1

Układy sterowania i regulacji 

T – Sterowniki PLC



 robert.szczotka(at)gmail.com                                                         Technikum uzupełniające PROFESJA 2010

1

T: Budowa i zasada działania sterowników PLC

USiR

2

Układy sterowania i regulacji 

T – Sterowniki PLC

 robert.szczotka(at)gmail.com                                                         Technikum uzupełniające PROFESJA 2010

2

1. Co to jest sterownik PLC

Programowalne sterowniki logiczne (PLC, ang. Programmable 

Programowalne sterowniki logiczne (PLC, ang. Programmable 

Logic Controllers), nazywane także sterownikami 

Logic Controllers), nazywane także sterownikami 

programowalnymi, są komputerami przemysłowymi 

programowalnymi, są komputerami przemysłowymi 

kontrolującymi określony proces.

kontrolującymi określony proces.

Obywa się to przez monitorowanie wejść (sygnałów - 

Obywa się to przez monitorowanie wejść (sygnałów - 

analogowych lub cyfrowych), podejmowaniu decyzji w 

analogowych lub cyfrowych), podejmowaniu decyzji w 

oparciu o program użytkownika (algorytm działania) i 

oparciu o program użytkownika (algorytm działania) i 

odpowiednim sterowaniu wyjściami.

odpowiednim sterowaniu wyjściami.

Zastosowanie sterowników:
- sklep – reklamy, wyłącznik zmierzchowy, zapalanie losowe,
- budynek – grupy oświetlenia, czujnik obecności, symulacja obecności w 
budynku;
- szklarnie – regulacja temperatury, wilgotności (ogrzewanie, dmuchawy, 
nawadnianie, oświetlenie)

-sterownie pracą maszyn i zbiorników

- i wiele innych …

3

Układy sterowania i regulacji 

T – Sterowniki PLC

 robert.szczotka(at)gmail.com                                                         Technikum uzupełniające PROFESJA 2010

3

2. Budowa sterownika

Sterownik LOGO firmy 
Siemens

Zasilanie

wyświetlacz

Wejścia cyfrowe 
(I1-I6)

Wejścia analogowe 
(I7-I8)

Gniazdo komunikacji 
z PC

(do programowania)

Klawiatura

Wyjścia 

przekaźnikowe

(Q1-Q4)

4

Układy sterowania i regulacji 

T – Sterowniki PLC

 robert.szczotka(at)gmail.com                                                         Technikum uzupełniające PROFESJA 2010

4

3. Podział sterowników

 Sterowniki PLC dzieli się, ze względu na:
a) architekturę:  sterowniki kompaktowe i 
sterowniki modułowe.

Sterowniki kompaktowe mogą zostać 
włączone do kontroli procesu bez 
żadnych dodatkowych elementów (tzw. 
all in one)

Sterowniki kompaktowe należą do 
klasy małych sterowników PLC o 
sztywnej architekturze, i ze względu na 
wymiary tworzą rodziny nazywane 
przez firmy „Micro” (np. GE Fanuc), 
„Easy”, „Logo” lub „Nano” (np. 
Schneider-Modicon). W jednej obudowie 
znajduje się tu zasilacz, CPU oraz 
niewielka liczba wejść i wyjść 
cyfrowych, rzadziej analogowych. 
Czasem występuje także wejście 
szybkiego licznika. Przeznaczone są 
głównie do sterowania niewielkimi 
maszynami lub aparatami.

Sterownik LOGO firmy 
Siemens

 b) ilość we/wy: małe, średnie, duże

5

Układy sterowania i regulacji 

T – Sterowniki PLC

 robert.szczotka(at)gmail.com                                                         Technikum uzupełniające PROFESJA 2010

5

3. Podział sterowników c.d. 

W sterownikach modułowych 
poszczególne układy występują jako 
osobne moduły, montowane bądź na 
sztywnej podstawie (ang. baseplate, 
backplane), w gniazdach (ang. slot), 
bądź bezpośrednio na standardowej 
szynie montażowej DIN, i łączone są 
ze sobą łączami zatrzaskowymi. 
Możliwe jest także tworzenie 
systemów rozproszonych, w których 
moduły oddalone są od siebie o 
wiele metrów, a komunikacja między 
nimi a CPU odbywa się przy użyciu 
odpowiedniej magistrali 
przemysłowej, np. system modułów 
Field Control łączonych za pomocą 
sieci.

6

Układy sterowania i regulacji 

T – Sterowniki PLC

 robert.szczotka(at)gmail.com                                                         Technikum uzupełniające PROFESJA 2010

6

3. Podział sterowników c.d.

Malejąca cena i rosnące zainteresowanie połączone z prostotą 
programowania powoduje, że sterowniki kompaktowe zaczęto 
wyposażać w dodatkowe możliwości rozszerzeń. Jak np.. poniżej

7

Układy sterowania i regulacji 

T – Sterowniki PLC

 robert.szczotka(at)gmail.com                                                         Technikum uzupełniające PROFESJA 2010

7

4. Sposób działania

Cykl pracy sterownika PLC

8

Układy sterowania i regulacji 

T – Sterowniki PLC

 robert.szczotka(at)gmail.com                                                         Technikum uzupełniające PROFESJA 2010

8

5. Wejścia i wyjścia sterownika

Urządzenia sterujące (na wejściu sterownika) i sterowane (na 
wyjściu)