Wprowadzenie do rachunkowości

Ogólna klasyfikacja podziału

kosztów

• Oparta jest na rachunku zysków i

strat:

– Koszty działalności operacyjnej

• Podstawowej
• Pozostałej

– Koszty działalności finansowej

kryteria klasyfikacyjne

kosztów

• Rodzaj zasobów
• Rodzaj działalności

operacyjnej

• Struktura

organizacyjna

• Sposób odniesienia

na produkty

gotowe

• Związek z

przychodami

• Struktura

wewnetrzna
kosztów

• Rozmiary

działalności

• Stopień

wykorzystania
zdolności
wytwórczych

Koszty wg struktury

organizacyjnej

• Jednostki organizacyjne

przedsiębiorstwa

• Ważne stanowiska (linia produkcyjna)
• Dotyczą podmiotowego rachunku

kosztów

Klasyfikacja kosztów ze

względu na ich związek z

przychodami ze sprzedaży

• Koszty związane z produktami

(koszty produktu)

• Koszty obciążające bezpośrednio

wynik okresu (koszty okresu)

Większość kosztów i przychodów

jest wykorzystywana do

obliczenia zysku/straty za dany

okres sprawozdawczy

Ale...

Niektóre koszty i przychody nie są

ujawniane w Rachunku Zysków i Strat,

lecz w bilansie– jako element kapitału

własnego

Klasyfikacja kosztów wg

zasobów (układ rodzajowy)

• Zużycie

materiałów i
energii

• Usługi obce
• Podatki i opłaty
• Wynagrodzenia

• Amortyzacja
• Pozostałe koszty

rodzajowe

• Ubezpieczenia

społeczne i inne
świadczenia

Układ rodzajowy

• Jednostka, która ewidencjonuje koszty

jedynie w układzie rodzajowym posiada
ograniczona informację o kształtowaniu
się kosztów – zna ogólną kwotę
poniesionych kosztów, ich strukturę nie
wie natomiast gdzie i na co zostały
poniesione koszty. W związku z tym,
ewidencję kosztów wyłącznie w układzie
rodzajowym mogą stosować

Układ rodzajowy stosują:

• małe jednostki gospodarcze, o nie

rozbudowanej strukturze organizacyjnej, w

których nie zachodzi potrzeba kontroli

kosztów według miejsc ich powstawania,

• zajmujących się głównie świadczeniem

usług,

• wytwarzających w krótkim cyklu

produkcyjnym nieskomplikowane produkty.

• Jednostki te nie mają potrzeby

kalkulowania rzeczywistego kosztu

wytworzenia produktów.

zużycie materiałów i energii

• materiałów podstawowych,
• materiałów pomocniczych,
• opakowań,
• materiałów budowlanych i części zamiennych,
• materiałów gospodarczych, biurowych,

reklamowych,

• paliw gazowych, płynnych, stałych,
• ogumienia,
• książek, wydawnictw, druków,
• energii elektrycznej, cieplnej, ciepłej i zimnej

wody oraz sprężonego powietrza.

usługi obce

• ujmuje się poniesione koszty usług

świadczonych przez inne jednostki
gospodarcze, w zakresie usług: remontowych,
transportowych, sprzętowych, budowlanych,
łączności, najmu, dzierżawy, składowania,
projektowych, sprzątania,
telekomunikacyjnych, prawnych, handlowych,
prowadzenia ksiąg, doradztwa, pralniczych,
wywozu śmieci, utrzymania czystości,
biurowych oraz bankowe opłaty
manipulacyjne i prowizje.

podatki i opłaty

• podatek akcyzowy

• podatek od nieruchomości

• podatek od środków transportu

• inne podatki lokalne

• podatek VAT naliczony, ale tylko wówczas

gdy nie podlega zwrotowi ani odliczeniu od

podatku należnego

• opłaty urzędowe tj.: notarialne,

paszportowe, rejestracyjne, skarbowe, za

wieczyste użytkowanie gruntów, za

ochronę środowiska itp.

świadczenia na rzecz

pracowników

• składki z tytułu ubezpieczeń społecznych

obciążające pracodawcę,

• składki na Fundusz Pracy i Fundusz

Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych,

• odpisy na Zakładowy Fundusz Świadczeń

Socjalnych,

• świadczenia rzeczowe związane z

bezpieczeństwem i higieną pracy (np. posiłki

regeneracyjne, środki czystości, odzież ochronna i

robocza),

• szkolenia pracowników,
• ubezpieczenia osobowe pracowników

amortyzacja

• obejmują planowe odpisy amortyzacyjne

środków trwałych oraz wartości

niematerialnych prawnych według zasad

ustalonych w planie amortyzacji. Jednostka

gospodarcza sama ustala wysokość stawki

planowej uwzględniając zużycie fizyczne,

zmianowość, liczbę godzin pracy lub ilość

wytworzonych produktów, tempo postępu

techniczno – ekonomicznego oraz innego

rodzaju ograniczenia. Odpisy amortyzacyjne

mogą być dokonywane według różnych

metod

pozostałe koszty rodzajowe

• koszty krajowych i zagranicznych podróży

służbowych,

• ubezpieczenia majątkowe,
• składki na rzecz organizacji do których

przynależność jest obowiązkowa,

• koszty reprezentacji i reklamy,
• wypłaty pieniężne na rzecz osób fizycznych nie

zaliczone do wynagrodzeń i świadczeń na rzecz

pracowników (np. stypendia, odprawy pośmiertne,

odszkodowania powypadkowe),

• ryczałty za wykorzystywanie przez pracowników dla

celów służbowych własnych samochodów

osobowych.

Koszty według funkcji i typów

działalności

• Koszty działalności podstawowej

(Koszty produkcji)

• Koszty ogólnego zarządu

• Koszty sprzedaży

Koszty działalności

podstawowej

• obrazują całość rzeczywistych kosztów

poniesionych w danym okresie na

wytworzenie produktów gotowych i

produkcję w toku w układzie pozycji

kalkulacyjnych na wytworzone produkty

gotowe i produkcję niezakończoną.

• Koszty te rozlicza się przy pomocy

odpowiednich metod kalkulacji

Koszty

ogólnoadmnistracyjne

• wynagrodzenia

kierownictwa jednostki i

komórek organizacyjnych

zarządu,

• świadczenia na rzecz

pracowników zarządu,

• koszty podróży służbowych

i ryczałty za

wykorzystywanie własnych

samochodów pracowników

dla celów służbowych,

• koszty łączności,
• koszty biurowe,
• koszty reprezentacji i

reklamy,

• podatki i ubezpieczenia

niezwiązane z

działalności

podstawową i

pomocniczą.

• Koszty ogólno-

gospodarcze to koszty

utrzymania m.in.:

– obiektów o charakterze

ogólnym,

– magazynów,

– straży przemysłowej i

pożarnej,

– służbowych

samochodów osobowych

Koszy sprzedaży

• koszty związane z ostatnia fazą

działalności jednostki to jest z fazą
zbytu. Obejmują one koszty
załadunku, transportu, wyładunku,
koszty ubezpieczenia produktów na
czas transportu, koszty opakowań
wysyłkowych, koszty napraw
gwarancyjnych, koszty utrzymania
stoisk na targach i wystawach itp

Ustalenie

Wyniku

finansowego

Tylko

koszty

rodzajowe

Tylko

Koszty

funkcjonalne

Koszty

rodzajowe

I funkcjonalne

Document Outline