WYDZIAŁ ELEKTRONIKI TELEKOMUNIKACJI I INFORMATYKI
KATEDRA OPTOELEKTRONIKI I SYSTEMÓW ELEKTRONICZNYCH
LABORATORIUM METROLOGII
Ćwiczenie nr 2
Pomiary oscyloskopowe.
Imię i nazwisko:
Grupa:
Data wykonania ćwiczenia:
Jakub Zapadka
ET2A
20.10.2010
1. Wzorcowanie kanału Y oscyloskopu napięciem stałym.
Celem zadania było wyznaczenie metodą najmniejszych kwadratów stałej napięciowej
kanału za pomocą odchylania napięciem stałym plamki o określoną liczbę działek od położenia
zerowego. Przeprowadzono wzorcowanie kanału Y1 (CH1) oscyloskopu HM303-6 multimetrem
cyfrowym Agilent 34405A dla stałej napięciowej kanału Y Dy = 1V/cm. Wyniki pomiarów i
obliczeń przedstawia tabela 1.
Tabela 1.
Wartości stałych napięciowych D
ypom
(wynikającej z pomiarów) i D
yobl
(wynikającej z
obliczeń) zostały policzone według poniższych wzorów:
D
ypom
= U
y
/y
D
yobl
= m
y
- współczynnik kierunkowy prostej U
y
= m
y
y + n
y
wyznaczony metodą
najmniejszych kwadratów
δ
y
= ( D
ypom
- D
yobl
) / D
yobl
W dokonanych pomiarach można zaobserwować bardzo mały odchył od wartości
teoretycznej (1 V/cm) i jest to odchył rzędu drugiego miejsca po przecinku co wyraźnie ukazuje
wyliczony błąd względny δ
D
, którego najmniejsza wartość bezwzględna wynosi 0,824%,
największa odpowiednio 2,847%. Przedstawia to zamieszczony niżej wykres δ
D
(y):
y [cm]
-4
-3
-2
-1
1
2
3
4
Uy [V]
-4,049
-3,043
-2,043
-1,027
0,976
1,981
2,947
3,924
Dypom [V/cm]
1,012
1,014
1,022
1,027
0,976
0,990
0,982
0,981
δD [%]
1,370
1,578
2,296
2,847
-2,311
-0,824
-1,616
-1,750
Dyobl [V/cm]
0,999
Błędy pomiarowe w tym ćwiczeniu mogły wynikać z ustawienia zbyt duzej grubości linii na
oscyloskopie bądź niedokładnego ustawienia linii zerowej. Od tych warunków bowiem zależała
dokładność wyników.
2. Pomiary napięcia i czasu oscyloskopem.
Celem ćwiczenia było wyznaczenie stałej czasowej układu całkującego na podstawie
pomiarów napięcia i czasu, przeprowadzonych za pomocą oscyloskopu HM303-6. Badany układ
całkujący (R=993 Ω, C=102,8 nF) był pobudzony przebiegiem prostokątnym o wypełnieniu ½ z
generatora Agilent 33210A.
Stałą czasową zależną od pomiarów możemy wyznaczyć ze wzoru:
Wyniki pomiarów i obliczeń, przedstawia tabela 2.
Tabela 2.
gdzie
δ
RC
= (RC
pom
- RC
teor
)/ RC
teor
-5
-4
-3
-2
-1
0
1
2
3
4
5
-3,000
-2,000
-1,000
0,000
1,000
2,000
3,000
4,000
5,000
1,3701,578
2,296
2,847
-2,311
-0,824
-1,616
-1,750
Wykres zależności δD(y)
Y
δD(y)
2
1
ln
U
U
t
RC
=
U(t1) [V]
3,75
U(t2) [V]
0,3
250
102,08
98,98
δRC [%]
-3,04
t [μs]
Rcteor [μs]
Rcpom [μs]
3. Różnicowe pomiary napięć między dwoma punktami nieuziemionymi.
Używany w ćwiczeniu oscyloskop HM303-6 posiada wejścia niesymetryczne, w których
jeden z przewodów połączony jest z masą. Za pomocą oscyloskopu z wejściem niesymetrycznym
niemożliwe jest bezpośrednie obserwowanie przebiegów pomiędzy punktami, z których żaden nie
jest połączony z masą. Dołączenie do takich punktów przewodu masy powoduje zmianę
konfiguracji układu lub nawet jego uszkodzenie. Chcąc obserwować napięcie między punktami nie
połączonymi z masą za pomocą oscyloskopu z wejściami niesymetrycznymi użyto dwóch kanałów
w trybie pracy sumacyjnej. Wyniki pomiarów i obliczeń przedstawia tabela 3.
Tabela 3.
Pomiary powtórzono między dwoma punktami nieuziemionymi za pomocą kursorów
wykorzystując oscyloskop cyfrowy TDO2026B. Wyniki podano w tabeli 4.
Tabela 4.
Stała czasowa RC zmierzona różni się nieznacznie (rząd
μs)
od tej obliczonej.
4. Obserwacja przebiegów w układach cyfrowych
Na oscyloskopie wyświetlono przebiegi na wyjściu licznika binarnego 7493 oraz na bramce
logicznej AND typu 7408. Układ pomiarowy podłączano kolejno od najstarszego do najmłodszego
wyjścia licznika i badano ile okresów przebiegu wejściowego T
in
przypada na jeden okres
przebiegu każdego z wyjść:
T
A
= 2 x T
in
,
T
B
= 4 x T
in
,
T
C
= 8 x T
in
,
T
D
= 16 x T
in
.
U(t1) [V]
3,5
U(t2) [V]
0,4
250
102,08
115,26
δRC [%]
12,91
t [μs]
Rcteor [μs]
Rcpom [μs]
U(t1) [V]
3,48
U(t2) [V]
0,36
250
102,08
110,2
δRC [%]
7,95
t [μs]
Rcteor [μs]
Rcpom [μs]
Następnie zmierzono napięcia odpowiadające stanom wysokiemu i niskiemu na wyjściu A
pod wpływem przebiegu prostokątnego:
U
Hi
= 3,88 [V]
U
Lo
= 0,164 [V]
Z obserwacji przebiegów oraz tabeli prawdy bramki AND wynika, że bramka jest otwarta
dla stanu wysokiego wejścia IN1. Przenosi ona wtedy sygnał z wejścia IN2 na wyjście OUT.
Tabela 5. (Prawdy bramki AND):
IN1 IN2 OUT
0
0
0
0
1
0
1
0
0
1
1
1
5. Automatyczne pomiary parametrów impulsów w przebiegu okresowym
Celem ćwiczenia był automatyczny pomiar następujących parametrów sygnału
impulsowego za pomocą oscyloskopu TDO2062B:
• napięcia międzyszczytowego Vpp (Peak-Peak),
• napięcia skutecznego Vrms (RMS),
• napięcia średniego Vavg (Average),
• częstotliwości f (Frequency),
• okresu T (Period),
• czasu trwania dodatnich impulsów tw (+Width),
• współczynnika wypełnienia k= tw/T [%] (+Duty).
Wyniki pomiarów zanotowano w tabeli 6.
Tabela 6.
Widzimy, że obliczony współczynnik wypełnienia jest taki sam jak zmierzony.
Vpp [V]
4,24
Vrms [V]
2,28
Vavg [V]
1,36
f(F) [Hz]
1000
1000
249
k(DC+) [%]
24,9
kobl [%]
24,9
T [μs]
tw(W+) [μs]
6. Obserwacja charakterystyk diod półprzewodnikowych
I = f(U)
w obszarze przewodzenia.
Celem zadania była obserwacja charakterystyk I = f(U) w obszarze przewodzenia dla trzech
diod półprzewodnikowych: germanowej, krzemowej i z arsenku galu (LED). Charakterystyki diod
obserwujemy wykorzystując pracę XY oscyloskopu HM303-6 i impulsy generatora HM8131-2.
Na podstawie oscylogramów należało wyznaczyć napięcie przewodzenia badanych diod U
F
dla
prądu 25 mA oraz wyznaczyć metodą graficzną rezystancję dynamiczną oraz rezystancję statyczną.
Wyliczone i zmierzone wartości przedstawia tabela 7:
Tabela 7.
typ diody Uf[V]
R[ohm]
dU[V]
dI[A]
rd[ohm]
Ge
0,336
13,440
0,170
0,045
3,778
Si
0,752
30,080
0,130
0,046
2,826
LED
2,160
86,400
0,800
0,050
16,000