodatkowe: 

 

 

zawór przełączający 42HA musi być w położeniu "STEROWANIE MIEJSCOWE", 

 

dźwignia  paliwowa  pomocniczego  stanowiska  manewrowego  musi  być  przestawiona  z  położenie 
"ZDALNE  STEROWANIE" i natychmiast połączona z dźwignią cięgieł paliwowych. Następnie  należy 
ją  ustawić  w  położeniu  rozruchowym  /około  3 

÷

  5  dla  śruby  stałej  oraz  około  2 

÷

  2,5  dla  śruby 

nastawnej/. 

Rozruch: 
 

 

ustawić  dźwignię  przesterowującą  pomocniczego  stanowiska  manewrowego  w  wybranym  kierunku 
ruchu, 

 

naciskać  przycisk  rozruchowy  na  pomocniczym  stanowisku  manewrowym  aż  silnik  osiągnie  obroty 
zapłonowe, 

 

skoro  tylko  silnik  osiągnie  obroty  rozruchowe^należy  nastawić  wymagane  obroty  silnika  przez 
odpowiednie  ustawienie  dźwigni  paliwowej  /w  kierunku  "O"  uzyskuje  się  niższe  obroty  a  w  kierunku 
"10" wyższe/. 

 

RUCH SILNIKA 

Ruch normalny. 
 

Najbardziej korzystne  wyniki eksploatacyjne  uzyskuje się  ogólnie przez utrzymywanie ruchu silnika ze 

stałą  mocą,  Jeśli  obciążenie  lub  obroty  silnika  muszą  być  zmieniane  podczas  ruchu  to  należy  to  wykonywać 

background image

możliwie najwolniej z wyjątkiem nadzwyczajnych przypadków, 

Podczas  normalnej  pracy  należy  przeprowadzać  regularne  kontrole  oraz  podejmować  takie  środki 

ostrożności, które pozwolą uniknąć kłopotów. Najważniejszymi czynnościami są: 

 

1.

 

Regularna kontrola ciśnień i temperatur. Muszą one być utrzymane w wymaganych granicach. 

2.

 

Wartości  odczytywane  z  przyrządów  pomiarowych  i  porównane  z  wartościami  podanymi  w  arkuszach 
pomiarowych z próby zdawczej, po uwzględnieniu aktualnej mocy i obrotów silnika, stanowią doskonały 
poziom-odniesienia  do  oceny  jego  osiągów.  Jakiekolwiek  odchyłki  muszą  być  zbadane.  Usterka  noże 
wystąpić w silniku, w siłowni lub w samych przyrządach. Jeśli nie ma zagrożenia, to niepewny przyrząd 
powinien  być  zastąpiony  nowym.  Temperatury  należy  porównywać  przez  dotykanie  przewodów  
rurowych. 

3.

 

W  celu  dokonania  właściwej  oceny  należy  między  innymi  dokonywać  następujących  odczytowi 
położenia  wskaźnika  obciążenia,  obrotów  turbosprężarek,  ciśnienia  powietrza  przepłukującego, 
temperatury  gazów  wydechowych  przed  turbiną,  Wartościowym  kryterium  jest  także  dzienne  zużycie 
paliwa po odpowiednim uwzględnieniu dolnej wartości opałowej. 

4.

 

Sprawdzenie, czy wszystkie zawory odcinające w systemach chłodzących i smarujących znajdują się we 
właściwych położeniach. Zawory odcinające we wlotach i wylotach w systemie chłodzenia silnika muszą 
zawsze  być  całkowicie  otwarte  podczas  ruchu.  Służą  one  do  odłączania  poszczególnych  cylindrów  od 
systemu wody chłodzącej tylko podczas przeglądów. 

5.

 

Jeśli  stwierdzi  się  nienormalnie  wysoką  lub  niską  temperaturę  we  wylocie  wody  chłodzącej  to 
przywrócenie  jej  do  normalnej  wartości  musi  następować  bardzo  powoli.  Nagła  zmiana  temperatury 
może spowodować uszkodzenie. 

6.

 

Nie  wolno  przekroczyć  maksymalnie  dopuszczalnej  temperatury  gazów  wydechowych  we  wlocie  do 
turbiny.  Zmierzone  temperatury  gazów  wydechowych  we  wylocie  z  cylindrów  należy  porównać  z 
odpowiednimi  wartościami  z  arkuszy  pomiarowych  próby  zdawczej.  Jeśli  wystąpią  znaczne  różnice 
pomiędzy poszczególnymi cylindrami to przyczyna musi być zbadana. 

7.

 

Sprawdzić spalanie przez obserwację koloru gazów wydechowych. 

8.

 

Utrzymywać właściwą temperaturę powietrza przepłukiwania za chłodnicami powietrza przy zachowaniu 
normalnego  przepływu  wody  chłodzącej.  W  zasadzie,  wyższe  temperatury  powietrza  przepłukującego 
powodują  gorsze  napełnienie  cylindrów  co  z  kolei  powoduje  wyższe  zużycie  paliwa  oraz  wyższe 
temperatury gazów wydechowych. 

9.

 

Sprawdzenie  spadku  ciśnienia  powietrza  przepłukującego  w  filtrze  powietrza  i  chłodnicy  powietrza. 
Nadmierne opory Spowodują niedostatek powietrza w silniku. 

10.

 

Paliwo  musi  być  starannie  oczyszczone  przed  użyciem.  Należy  stosować  się  do  instrukcji  wytwórcy 
wirówek.  Otwierać  kurki  spustowe  zbiorników  paliwa  oraz  filtrów  regularnie  na  krótki  okres  w  celu 
spuszczenia wody lub szlamów, które mogłyby się tam zbierać, Utrzymywać właściwe ciśnienie paliwa 
za  pompami  zasilającymi  niskiego  ciśnienia,  we  wlocie  do  paliwowych  pomp  wtryskowych.  Nastawić 
ciśnienie  na  wlocie  do  pompy  wtryskowej  za  pomocą  zaworu  regulacji  ciśnienia  w  przewodzie 
powrotnym paliwa tak, aby paliwo przepływało w systemie przy normalnym wydatku pompy podającej. 

11.

 

Paliwo  ciężkie  musi  być  dostatecznie  podgrzane,  aby  zapewnić,  że  jego  lepkość  przed  wlotem  do 
paliwowych pomp wtryskowych znajdzie się w wymaganych granicach, 

12.

 

Od czasu do czasu należy zmierzyć zużycie oleju smarnego cylindrów. Po odpowiednio długim okresie 
eksploatacji można określić optymalne zużycie oleju cylindrowego. 

13.

 

Pompy wody chłodzącej powinny pracować w ich normalnym punkcie pracy, tzn. ich aktualna wysokość 
podnoszenia  powinna  odpowiadać  nominalnej  wysokości  podnoszenia,  Wtedy  uzyskuje  się  wymagane 
natężenie  przepływu  a  różnica  temperatur  pomiędzy  wlotem  i  wylotem  będzie  w  przybliżeniu 
odpowiadać  wymaganym  wartościom.  Jeśli  jest  ona  wyraźnie  wyższa  to  odpowiednia  pompa  musi  być 
możliwie szybko doprowadzona do właściwego stanu. 

14.

 

Jeśli właściwą wysokość podnoszenia pompy wody chłodzenia cylindrów trzeba. 

15.

 

uzyskać  przez  dławienie  przepływu  to  należy  tego  dokonać  wyłącznie  w  przewodzie  wylotowym  z 
silnika.  Ciśnienie  po  stronie  ssącej  pompy  musi  być  dodatnie,  aby  zapobiec  zasysaniu  powietrza  przez 
dławnice. 

16.

 

Odpowietrzenia w najwyższych punktach systemu wody chłodzącej muszą być bez przerwy otwarte, aby 
powietrze mogło swobodnie uchodzić. 

17.

 

Sprawdzić poziom wody i oleju we wszystkich zbiornikach oraz we wszystkich zbiornikach ściekowych 
systemu przecieków. Znaleźć przyczynę nienormalnych stanów. 

18.

 

Obserwować  wodę  chłodzącą.  Przyczyna  jakiegokolwiek  zanieczyszczenia  lub  zaolejenia  musi  być 
sprawdzona i ewentualne wady usunięte. 

19.

 

Sprawdzić we wzierniku przewodu ściekowego z zasobnika powietrza przepłukującego ile wody z niego 
wypływa. Należy też stwierdzić czy jest to woda morska /przecieki chłodnicy/ czy też słodka /skropliny/. 

background image

20.

 

Odwodnić  przestrzenie  przepłukiwania.  W  tym  celu  należy  otworzyć  raz  dziennie  kurek  spustowy 
przewodu  ściekowego  i  sprawdzić  czy  wypływa  z  niego  jakaś  ciecz  razem  z  powietrzem 
przepłukującym. 

21.

 

Sprawdzić spadek ciśnienia na filtrach olejowych, W razie konieczności należy je wyczyścić. 

22.

 

Temperaturę  korbowego  układu  napędowego  należy  sprawdzać  przez  dotyk  drzwi  skrzyni  korbowej. 
Łożyska,  które  były  przeglądane  lub  wymienione  muszą  być  szczególnie  starannie  obserwowane  przez 
pewien  okres  po  wprowadzeniu  do  eksploatacji.  Należy  przestrzegać  środków  ostrożności 
zapobiegających wybuchom w skrzyni korbowej. 

23.

 

Słuchanie dźwięków wydawanych przez silnik może doprowadzić do odkrycia wielu nieprawidłowością. 

24.

 

Ręcznie  ciągnione  wykresy  indykatorowe  dostarczają  informacji  o  procesie  spalania  i  o  ciśnieniach 
panujących  w  cylindrze.  Jeśli  jakość  stosowanego  paliwa  zmienia  się  /olej  napędowy,  paliwo  ciężkie  z 
różnych stacji bunkrowych/ to maksymalne ciśnienie w cylindrach musi być zmierzone przy najbliższej 
okazji i porównane z ciśnieniami zmierzonymi podczas ruchu na stanowisku próbnym /w odniesieniu do 
nocy i obrotów/. 

25.

 

Jeśli maksymalne ciśnienia w cylindrze są wyższe niż podczas próby odbiorczej to dźwignia regulacyjna 
musi być przestawiona w kierunku  

N  -  W.  Jeśli  maksymalne  ciśnienie  w  cylindrze  jest  wyraźnie  niższe  /3  bary  lub  więcej/  to  wtedy 
dźwignia regulacyjna może być przestawiona w kierunku W

 

+ W. 

26.

 

Wirować olej smarny. Próbki powinny być pobierane w regularnych odstępach czasu. 

27.

 

Uzupełnić  okresowo  poduszkę  powietrzną  w  zbiornikach  tłumiących  systemu  paliwowego  zgodnie  z 
instrukcją. 

28.

 

Przez  wzierniki  kontrolne  w  górnej  obudowie  zaworu  wydechowego  należy  okresowo  sprawdzać  czy 
trzon zaworu wydechowego obraca się w każdym zaworze. Jeżeli nie, dany zawór wydechowy musi być 
naprawiony przy najbliższej okazji. 

Manewrowanie. 

 

Ogólne informacje dotyczące manewrowania oraz zwiększania i zmniejszania obciążenia. 

Właściwe manewrowanie oraz związane z tym zwiększanie obciążenia aż do mocy eksploatacyjnej oraz 

zmniejszanie  obciążenia  poniżej  mocy  eksploatacyjnej  jest  bardzo  ważne  szczególnie  w  świetle  wysokich  mocy 
dzisiejszych silników. Doświadczenie wskazuje, że zbyt szybkie zmiany obciążeń w górnym zakresie mocy mogą 
powodować zwiększone zużycia i zabrudzenia, szczególnie pierścieni tłokowych oraz tulei cylindrowych. Wolne 
zmiany obciążeń pozwalają na dostosowanie się pierścieni  tłokowych do nowych  warunków ruchu i zapewniają 
wtedy  optymalne  uszczelnienie.  Z  drugiej  strony  odpowiednio  wysoka  moc  musi  być  zawsze  do  dyspozycji  w 
krótkim czasie, aby zapewnić bezpieczne manewrowanie w portach oraz kanałach. 

Manewrowanie: 

 

Przez  manewrowanie  ogólnie  rozumie  się  pracę  silnika  od  opuszczenia  portu  aż  do  komendy  "Cała 

naprzód" oraz od zbliżania się do portu aż do komendy "Koniec manewrów". W szczególności oznacza to zmiany 
obrotów  i  kierunku  ruchu  a  także,  w  szerszym  znaczeniu,  jakiekolwiek  podobne  zmiany  podczas  normalnego 
ruchu. 

Zakres manewrowy oznacza zakres obrotów włącznie do obrotów manewrowych "Cała naprzód" i "Cała 

wstecz".  Ten  zakres  jest  zwykle  podzielony  na  cztery  stopnie  manewrowe  z  odpowiednio  wyznaczonymi 
obrotami. Należy uwzględnić ewentualne zakresy obrotów zamkniętych. 

Normalnie manewrowe obroty "Cała" dla silników napędzających stałe śruby napędowe wynoszą około 

70  %  obrotów  nominalnych  co  odpowiada  około  35  %  mocy  nominalnej.  Oznacza  to,  że  statek  płynący  prosto 
naprzód  osiąga  około  2/3  swojej  prędkości  nominalnej.  W  zasadzie  w  pełni  sprawnym  silnikiem  można 
manewrować w całym wyżej wymienionym zakresie bez żadnych ograniczeń czasowych lub odnośnie osiągów. 

W  przypadku  śrub  nastawnych,  gdy  obroty  i  momenty  mogą  być  dowolnie  nastawione,  stosuje  się  te 

same  wytyczne dotyczące ograniczeń  mocy  w zakresie  manewrowym jak podczas manewrowania ze stałą śrubą 
napędową. Jednak nie wolno przestawiać łopat śruby nastawnej z położenia "O" do "Cała" w czasie krótszym niż 
20  sekund.  Jeśli  obroty  silnika  zostaną  zwiększone  szybko  do  obrotów  manewrowych  "Cała"  lub  łopaty  śruby 
przestawione  na  pełny  skok  gdy  statek  jest  nieruchomy,  to  chwilowe  obciążenie  silnika  będzie  nadmiernie 
wysokie aż do momentu nabrania prędkości przez statek. 

Manewrowania można dokonywać z mostka /jeśli istnieje sterowanie z mostka/, z pulpitu sterującego w 

CMK lub z pomocniczego stanowiska  manewrowego na  silniku. Podczas manewrów z  nieczynnym regulatorem 
należy przedsięwziąć specjalne środki ostrożności. 

Podczas  manewrowania  można  stosować  paliwo  ciężkie  lub  lekkie.  Stosowane  paliwo  musi  być 

odpowiednio przygotowane. Podczas manewrowania na paliwie ciężkim, paliwo musi być dostatecznie podgrzane 
aby  utrzymać  wymaganą  lepkość  we  wlocie  do  pomp  wtryskowych  możliwie  w  dolnej  granicy  zakresu. 

background image

Podgrzewanie  przewodów  wtryskowych  paliwa  musi  być  włączone.  Temperatury  czynników  chłodzących  oraz 
powietrza przepłukującego należy utrzymywać możliwie blisko górnych granic podanych dla normalnego ruchu. 

Funkcje  poszczególnych  elementów  sterowania  podczas  manewrowania  są  opisane  w  specjalnym 

rozdziale  /400/  i  odniesione  do  schematu  sterowania.  Z  tego  względu  poniżej  podaje  się  tylko  niezbędne 
czynności z niektórymi dodatkowymi wyjaśnieniami. 

 

Przesterowanie silnika podczas normalnego ruchu z pulpitu sterującego w CMK: 

 

1.

 

Automatyczny  główny  zawór  odcinający  powietrze  rozruchowe  oraz  przełącznik  ręczny  dmuchawy 
pomocniczej muszą być ustawiane w położeniu "Automat". Sprawdzić ciśnienie powietrza rozruchowego 
/maks. 30 bar/. 

2.

 

Aby zatrzymać silnik należy przestawić dźwignię przesterowującą w położenie "Stop" po potwierdzeniu 
komendy. 

3.

 

Przestawić  dźwignię  nastawy  obrotów  w  położenie  około  3 

÷

  5,  które  jest  potrzebne  do  ponownego 

uruchomienia silnika. Jeśli statek jest rozpędzany należy to położenie trochę zwiększyć. 

4.

 

Przestawić  dźwignię  przesterowującą  w  wymagane  położenie  "naprzód"  lub  "wstecz"  co  oznacza 
zainicjowanie funkcji przesterowujących. 

5.

 

Po osiągnięciu przez przestawiacze rozrządu ich nowych położeń zwalnia się blokada rozruchu. 

6.

 

Nacisnąć przycisk rozruchowy i przytrzymać go. Jeśli silnik nadal obraca się w poprzednim kierunku w 
wyniku  napędzania  przez  śrubę  napędową  to  najpierw  zostanie  zatrzymany  sprężonym  powietrzem  a 
następnie uruchomiony w nowym kierunku ruchu.  

7.

 

Urządzenie zabezpieczające przesterowanie zwalnia automatycznie cięgła paliwowe pomp wtryskowych 
skoro tylko silnik obróci się we właściwym, wymaganym kierunku obrotów. 

8.

 

Po nastąpieniu zapłonów w cylindrach zwolnić przycisk rozruchowy. 

9.

 

Wymagane obroty manewrowe nastawia się za pomocą dźwigni nastawy obrotów. 

10.

 

Po  otrzymaniu  komendy  "Koniec  manewrów"  dźwignię  nastawy  obrotów  należy  ustawić  w  położeniu 
"O",  a  automatyczny  główny  zawór  odcinający  powietrza  rozruchowego  w  położeniu  "Zamknięty 
ręcznie". Dźwignia przestero-wująca ma być już w położeniu "Stop". 

 

Przesterowanie "awaryjne" z pomocniczego stanowiska manewrowego na silniku: 
 
Podczas  manewrowania  z  pomocniczego  stanowiska  manewrowego  należy  stosować  się  do  tych  samych 
informacji, które są podane w części: „Przesterowanie silnika podczas normalnego ruchu z pulpitu sterującego w 
CMK”.  Jedyną  różnicę  stanowi  inne  rozmieszczenie  zespołów  roboczych.  Zawór  przełączający  42HA, 
usytuowany  w  pneumatycznym  zespole  sterującym  /obok  pomocniczego  stanowiska  manewrowego/  musi  się 
znajdować w położeniu "STEROWANIE MIEJSCOWE". 

 

Przesterowanie z pomocniczego stanowiska manewrowego z nastawą obrotów przez regulator: 

 

Obroty  nastawia  się  zaworem  nastawy  obrotów  /w  pneumatycznym  zespole  sterującym  obok 

pomocniczego stanowiska manewrowego/. 

Rozruchu  dokonuje  się  przez  naciśnięcie  przycisku  pomocniczej  dźwigni  rozruchowej,  a  przesterowanie  za 
pomocą dźwigni przesterowania na pomocniczym stanowisku manewrowym. 

 

Przesterowanie ze stanowiska pomocniczego za pomocą ręcznej nastawy obrotów: 
 

Ten rodzaj "ruchu awaryjnego" należy stosować przez dłuższy okres czasu 

jedynie w przypadku usprawiedliwionych okolicznościami i do czasu, kiedy 

nowy regulator może być zainstalowany lub kiedy zostaną usunięte inne usterki 
w systemie sterowania. 

W  siłowniach,  gdzie  zastosowano  śruby  nastawne  należy  przedsięwziąć  pewne  dodatkowe  środki 

ostrożności jest istotne aby zapewnić dobrą łączność 

pomiędzy mostkiem a pomocniczym stanowiskiem manewrowym. 

Skoro tylko dźwignia paliwowa 3.12 zostanie wysprzęglona z położenia 

"ZDALNE  STEROWANIE"  połączenie  pomiędzy  regulatorem  oraz  cięgłami  paliwowej  pompy  wtryskowej 
zostaje przerwane ponieważ siłownik pneumatyczny 3.10 zostaje odpowietrzony o Nie powinno  się jednak tego 
robić podczas ruchu 

background image

silnika chyba, że jest to niezbędnie konieczne. 

Jest istotne, aby dźwignia paliwowa była połączona z dźwignią cięgieł 

regulacyjnych paliwa /natychmiast po rozpoczęciu ruchu silnika/. Musi ona pozostać połączona przez cały okres 
ruchu  awaryjnego.  Ponieważ  obroty  nie  są  już  nastawione  przez  regulator,  to  mechanik  musi  bez  przerwy 
pozostawać  przy  pomocniczym  stanowisku  manewrowym  tak,  aby  mógł  natychmiast  interweniować  w  razie 
potrzeby. 

Obroty nie są utrzymywane przez regulator. Będą one rosnąć po zredukowaniu skoku śruby, często tak 

wysoko,  że  spowoduje  to  zadziałanie  zabezpieczającego  urządzenia  odcinającego  paliwo.  Zapobiegnie  to 
nadmiernemu  wzrostowi  obrotów,  ale  przycisk  uzbrajający  na  tablicy  OSC-3  musi  być  naciśnięty  a  silnik 
ponownie uruchamiany. Dlatego usilnie zalecamy: 

 

 

Silnik uruchamiać tylko  wtedy,  gdy  śruba znajduje  w jednym  ze  swoich  końcowych położeń  /naprzód 
lub wstecz/. 

 

Nie zmieniać skoku gdy silnik pracuje. 

 

W celu wykonania manewru /jeśli silnik można przesterować/ przesterować silnik ze śrubą postawioną w 
skrajnym  położeniu  lub    zatrzymać  silnik,  przestawić  śrubę  w  drugie  skrajne  położenie  i  uruchomić 
silnika. 

 

W  siłowniach  posiadających  sprzęgła  rozłączne  nie  wolno  ich  rozłączać  podczas  awaryjnego  ruchu 

silnika.  Zwiększanie  i  zmniejszanie  mocy  po  komendzie  „cała  naprzód”  z  powodów  podanych  na  początku, 
obciążenie  silnika  powinno  być  zwiększane  zmniejszane  w  określonym  przedziale  czasu,  zwykle  przez  1-2 
godziny od pełnej mocy  manewrowej do pełnej mocy eksploatacyjnej. Jednak ten przedział czasu  nie  może być 
mniejszy niż 30 minut podczas zwiększania obciążenia oraz 10 minut podczas zmniejszania.  

Takie  zwiększanie  i  znniejszanie  obciążenia  wykonuje  się  przez  ręczne  przestawianie  odpowiedniej 

dźwigni w CMK lub na mostku. 

W siłowniach ze stałą śrubą w zależności od rozwiązania: 

 

a)

 

dźwignią nastawy obrotów, 

b)

 

dźwignią nastawy skoku śruby, 

c)

 

dźwignią nastawy obrotów i nastawy skoku śruby /kombinacja/. 

 

W odniesieniu do podanych  powyżej ograniczeń czasowych dotyczących zmniejszania  obrotów i  mocy 

wyjątek  stanowią  stany  krytyczne  w  siłowni,  podczas  których  wymaga  się  szybszego  zmniejszania  obciążenia 
dotyczy to również przypadków gdy włącza się system wyłączania lub redukcji obrotów silnika. 

W przypadku manewrów awaryjnych wszystkie ograniczenie podane w punktach 1 i 2 tracą ważność, tj. 

można  wtedy  stosować  pełną  moc  silnika  w  razie  konieczności  ponieważ  bezpieczeństwo  statku  jest 
najważniejsze.  

Ruch silnika: 
 

Przełączanie  z  oleju  napędowego  na  olej  opałowy  /paliwo  ciężkie/  i  odwrotnie.  Przed  przełączeniem  z 

oleju  napędowego  na  olej  opałowy  /paliwo  ciężkie/  jest  konieczne  podgrzewanie  oleju  napędowego  w  obiegu: 
zbiornik buforowy 24 - podgrzewacz końcowy 26 - paliwowe pompy wtryskowe 28 - zbiornik odpowietrzający 29 
-zbiornik buforowy 24 do temperatury około 85°C. Takie podgrzewanie należy wykonywać powoli.Nagłe zmiany 
temperatury mogą prowadzić do zatarcia nurników pomp wtryskowych.Dlatego zaleca się, aby najpierw włączyć 
ogrzewanie  przewodów  dopływu  i  powrotu  paliwa,  filtra  paliwa  22  oraz  zbiornika  buforowego  24  a  dopiero 
następnie i  w razie potrzeby  podgrzewacz  końcowy 26. Jeśli temperatura za podgrzewaczem  końcowym 26 jest 
regulowana  przez  wiskozymetr  to  musi  on  zostać  wyłączony  podczas  podgrzewania  oleju  napędowego  w 
podgrzewaczu  ponieważ  dopływ  czynnika  grzewczego  zostałby  wtedy  odcięty.  Temperatura  paliwa  musi  wtedy 
być regulowana ręcznie, 
Silnik  powinien  pracować  na  ciepłym  oleju  napędowym  co  najmniej  tak  długo  aż  podwyższona  temperatura 
korpusów  pomp  wtryskowych  28  będzie  wyczuwalna  ręką.  Wtedy  praca  silnika  na  oleju  napędowym  może  być 
przełączona na pracę na paliwie ciężkim za pomocą zaworu trój drożnego 21. 

Sprawdzić  ciśnienie  paliwa  za  pompami  zasilającymi  niskiego  ciśnienia  i  na  wlocie  do  pomp 

wtryskowych. 

Na  koniec,  temperatura  paliwa  może  być  zwiększona  do  "wymaganej  temperatury  podgrzewu"  przez 

podgrzewanie  za  pomocą  podgrzewacza  końcowego  26.  Jeśli  temperatura  jest  regulowana  wiskozymetrem  to 
można go ponownie  włączyć. Podgrzewanie  filtra paliwa 27 oraz przewodów dopływu i powrotu paliwa  należy 
utrzymywać  co  najmniej  do  momentu  uzyskania  "wymaganej  temperatury  podgrzewu"  odczytywanej  na 
termometrze we wlocie do pomp wtryskowych. 

background image

Zaleca się, aby podczas przełączania i aż do osiągnięcia "wymaganej temperatury podgrzewu" nie przekraczać 75 
% obciążenia silnika. 

Przełączenie z paliwa ciężkiego na olej napędowy Aby przełączyć ruch normalny z paliwa ciężkiego na 

olej napędowy należy najpierw przestawić odpowiednio zawór trój drożny 21. Powoduje to mieszanie się paliwa 
ciężkiego  z  olejem  napędowym  w  zbiorniku  buforowym  24.Lepkość  cyrkulu-jącej  mieszaniny  przy  danej 
temperaturze  spada  szybko  w  zależności  od  zwiększającego  się  udziału  oleju  napędowego.  Grzanie  systemu 
paliwowego  może  być  wtedy  zmniejszone.  Jeśli  stosuje  się  wizkozymetr  to  odbywa  się  to  automatycznie.  Po 
krótkim okresie czasu można ogrzewanie wyłączyć. 

Ruch przy przeciążeniu: 

 

Jeśli  to  jest  zgodne  z  kontraktem  oraz  z  przepisami  odpowiednich  władz,  towarzystw  klasyfikacyjnych 

itd,  to  dobrze  utrzymywany  silnik,  z  czystym  systemem  doładowania  może  pracować  z  zakontraktowanym 
przeciążeniem  przez  ograniczony  okres  czasu.  Normalnie  jest  to  ograniczone  do  110  %  mocy  nominalnej  przez 
maksymalnie 1 godz  co 12 godzin. Podczas tego okresu należy zwracać uwagę na: 

1.

 

Wskaźnik  obciążenia  oraz  temperatury  gazów  wydechowych  przed  turbiną/ami/  służą  jako  mierniki 
obciążenia silnika - ogranicznik nastawy obrotów oraz położenia cięgieł paliwowych nie może być zdjęty 
ani przestawiony w inne położenie. 

2.

 

temperatury czynników chłodzących muszą być utrzymywane w ich normalnych granicach. 

3.

 

podczas  normalnego  ruchu  /przy  właściwie  wyregulowanych  paliwowych  pompach  wtryskowych/  w 
zasadzie nie można przekraczać położenia wskaźnika dla pełnego obciążenia /. 

4.

 

Maksymalnie  dopuszczalne  położenie  wskaźnika  obciążenia  odpowiadające  przeciążeniu  silnika  należy 
odczytać z protokółu odbioru. Położenie to nie może być przekroczone. 

5.

 

Podczas  ruchu  przeciw  silnemu  wiatrowi,  po  wzburzonym  morzu  lub  z  silnym  zabrudzeniem  kadłuba 
statku  wzrasta  opór  ruchu  statku.  Bez  zmiany  nastawy  obrotów  regulator  będzie  utrzymywać  obroty 
silnika położenie wskaźnika obciążenia wzrośnie, oznacza to, że mimo tych samych obrotów obciążenie 
będzie  wyższe  niż  poprzednio  i  że  silnik  może  zostać  przeciążony.  Jeśli  to  nastąpi  to  obroty  silnika 
muszą być odpowiednio zmniejszone. 

6.

 

podczas  ruchu  z  przeciążeniem,  silnik  musi  być  nadzorowany  szczególnie  starannie.  Po  wystąpieniu 
jakichkolwiek oznak nieprawidłowości moc musi być zmniejszona. 

Ruch przy niskich obciążeniach: 
 

W uzupełnieniu do instrukcji dotyczącej normalnej pracy należy przestrzegać następujące wskazania! 

1.

 

Sprawdzić czy ręczny przełącznik dmuchawy pomocniczej ustawiony jest w położeniu "AUTOMAT". 

2.

 

Utrzymywać temperaturę paliwa blisko górnej granicy zakresu.  

3.

 

Włączyć podgrzewacz dla przewodów wtryskowych paliwa. 

4.

 

Utrzymywać  temperaturę  czynnika  chłodzącego  możliwie  jak  najwyższą  w  granicach  normalnego 
zakresu. 

5.

 

Utrzymywać  możliwie  najwyższą  temperaturę  wody  chłodzącej  do  chłodnicy  powietrza  /jeżeli  jednak 
stosuje  się  wodę  morską,  to  nie  wolno  przekroczyć  dopuszczalnej  temperatury  odlotowej.  Utrzymać 
normalne natężenie przepływu. Dla silników, które przez dłuższe okresy pracują na obciążeniu poniżej 
20 % nominalnego obciążenia zaleca się stosować dodatkowo podgrzewanie powietrza przepłukującego. 

6.

 

Wielkie i ważne znaczenie ma staranne przygotowanie paliwa.  

7.

 

Sprawdzić czy końcówki wtryskiwaczy są w doskonałym stanie. 

 

Dawka oleju cylindrowego jest automatycznie nastawiana dla niskiego obciążenia. Podczas stałego ruchu 

silnika na niskim obciążeniu można szybko stwierdzić czy smarowanie cylindrów jest optymalnie nastawione dla 
danych  warunków  specjalnych.  Ewentualne  korekty  można  przeprowadzić  dla  wszystkich  cylindrów  za  pomocą 
przestawienia rękojeści regulacyjnej dźwigni na pośrednim wałku regulacyjnym. Ponadto ilość oleju cylindrowego 
dla  poszczególnych  punktów    smarnych  można  regulować  za  pomocą  śrub  regulacyjnych  w  pompach  oleju 
cylindrowego.  

 
System cyrkulacji paliwa w silniku. 

background image

 

 

 

Schemat systemu paliwowego. 

 

 

Schemat systemu wirowania paliwa. 

 

Legenda do schematu systemu wirowania. 

1.

 

Zbiornik osadowy paliwa ciężkiego 

background image

2.

 

Zbiornik rozchodowy paliwa ciężkiego 

3.

 

Zbiornik rozchodowy oleju napędowego 

4.

 

Pompa zasilająca wirówkę paliwa ciężkiego 

5.

 

Pompa zasilająca rezerwowa paliwa ciężkiego i oleju napędowego 

6.

 

Pompa zasilająca wirówkę oleju napędowego 

7.

 

Podgrzewacz paliwa ciężkiego 

8.

 

Podgrzewacz oleju napędowego 

9.

 

Samooczyszczająca się wirówka paliwa ciężkiego /pni-yfikator/ 

10.

 

Samooczyszczająca się wirówka paliwa ciężkiego /klaryfikator/ 

11.

 

Samooczyszczająca się wirówka oleju napędowego  

 

Do zbiornika magazynowego oleju napędowego  

II  Z pompy transportowej paliwa ciężkiego  

III  Odwodnienie/spust  
IV Ze zbiornika magazynowego oleju napędowego  

V  Do zbiornika szlamu z wirówek 

 
Legenda do schematu systemu paliwowego. 

Zbiornik osadowy paliwa ciężkiego 

2   

Zbiornik rozchodowy paliwa ciężkiego 

3  

Zbiornik rozchodowy oleju napędowego 

20  

Silnik główny 

21  

Zawór trój drożny 

22  

Filtr ssący 

23  

Pompa zasilająca niskiego ciśnienia 

24  

Zbiornik kompensacyjny 

25 

Pompa podająca 

26  

Podgrzewacz 

27  

Filtr paliwa 

28  

Pompa wtryskowa 

29   

Zbiornik odpowietrzający 

30   

Zbiorniczek kondensacyjny 31»31a Zawór regulacyjny ciśnienia 

32   

Przewód rurowy przecieków z pompy wtryskowej 

33   

Przewód rurowy przecieków z osłon przewodów paliwowych 

34   

Przewód powietrza sterującego 

35   

Zawór trójdrożny 

36 

Przewód powrotny paliwa z zaworu cyrkulacyjnego 

37

 

Zawór odcinający  

VI   

Do wirówki oleju smarnego  

VII   

Do kolektora odpowietrzeń  

VIII   

Z wirówki oleju napędowego  

IX   

Z wirówki paliwa ciężkiego  

X   

Z pompy transportowej 

 

Wziernik   
Wiskozymetr  

Przewody rurowe ogrzewane i zaizolowane  
Przewody rurowe zaizolowane   

Zawór regulacyjny ciśnienia  
Wskaźnik przepływu 

PI Manometr 
TI Termometr 

LC Wskaźnik poziomu cieczy 
TAH Alarm wysokiej temperatury 

background image

Dla  paliw  ciężkich  o  wyższych  lepkościach  wydatek  musi  być  niższy  od  normalnego  wydatku  wirówki. 
Wirowanie  należy  prowadzić  przy  możliwie  najniższym  wydatku  w  celu  uzyskania  najlepszego  efektu  w 
procesie  wirowania.  Podczas  wirowania  wydatek  paliwa  oraz  temperaturę  na  dolocie  do  wirówki  należy 
utrzymywać na stałym poziomie. Szczególną uwagę należy zwrócić na prawidłowy dobór tarczy grawitacyjnej 
w wirówce /zależy od gęstości czynnika wirowanego/ oraz na wielkość przeciw-ciśnienia za wirówką  

We  wszystkich  przypadkach  należy  wybierać  możliwie  największą  tarczę  grawitacyjną  dla  pracy 

ciągłej bez utraty uszczelnienia wodnego. Ważną sprawą jest częste oczyszczanie ze szlamu bębna wirówki. W 
wirówkach  samooczyszczających  się  oddzielony  szlam  może  być  wydalany  podczas  pracy  wirówki.  Może  to 
być  sterowane  ręcznie  lub  automatycznie  poprzez  układ  sterowania  z  przekaźnikiem  czasowym.  W  obydwu 
przypadkach  czas  przerwy  pomiędzy  dwoma  wydaleniami  szlamu  musi  być  określony  na  podstawie  ilości 
wydalanego szlamu. Lepiej jest przyjąć przerwy zbyt krótkie niż zbyt długie Zbyt duża ilość szlamu w bębnie 
zmniejsza  skuteczność  wirówki  tzn.  w  skrajnych  przypadkach  wirówka  przestanie  funkcjonować  a  ponadto 
spowoduje  to  zakłócenia  w  procesie  wydalania  szlamu.  Wydalany  szlam  powinien  mieć  zabezpieczony 
swobodny odpływ Zablokowany odlot nie pozwoli na oczyszczanie się wirówki. 

Opis systemu paliwowego: 
 

W  opisywanej  instalacji  jest  utrzymywane  wysokie  ciśnienie  tak,  ażeby  woda  zawarta  w  paliwie  nie 

odparowywała przy temperaturze wymaganej dla paliwa ciężkiego. 

Przy  odpowiednim  położeniu  zaworu  trój  drogowego  21  paliwo  ciężkie  jest  zasysane  ze  zbiornika 

rozchodowego 2 przez pompę zasilającą 23, która tłoczy je do zbiornika kompensacyjnego 24. Pompa podająca 
25 pobiera paliwo ze zbiornika i podaje je do pomp wtryskowych na silniku 28 poprzez podgrzewacz 26 i filtr 
72.  Wydajność  nominalna  pompy  25  jest  kilka  razy  większa  niż  wielkość  zużywanego  przez  silnik  paliwa. 
Paliwo powrotne przepływa z silnika poprzez zbiornik odpowietrzający 29 z powrotem do zbiornika 24.  

Pompa  23  tłoczy  tylko  tyle  paliwa  ze  zbiornika  rozchodowego  2  ile  zużywa  silnik.  Paliwo  ciężkie  w 

zbiorniku  rozchodowym  2  musi  być  podgrzewane  gdy  jest  to  konieczne,  jednakże  przepisy  Towarzystw 
Klasyfikacyjnych  ograniczają  temperaturę  podgrzewu.  Tylko  paliwo  w  systemie  pomiędzy  zbiornikiem 
kompensacyjnym  24  a  pompami  wtryskowymi  i  powrotem  musi  być  podgrzane  do  wymaganej  temperatury 
wtrysku.  Podgrzew  ten  jest  realizowany  za  pomocą  podgrzewacza  26.  W  razie  potrzeby  w  czasie  podgrzewu 
może  być  włączone  ogrzewanie  zbiornika  kompensacyjnego  24  i  rurociągów  powrotnych.  Gazy  wydzielające 
się w systemie będą odprowadzane poprzez zbiornik odpowietrzający 29 do zbiornika kondensacyjnego 30. 

Instalacja  powinna  być  wyposażona  w  zawory  zwrotne,  ażeby  paliwo  ciężkie  nie  przedostało  się  do 

zbiornika rozchodowego oleju napędowego 3. 

 

PRZYGOTOWANIE PALIWA 

 

Paliwa  ciężkie  takie  jakie  dostarczane  są  dzisiaj  do  spalania  w  silnikach  wysokoprężnych  wymagają 

przygotowania,  do  którego  przeprowadzenia  potrzebne  jest  odpowiednia  instalacja  siłowniana.  Przygotowanie 
paliw ciężkich, instalacja przygotowania paliwa, obecnie stosowane urządzenia obróbki paliwa i ich praca. 

Paliwa ciężkie zwykle zanieczyszczone są cząstkami stałymi, solą i wodą. Gdy nieoczyszczone paliwo 

ciężkie  podawane  jest  do  spalania  w  silniku,  cząstki  stałe  mogą  wtedy  powodować  nadmierne  zużycie  i 
zacieranie się części stykających się z paliwem, jak również zużycie pierścieni tłokowych i tulei cylindrowych. 

Sól,  która  zawiera  sód  /np.  w  wodzie  morskiej/  uszkadza  części  silnika,  które  stykają  się  z  gorącymi 

produktami  spalania.  Ponieważ  część  soli  występuje  w  związku  z  wodą  jest  to  absolutnie  konieczne,  ażeby 
usunąć w maksymalnym stopniu wodę z

 

paliwa. 

W wyniku ich większej gęstości cząstki stałe i woda będą osadzały się na dnie zbiorników osadowych, 

chociaż w przypadku paliwa ciężkiego takie zbiorniki pełnią tylko funkcję oczyszczania wstępnego. W zasadzie 
wirówki odśrodkowe pracują wg tej samej zasady co zbiorniki osadowe ( jednak z dużo większą skutecznością. 
Oddzielają one wodę i inne składniki dzięki ich większej gęstości niż gęstość paliwa. 

Filtry zatrzymują cząstki stałe aż do pewnego rozmiaru, jednak nie wodę, i przy najmniej nie w dużych 

ilościach. 

Homogenizatory  nie  dają  efektu  oddzielania  zanieczyszczeń,  innymi  słowy  wszystkie  niepożądane 

substancje pozostają w paliwie. 

 

Przygotowanie paliw ciężkich w wirówkach odśrodkowych: 
 

W  oparciu  o  doświadczenie  usilnie  zalecamy  ażeby  do  oczyszczania  paliw  ciężkich  były  stosowane 

wirówki  odśrodkowe  i  preferujemy  ich  pracę  w  połączeniu  szeregowym  jako  puryfikatora  i  klaryfikatora.  W 
uzupełnieniu  tego  mogą  być  instalowane  za  wirówkami  specjalne  filtry  lub  homogenizatory.  Normalny  filtr 
paliwa instalowany bezpośrednio na dolocie paliwa do silnika ma za zadanie ochraniać układ wtryskowy przed 
uszkodzeniem spowodowanym przez cząstki stałe. Schemat instalacji powinien spełniać podane wymagania. 

background image

 Oprócz  tego  instalacja  musi  być  prawidłowo  obsługiwana  i  konserwowana  /należy  przestrzegać 

instrukcji obsługi producenta wirówek/. Skuteczność wirowania danej wirówki zależy od wydatku wirowanego 
czynnika  pomnożonego  przez  jego  lepkość  pomnożoną  przez  temperaturę  wirowania.  Mniejsza  wartość  to 
większy  efekt  wirowania.  Dlatego  korzystnie  jest  zmniejszyć  lepkość  wirowanego  paliwa  na  ile  to  możliwe 
przez  jego  podgrzanie.  Jednakże,  w  obecnie  produkowanych  wirówkach  przyjęta  jest  górna  graniczna 
temperatura podgrzewa równa 98°C, gdyż woda musi być oddzielana od paliwa w stanie płynnym. Co dotyczy 
temperatur wirowania zależnych od lepkości czynnika należy przestrzegać instrukcji producenta wirówek. 

 

SYSTEM WODY CHŁODZĄCEJ 

Schemat systemu wody chłodzącej. 

 

 
 

 

Tuleje cylindrowe, głowice cylindrowe, kosze zaworów wydechowych oraz turbosprężarka chłodzone 

są  uzdatnioną  wodą  słodką.  Schemat    przedstawia  instalację  chłodzenia  na  silniku.  Rozmieszczenie  pomp, 
chłodnic  itd.  są  pokazane  na  oddzielnym  schemacie  instalacji  siłownianej,  który  jest  dostarczany  razem  z 
dokumentacją silnikową. 

Jeżeli grozi niebezpieczeństwo zamarzania, należy spuścić wodę z systemu. Ponieważ woda chłodząca 

jest uzdatniona, powinna być magazynowana bez strat. 

Legenda do schematu wody chłodzącej. 

Kosz zaworu wydechowego 

Głowica cylindrowa 

Płaszcz wodny 

Tuleja cylindrowa 

Pierścień nośny 

Kadłub silnika 

Turbosprężarka 

Kryza 

Zawór odcinający 

10 

Zbiornik odpowietrzający 

 

Woda chłodząca 

Zawory dostarczane przez remontowanych producentów, spełniające  

wymagania odpowiednich Towarzystw Klasyfikacyjnych 

Dolot wody chłodzącej 

Odlot wody chłodzącej 

Odpowietrzenie 

Strona instalacji silnikowej 

Strona instalacji siłownianej

background image
background image

SYSTEM OLEJU SMARNEGO 

 

             Schemat systemu oleju smarnego. 

 

Olej smarny potrzebny do smarowania silnika /z wyłączeniem smarowania cylindrów/ jest podnoszony 

do wymaganego ciśnienia smarowania łożysk przez pompę 27 oraz przez pompę 24 do ciśnienia wymaganego 
dla łożysk wodzików. 

Powyższy schemat pokazuje rozprowadzenie oleju do różnych punktów smarnych. 
Rozmieszczenie  pomp,  filtrów,  chłodnic  itd.  są  pokazane  na  oddzielnym  schemacie  instalacji 

siłownianej, który jest dostarczany razem z dokumentacją silnikową. 

Legenda systemu oleju smarnego. 
 

Zbiornik odpowietrzający 
Dźwignia przegubowa 

Wodzik 
Tłok roboczy 

Zespół pompy wtryskowej 
Pompa zespołu napędowego zaworu wydechowego 

7 Wskaźnik ciśnienia oleju łożysk 33 
8 Pompa zębata                          34 

9 Zawór regulacji przepływu             35 
10 Siłownik zespołu napędu zaworu        36 wydechowego                           37 

11 Silnik hydrauliczny                   38 
12 Rozdzielacz powietrza rozruchowego    39 

13 Prądniczka obrotomierza               40 
14 Przestawiacz rozdzielacza powietrza    A 

15 Zabezpieczenie przesterowania 
16 Napęd obrotomierza                    B 

17 Regulator obrotów                     C 
18 Przekładnia napędów pomocniczych 

19 Zawór 2/2 - drożny                     D 
20 Koło zębate napędu wału rozrządu 

21 Nadajnik obrotomierza 
22 Zespół zaworów na skrzyni przekładni napędów pomocniczych 

background image

23 Napęd nadajnika 

24 Pompa oleju wodzików 
25 Filtr 

26 Chłodnica 
27.Pompa oleju smarowania łożysk  

28.Zawór regulacyjny  
29.Segment wału rozrządu 

30.Łożyska korbowodu  
31.Łożysko główne 

32.Koło zębate na wale korbowym do napędu wału rozrządu  
33.Zespół zaworów układu rozruchowego 

34. Dysze natryskowe 
35.Pośrednie koło zębate dla PTO 

36.Urządzenie wyrównoważające  
37.Zawór przesterowania  

38.Prądnica 
39.Napęd PTO 

40.Zawór redukcyjny ciśnienia 12-5 bar  
 

Olej starowania łożysk i chłodzenia tłoków 2,5 

÷

 3 bar  

Olej smarowania wodzików 12 bar 

Układ hydrauliczny napędu zaworów wydechowych 160 bar 
Części  dostarczane  przez  renomowanych  producentów  spełniające  wymagania  odpowiednich  Towarzystw 
Klasyfikacyjnych  

Dolot oleju  
Pompa oleju smarowania łożysk 

Zawór regulacyjny  
Segment wału rozrządu  

Łożyska korbowodu  
Łożysko główne 

Koło zębate na wale korbowym do napędu wału rozrządu  
Zespół zaworów układu rozruchowego  

Dysze natryskowe 
Pośrednie koło zębate dla PTO  

Urządzenie wyrównoważające  
Zawór przesterowania  

Prądnica Napęd PTO 
Zawór redukcyjny ciśnienia 12-5 bar 

G.  

Powrót oleju do zbiornika oleju  

H.  

Powrót oleju do skrzyni korbowej  

I. 

Do sprzęgła elastycznego /Geislinger/ 

background image

SYSTEM POWIETRZA ROZRUCHOWEGO 

 

Schemat systemu rozruchowego. 

 

 

Stosowane powietrze sprężone powinno być możliwie najczystsze i suche. Okresowo, lecz przed każdym 

rozruchem  silnika^  system  powietrza  rozruchowego  musi  być  opróżniony  z  kondensatu  wodnego  przez  otwarcie 
zaworów odwadniających. 

 

Legenda do schematu systemu rozruchowego. 
 

Komora zaworu wydechowego 

Zawór rozruchowy 

Głowica cylindrowa 

Łapacz ognia 

Blok cylindrowy 

Rozdzielacz powietrza rozruchowego 

Zawór 3/2 - drożny 

Odcinający zawór rozruchowy 

Zawór zwrotny 

10 

Zawór sterujący 

11 

Butle powietrza sterującego 

12 

Zasilanie powietrzem sterującym 

13 

Butle powietrza rozruchowego 

14 

Zawór bezpieczeństwa 

15 

Zawór wolnego obracania 

16 

Główny zawór rozruchowy 

Powietrze rozruchowe 30 bar 

Powietrze sterujące 8 bar 

C   

Zasilanie sprężyn powietrznych 5,5 

÷

 6 bar 

Części dostarczane przez renomowanych producentów spełniające wymagania odpowiednich Towarzystw 
Klasyfikacyjnych 

 

Zawór odwadniający 

Odpowietrzenie