background image

Dr inż. Bronisław 

Samujło

Procesy obróbki 

Procesy obróbki 

ubytkowej

ubytkowej

Wykład 14

Wykład 14

Zamość 
2013

background image

Do  najważniejszych  tendencji  rozwojowych  w 
obróbce  skrawaniem  
narzędziami  z  geometrycznie 
określonymi ostrzami można zaliczyć:
• obróbkę z dużymi prędkościami skrawania (HSC - 
High Speed Cutting),
• obróbkę wysokowydajną (HPC – High Performance 
Cutting),
• obróbkę na twardo obróbkę skrawaniem wyrobów z 
docelową ich twardością)
• obróbkę na sucho (bez cieczy chłodząco-smarującej) 
lub z minimalnym smarowaniem
• obróbkę z zastosowaniem narzędzi 
wielozadaniowych (kombinowanych),
obiegowych (cyrkularnych) lub specjalnych 
(„inteligentnych”)
• obróbkę hybrydową, w tym ze wspomaganiem 
laserowym czy
ultradźwiękowym
• obróbkę ultraprecyzyjną,
• mikroobróbkę.

background image

Do innowacyjnych procesów szlifowania można zaliczyć: 
• szlifowanie z dużą prędkością obwodową ściernicy (HSG - 
High Speed Grinding),
• szlifowanie z dużą prędkością przedmiotu (SSG – Speed 
Stroke Grinding),
• szlifowanie z ciągłym sterowaniem torem ściernicy (CPCG – 
Continuous Path Controlled Grinding) określane również 
szlifowaniem wzdłużno-kształtowym (peel grinding),
• szlifowanie głębokie (DG – Deep Grinding, creep-feed 
grinding),
• szlifowanie wysokowydajne (HEDG – High Efficiency Deep 
Grinding) stanowiącepołączenie szlifowania HSG ze 
szlifowaniem DG,
• szlifowanie głębokie z ciągłym obciąganiem ściernicy 
(CDDG Continuous Dressing – Deep Grinding),
• szlifowanie głębokie z ciągłym obciąganiem ściernicy 
wirującej z dużą prędkościąobwodową (HSCDDG – High 
Speed Continuous-Dressing Deep Grin-ding)
• szlifowanie płaszczyzn z kinematyką docierania (fine 
grinding with lap-ping kinematics).

background image

Obróbka z dużymi prędkościami skrawania (HSC – High 

Obróbka z dużymi prędkościami skrawania (HSC – High 

Speed Cutting

Speed Cutting

)

Obiegowa definicja zakłada ÷ 10 krotne – zależnie od 
materiału obrabianego – zwiększenie prędkości skrawania v

c

 w 

stosunku do wartości spotykanych w obróbce konwencjonalnej.

background image
background image
background image
background image

Wiercenie temoformujące FormDrill

Wiercenie temoformujące FormDrill

 jest to proces 

kształtowania 

otworów 

specjalnym 

narzędziem 

zwanym wiertłem termoformującym w blachach, oraz 
cienkościennych  przekrojach  zamkniętych.  Narzędzie 
to może być użyte do wykonywania otworów w ogólnie 
stosowanych materiałach 

background image

Podczas  wstępnych  etapów  procesu  wiercenia 
formującego, rozgrzany materiał unosi się w stosunku 
do  stożka  narzędzia  wprowadzającego,  następnie 
powierzchnia  ta  jest  całkowicie  wciśnięta,  a  masa 
wypartego  materiału  tworzy  „tulejkę”  po  stronie 
wyjścia  narzędzia.  Spód  tulejki  zwykle  wystaje  ku 
dołowi  na  długość  ok.  trzech  grubości  materiału. 
Podczas  wiercenia  zakończenie  kołnierzowe  wystaje 
tylko odrobinę powyżej powierzchni czołowej; kołnierz 
ten  może  być  pozostawiony  w  tym  miejscu  lub 
usunięty (tworząc płaską powierzchnię czołową). 

background image

Powstała  tulejka  po  procesie  termowiercenia  może 
zostać  następnie 

nagwintowana.

  Może  być  ona 

również  wykorzystana  jako  otwór  przelotowy  do 
wykonywania  połączeń  spawalniczych,  lutowniczych 
lub  do  klejenia.  Wiercenie  termoformujące  jest 
alternatywą  dla  nakrętek  spawanych  lub  wkładek 
gwintowych 
(z gwintem wewnętrznym i zewnętrznym).

Standardowe  narzędzie

Standardowe  narzędzie

  składa  się  z  wiertła 

termoformującego wykonanego z węglika spiekanego 
oraz 

oprawki 

ze 

specjalnym 

kołnierzem 

chłodzącym.  Wiertło  mocuje  się  w  oprawce  przy 
pomocy  tulei  zaciskowej.  Oprawkę  mocujemy  na 
konwencjonalnej  wiertarce  pionowej  z  uchwytem 
Morse'a. 

background image

Hybrydowe metody obróbki skrawaniem

Hybrydowe metody obróbki skrawaniem

Obróbką  hybrydową  nazywa  się  taką  metodę 
obróbki,  w  której  różne  lub  w  różny  sposób 
wytworzone formy energii (mechanicznej, cieplnej czy 
chemicznej)  zostają  jednocześnie,  tzn.  w  jednym 
zabiegu  obróbkowym,  wprzęgnięte  w  strefę  jej 
oddziaływania  na  obrabiany  materiał.  Przykładowym 
procesem  hybrydowym  może  być  toczenie  z 
poprzedzającym 

nagrzewaniem 

laserowym 

obrabianego  materiału,  a  więc  wykorzystywanie  jako 
głównej  -  energii  mechanicznej  i  jako  dodatkowej  - 
energii  cieplnej  do  kształtowania  wytwarzanego 
wyrobu. 

background image

Mikroobróbka

Mikroobróbka

background image
background image

Zagrożenia związane z obróbką ubytkową

Zagrożenia związane z obróbką ubytkową

http://www.ciop.pl/16403.html

http://www.ciop.pl/16403.html

Człowiek  w  środowisku  pracy  może  być  narażony  na  oddziaływanie 
różnorodnych czynników zagrażających jego zdrowiu i życiu. 

Z punktu widzenia ich oddziaływania na organizm człowieka czynniki te 
dzieli się na: niebezpieczne, szkodliwe lub uciążliwe

niebezpieczne, szkodliwe lub uciążliwe

.

 
Zależnie  od  stężenia  lub  natężenia,  czynniki  uciążliwe  mogą  stać  się 
szkodliwymi 

(zagrażającymi 

zdrowiu) 

lub 

niebezpiecznymi 

(zagrażającymi 

życiu). 

W  aspekcie  ich  natury,  czynniki  środowiska  pracy  dzieli  się,  zgodnie  z 
obowiązującą  w  normach  klasyfikacją,  na  czynniki  fizyczne,  chemiczne, 

fizyczne,  chemiczne, 

biologiczne 

psychofizyczne

biologiczne 

psychofizyczne

Praca  w  warunkach  ekspozycji  na  oddziaływanie  wymienionych 
czynników  stwarza  możliwość  wystąpienia  niekorzystnych  skutków  dla 
zdrowia  i  życia  człowieka,  a  prawdopodobieństwo  i  zakres  wystąpienia 
tych  następstw  określa  się  jako  ryzyko  zawodowe

ryzyko  zawodowe

…”  [„Ocena  ryzyka 

zawodowego”  –  podstawy  metodyczne,  pod  redakcją  W.  M.  Zawieski] 

background image

Ryzyko zawodowe, związane z wykonywaną pracą wynika, więc z 

Ryzyko zawodowe, związane z wykonywaną pracą wynika, więc z 

narażenia pracownika na działanie czynników niebezpiecznych, 

narażenia pracownika na działanie czynników niebezpiecznych, 

szkodliwych i uciążliwych występujących na stanowisku pracy.

szkodliwych i uciążliwych występujących na stanowisku pracy.

 

Czynnik niebezpieczny

Czynnik niebezpieczny

 to czynnik, którego oddziaływanie może 

prowadzić  do urazu lub innego istotnego natychmiastowego pogorszenia 
stanu zdrowia człowieka bądź do zejścia śmiertelnego. 

Czynnik szkodliwy

Czynnik szkodliwy

 oznacza czynnik, którego oddziaływanie może 

prowadzić do pogorszenia stanu zdrowia człowieka. 

Czynnik uciążliwy

Czynnik uciążliwy

 nie stanowi wprawdzie zagrożenia dla życia lub 

zdrowia człowieka, lecz utrudnia pracę lub przyczynia się w inny istotny 
sposób do obniżenia jego zdolności do wykonywania pracy lub innej 
działalności bądź wpływa na zmniejszenie wydajności. 

W zależności od poziomu oddziaływania lub innych warunków czynnik 
uciążliwy może stać się szkodliwym, a szkodliwy - niebezpiecznym. 

Wykonywanie czynności związanych z obsługą maszyn w procesie 

Wykonywanie czynności związanych z obsługą maszyn w procesie 

obróbki skrawaniem metali wiążę się z narażeniem operatora obrabiarki 

obróbki skrawaniem metali wiążę się z narażeniem operatora obrabiarki 

na oddziaływanie większości powyższych czynników, stwarzających 

na oddziaływanie większości powyższych czynników, stwarzających 

potencjalne możliwości występowania wypadków przy pracy i wymaga 

potencjalne możliwości występowania wypadków przy pracy i wymaga 

zachowywania, na co dzień szczególnych zasad bezpieczeństwa i higieny 

zachowywania, na co dzień szczególnych zasad bezpieczeństwa i higieny 

pracy, regulowanych na ogół stosownymi aktami prawnymi. 

pracy, regulowanych na ogół stosownymi aktami prawnymi. 

background image

Do czynników niebezpiecznych powodujących u operatora obrabiarki 

Do czynników niebezpiecznych powodujących u operatora obrabiarki 

natychmiastowe urazy, należą przede wszystkim czynniki mechaniczne, 

natychmiastowe urazy, należą przede wszystkim czynniki mechaniczne, 

takie jak:

takie jak:

 

ruchome elementy obsługiwanych maszyn, w szczególności:

ruchome elementy obsługiwanych maszyn, w szczególności:

 

- obracające się głowice frezarskie lub rewolwerowe, uchwyty tokarskie, 
wrzeciona, śruby, wały, itp., 
- miejsca zbiegania się obracających elementów maszyn, np. koła zębate, 
koła cierne, koła pasowe, koła łańcuchowe, itp., 
- narzędzia poruszające się ruchem prostoliniowym, np.: piły ramowe i 
taśmowe,
- przemieszczające się elementy maszyn, przemieszczane przedmioty, np.: 
suport maszyn (strugarki porzeczne, tokarki, itp.), ruchome stoły maszyn 
(frezarki, strugarki, szlifierki, itp.), 
- ostre, wystające i chropowate elementy maszyn, np.: elementy 
konstrukcyjne maszyn, narzędzia, wióry, zadziory na obrabianych 
przedmiotach, itp.,  
- spadające elementy maszyn, np.: ciężkie obrabiane przedmioty, uchwyty, 
imadła, konik, itp., 
- śliskie i nierówne powierzchnie wokół maszyn (np.: w skutek rozprysku 
lub rozlania się płynów technologicznych (oleje, płyny chłodzące, itp.),
- powierzchnie gorące lub zimne ( gorące powierzchnie, części maszyn i 
obrabianych przedmiotów, gorącą wodę, płyn chłodzący, olej i parę), 
- wyrzut obrabianych elementów lub narzędzi podczas procesu skrawania 
metali, np.: wiórów, odprysków, przedmiotów obrabianych, uszkodzonych 
narzędzi (ściernicy, noży tokarskich, frezów, itp.).

background image

Do czynników niebezpiecznych należy również zaliczyć zagrożenia 

Do czynników niebezpiecznych należy również zaliczyć zagrożenia 

związane z porażeniem prądem elektrycznym w skutek:

związane z porażeniem prądem elektrycznym w skutek:

 

- bezpośredniego kontaktu z elementem maszyny znajdującym się pod 
napięciem,
- pośredniego kontaktu z częściami maszyny pod napięciem w warunkach 
uszkodzenia (np.: pojawienie się napięcia na obudowie maszyny bądź na 
innym elemencie, które powinny być odizolowane).

Do szkodliwych czynników fizycznych występujących przy obsłudze 

Do szkodliwych czynników fizycznych występujących przy obsłudze 

maszyn do obróbki metali należą: 

maszyn do obróbki metali należą: 

- hałas i drgania związane z pracą maszyn do metali, np.: gilotyny do 
cięcia metalu, przecinarek, itp.),
- mikroklimat (głównie wysoka lub niska temperatura otoczenia oraz 
wysoka wilgotność powietrza) powoduje obniżenie komfortu pracy, złe 
samopoczucie operatora oraz zmniejszenie zdolności wykonywanej pracy.

Hałas 

Hałas 

pochodzący od maszyn do obróbki metali można obniżyć przez 

dokładne wyważenie statyczne i dynamiczne obracających się części 
maszyny, regularne sprawdzanie i dokręcanie obluzowanych śrub oraz 
smarowanie. Maszyny i urządzenia powodujące uciążliwy hałas i drgania 
należy ustawiać na amortyzatorach lub osobnych fundamentach 
niezwiązanych z konstrukcją budynku. Bardzo dobrą metodą jest 
wyłożenie wykładziną dźwiękochłonną osłon maszyn lub sufitu i ścian 
zwłaszcza w małych pomieszczeniach. W walce z hałasem korzystne jest 
zwiększenie odległości pomiędzy maszynami do 2-3 metrów oraz 
zastosowanie ekranów dźwiękochłonnych między stanowiskami.  pracy 
oraz tłumiących hałas. Po wyczerpaniu możliwości obniżenia hałasu 
powyższymi sposobami, gdy hałas nadal przekracza wartości 
dopuszczalne trzeba zastosować rotację pracowników ze stanowisk 
hałaśliwych do cichszych oraz zastosować atestowane ochronniki słuchu. 

background image

Natomiast do szkodliwych czynników chemicznych, które mogą 

Natomiast do szkodliwych czynników chemicznych, które mogą 

występować przy obsłudze maszyn do obróbki metali należą mgły olejowe 

występować przy obsłudze maszyn do obróbki metali należą mgły olejowe 

lub pyły szlifierskie.

lub pyły szlifierskie.

 

Niemal wszystkie prace obróbcze metali powodują powstawanie pewnej 
ilości mgły olejowej. Płyny używane do chłodzenia narzędzi i obrabianych 
przedmiotów (podczas obróbki metali) wskutek działania sił 
mechanicznych oraz oddziaływania ciepła generowanego w wyniku tarcia 
przekształcają się w lekką mgiełkę. Mgiełka ta stwarza potencjalne 
zagrożenie dla zdrowia operatorów i szkodliwie oddziaływuje na 
środowisko pracy maszyn. Natomiast podczas prac szlifierskich ściernica 
wytwarza dużo pyłu szlifierskiego (cząsteczki zeszlifowanego materiału 
oraz wykruszone ziarna ściernicy), co daje efekt w postaci snopu 
świecących iskier. Większa cześć rozrzuconego pyłu szlifierskiego 
zatrzymywana zostaje przez osłonę, lecz znaczna część wydostaje się na 
zewnątrz. 
Przebywanie w takim środowisku pracy (duże zapylenie pyłem 
szlifierskim lub mgłą olejową) może powodować problemy z układem 
oddechowym – można je łatwo zauważyć, gdyż objawia się w postaci 
kaszlu, ciężkiego lub płytkiego oddechu. W zależności od stopnia 
oddziaływania i częstotliwości przebywania w takim środowisku może 
powodować reakcje alergiczne lub podrażnienia skóry u pracownika jak 
również przewlekłe choroby zawodowe (np.: astmę). Ponadto oprócz 
bezpośredniego wpływu na zdrowie operatorów maszyn i przerw w 
produkcji, warto wspomnieć, że mgła olejowa osadza się na wszelkich 
powierzchniach wokół maszyny, sprawiając, że podłoga i powierzchnie 
miejsca pracy się niebezpiecznie śliskie, co może prowadzić do 
poślizgnięcia się pracownika i w konsekwencji do jego upadku. 

background image

Podczas obsługi obrabiarki mogą występować również niekorzystnie 

Podczas obsługi obrabiarki mogą występować również niekorzystnie 

wpływające na operatora czynniki uciążliwe, które mogą zaistnieć z 

wpływające na operatora czynniki uciążliwe, które mogą zaistnieć z 

powodu: 

powodu: 

- wielogodzinnej pracy w pozycji stojącej przy maszynie niedostosowanej 
do cech fizycznych i psychicznych operatora, 
- podnoszenia, przenoszenia, przesuwania ciężkich elementów i 
przedmiotów,
- stresu wywołanego pośpiechem w pracy.

Praca przy obrabiarkach wykonywana jest zwykle w pozycji stojącej. 
Pozycja stojąca ma niekorzystny wpływ na organizm ludzki. Powoduje 
ona zwiększenie zużycia energii w stosunku do pozycji siedzącej oraz 
jest przyczyną powstawania żylaków, płaskostopia, zniekształceń stawów 
kolanowych oraz skrzywień kręgosłupa. Z tych względów stanowisko 
robocze przy obrabiarce powinno być zaopatrzone w siedzisko, aby 
pracownik mógł co pewien czas usiąść, co zapobiega jego zmęczeniu 
oraz sprzyja regeneracji sił pracownika, nawet przy krótkotrwałym 
wykorzystywaniu siedziska w czasie przerw w pracy lub odpoczynku. 

Podnoszenie, przesuwanie ciężkich przedmiotów, zwłaszcza jeśli 
czynności te powtarzane są często, mogą być przyczyną nadmiernego 
zmęczenia fizycznego, przeciążenia mięśni, stawów, a przede wszystkim 
kręgosłupa. Skutkami mogą być: wycieńczenie organizmu, zmniejszenie 
wydolności fizycznej, zwiększenie podatności na wypadki, powstawanie 
urazów ścięgien i kręgosłupa. W przypadku ręcznego dźwigania ciężkich 
przedmiotów może powodować urazy rąk i nóg. 

background image

Środkiem prowadzącym do zapobiegania niekorzystnym skutkom 

dźwigania

dźwigania

 jest przestrzeganie wymagań dotyczących dźwigania ciężkich 

przedmiotów z uwzględnieniem różnic w wydolności indywidualnej lub 
poszczególnych grup pracowników (młodociani, kobiety). 

Wymagania 

dotyczące dźwigania ciężkich przedmiotów przez pracowników jak również przez 
pracowników młodocianych i kobiety, podano w rozporządzeniu Ministra Pracy i 
Polityki Społecznej z dnia 14 marca 2000 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny 
pracy przy ręcznych pracach transportowych. (Dz. U. nr 26, poz. 313).

 Ponadto 

należy dążyć do zmniejszania lub ograniczania ręcznego przenoszenia 
ciężkich przedmiotów przez pracowników poprzez określenie 
prawidłowych sposobów podnoszenia i przenoszenia ciężarów na 
poszczególnych stanowiskach pracy, prowadzenie szkoleń pracowników w 
zakresie bezpiecznej techniki dźwigania lub stosowanie odpowiednich 
urządzeń transportowych, np.: wciągników, żurawi, suwnic lub wózków 
jezdniowych z odpowiednim osprzętem. 

Stres

Stres

 może powodować zmęczenie i zmniejszenie wydolności umysłowej i 

psychicznej, zmniejszenie odporności na choroby, zmniejszenie 
sprawności wzroku, słuchu oraz precyzji czynności manualnych. W 
konsekwencji prowadzi do zwiększenia ilości błędów popełnianych 
podczas obróbki metali, mylnych decyzji, złej oceny stanu bezpieczeństwa 
oraz braku motywacji do pracy. Przyczyny powstawania stresu to: zła 
organizacja pracy, zbyt szybkie i wymuszone tempo pracy, zbyt duża ilość 
pracy oraz złe stosunki międzyludzkie. 
Stres może powodować zmęczenie i zmniejszenie wydolności umysłowej i 
psychicznej, zmniejszenie odporności na choroby, zmniejszenie 
sprawności wzroku, słuchu oraz precyzji czynności manualnych. W 
konsekwencji prowadzi do zwiększenia ilości błędów popełnianych 
podczas obróbki metali, mylnych decyzji, złej oceny stanu bezpieczeństwa 
oraz braku motywacji do pracy. Przyczyny powstawania stresu to: zła 
organizacja pracy, zbyt szybkie i wymuszone tempo pracy, zbyt duża ilość 
pracy oraz złe stosunki międzyludzkie 

background image

Zagrożenia dla środowiska

Zagrożenia dla środowiska

Hałas przemysłowy – emitowany jest przez źródła znajdujące się na 
terenie zakładów
przemysłowych,  wytwórczych  i  rzemieślniczych.  Zmechanizowany 
przemysł stanowi
poważne  zagrożenie,  narażając  znaczną  część  populacji  na 
potencjalnie niebezpieczne
poziomy hałasu.

background image

Charakterystyka maszyn i urządzeń jako źródeł hałasu

Charakterystyka maszyn i urządzeń jako źródeł hałasu

 wymaga podania 

wielkości,
które umożliwiłyby ich obiektywną ocenę w każdych warunkach pracy.
Istnieje ścisła zależność między amplitudą drgań a stanem maszyny, 
dlatego też
procesy wibroakustyczne są doskonałymi nośnikami informacji.

Główne aspekty środowiskowe branży obróbki powierzchniowej metali

Główne aspekty środowiskowe branży obróbki powierzchniowej metali

 i 

tworzyw sztucznych są związane ze zużyciem wody i energii, zużyciem 
surowców, emisją zanieczyszczeń, wytwarzaniem odpadów oraz stanem 
terenu po zakończeniu działalności instalacji. Główne obszary działań w 
kierunku ograniczenia szkodliwego wpływu na środowisko działalności 
przemysłowej w tej branży to: 
• minimalizacja zużycia surowców, energii i wody 
• minimalizacja emisji przez kontrolę procesów technologicznych i 
procesów usuwania zanieczyszczeń 
• minimalizacja powstających odpadów 
• poprawa bezpieczeństwa chemicznego i zmniejszenia ryzyka 
zanieczyszczenia środowiska w wyniku awarii. 

Odpady przemysłowe stanowią ponad 90 % całkowitej ilości odpadów

Odpady przemysłowe stanowią ponad 90 % całkowitej ilości odpadów

 

wytwarzanych w
Polsce; Rodzaj i ilość wytwarzanych odpadów zależy od typu surowców i 
stosowanej technologii, produkcji, postępu technicznego, konsumpcji 
dóbr materialnych oraz kultury i etyki ekologicznej. Każdy nie 
zagospodarowany i nie mający określonego przeznaczenia produkt 
(surowiec, materiał, produkt finalny) nabywa właściwości odpadu. Każdy 
odpad staje się surowcem lub materiałem z chwilą jego 
zagospodarowania lub przeznaczenia do zagospodarowania

background image

Lista B. Odpady, które zawierają którykolwiek ze składników wyliczonych w zał. nr 3 i mają 

którekolwiek z właściwości wyliczonych w załączniku nr 4, i zawierają:

25. pyły lub proszki metaliczne,

25. pyły lub proszki metaliczne,

27.

27.

 Ciecze lub szlamy zawierające metale lub związki metali,

Ciecze lub szlamy zawierające metale lub związki metali,

28. pozostałości z operacji usuwania zanieczyszczeń (np. pyły z filtrów),

28. pozostałości z operacji usuwania zanieczyszczeń (np. pyły z filtrów),

40. inne odpady.

40. inne odpady.

Lista A. Odpady wykazujące którąkolwiek z właściwości wyszczególnionych w załączniku nr 
4 i zawierające:

3.   środki do impregnacji lub konserwacji drewna,

3.   środki do impregnacji lub konserwacji drewna,

5.   pozostałości substancji stosowanych jako rozpuszczalniki,

5.   pozostałości substancji stosowanych jako rozpuszczalniki,

7.   sól hartownicza zawierająca cyjanki,

7.   sól hartownicza zawierająca cyjanki,

8.   oleje mineralne i substancje oleiste (np. z obróbki metali),

8.   oleje mineralne i substancje oleiste (np. z obróbki metali),

9.   emulsje, mieszaniny: olej-woda, węglowodór-woda,

9.   emulsje, mieszaniny: olej-woda, węglowodór-woda,

background image

Ogólne zasady BHP dotyczące użytkowania obrabiarek do obróbki 

Ogólne zasady BHP dotyczące użytkowania obrabiarek do obróbki 

metali

metali

 

 

do pracy na obrabiarce powinien być dopuszczony pracownik mający 
odpowiednie umiejętności, 
obrabiarka powinna być sprawna technicznie, 
osłony stałe lub ruchome powinny mieć niezawodne blokady 
uniemożliwiające ich przypadkowe otwarcie. Jeżeli istnieje możliwość 
pracy na obrabiarce z otwartą osłoną, to osłona powinna być wyposażona 
w urządzenie blokujące uniemożliwiające jej otwarcie bez zatrzymania 
pracy obrabiarki., 
urządzenia sterujące i inne zabezpieczenia powinny być zgodne z 
dokumentacją techniczno-ruchową oraz oznakowane w wyraźny sposób, 
obrabiarka powinna być wyposażona w odpowiednie urządzenia ochronne 
osłaniające przestrzeń roboczą, chroniące przed odpryskującymi wiórami, 
rozpryskującymi się płynami smarująco-chłodzącym i medium roboczym, 
obrabiarka powinna być wyposażona w odpowiednie urządzenia 
zapobiegające zalewaniu podłogi przez płyn smarujaco-chłodzący. 
osłony stałe wystające poza obrys obrabiarki oraz osłony ruchome 
zmieniające swoje położenie podczas pracy obrabiarki powinny być 
oznakowane barwami i znakami bezpieczeństwa, 
lampy elektryczne przeznaczone do oświetlania miejscowego na 
stanowisku pracy powinny być zasilane napięciem bezpiecznym, a 
natężenie tego oświetlenia powinno zapewniać widoczność pozwalającą 
na bezpieczne wykonywanie pracy, 

background image

obrabiany przedmiot powinien być zamocowane w odpowiednim 
uchwycie lub imadle w sposób pewny, 
do pracy na obrabiarkach stosowane powinny być tylko narzędzia ostre i 
właściwe dla danej obróbki, 
ręczne pomiary powinny być dokonywane po zatrzymaniu obrabiarki, 
obrabiarki powinny być wyposażone w urządzenia do usuwania 
powstających wiórów, 
podczas naprawy, konserwacji i czyszczenia obrabiarka powinna być 
odłączona od zasilania prądem elektrycznym, 
przed przystąpieniem do naprawy lub czyszczenia obrabiarki należy 
sprawdzić, czy jej napęd jest odłączony od zasilania oraz, czy jest 
możliwe jej przypadkowe włączenie. W widocznych miejscach powinny 
być umieszczone czytelne tablice, „NAPRAWA. Nie uruchamiać”, 
pracownik obsługujący obrabiarkę powinien być ubrany w odzież 
roboczą, ściśle przylegającą, dotyczy to przede wszystkim rękawów przy 
nadgarstkach obsługującego, które powinny być opięte. Obsługujący 
powinien pracować z nakrytą głową i obuwiu roboczym. 

background image

Pracownik zanim przystąpi do pracy na obrabiarce do metali, 

Pracownik zanim przystąpi do pracy na obrabiarce do metali, 

powinien:

powinien:

 

 

zapoznać się z dokumentacją wykonawczą, z instrukcją obsługi 
obrabiarki i tabliczką znamionową maszyny, 
zaplanować kolejność wykonywania poszczególnych czynności, 
przygotować odpowiednie urządzenia pomocnicze umożliwiające 
składowanie materiałów, półfabrykatów i odpadów, 
przygotować materiał do obróbki ustawiając go w sposób zapewniający 
maksymalne bezpieczeństwo i łatwość pobierania, 
przygotować niezbędne pomoce warsztatowe, tj.: przyrządy pomiarowe, 
narzędzia pracy, zmiotki, haczyki, itp., 
zastosować odpowiednie środki ochrony osobistej, np. okulary, maski, 
ochronniki słuchu, fartuchy skórzane, itp., 
sprawdzić stan techniczny obrabiarki, oświetlenia stanowiska, a w 
szczególności wizualnie stan instalacji elektrycznej, 
próbnie uruchomić obrabiarkę i sprawdzić jakość jej działania, 
sprzątnąć stanowisko pracy po wykonaniu powierzonych zadań.

background image

Wykaz pytań

Wykaz pytań

:

1. Definicja obróbki skrawaniem

2. Podział obróbki wiórowej

3. Podział obróbki ściernej
4. Rodzaje obróbki ze względu na dokładność wymiarowo-

kształtową

5. Podział obróbki ze względu na sposób kształtowania 

powierzchni

6. Ruch główny przy toczeniu
7. Ruch posuwowy przy toczeniu
8. Płaszczyzny w układzie narzędzia
9. Parametry geometryczne warstwy skrawanej
10.Znaczenie kąta przyłożenia w procesie skrawania

11.Znaczenie kąta natarcia w procesie skrawania

12.Znaczenie kątów przystawienia w procesie skrawania
13.Znaczenie kąta pochylenia głównej krawędzi 

skrawającej w procesie skrawania

14.Współczynnik spęczenia wióra
15.Rozkład sił w obszarze skrawania
16.Opór właściwy skrawania

background image

Wykaz pytań cd

Wykaz pytań cd

:

17.Składowe oporu skrawania i moc obrabiarki
18.Ciepło skrawania
19.Struktura odprowadzania ciepła z obszaru skrawania
20.Całkowite ciepło skrawania wzór
21.Wpływ parametrów skrawania na temperaturę ostrza

22.Podział metod pomiaru temperatury skrawania

23.Metoda jednonarzędziowa
24.Metoda dwunarzędziowa i termopary obcej
25.Funkcje cieczy obróbkowych
26.Ciecze chłodząco-smarujące
27.Ciecze smarujące
28.Rodzaje zużycia ostrza – podział

29.Wskaźniki zużycia ostrza

30.Metody diagnozowania stanu ostrza – podział metod i 

definicje

31.Wskaźniki skrawalności – podział
32.Czynniki wpływające na skrawalność – podział
33.Podział materiałów narzędziowych
34.PVD

background image

Wykaz pytań cd

Wykaz pytań cd

:

35.Rodzaje węglików spiekanych
36.Ceramika narzędziowa
37.Regularny azotek boru
38.Wydajność procesu skrawania
39.Rodzaje toczenia
40.Rodzaje noży tokarskich
41.Struganie
42.Rodzaje wiercenia

43.Rodzaje frezowania

44.Przeciąganie
45.Szlifowanie
46.Rodzaje szlifowania
47.Spoiwa ściernic
48.Podział obróbki erozyjnej
49.Obróbka elektroerozyjna
50.Selektywne spiekanie laserowe
51.Obróbka wysokociśnieniowym strumieniem wody
52.Podział czynników zagrażających życiu i zdrowiu punktu widzenia ich 

oddziaływania na organizm człowieka 

53.Czynniki niebezpieczne dla operatora obrabiarki
54.Czynności pracownika przed przystąpieniem do pracy przy 

obrabiarce

background image

Ocena:

Ocena:

 

3 pytania po 1 pkt., 1 za 2 pkt. 

(pogrubione)

0,0 

0,0 

÷

÷

 2,5 pkt. – 2,0

 2,5 pkt. – 2,0

2,6 

2,6 

÷

÷

 3,3 pkt. – 3,0

 3,3 pkt. – 3,0

3,3 

3,3 

÷

÷

 3,7 pkt. – 3,5

 3,7 pkt. – 3,5

3,8 

3,8 

÷

÷

 4,3 pkt. – 4,0

 4,3 pkt. – 4,0

4,4 

4,4 

÷

÷

 4,6 pkt. – 4,5

 4,6 pkt. – 4,5

4,7 

4,7 

÷

÷

 5,0 pkt. – 5,0

 5,0 pkt. – 5,0


Document Outline