Sąd penitencjarny jest właściwy w przedmiocie:

• rozpatrywania skarg na niezgodne z prawem 

decyzje organów wykonawczych (wymienionych 
w art. 2 § 3-6 i 10), złożone przez skazanych 
pozbawionych wolności - 

art. 7 § 2

• może wstrzymać wydanie zaskarżonej decyzji - 

a

rt. 7 § 4

• rozstrzygania wątpliwości co do wykonywania 

orzeczeń                          - 

art. 13 

• umorzenia postępowania wykonawczego - 

art. 15 

§ 1 

• zawieszenia postępowania wykonawczego - 

art. 

15 § 2 

• zmiany lub uchylenia poprzedniego 

postanowienia wydanego                    w 
postępowaniu wykonawczym - 

art. 24 

• dopuszczenia do udziału w postępowaniu 

wykonawczym przedstawiciela skazanego  - 

art. 

42 § 3 

UPRAWNIENIA SZCZEGÓLNE SĄDU PENITENCJARNEGO

1. wstrzymanie wykonania zastępczej kary pozbawienia 

wolności i odroczenia grzywny lub rozłożenia jej na 
raty wobec skazanego, któremu udziela 
warunkowego zwolnienia - 

art. 52 

2. zamiana określonego w wyroku rodzaju i typu 

zakładu karnego, a także systemu terapeutycznego 
wykonywania kary pozbawienia wolności - 

art. 74

3. stosowanie leczenia lub rehabilitacji wobec 

skazanego pozbawionego wolności uzależnionego od 
alkoholu albo środków odurzających, jeżeli on sam 
nie wyraża zgody – 

art. 117

4. dokonanie zabiegu lekarskiego ratującego życie 

skazanego pozbawionego wolności, mimo jego 
sprzeciwu                                    – 

art. 118 § 2

UPRAWNIENIA SZCZEGÓLNE SĄDU 

PENITENCJARNEGO

5. obciążenie skazanego dokonującego 

samouszkodzenia kosztami leczenia – 

art. 119

6. udzielenia przerwy w wykonaniu kary pozbawienia 

wolności i odwołania takiej przerwy – 

art. 153, 154, 

156

7. warunkowe zwolnienia z odbycia reszty kary 

pozbawienia wolności i odwołanie takiego 
warunkowego zwolnienia – 

art. 160, 161, 167

8. modyfikowanie treści orzeczenia o warunkowym 

zwolnieniu przez zmianę okresu próby, ustanawianie, 
rozszerzanie lub zmianę obowiązków, oddanie 
skazanego pod dozór lub zwolnienie z dozoru - 

art. 

163 § 2

UPRAWNIENIA SZCZEGÓLNE SĄDU 

PENITENCJARNEGO

9.

wyznaczenie okresu do 6 miesięcy przed 
przewidzianym warunkowym zwolnieniem, jako 
czasu niezbędnego do przygotowania skazanego do 
życia na wolności                                     – 

art. 164 § 

2 

10.

rozpoznanie skargi dyrektora zakładu karnego lub 
aresztu śledczego na decyzję sędziego 
penitencjarnego w przedmiocie przedłużenia okresu 
trwania ograniczeń      i zakazów, uzasadnionych 
szczególnymi względami,                        w zakresie 
korzystania przez skazanych                                        
      z przysługujących im uprawnień – 

art. 247 § 2

UPRAWNIENIA SZCZEGÓLNE SĄDU 

PENITENCJARNEGO

1. odroczenia i odwołania odroczenia 

wykonania kary pozbawienia wolności – 

art. 

150-152 oraz 156 i 157

2. warunkowego zawieszenia wykonania kary 

po okresie odroczenia – 

art. 152

ORZECZENIA W PRZEDMIOCIE 

WYKONANIA ŚRODKÓW KARNYCH

1. określenie sposobu podania wyroku do 

publicznej wiadomości, jeżeli nie 
określono tego w wyroku       - 

art. 197

2. uznania za wykonany środka karnego 

określonego w art. 39 pkt 1-3 kk po 
upływie okresu, na który środek ten 
orzeczono – 

art. 88 kk

ORZECZENIA W PRZEDMIOCIE 

WYKONANIA ŚRODKÓW PROBACYJNYCH

1. wszystkie sprawy związane z wykonaniem 

orzeczenia o warunkowym umorzeniu 
postępowania, 

jednakże w stosunku do 

osoby oddanej pod dozór, w kwestiach 
dotyczących wykonania tego środka oraz 
obowiązków związanych z okresem próby, 
właściwy jest sąd rejonowy, w którym 
okręgu dozór jest lub ma być 
wykonywany

 – 

art. 177

ORZECZENIA W PRZEDMIOCIE 

WYKONANIA ŚRODKÓW 

PROBACYJNYCH

2. ustanowienia, rozszerzenia lub zmiany 

obowiązków wymienionych w art. 72 § 1 
pkt 3 – 8 kk w stosunku do osoby, co do 
której warunkowo umorzono 
postępowania, zwolnienia od nałożonych 
obowiązków, za wyjątkiem obowiązku 
wymienionego w art. 72 § 2, jak również 
w przedmiocie oddania pod dozór w 
okresie próby lub zwolnienia od dozoru – 

art. 67 § 2-4, art. 74 kk

ORZECZENIA W PRZEDMIOCIE 

WYKONANIA ŚRODKÓW PROBACYJNYCH

3.

podjęcia postępowania karnego 
warunkowo umorzonego – 

art. 68 kk

4.

Wszystkich spraw związanych z 
wykonaniem orzeczenia o warunkowym 
zawieszeniu wykonania kary oraz 
zarządzeniem wykonania zawieszonej kary 
– 

art. 178

5.

zarządzenie wykonania kary warunkowo 
zawieszonej – 

art. 75 kk

ORZECZENIA W PRZEDMIOCIE 

WYKONANIA ŚRODKÓW ZABEZPIECZAJĄCY

1. dalsze pozostawanie sprawcy w zamkniętym 

zakładzie lub zwolnienie z takiego zakładu – 

art. 

204

2. zwolnienie z leczenia odwykowego – 

art. 96 § 3 kk

3. oddanie pod dozór osoby skierowanej na leczenie 

rehabilitacyjne w odpowiedniej placówce lub 
leczenie ambulatoryjne – 

art. 97 § 1 kk

4. ponowne umieszczenie skazanego w zamkniętym 

zakładzie leczenia odwykowego albo zakładzie 
zamkniętym – 

art. 97 § 2 kk