Ogólna charakterystyka
Ogólna charakterystyka
hodowli zwierząt
hodowli zwierząt
futerkowych
futerkowych
-
pochodzenie zwierz
pochodzenie zwierz
ą
ą
t futerkowych
t futerkowych
-
postanowienia Komisji Stałej Europejskiej
postanowienia Komisji Stałej Europejskiej
Konwencji o Ochronie Zwierząt
Konwencji o Ochronie Zwierząt
Hodowlanych
Hodowlanych
-
hodowla mi
hodowla mi
ę
ę
sożernych zwierząt
sożernych zwierząt
futerkowych
futerkowych
w Polsce i na
w Polsce i na
ś
ś
wiecie
wiecie
Gromada: Ssaki (
Gromada: Ssaki (
Mammalia
Mammalia
)
)
Rząd: Zaj
Rząd: Zaj
ę
ę
cokształtne (
cokształtne (
Lagomorpha
Lagomorpha
)
)
zając szarak
zając szarak
Lepus europaeus
Lepus europaeus
królik
królik
Oryctolagus cuniculus
Oryctolagus cuniculus
Rząd: Drapieżne (
Rząd: Drapieżne (
Camivora
Camivora
)
)
Rodzina: psowate (
Rodzina: psowate (
Canidae
Canidae
)
)
lis polarny
lis polarny
Alopex lagopus
Alopex lagopus
lis pospolity
lis pospolity
Vulpes vulpes
Vulpes vulpes
jenot
jenot
Nyctereutes procyonoides
Nyctereutes procyonoides
Rodzina: łasicowate (
Rodzina: łasicowate (
Mustelidae
Mustelidae
)
)
norka amerykańska
norka amerykańska
Mustela vison
Mustela vison
tchórzofretka
tchórzofretka
Mustela putorius
Mustela putorius
Rząd:
Rząd:
Gryzonie
Gryzonie
(
(
Rodentia
Rodentia
)
)
Rodzina:
Rodzina:
nutriowate
nutriowate
(
(
C
C
apromyidae
apromyidae
)
)
nutria
nutria
Myocastor
Myocastor
coypus
coypus
Rodzina:
Rodzina:
szynszylowate
szynszylowate
(
(
Chinchillidae)
Chinchillidae)
szynszyla duża
szynszyla duża
Chinchilla
Chinchilla
laniger
laniger
Lis pospolity (
Lis pospolity (
Vulpes vulpes
Vulpes vulpes
)
)
ssak łożyskowy
ssak łożyskowy
z rodziny
z rodziny
psowatych
psowatych
,
,
rzędu drapieżnych
rzędu drapieżnych
wyst
wyst
ę
ę
puje na półkuli północnej,
puje na półkuli północnej,
w cz
w cz
ęś
ęś
ci
ci
Azji
Azji
,
,
Europie
Europie
i północnej
i północnej
Afryce
Afryce
w
w
górach si
górach si
ę
ę
ga w Europie do 2700 m n.p.m., a w
ga w Europie do 2700 m n.p.m., a w
Azji do
Azji do
4000-5000 m n.p.m.
4000-5000 m n.p.m.
w
w
Polsce rozpowszechniony jest w całym kraju
Polsce rozpowszechniony jest w całym kraju
w
w
XIX wieku został wprowadzony do
XIX wieku został wprowadzony do
Australii
Australii
, gdzie
, gdzie
jest obecnie jednym z najwi
jest obecnie jednym z najwi
ę
ę
kszych szkodników
kszych szkodników
Biotop
Biotop
- b
- b
iotopem lisa są lasy, pola, łąki
iotopem lisa są lasy, pola, łąki
- w
- w
dużych kompleksach-trzyma się raczej
dużych kompleksach-trzyma się raczej
na obrzeżach lub w enklawach śródleśnych
na obrzeżach lub w enklawach śródleśnych
Pokarm
Pokarm
-
-
Lis jest zwierz
Lis jest zwierz
ę
ę
ciem wszystko
ciem wszystko
ż
ż
ernym z przewag
ernym z przewag
ą
ą
.
.
pokarmu mi
pokarmu mi
ę
ę
snego.
snego.
-
-
Rodzaj pokarmu jest dostosowany do dynamiki
Rodzaj pokarmu jest dostosowany do dynamiki
populacji
populacji
ofiar i waha si
ofiar i waha si
ę
ę
w zależności od biotopu i typu
w zależności od biotopu i typu
krajobrazu.
krajobrazu.
-
-
Podstawowym pokarmem lisa s
Podstawowym pokarmem lisa s
ą
ą
gryzonie myszowate,
gryzonie myszowate,
ale
ale
ż
ż
ywi si
ywi si
ę
ę
równie
równie
ż
ż
owadami,
owadami,
ś
ś
limakami,
limakami,
robakami,
robakami,
okazyjnie zaj
okazyjnie zaj
ą
ą
cami lub królikami, ptakami, padliną,
cami lub królikami, ptakami, padliną,
jagodami i innymi
jagodami i innymi
owocami.
owocami.
Dojrzało
Dojrzało
ść
ść
płciow
płciow
ą
ą
lisy
lisy
osi
osi
ą
ą
gaj
gaj
ą
ą
pod koniec 1 roku
pod koniec 1 roku
ż
ż
ycia.
ycia.
Okres godowy przypada
Okres godowy przypada
na styczeń-luty
na styczeń-luty
C
C
i
i
ą
ą
ża trwa około 51-54 dni, w miocie najcz
ża trwa około 51-54 dni, w miocie najcz
ę
ę
ściej 4-
ściej 4-
6 młodych, które rodz
6 młodych, które rodz
ą
ą
si
si
ę
ę
wczesn
wczesn
ą
ą
wiosn
wiosn
ą
ą
ś
ś
lepe i
lepe i
głuche, z ciemnym wełnistym futrem
głuche, z ciemnym wełnistym futrem
Niekiedy
s
Niekiedy
s
amiec
pomaga
w
wychowaniu
amiec
pomaga
w
wychowaniu
przynosz
przynosz
ą
ą
c upolowane zwierz
c upolowane zwierz
ę
ę
ta.
ta.
Młode ss
Młode ss
ą
ą
do 8 tygodnia, samodzielno
do 8 tygodnia, samodzielno
ść
ść
osi
osi
ą
ą
gaj
gaj
ą
ą
po 3-5 miesi
po 3-5 miesi
ą
ą
cach.
cach.
D
D
ojrzało
ojrzało
ść
ść
płciow
płciow
ą uzyskują
ą uzyskują
w
w
9-10 miesi
9-10 miesi
ą
ą
c
c
u ż
u ż
ycia.
ycia.
Długo
Długo
ść
ść
ż
ż
ycia lisa na
ycia lisa na
swobodzie wynosi około
swobodzie wynosi około
10-12 lat.
10-12 lat.
Wiek do 2 lat można
Wiek do 2 lat można
ocenić
po
starciu
ocenić
po
starciu
górnego
z
górnego
z
ę
ę
ba
ba
trzonowego
(M')
i
trzonowego
(M')
i
siekaczy w
siekaczy w
ż
ż
uchwie.
uchwie.
Ustalenie
dokładnego
Ustalenie
dokładnego
wieku lisów jest możliwe
wieku lisów jest możliwe
na podstawie liczenia
na podstawie liczenia
(pierścieni) cementu i
(pierścieni) cementu i
z
z
ę
ę
biny na szlifach z
biny na szlifach z
ę
ę
bów.
bów.
Behawior:
Behawior:
Lis prowadzi życie samotne,
Lis prowadzi życie samotne,
łączenie w pary jest raczej sezonowe,
łączenie w pary jest raczej sezonowe,
chociaż obserwowano już
chociaż obserwowano już
wielokrotnie udział samca
wielokrotnie udział samca
w karmieniu nie tylko samicy, ale
w karmieniu nie tylko samicy, ale
i młodych w pierwszych tygodniach życia.
i młodych w pierwszych tygodniach życia.
W ci
W ci
ą
ą
gu wiosny i lata lis prowadzi życie raczej osiadłe, jesienią i
gu wiosny i lata lis prowadzi życie raczej osiadłe, jesienią i
zimą -
zimą -
koczownicze.
koczownicze.
Ma bardzo dobrze rozwinięte zmysły słuchu, wzroku, węchu i
Ma bardzo dobrze rozwinięte zmysły słuchu, wzroku, węchu i
dotyku, co ułatwia mu polowanie na drobne gryzonie i owady.
dotyku, co ułatwia mu polowanie na drobne gryzonie i owady.
Zarejestrowano 28 różnych głosów wydawanych przez lisy, z
Zarejestrowano 28 różnych głosów wydawanych przez lisy, z
których najbardziej znane jest ich poszczekiwanie w czasie
których najbardziej znane jest ich poszczekiwanie w czasie
cieczki.
cieczki.
Vulpes vulpes vulpes
Vulpes vulpes vulpes
Lis
Lis
o mocnej budowie,
o mocnej budowie,
długim włosie, intensywnie
długim włosie, intensywnie
rudej sier
rudej sier
ś
ś
ci i cienkich
ci i cienkich
nogach
nogach
(Skandynawia)
(Skandynawia)
Vulpes vulpes crucigera
Vulpes vulpes crucigera
B
B
ardzo zmienny kolorystycznie
ardzo zmienny kolorystycznie
Europa Środkowa
Europa Środkowa
Vulpes vulpes silacea
Vulpes vulpes silacea
Lis
ś
Lis
ś
redniej
redniej
wielko
wielko
ś
ś
ci,
ci,
jaskraworudy,
jaskraworudy,
srebrzystoszary
srebrzystoszary
ogon
ogon
(Półwysep
(Półwysep
Iberyjski)
Iberyjski)
Vulpes vulpes
Vulpes vulpes
montana
montana
Lis o bardzo gęstym,
Lis o bardzo gęstym,
jasnym futrze
jasnym futrze
(Alpy, Himalaje
(Alpy, Himalaje
)
)
Vulpes vulpes
Vulpes vulpes
fulva
fulva
du
du
ż
ż
y, intensywnie
y, intensywnie
rudoczerwony, stopy
rudoczerwony, stopy
owłosione
owłosione
(Kanada, USA)
(Kanada, USA)
V.v. atlantica
V.v. atlantica
- stosunkowo mały
- stosunkowo mały
(Algieria)
(Algieria)
V.v.
caucasica
V.v.
caucasica
-
duża
zmienność,
futro
-
duża
zmienność,
futro
srebrzystoszare
srebrzystoszare
(Kaukaz)
(Kaukaz)
V.v. alpherakyi
V.v. alpherakyi
- futro rudobrązowe lub szare
- futro rudobrązowe lub szare
(południowo-zachodnie wybrzeże
(południowo-zachodnie wybrzeże
M. Kaspijskiego)
M. Kaspijskiego)
V.v. flavescens
V.v. flavescens
- futro szarożółte
- futro szarożółte
(Iran, Pakistan)
(Iran, Pakistan)
V.v. tobolica
V.v. tobolica
- sierść długa, miękka, o dużej
- sierść długa, miękka, o dużej
zmienności barwy (północno-zachodnia
zmienności barwy (północno-zachodnia
Syberia)
Syberia)
Rozród hodowlanych lisów pospolitych rozpoczyna się w
Rozród hodowlanych lisów pospolitych rozpoczyna się w
styczniu i trwa do marca.
styczniu i trwa do marca.
Faza przedrujowa (styczeń)
Faza przedrujowa (styczeń)
Faza rujowa (styczeń/marzec)
Faza rujowa (styczeń/marzec)
- ruja właściwa trwa 1-3 dni
- ruja właściwa trwa 1-3 dni
Faza porujowa
Faza porujowa
Faza spokoju (polowa maja/koniec grudnia)
Faza spokoju (polowa maja/koniec grudnia)
- zdolność rozrodcza samic utrzymuje się do 7 roku życia
- zdolność rozrodcza samic utrzymuje się do 7 roku życia
- ciąża trwa 50-56 dni (średnio 53 dni)
- ciąża trwa 50-56 dni (średnio 53 dni)
- liczebność zwierząt w miocie: 4-6
- liczebność zwierząt w miocie: 4-6
Lis pospolity srebrzysty
Lis pospolity srebrzysty
Lis pospolity białopyski
Lis pospolity białopyski
Lis pospolity odmiana pastel
Lis pospolity odmiana pastel
Lis pospolity platynowy
Lis pospolity platynowy
Lis pospolity białoszyjny
Lis pospolity białoszyjny
Lis pospolity pastelowy
Lis pospolity pastelowy
Lis polarny, piesiec (
Lis polarny, piesiec (
Alopex
Alopex
lagopus
lagopus
)
)
Ssak
Ssak
z rodziny
z rodziny
psowatych
psowatych
,
,
występuj
występuj
ą
ą
cy na
cy na
obszarach na północ
obszarach na północ
od
od
kręgu polarnego
kręgu polarnego
.
.
Najcz
Najcz
ęś
ęś
ciej wyst
ciej wyst
ę
ę
puje
puje
w ubarwieniu letnim
w ubarwieniu letnim
br
br
ą
ą
zowo-szarym, a
zowo-szarym, a
zim
zim
ą
ą
ś
ś
nie
nie
ż
ż
nobiałym lub
nobiałym lub
stalowoniebieskim
stalowoniebieskim
.
.
Lis polarny
Lis polarny
Posiada dobrze rozwinięty
Posiada dobrze rozwinięty
zmysł węchu, wzroku i słuchu.
zmysł węchu, wzroku i słuchu.
Bardzo wytrzymały na zimno,
Bardzo wytrzymały na zimno,
aktywny przy temperaturze
aktywny przy temperaturze
dochodz
dochodz
ą
ą
cej do minus 70°C.
cej do minus 70°C.
Okres godowy trwa
Okres godowy trwa
od lutego do kwietnia.
od lutego do kwietnia.
Ciąża trwa 49-57 dni.
Ciąża trwa 49-57 dni.
Porody przypadają na maj/czerwiec.
Porody przypadają na maj/czerwiec.
Samica rodzi 2-12 (przeciętnie 3-5) młodych,
Samica rodzi 2-12 (przeciętnie 3-5) młodych,
które osiągają dojrzałość płciową
które osiągają dojrzałość płciową
w wieku 10-11 miesięcy.
w wieku 10-11 miesięcy.
Młode lisy polarne
Młode lisy polarne
Hodowla
Hodowla
Lis polarny hodowany jest na fermach
Lis polarny hodowany jest na fermach
lisich od ponad 50 lat.
lisich od ponad 50 lat.
Nazywany jest potocznie lisem niebieskim.
Nazywany jest potocznie lisem niebieskim.
W wyniku selekcji i krzyżowania otrzymano szereg odmian
W wyniku selekcji i krzyżowania otrzymano szereg odmian
barwnych.
barwnych.
Obecnie hoduje się następujące odmiany:
Obecnie hoduje się następujące odmiany:
lis polarny niebieski
lis polarny niebieski
lis polarny biały
lis polarny biały
lis polarny białopyski
lis polarny białopyski
lis polarny cienisty
lis polarny cienisty
Lis polarny
Lis polarny
Wygląd:
Wygląd:
długość ciała 65-72 cm
długość ciała 65-72 cm
ciężar ciała:
ciężar ciała:
samice
samice
12-15
12-15
kg
kg
samce
samce
13
13
-
-
17
17
kg
kg
Na jesieni ciężar ciała lisów
Na jesieni ciężar ciała lisów
niebieskich jest największy i
niebieskich jest największy i
może on wynosić ponad 30 kg
może on wynosić ponad 30 kg
(lisy fińskie)
(lisy fińskie)
Rozród lisów polarnych przypada
Rozród lisów polarnych przypada
na połowę lutego i trwa
na połowę lutego i trwa
do końca kwietnia.
do końca kwietnia.
Faza przedrujowa (luty)
Faza przedrujowa (luty)
Faza rujowa (luty/ koniec kwietnia:
Faza rujowa (luty/ koniec kwietnia:
niekiedy I dekada maja)
niekiedy I dekada maja)
- ruja właściwa trwa 4-5 dni
- ruja właściwa trwa 4-5 dni
Faza porujowa
Faza porujowa
Faza spokoju (polowa maja/koniec grudnia)
Faza spokoju (polowa maja/koniec grudnia)
- Zdolność rozrodcza samic utrzymuje się do 6 roku życia.
- Zdolność rozrodcza samic utrzymuje się do 6 roku życia.
- Ciąża trwa 50-56 dni (średnio 53 dni)
- Ciąża trwa 50-56 dni (średnio 53 dni)
- Liczebność miotu: 8-10 (niekiedy 16-17).
- Liczebność miotu: 8-10 (niekiedy 16-17).
Lis polarny niebieski
Lis polarny niebieski
Lis polarny cienisty
Lis polarny cienisty
Lis polarny cienisty
Lis polarny cienisty
Jenot (
Jenot (
Nyctereutes
Nyctereutes
procyonoides
procyonoides
)
)
ssak
ssak
należący do rzędu
należący do rzędu
drapieżnych
drapieżnych
i rodziny
i rodziny
psowatych
psowatych
.
.
i
i
nne nazwy: szop
nne nazwy: szop
usuryjski, junat, lis
usuryjski, junat, lis
japo
japo
ń
ń
ski
ski
Wyst
Wyst
ę
ę
powanie:
powanie:
Wyst
Wyst
ę
ę
puje w
puje w
Azji i Europie
Azji i Europie
, cho
, cho
ć
ć
jego
pierwotnym
obszarem
jego
pierwotnym
obszarem
wyst
wyst
ę
ę
powania był
powania był
Daleki Wschód
Daleki Wschód
.
.
Ze wzgl
Ze wzgl
ę
ę
du na swoje warto
du na swoje warto
ś
ś
ciowe
ciowe
futro zosta
futro zosta
ł
ł
zaklimatyzowany na
zaklimatyzowany na
Ukrainie, Białorusi i Litwie.
Ukrainie, Białorusi i Litwie.
Stąd
Stąd
samorzutnie rozprzestrzenił
samorzutnie rozprzestrzenił
si
si
ę
ę
po Polsce i Europie.
po Polsce i Europie.
Obecnie spotykany również w
Obecnie spotykany również w
Skandynawii, Rumunii
Skandynawii, Rumunii
,
,
Niemczech.
Niemczech.
W
W
Polsce wyst
Polsce wyst
ę
ę
puje stosunkowo
puje stosunkowo
od
od
niedawna.
niedawna.
J
J
ego
obecność
w
środowisku
ego
obecność
w
środowisku
naturalnym
naturalnym
stwierdzono
stwierdzono
po raz
po raz
pierwszy w
pierwszy w
1955
1955
roku.
roku.
Występuje na terenie całego kraju,
Występuje na terenie całego kraju,
najliczniej
w
północno-
najliczniej
w
północno-
wschodnich
województwach
wschodnich
województwach
,
,
populacja
populacja
jenotów
jenotów
ma
tu
ma
tu
charakter trwały i zwarty
charakter trwały i zwarty
.
.
Tryb życia:
Tryb życia:
Jest
Jest
drapieżnikiem
drapieżnikiem
,
,
ale dużą część jego pożywienia
ale dużą część jego pożywienia
stanowią też rośliny.
stanowią też rośliny.
Odżywia
się
głównie
pokarmem
pochodzenia
Odżywia
się
głównie
pokarmem
pochodzenia
zwierzęcego
zwierzęcego
(gryzonie
(gryzonie
oraz jaja i piskl
oraz jaja i piskl
ę
ę
ta ptaków
ta ptaków
gniazdujących na ziemi
gniazdujących na ziemi
,
,
ślimaki, owad
ślimaki, owad
y
y
, skorupiaki i
, skorupiaki i
drobn
drobn
e
e
kręgowc
kręgowc
e)
e)
, pobiera także, zwłaszcza jesienią,
, pobiera także, zwłaszcza jesienią,
znaczne ilości pokarmu roślinnego.
znaczne ilości pokarmu roślinnego.
Poluje głównie nocą. W dzień ukrywa się w norach.
Poluje głównie nocą. W dzień ukrywa się w norach.
Rzadko jednak kopie je sam, przeważnie wykorzystuje
Rzadko jednak kopie je sam, przeważnie wykorzystuje
nory wykopane przez
nory wykopane przez
borsuka lub lisa.
borsuka lub lisa.
Biotop:
Biotop:
Jenot
zajmuje
najchętniej
Jenot
zajmuje
najchętniej
tereny
lasów
liściastych
tereny
lasów
liściastych
położone w pobliżu zbiorników
położone w pobliżu zbiorników
wodnych.
wodnych.
Spotkać go też można w lasach
Spotkać go też można w lasach
mieszanych i przybrzeżnych
mieszanych i przybrzeżnych
zaroślach.
zaroślach.
W zasadzie bytuje do wysokości
W zasadzie bytuje do wysokości
300 m n.p.m. choć spotykano
300 m n.p.m. choć spotykano
go na wysokości 700 m n.p.m.
go na wysokości 700 m n.p.m.
Behawior:
Behawior:
Jenoty są aktywne nocą, tylko w czasie
Jenoty są aktywne nocą, tylko w czasie
lata można je
lata można je
spotkać rano
spotkać rano
i wieczorem.
i wieczorem.
Dnie spędzają w norach
Dnie spędzają w norach
,
,
legowiskach w gęstych trzcinach czy zaroślach.
legowiskach w gęstych trzcinach czy zaroślach.
W czasie żerowania przeszukują brzegi zbiorników wodnych, chodzą
W czasie żerowania przeszukują brzegi zbiorników wodnych, chodzą
po płyciznach.
po płyciznach.
W razie niebezpieczeństwa warują, starając się wtopić w tło
W razie niebezpieczeństwa warują, starając się wtopić w tło
otoczenia. Czasem zamykają oczy i udają martwe
otoczenia. Czasem zamykają oczy i udają martwe
.
.
Węch mają doskonały, wzrok i słuch dość słaby.
Węch mają doskonały, wzrok i słuch dość słaby.
Część zimy jenoty przesypiają, mniej więcej od końca grudnia do
Część zimy jenoty przesypiają, mniej więcej od końca grudnia do
końca stycznia, czasem lutego.
końca stycznia, czasem lutego.
Na zimę jenoty tyją, zwierzęta, które nie zgromadziły dostatecznego
Na zimę jenoty tyją, zwierzęta, które nie zgromadziły dostatecznego
zapasu tłuszczu nie zasypiają na zimę i zazwyczaj giną.
zapasu tłuszczu nie zasypiają na zimę i zazwyczaj giną.
Rozród:
Rozród:
Młode jenoty osiągają dojrzałość
Młode jenoty osiągają dojrzałość
płciową w wieku 8-10 miesięcy.
płciową w wieku 8-10 miesięcy.
Są to zwierzęta monogamiczne.
Są to zwierzęta monogamiczne.
Sezon godowy rozpoczyna się
Sezon godowy rozpoczyna się
w początkach lutego i w
w początkach lutego i w
zależności od klimatu i pogody w różnych strefach
zależności od klimatu i pogody w różnych strefach
geograficznych trwa do końca kwietnia.
geograficznych trwa do końca kwietnia.
Kopulacja ma miejsce w nocy lub wczesnym rankiem i
Kopulacja ma miejsce w nocy lub wczesnym rankiem i
trwa od 6-7 do 20 min.
trwa od 6-7 do 20 min.
Cieczka u suk trwa od kilku godzin do 6 dni. W czasie
Cieczka u suk trwa od kilku godzin do 6 dni. W czasie
cieczki dochodzi do 2-3 (maksymalnie 5) kopulacji.
cieczki dochodzi do 2-3 (maksymalnie 5) kopulacji.
Ciąża trwa 5
Ciąża trwa 5
7
7
-
-
65
65
dni
dni
(średnio 61 dni)
(średnio 61 dni)
.
.
W ciągu roku bywa tylko 1 miot
W ciągu roku bywa tylko 1 miot
-
-
w kwietniu i maju.
w kwietniu i maju.
W miocie rodzi się 6-7 szczeniąt,
W miocie rodzi się 6-7 szczeniąt,
maksymalnie 15-16 .
maksymalnie 15-16 .
Laktacja trwa 45-60 dni, lecz młode już w wieku 1 miesiąca
Laktacja trwa 45-60 dni, lecz młode już w wieku 1 miesiąca
zaczynają korzystać z pokarmu dostarczonego przez dorosłe
zaczynają korzystać z pokarmu dostarczonego przez dorosłe
zwierzęta.
zwierzęta.
M
M
łode
rodzą
się
ślepe,
pokryte
krótkim,
gęstym,
łode
rodzą
się
ślepe,
pokryte
krótkim,
gęstym,
ciemnobrunatnym włosem puchowym.
ciemnobrunatnym włosem puchowym.
Dwumiesięczne jenoty mają już umaszczenie zbliżone do
Dwumiesięczne jenoty mają już umaszczenie zbliżone do
dorosłych.
dorosłych.
Jenoty żyją przeciętnie 1,5-2,0 lat, maksymalnie
Jenoty żyją przeciętnie 1,5-2,0 lat, maksymalnie
10-11 lat.
10-11 lat.
Naturalnymi wrogami jenota s
Naturalnymi wrogami jenota s
ą
ą
wilk
wilk
ry
ry
ś
ś
o
o
rzeł bielik i lis (dla szczeniąt)
rzeł bielik i lis (dla szczeniąt)
Podgatunki
Podgatunki
N. p. procyonoides
N. p. procyonoides
-
-
A
A
zja
zja
N. p. koreensis
N. p. koreensis
- Korea
- Korea
N. p. orestes
N. p. orestes
- Yunnan
- Yunnan
N. p. ussuriensis
N. p. ussuriensis
- R
- R
osja
osja
N. p. viverrinus
N. p. viverrinus
- Jap
- Jap
onia
onia
N. p. albus
N. p. albus
- Jap
- Jap
onia
onia
Cechy biologiczne rodziny
Cechy biologiczne rodziny
psowatych
psowatych
LIS POSPOLITY
LIS POSPOLITY
LIS POLARNY
LIS POLARNY
JENOT
JENOT
Ciężar ciała
Ciężar ciała
F: 4,0-6,0
F: 4,0-6,0
M: 4,4-7,0
M: 4,4-7,0
F: 3,0
F: 3,0
M: 3,5
M: 3,5
Lato: 4,0-6,0
Lato: 4,0-6,0
Zima: 6,0-10,0
Zima: 6,0-10,0
Zasięg
Zasięg
terytorialny
terytorialny
F: 0,54-8,8
F: 0,54-8,8
km
km
2
2
M: 0,63-10
M: 0,63-10
km
km
2
2
20-30
20-30
km
km
2
2
(do 120
(do 120
km
km
2
2
)
)
10
10
km
km
2
2
Aktywność
Aktywność
biologiczna
biologiczna
zmierzch/noc
zmierzch/noc
zmienna
zmienna
nocna
nocna
Tryb życia
Tryb życia
dowolny,
dowolny,
(poligamia/monoga
(poligamia/monoga
mia, okres godowy,
mia, okres godowy,
opieka rodzicielska
opieka rodzicielska
2 lub 1
2 lub 1
samotniczy, w
samotniczy, w
okresie rozrodu
okresie rozrodu
poligamia,
poligamia,
opieka
opieka
rodzicielska 2
rodzicielska 2
lub 1
lub 1
pary/rodziny,
pary/rodziny,
monogamia,
monogamia,
opieka
opieka
rodzicielska 2
rodzicielska 2
Cechy biologiczne rodziny
Cechy biologiczne rodziny
psowatych
psowatych
LIS
LIS
POSPOLITY
POSPOLITY
LIS
LIS
POLARNY
POLARNY
JENOT
JENOT
Wielkość
Wielkość
miotu
miotu
2-7
2-7
1-11
1-11
5-7
5-7
Termin
Termin
odsadzania
odsadzania
2-3 miesiąc
2-3 miesiąc
5-9 tydzień
5-9 tydzień
7-9 tydzień
7-9 tydzień
Odłączenie
Odłączenie
od stada
od stada
5-7 miesiąc
5-7 miesiąc
życia
życia
2 tyg.-3
2 tyg.-3
miesiąc
miesiąc
życia
życia
6 miesiąc
6 miesiąc
życia
życia
Łasica (Mustela nivalis)
Gronostaj (Mustela erminea)
Łasica (Mustela frenata)
Rodzina łasicowate
Rodzina łasicowate
Rodzina łasicowate
Rodzina łasicowate
Kuna świerkowa
Kuna świerkowa
Martes
Martes
americana
americana
Kuna domowa
Kuna domowa
Martes foin
Martes foin
a
a
Rodzina łasicowate
Rodzina łasicowate
Kuna wodna
Kuna wodna
Martes pennanti
Martes pennanti
Tchórz
czarnołapy
(Mustela
nigripes)
Tchórz stepowy
(Mustela putorius
eversmanii)
Norka amerykańska
Mustela vison
Rodzina łasicowate
Rodzina łasicowate
Norka amerykańska -
Norka amerykańska -
Mustela
Mustela
vison
vison
Rozmieszczenie geograficzne
Rozmieszczenie geograficzne
norki obejmuje prawie cały
norki obejmuje prawie cały
kontynent Ameryki Północnej,
kontynent Ameryki Północnej,
od Alaski po Florydę.
od Alaski po Florydę.
Sprowadzona została do Europy jako
Sprowadzona została do Europy jako
zwierzę fermowe około 1925 r. do Niemiec.
zwierzę fermowe około 1925 r. do Niemiec.
Zbiegłe z hodowli osobniki dały
Zbiegłe z hodowli osobniki dały
początek wolnym populacjom w wielu
początek wolnym populacjom w wielu
krajach Europy Środkowej i Skandynawii.
krajach Europy Środkowej i Skandynawii.
Norka żyje w zarośniętych brzegach
Norka żyje w zarośniętych brzegach
zbiorników wodnych zarówno
zbiorników wodnych zarówno
stojących jak i płynących
stojących jak i płynących
.
.
W górach dochodzi do 1500 m n.p.m
W górach dochodzi do 1500 m n.p.m
.
.
Podstawowy pokarm norki stanowią drobne ssaki, żaby, raki, ryby, owady wodne, w lecie okazyjnie także dzikie ptactwo wodne i domowe.
Podstawowy pokarm norki stanowią drobne ssaki, żaby, raki, ryby, owady wodne, w lecie okazyjnie także dzikie ptactwo wodne i domowe.
Norka znakomicie pływa i nurkuje, pod wodą
Norka znakomicie pływa i nurkuje, pod wodą
przebywa około 1-2 minut.
przebywa około 1-2 minut.
Wrogiem norki jest wydra, poza tym
Wrogiem norki jest wydra, poza tym
włóczące się psy i ptaki drapieżne
włóczące się psy i ptaki drapieżne
.
.
Niszę ekologiczną norki europejskiej zajmuje w większości krajów europejskich norka amerykańska -
Niszę ekologiczną norki europejskiej zajmuje w większości krajów europejskich norka amerykańska -
Mustela vison
Mustela vison
Na fermach norka
Na fermach norka
ameryka
ameryka
ń
ń
ska może
ska może
ż
ż
y
y
ć
ć
do 7-10 lat.
do 7-10 lat.
W wolnej przyrodzie
W wolnej przyrodzie
ż
ż
yje znacznie krócej
yje znacznie krócej
.
.
Okres
krycia
u
Okres
krycia
u
norek
norek
amerykańskich
amerykańskich
przypada na
przypada na
marzec
(owulacja
marzec
(owulacja
indukowana).
indukowana).
Ciąża trwa od
Ciąża trwa od
4
4
6 do 7
6 do 7
1
1
dni
dni
(średnio 49 dni)
(średnio 49 dni)
.
.
Liczba młodych w miocie
Liczba młodych w miocie
wynosi
wynosi
4
4
-
-
6
6
sztuk
sztuk
, nawet do
, nawet do
10
10
.
.
Okres laktacji trwa 2-2,5
Okres laktacji trwa 2-2,5
miesiąca, wcześniej jednak,
miesiąca, wcześniej jednak,
bo
już
pod
koniec
bo
już
pod
koniec
pierwszego miesiąca życia,
pierwszego miesiąca życia,
młode zaczynają próbować
młode zaczynają próbować
pokarm mięsny
pokarm mięsny
.
.
Odmiany barwne (mutacyjne)
Odmiany barwne (mutacyjne)
norek
norek
NORKA STANDARDOWA
NORKA STANDARDOWA
grupy barwne:
grupy barwne:
czarne
czarne
brązowe
brązowe
białe
białe
niebieskie
niebieskie
plamiste
plamiste
Czarne odmiany norek
Czarne odmiany norek
Duże natężenie barwnika czarnego
Duże natężenie barwnika czarnego
we włosach, natomiast barwnik brązowy
we włosach, natomiast barwnik brązowy
jest całkowicie wyeliminowany.
jest całkowicie wyeliminowany.
Silny melanizm występuje również w naskórku płytki
Silny melanizm występuje również w naskórku płytki
nosowej, błon śluzowych, podniebienia i pazurów.
nosowej, błon śluzowych, podniebienia i pazurów.
Przedstawiciel:
Przedstawiciel:
norka Jet black (NN)
norka Jet black (NN)
– homozygotyczna, co jest
– homozygotyczna, co jest
przyczyną do osłabionej żywotności.
przyczyną do osłabionej żywotności.
Niebieskie odmiany norek
Niebieskie odmiany norek
Brak brązowego barwnika
Brak brązowego barwnika
we włosach, natomiast
we włosach, natomiast
pigment czarny występuje w
pigment czarny występuje w
różnym nasileniu dając
różnym nasileniu dając
wrażenie niebieskości lub
wrażenie niebieskości lub
zabarwienie
zabarwienie
szarometaliczne.
szarometaliczne.
Przedstawiciele
Przedstawiciele
odmiana jasnoniebieska:
odmiana jasnoniebieska:
platyn srebrzystoniebieski
platyn srebrzystoniebieski
platyn stalowoniebieski
platyn stalowoniebieski
Norka platynowa
Norka platynowa
Niebieskie odmiany norek
Niebieskie odmiany norek
Przedstawiciele
Przedstawiciele
odmiana
odmiana
ciemnoniebieska:
ciemnoniebieska:
norka aleucka
norka aleucka
–
–
włos pokrywowy czarny z
włos pokrywowy czarny z
odcieniem granatu,
odcieniem granatu,
podszycie niebieskie
podszycie niebieskie
–
–
niekorzystna cecha:
niekorzystna cecha:
obniżona odporność na
obniżona odporność na
wirus AMDV
wirus AMDV
Brązowe odmiany norek
Brązowe odmiany norek
Zróżnicowana koncentracja
Zróżnicowana koncentracja
barwnika brązowego, z
barwnika brązowego, z
całkowitym brakiem barwnika
całkowitym brakiem barwnika
czarnego.
czarnego.
Zależnie od koncentracji
Zależnie od koncentracji
barwnika we włosach występuje
barwnika we włosach występuje
znaczne zróżnicowanie barwne
znaczne zróżnicowanie barwne
od ciemnego brązu (pastele) do
od ciemnego brązu (pastele) do
jasnego beżu (palomino).
jasnego beżu (palomino).
Wśród pasteli występuje dość
Wśród pasteli występuje dość
często pewna anomalia
często pewna anomalia
polegająca na skłonności do
polegająca na skłonności do
śrubowego skręcania głowy.
śrubowego skręcania głowy.
Swedish palomino
Swedish palomino
Finnish topaze, Soklotpastel
Finnish topaze, Soklotpastel
Brązowe odmiany norek
Brązowe odmiany norek
Pastel brązowooki
Pastel brązowooki
(królewski)
(królewski)
Najczęściej hodowana
Najczęściej hodowana
brązowa odmiana norek.
brązowa odmiana norek.
Barwa włosów
Barwa włosów
pokrywowych jest
pokrywowych jest
ciemno-orzechowo-
ciemno-orzechowo-
brązowa, a barwa
brązowa, a barwa
podszycia niebiesko-
podszycia niebiesko-
szara.
szara.
Zwierzęta tej odmiany są
Zwierzęta tej odmiany są
duże, plenne i żywotne.
duże, plenne i żywotne.
Pastel królewski
Pastel królewski
Plamiste odmiany norek
Plamiste odmiany norek
Do tej grupy należą
Do tej grupy należą
odmiany o
odmiany o
nierównomiernym
nierównomiernym
rozmieszczeniu
rozmieszczeniu
barwnika we włosach
barwnika we włosach
w poszczególnych
w poszczególnych
partiach skóry.
partiach skóry.
Royal silver
Royal silver
Heggedal, Shadow
Heggedal, Shadow
Plamiste odmiany norek
Plamiste odmiany norek
Należą tu również
Należą tu również
odmiany, u których
odmiany, u których
występuje duży
występuje duży
kontrast barwny
kontrast barwny
pomiędzy pokrywą a
pomiędzy pokrywą a
podszyciem.
podszyciem.
Karelskaya spotted
Karelskaya spotted
Roshchinskaya
Roshchinskaya
white and black
white and black
Do plamistych odmian
Do plamistych odmian
barwnych hodowanych
barwnych hodowanych
w Polsce należą krzyżaki
w Polsce należą krzyżaki
(Black cross):
(Black cross):
pigmentowane włosy
pigmentowane włosy
występują na głowie
występują na głowie
wzdłuż linii grzbietowej
wzdłuż linii grzbietowej
aż do nasady ogona
aż do nasady ogona
oraz w poprzek ciała
oraz w poprzek ciała
przez kończyny
przez kończyny
przednie.
przednie.
Tak symetrycznie
Tak symetrycznie
rozmieszczone włosy
rozmieszczone włosy
tworzą znak krzyża
tworzą znak krzyża
Black cross
Black cross
Plamiste odmiany norek
Plamiste odmiany norek
Black crystal
Black crystal
Gletcher
Gletcher
Białe odmiany norek
Białe odmiany norek
Pearl
Pearl
W tej grupie mutantów we
W tej grupie mutantów we
włosach zostały
włosach zostały
wyeliminowane oba typy
wyeliminowane oba typy
barwników.
barwników.
Wyróżniamy odmiany:
Wyróżniamy odmiany:
białe niealbinotyczne – brak
białe niealbinotyczne – brak
barwników we włosach a ich
barwników we włosach a ich
obecność w skórze (białe
obecność w skórze (białe
ciemnookie)
ciemnookie)
albinosy (białe czerwonookie)
albinosy (białe czerwonookie)
Norka biała niealbinotyczna
Norka biała niealbinotyczna
Biała Hedlunda
Biała Hedlunda
śnieżnobiała, czarnooka
śnieżnobiała, czarnooka
o doskonałej strukturze
o doskonałej strukturze
okrywy włosowej
okrywy włosowej
norki należące do tej
norki należące do tej
odmiany są
odmiany są
prawdopodobnie
prawdopodobnie
głuche i mają słabo
głuche i mają słabo
rozwinięty zmysł
rozwinięty zmysł
powonienia
powonienia
Hedlund white
Hedlund white
Fretka (
Fretka (
Mustela putorius
Mustela putorius
furo
furo
)
)
niewielki drapieżnik z rodziny
niewielki drapieżnik z rodziny
łasicowatych
łasicowatych
f
f
retka jest udomowioną formą
retka jest udomowioną formą
tchórza (prawdopodobnie
tchórza (prawdopodobnie
tchórza
tchórza
zwyczajnego
zwyczajnego
, choć nie wyklucza
, choć nie wyklucza
si
si
ę tchórza stepowego
ę tchórza stepowego
krzyżówka
krzyżówka
fretki
z
tchórzem
fretki
z
tchórzem
zwyczajnym znana jest pod nazwą
zwyczajnym znana jest pod nazwą
tchórzofretka
tchórzofretka
tchórz, fretka i tchórzofretka -
tchórz, fretka i tchórzofretka -
krzyżują się swobodnie wydając
krzyżują się swobodnie wydając
płodne potomstwo
płodne potomstwo
Od lat 80. XX-wieku rośnie
Od lat 80. XX-wieku rośnie
popularność fretki jako
popularność fretki jako
zwierzęcia domowego.
zwierzęcia domowego.
Znalazło to wyraz we włączeniu
Znalazło to wyraz we włączeniu
fretek (obok psów i kotów)
fretek (obok psów i kotów)
do grupy zwierząt podróżujących z paszportami
do grupy zwierząt podróżujących z paszportami
dla zwierząt domowych w krajach
dla zwierząt domowych w krajach
UE.
UE.
W Portugalii obowiązuje zakaz hodowania (bez
W Portugalii obowiązuje zakaz hodowania (bez
odpowiedniej zgody) i przewożenia fretek ze
odpowiedniej zgody) i przewożenia fretek ze
względu na ryzyko hybrydyzacji pomiędzy fretkami
względu na ryzyko hybrydyzacji pomiędzy fretkami
domowymi i dzikimi.
domowymi i dzikimi.
Fretka występuje w wielu odmianach barwnych.
Fretka występuje w wielu odmianach barwnych.
Najczęściej spotykane to:
Najczęściej spotykane to:
tchórzowata
tchórzowata
czyli ciemnobrązowe łapki, maska oraz
czyli ciemnobrązowe łapki, maska oraz
włosy okrywowe, podszycie białe. Odmiana ta jest z
włosy okrywowe, podszycie białe. Odmiana ta jest z
wyglądu najbardziej zbliżona do tchórza dzikiego
wyglądu najbardziej zbliżona do tchórza dzikiego
pastelowa
pastelowa
- często, mylnie określana jako cynamonowa
- często, mylnie określana jako cynamonowa
to fretka jasnobrązowa z kremowym lub białym
to fretka jasnobrązowa z kremowym lub białym
podszerstkiem
podszerstkiem
cynamonowa
cynamonowa
- o rudym ubarwieniu
- o rudym ubarwieniu
albinos
albinos
- biała z czerwonymi oczami
- biała z czerwonymi oczami
panda
panda
- biała głowa i tułów w kontrastowym kolorze
- biała głowa i tułów w kontrastowym kolorze
r
r
zadziej spotykane są fretki łaciate, jednobarwne (poza
zadziej spotykane są fretki łaciate, jednobarwne (poza
albinosem) oraz syjamskie
albinosem) oraz syjamskie
c
c
iąża trwa ok 42 dni
iąża trwa ok 42 dni
w miocie ok. 10 młodych
w miocie ok. 10 młodych
s
s
amica może mieć do
amica może mieć do
dwóch miotów rocznie
dwóch miotów rocznie
f
f
retki żyją przeciętnie 6-
retki żyją przeciętnie 6-
10 lat, a w sprzyjających
10 lat, a w sprzyjających
warunkach 8-12 lat.
warunkach 8-12 lat.
Podobnie jak pozostałe
Podobnie jak pozostałe
gatunki rodzaju
gatunki rodzaju
Mustela
Mustela
fretka była i nadal jest
fretka była i nadal jest
cennym zwierzęciem
cennym zwierzęciem
futerkowym
futerkowym
.
.
B
B
ywa również wykorzystywana
ywa również wykorzystywana
jako zwierz
jako zwierz
ę
ę
laboratoryjne.
laboratoryjne.
Fretki od wieków u
Fretki od wieków u
ż
ż
ywane były do polowań na
ywane były do polowań na
króliki.
króliki.
Były również hodowane w
Były również hodowane w
Europie
Europie
przed upowszechnieniem si
przed upowszechnieniem si
ę
ę
kota
kota
domowego jako zwierzęta domowe tępiące myszy.
domowego jako zwierzęta domowe tępiące myszy.
Samiec fretki
Samiec fretki
(albinos)
(albinos)
widnieje na słynnym
widnieje na słynnym
obrazie
obrazie
Leonarda da
Leonarda da
Vinci „Dama z
Vinci „Dama z
łasiczką”.
łasiczką”.
Cechy biologiczne rodziny
Cechy biologiczne rodziny
łasicowatych
łasicowatych
NORKA
NORKA
TCHÓRZOFRETKA
TCHÓRZOFRETKA
Ciężar
Ciężar
ciała
ciała
F: 0,6 kg
F: 0,6 kg
M: 1,2 kg
M: 1,2 kg
F: 0,8 kg
F: 0,8 kg
M: 1,25
M: 1,25
Zasięg
Zasięg
terytorialn
terytorialn
y
y
F: 0,5-3,0
F: 0,5-3,0
km
km
2
2
M: 2,5-6,0
M: 2,5-6,0
km
km
2
2
F: 0,3-0,8
F: 0,3-0,8
km
km
2
2
M: 0,2-3,55
M: 0,2-3,55
km
km
2
2
Aktywność
Aktywność
biologiczna
biologiczna
zmierzch/noc
zmierzch/noc
noc
noc
Tryb życia
Tryb życia
samotniczy,
samotniczy,
poligamia, okres
poligamia, okres
godowy
godowy
samotniczy,
samotniczy,
poligamia, okres
poligamia, okres
godowy
godowy
Cechy biologiczne rodziny
Cechy biologiczne rodziny
łasicowatych
łasicowatych
NORKA
NORKA
TCHÓRZOFRETK
TCHÓRZOFRETK
A
A
Wielkość
Wielkość
miotu
miotu
4-6
4-6
5-10
5-10
Termin
Termin
odsadzania
odsadzania
6 tydzień życia
6 tydzień życia
3 tydzień życia
3 tydzień życia
Odłączenie
Odłączenie
od stada
od stada
3-4 miesiąc
3-4 miesiąc
(niektóre
(niektóre
samice 11
samice 11
miesiąc życia)
miesiąc życia)
2-3 miesiąc
2-3 miesiąc
życia
życia
Nutria (
Nutria (
Myocast
Myocast
o
o
r coypus
r coypus
)
)
Gryzoń,
Gryzoń,
przedstawiciel
przedstawiciel
licz
licz
ą
ą
cej 8 gatunków
cej 8 gatunków
rodziny
rodziny
nutriowatych
nutriowatych
(
(
Capromyidae
Capromyidae
).
).
Region
Region
biogeograficzny, z
biogeograficzny, z
którego pochodzi
którego pochodzi
gatunek: Ameryka
gatunek: Ameryka
Południowa
Południowa
W Europie i Stanach Zjednoczonych hodowana jako cenne zwierzę futerkowe.
W Europie i Stanach Zjednoczonych hodowana jako cenne zwierzę futerkowe.
W Polsce
W Polsce
hodowana
hodowana
od
od
1926 roku.
1926 roku.
Obecne rozmieszczenie w Polsce
Obecne rozmieszczenie w Polsce
: p
: p
unktowe
unktowe
.
.
Rozmieszczenie koreluje z występowaniem ferm hodowlanych.
Rozmieszczenie koreluje z występowaniem ferm hodowlanych.
Liczebność dzikiej populacji trudna do oceny ze względu na częste ucieczki z hodowli; surowe zimy
Liczebność dzikiej populacji trudna do oceny ze względu na częste ucieczki z hodowli; surowe zimy
najprawdopodobniej redukują liczebność dzikiej populacji do zera.
najprawdopodobniej redukują liczebność dzikiej populacji do zera.
Rozmnaża się w ciągu
Rozmnaża się w ciągu
całego roku.
całego roku.
Ciąża trwa 128-135 dni
Ciąża trwa 128-135 dni
.
.
S
S
amica rodzi najczęściej 4-7
amica rodzi najczęściej 4-7
młodych. Mają one otwarte
młodych. Mają one otwarte
oczy i są dość samodzielne.
oczy i są dość samodzielne.
Zazwyczaj 2 mioty rocznie.
Zazwyczaj 2 mioty rocznie.
Żyje
Żyje
parami
parami
do 10 lat.
do 10 lat.
Występując licznie może wyrządzać szkody, uszkadzając
Występując licznie może wyrządzać szkody, uszkadzając
groble, niszcząc przybrzeżną roślinność, szkółki leśne i sady.
groble, niszcząc przybrzeżną roślinność, szkółki leśne i sady.
Mroźne zimy radykalni
Mroźne zimy radykalni
e
e
redukują liczebność zdziczałych
redukują liczebność zdziczałych
osobników.
osobników.
Szynszyla (
Szynszyla (
Chinchilla laniger
Chinchilla laniger
)
)
Żyje w koloniach
Żyje w koloniach
zamieszkuj
zamieszkuj
ą
ą
cych tereny
cych tereny
skaliste w górach
skaliste w górach
Chile
Chile
,
,
Argentyny
Argentyny
i
i
Boliwii
Boliwii
,
,
gdzie
gdzie
ż
ż
ywi si
ywi si
ę
ę
ro
ro
ś
ś
linno
linno
ś
ś
ci
ci
ą
ą
wysokogórsk
wysokogórsk
ą.
ą.
Dziś istnieje 14 odmian
Dziś istnieje 14 odmian
mutacyjnych, z tego
mutacyjnych, z tego
ponad 12 mieszańców
ponad 12 mieszańców
mi
mi
ę
ę
dzyodmianowych.
dzyodmianowych.
Z czasem może ich by
Z czasem może ich by
ć
ć
wi
wi
ę
ę
cej.
cej.
Szynszyle żyją na wysokości
Szynszyle żyją na wysokości
od 3000 do 5000 m. n.p.m
od 3000 do 5000 m. n.p.m
-
-
wyżej od
wyżej od
świnek morskich
świnek morskich
.
.
Ich nazwa pochodzi od plemienia
Ich nazwa pochodzi od plemienia
Indian
Indian
Chinchila,
Chinchila,
którzy na nie polowali.
którzy na nie polowali.
Po pewnym czasie Chinchlilów podbili
Po pewnym czasie Chinchlilów podbili
Inkowie
Inkowie
a tych potem
a tych potem
Hiszpanie
Hiszpanie
.
.
Konkwiskadorzy
Konkwiskadorzy
zauważyli niezwykłe właściwości szynszylich
zauważyli niezwykłe właściwości szynszylich
skór, co spotęgowało zabijanie tych zwierząt.
skór, co spotęgowało zabijanie tych zwierząt.
Dodatkowo na
Dodatkowo na
szynszyle
szynszyle
polowały
polowały
lisy i węże
lisy i węże
co omal nie
co omal nie
doprowadziło do wyginięcia szynszyli pod koniec
doprowadziło do wyginięcia szynszyli pod koniec
XIX wieku
XIX wieku
.
.
W
W
1918
1918
zakazano polowania na
zakazano polowania na
te
te
gryzonie
gryzonie
.
.
Pięć lat potem do
Pięć lat potem do
USA
USA
powrócił
powrócił
pasjonat i badacz szynszyli
pasjonat i badacz szynszyli
Mathias
Chapman
z
Mathias
Chapman
z
jedenastoma osobnikami –
jedenastoma osobnikami –
co
co
uważa się
uważa się
za początek ferm
za początek ferm
szynszyli.
szynszyli.
Pierwsza hodowla
Pierwsza hodowla
szynszyli
szynszyli
w Polsce
w Polsce
powstała w 1956 roku
powstała w 1956 roku
.
.
Szynszyla polska
Szynszyla polska
Szynszyla
Szynszyla
Szynszyla
Szynszyla
Szynszyle
Szynszyle
samiec samica
samiec samica
Cechy biologiczne roślinożernych
Cechy biologiczne roślinożernych
zwierząt futerkowych
zwierząt futerkowych
NUTRIE
NUTRIE
SZYNSZYLE
SZYNSZYLE
Ciężar ciała
Ciężar ciała
F: 5-6 kg
F: 5-6 kg
M: 6-7 kg
M: 6-7 kg
F: 0,8 kg
F: 0,8 kg
M: 0,5 kg
M: 0,5 kg
Aktywność
Aktywność
biologiczna
biologiczna
zmierzch/noc
zmierzch/noc
noc
noc
Tryb życia
Tryb życia
gromadny - 2-15
gromadny - 2-15
zwierząt
zwierząt
w stadzie, poligamia
w stadzie, poligamia
gromadny,
gromadny,
monogamia
monogamia
Wielkość miotu
Wielkość miotu
5-6
5-6
2-3
2-3
Termin
Termin
odsadzenia
odsadzenia
8 tydzień
8 tydzień
6-8 tydzień
6-8 tydzień
Dojrzałość
Dojrzałość
płciowa
płciowa
6 miesiąc
6 miesiąc
8 miesiąc
8 miesiąc
Długość życia
Długość życia
powyżej 7 lat
powyżej 7 lat
powyżej 10 lat
powyżej 10 lat
Hodowla zwierząt
Hodowla zwierząt
futerkowych i produkcja skór
futerkowych i produkcja skór
Hodowla
zwierząt
futerkowych
jest
obecnie
Hodowla
zwierząt
futerkowych
jest
obecnie
dochodowym zajęciem będącym jedynym źródłem
dochodowym zajęciem będącym jedynym źródłem
utrzymania dla wielu hodowców.
utrzymania dla wielu hodowców.
Produkcja skór skoncentrowana jest głównie w krajach
Produkcja skór skoncentrowana jest głównie w krajach
Europy Północnej (64%) i Ameryki Północnej (11%).
Europy Północnej (64%) i Ameryki Północnej (11%).
Lisy i norki są najczęściej hodowanymi zwierzętami w
Lisy i norki są najczęściej hodowanymi zwierzętami w
celu pozyskania skór.
celu pozyskania skór.
Każdego roku produkowanych jest około 27 milionów
Każdego roku produkowanych jest około 27 milionów
skór, z czego 80% stanowią skóry norek, a 20% lisów.
skór, z czego 80% stanowią skóry norek, a 20% lisów.
Hodowle zwierząt
Hodowle zwierząt
futerkowych
futerkowych
Hodowla lisów
Hodowla lisów
Powstanie pierwszej fermy lisów datuje się na rok
Powstanie pierwszej fermy lisów datuje się na rok
1895, ferma powstała w Kanadzie i zajmowała się
1895, ferma powstała w Kanadzie i zajmowała się
hodowlą lisów srebrzystych.
hodowlą lisów srebrzystych.
Hodowla norek
Hodowla norek
Przyjmuje się, że rozpoczęcie hodowli norek
Przyjmuje się, że rozpoczęcie hodowli norek
nastąpiło w roku 1866, również w Kanadzie.
nastąpiło w roku 1866, również w Kanadzie.
Hodowla zwierząt futerkowych w Europie rozpoczęła
Hodowla zwierząt futerkowych w Europie rozpoczęła
się na początku XX wieku. Pierwsze fermy powstały
się na początku XX wieku. Pierwsze fermy powstały
na północy Europy.
na północy Europy.
Kontrowersje związane ze statusem
Kontrowersje związane ze statusem
hodowlanych zwierząt futerkowych
hodowlanych zwierząt futerkowych
Udomowienie:
Udomowienie:
hodowlane zwierzęta futerkowe nie należą
hodowlane zwierzęta futerkowe nie należą
do zwierząt dzikich
do zwierząt dzikich
Cykl życiowy:
Cykl życiowy:
jeden miot rocznie
jeden miot rocznie
Zdrowotność:
Zdrowotność:
hodowane zwierzęta są w dobrej kondycji zdrowotnej
hodowane zwierzęta są w dobrej kondycji zdrowotnej
Warunki hodowlane:
Warunki hodowlane:
poszukiwanie najlepszych rozwiązań zapewniających
poszukiwanie najlepszych rozwiązań zapewniających
zwierzętom najlepsze warunki higieniczne
zwierzętom najlepsze warunki higieniczne
Kontrowersje związane ze
Kontrowersje związane ze
statusem hodowlanych zwierząt
statusem hodowlanych zwierząt
futerkowych
futerkowych
Eutanazja:
Eutanazja:
szybka, możliwie bezbolesna, pozbawiona
szybka, możliwie bezbolesna, pozbawiona
stresu transportowego
stresu transportowego
Stereotypie:
Stereotypie:
pre-feeding phenomen
pre-feeding phenomen
Bojaźliwość zwierząt
Bojaźliwość zwierząt
Wywołana zwykle obecnością na fermie osób
Wywołana zwykle obecnością na fermie osób
nie należących do stałego personelu fermy
nie należących do stałego personelu fermy
Postulaty Rady Europy dotyczące zwierząt
Postulaty Rady Europy dotyczące zwierząt
futerkowych przyjęte przez Komisję Stałej
futerkowych przyjęte przez Komisję Stałej
Europejskiej Konwencji o Ochronie Zwierząt
Europejskiej Konwencji o Ochronie Zwierząt
Hodowlanych 1999 r.
Hodowlanych 1999 r.
Zalecenia dla zwierząt futerkowych
Zalecenia dla zwierząt futerkowych
Postanowienia ogólne
Postanowienia ogólne
Artykuł 1
Artykuł 1
Zwierzęta urodzone w stanie dzikim nie będą utrzymywane w
Zwierzęta urodzone w stanie dzikim nie będą utrzymywane w
warunkach fermowych
warunkach fermowych
Opieka i nadzór na zwierzętami futerkowymi
Opieka i nadzór na zwierzętami futerkowymi
Artykuł 3
Artykuł 3
Właściciele zwierząt futerkowych, osoby sprawujące nadzór oraz
Właściciele zwierząt futerkowych, osoby sprawujące nadzór oraz
wszystkie osoby zajmujące się chowem, hodowlą lub ubojem
wszystkie osoby zajmujące się chowem, hodowlą lub ubojem
podejmą wszystkie niezbędne kroki służące ochronie zdrowia i
podejmą wszystkie niezbędne kroki służące ochronie zdrowia i
dobrostanu wymienionych gatunków zwierząt futerkowych.
dobrostanu wymienionych gatunków zwierząt futerkowych.
Hodowla zwierząt futerkowych będzie prowadzona przez
Hodowla zwierząt futerkowych będzie prowadzona przez
odpowiednią ilość przeszkolonego personelu zdolnego do
odpowiednią ilość przeszkolonego personelu zdolnego do
odróżnienia stanu zdrowia od stanu choroby, ze znajomością
odróżnienia stanu zdrowia od stanu choroby, ze znajomością
zachowań behawioralnych.
zachowań behawioralnych.
W celu rozwinięcia pozytywnych relacji, osoba bezpośrednio
W celu rozwinięcia pozytywnych relacji, osoba bezpośrednio
zajmująca się zwierzętami powinna mieć z nimi kontakt już we
zajmująca się zwierzętami powinna mieć z nimi kontakt już we
wczesnym okresie po urodzeniu
wczesnym okresie po urodzeniu
Artykuł 5
Artykuł 5
Podczas dokonywania oględzin należy pamiętać że o złej kondycji
Podczas dokonywania oględzin należy pamiętać że o złej kondycji
zwierząt świadczą: apatia, brak apetytu, wydzieliny z nozdrzy lub
zwierząt świadczą: apatia, brak apetytu, wydzieliny z nozdrzy lub
oczu, nadmierne ślinienie, nieustający kaszel, spuchnięte stawy,
oczu, nadmierne ślinienie, nieustający kaszel, spuchnięte stawy,
zaburzenia behawioralne. Należy również zwrócić uwagę na
zaburzenia behawioralne. Należy również zwrócić uwagę na
obecność pasożytów zewnętrznych, wygląd odchodów oraz ilość
obecność pasożytów zewnętrznych, wygląd odchodów oraz ilość
spożywanego pokarmu i wody.
spożywanego pokarmu i wody.
W przypadku osobników wyglądających na chore lub
W przypadku osobników wyglądających na chore lub
wykazujących
objawy
zaburzeń
behawioralnych,
wykazujących
objawy
zaburzeń
behawioralnych,
odpowiedzialna za nie osoba spróbuje niezwłocznie
odpowiedzialna za nie osoba spróbuje niezwłocznie
ustalić przyczyny i podejmie odpowiednie kroki
ustalić przyczyny i podejmie odpowiednie kroki
zaradcze.
zaradcze.
Gdy działania doraźne nie przyniosą skutku, należy
Gdy działania doraźne nie przyniosą skutku, należy
zasięgnąć porady lekarza wet. – specjalisty.
zasięgnąć porady lekarza wet. – specjalisty.
Zwierzęta chore, ranione lub zestresowane będą
Zwierzęta chore, ranione lub zestresowane będą
leczone bez zwłoki a w razie potrzeby zostaną
leczone bez zwłoki a w razie potrzeby zostaną
odizolowane w odpowiednim pomieszczeniu lub ubite.
odizolowane w odpowiednim pomieszczeniu lub ubite.
Ogrodzenia, pomieszczenia,
Ogrodzenia, pomieszczenia,
wyposażenie
wyposażenie
Artykuł 7
Artykuł 7
Przed przystąpieniem do budowy lub modyfikacji
Przed przystąpieniem do budowy lub modyfikacji
ogrodzeń, pomieszczeń czy wyposażenia należy
ogrodzeń, pomieszczeń czy wyposażenia należy
zasięgnąć profesjonalnych porad w aspekcie
zasięgnąć profesjonalnych porad w aspekcie
zdrowia i dobrostanu zwierząt.
zdrowia i dobrostanu zwierząt.
Nowe metody hodowli, nowe projekty ferm, nowe
Nowe metody hodowli, nowe projekty ferm, nowe
wyposażenie
powinno
być
dokładnie
wyposażenie
powinno
być
dokładnie
przetestowane z punktu widzenia zdrowia i
przetestowane z punktu widzenia zdrowia i
dobrostanu zwierząt.
dobrostanu zwierząt.
Ogrodzenia, pomieszczenia,
Ogrodzenia, pomieszczenia,
wyposażenie
wyposażenie
Artykuł 8
Artykuł 8
Planowanie nowych pomieszczeń dla zwierząt powinno
Planowanie nowych pomieszczeń dla zwierząt powinno
uwzględniać obecność środowiskowych czynników
uwzględniać obecność środowiskowych czynników
ryzyka
jak
hałas,
wibracje,
zanieczyszczenie
ryzyka
jak
hałas,
wibracje,
zanieczyszczenie
powietrza
oraz
niesprzyjających
warunków
powietrza
oraz
niesprzyjających
warunków
atmosferycznych (np.wiatr, nasłonecznienie).
atmosferycznych (np.wiatr, nasłonecznienie).
Artykuł 9
Artykuł 9
Warunki utrzymania zwierząt powinny uwzględniać ich
Warunki utrzymania zwierząt powinny uwzględniać ich
wymogi fizjologiczne ustalone na podstawie wiedzy i
wymogi fizjologiczne ustalone na podstawie wiedzy i
doświadczenia z natury i ferm hodowlanych.
doświadczenia z natury i ferm hodowlanych.
Ogrodzenia, pomieszczenia,
Ogrodzenia, pomieszczenia,
wyposażenie
wyposażenie
Pomieszczenia, klatki i inne konstrukcje powinny
Pomieszczenia, klatki i inne konstrukcje powinny
zapewniać
schronienie
przed
niekorzystnymi
zapewniać
schronienie
przed
niekorzystnymi
warunkami
środowiskowymi,
spełniać
potrzeby
warunkami
środowiskowymi,
spełniać
potrzeby
biologiczne zwierząt, utrzymywać dobry stan higieny,
biologiczne zwierząt, utrzymywać dobry stan higieny,
co ograniczy ryzyko wystąpienia chorób, zaburzeń
co ograniczy ryzyko wystąpienia chorób, zaburzeń
behawioralnych, urazów.
behawioralnych, urazów.
Ponadto pomieszczenia dla zwierząt powinny spełniać
Ponadto pomieszczenia dla zwierząt powinny spełniać
zasady bezpieczeństwa przeciwpożarowego.
zasady bezpieczeństwa przeciwpożarowego.
Ogrodzenia, pomieszczenia,
Ogrodzenia, pomieszczenia,
wyposażenie
wyposażenie
Konstrukcja klatki powinna zapewniać inspekcję
Konstrukcja klatki powinna zapewniać inspekcję
zwierząt oraz łatwe wyciąganie zwierząt.
zwierząt oraz łatwe wyciąganie zwierząt.
Konstrukcja ogrodzeń i pomieszczeń dla zwierząt
Konstrukcja ogrodzeń i pomieszczeń dla zwierząt
powinna ograniczać przedostawanie się na fermę
powinna ograniczać przedostawanie się na fermę
gryzoni i ptaków.
gryzoni i ptaków.
Każde zwierzę powinno mieć zapewniony obszar
Każde zwierzę powinno mieć zapewniony obszar
gdzie może się skryć przed ludźmi lub innymi
gdzie może się skryć przed ludźmi lub innymi
zwierzętami z sąsiednich klatek.
zwierzętami z sąsiednich klatek.
Warunki utrzymywania zwierząt
Warunki utrzymywania zwierząt
Artykuł 11
Artykuł 11
Przestrzeń życiowa zwierząt powinna być ustalona
Przestrzeń życiowa zwierząt powinna być ustalona
w odniesieniu do wymagań gatunkowych, wieku,
w odniesieniu do wymagań gatunkowych, wieku,
płci i masy ciała.
płci i masy ciała.
Warunki utrzymywania zwierząt
Warunki utrzymywania zwierząt
Artykuł 13
Artykuł 13
Nie zezwala się na rutynowe lub systematyczne używanie
Nie zezwala się na rutynowe lub systematyczne używanie
środków
farmakologicznych
kompensujących
niewłaściwe
środków
farmakologicznych
kompensujących
niewłaściwe
warunki sanitarne lub stosowanie niewłaściwych metod
warunki sanitarne lub stosowanie niewłaściwych metod
utrzymania. Używanie stymulatorów wzrostu i substancji
utrzymania. Używanie stymulatorów wzrostu i substancji
przyspieszających dojrzewanie futra jest zabronione.
przyspieszających dojrzewanie futra jest zabronione.
Zwierzętom nie wolno podawać pożywienia i płynów
Zwierzętom nie wolno podawać pożywienia i płynów
zawierających substancje, które mogą powodować niepotrzebne
zawierających substancje, które mogą powodować niepotrzebne
cierpienie i urazy.
cierpienie i urazy.
Zwierzętom nie wolno podawać żadnych substancji oprócz tych
Zwierzętom nie wolno podawać żadnych substancji oprócz tych
o działaniu leczniczym i profilaktycznym, chyba ze wyniki badań
o działaniu leczniczym i profilaktycznym, chyba ze wyniki badań
naukowych lub praktyczne doświadczenie wskazują, że taka
naukowych lub praktyczne doświadczenie wskazują, że taka
substancja nie ma negatywnego wpływu na zdrowie i dobrostan
substancja nie ma negatywnego wpływu na zdrowie i dobrostan
zwierząt.
zwierząt.
Specjalne zalecenia dla norek i
Specjalne zalecenia dla norek i
fretek
fretek
Domki wykotowe powinny być wykonane z materiału
Domki wykotowe powinny być wykonane z materiału
termoizolacyjnego, nie stanowiącego zagrożenia dla
termoizolacyjnego, nie stanowiącego zagrożenia dla
zdrowia zwierząt. Otwarcie domku nie może
zdrowia zwierząt. Otwarcie domku nie może
powodować wypadnięcia nowonarodzonych zwierząt.
powodować wypadnięcia nowonarodzonych zwierząt.
Zwierzęta
należy
regularnie
zaopatrywać
w
Zwierzęta
należy
regularnie
zaopatrywać
w
odpowiednią ilość dobrej jakości siana, zwłaszcza w
odpowiednią ilość dobrej jakości siana, zwłaszcza w
zimie i okresie wykotów.
zimie i okresie wykotów.
Stabilne stosunki między zwierzętami można łatwiej
Stabilne stosunki między zwierzętami można łatwiej
uzyskać gdy zwierzęta wychowywane są w grupie.
uzyskać gdy zwierzęta wychowywane są w grupie.
Specjalne zalecenia dla norek i
Specjalne zalecenia dla norek i
fretek
fretek
Odsadzanie zwierząt powinno nastąpić nie wcześniej niż
Odsadzanie zwierząt powinno nastąpić nie wcześniej niż
w 8 tygodniu życia.
w 8 tygodniu życia.
Odsadzone norki nie powinny znajdować się w bliskim
Odsadzone norki nie powinny znajdować się w bliskim
sąsiedztwie z matką.
sąsiedztwie z matką.
Klatki ze zwierzętami powinny znajdować się na
Klatki ze zwierzętami powinny znajdować się na
odpowiedniej wysokości od podłoża, zaś grunt pod
odpowiedniej wysokości od podłoża, zaś grunt pod
klatkami należy posypać piaskiem, żużlem, żwirem lub
klatkami należy posypać piaskiem, żużlem, żwirem lub
innym materiałem pozwalającym na łatwe utrzymanie w
innym materiałem pozwalającym na łatwe utrzymanie w
czystości miejsc pod klatkami.
czystości miejsc pod klatkami.
Klatki nie należy stawiać jedna nad drugą.
Klatki nie należy stawiać jedna nad drugą.
Specjalne zalecenia dla norek
Specjalne zalecenia dla norek
Na fermach gdzie występuje zjawisko stereotypii
Na fermach gdzie występuje zjawisko stereotypii
lub
dochodzi
do
samookaleczeń
należy
lub
dochodzi
do
samookaleczeń
należy
bezzwłocznie zmienić system hodowli.
bezzwłocznie zmienić system hodowli.
Jeżeli zastosowane zmiany nie polepszyły sytuacji
Jeżeli zastosowane zmiany nie polepszyły sytuacji
na fermie, należy zawiesić daną hodowlę.
na fermie, należy zawiesić daną hodowlę.
Specjalne zalecenia dla norek i
Specjalne zalecenia dla norek i
fretek
fretek
Minimalna przestrzeń dla zwierząt – nie mniej niż 30 cm
Minimalna przestrzeń dla zwierząt – nie mniej niż 30 cm
szerokości i 70 cm długości, nie wliczając domków
szerokości i 70 cm długości, nie wliczając domków
wykotowych
wykotowych
norki dorosłe - 2550
norki dorosłe - 2550
cm
cm
2
2
po odsadzeniu (do 2 zwierząt) – 2550
po odsadzeniu (do 2 zwierząt) – 2550
cm
cm
2
2
plus 850 c
plus 850 c
m
m
2
2
do każdej dodatkowej sztuki
do każdej dodatkowej sztuki
minimalna wysokość klatki – 45 cm
minimalna wysokość klatki – 45 cm
Zalecenia te powinny zostać wprowadzone na fermy
Zalecenia te powinny zostać wprowadzone na fermy
zwierząt futerkowych do 31 grudnia 2010 roku.
zwierząt futerkowych do 31 grudnia 2010 roku.
Specjalne zalecenia dla lisów
Specjalne zalecenia dla lisów
Należy niezwłocznie wprowadzić zmiany w systemie hodowli
Należy niezwłocznie wprowadzić zmiany w systemie hodowli
lisów, które będą uwzględniać ich cechy biologiczne.
lisów, które będą uwzględniać ich cechy biologiczne.
Otoczenie lisów należy wzbogacić w przedmioty do gryzienia.
Otoczenie lisów należy wzbogacić w przedmioty do gryzienia.
Zwierzęta powinny być od urodzenia przyzwyczajane do
Zwierzęta powinny być od urodzenia przyzwyczajane do
kontaktu z człowiekiem.
kontaktu z człowiekiem.
Warunki hodowli muszą zapewnić dobry stan kończyn a
Warunki hodowli muszą zapewnić dobry stan kończyn a
zwłaszcza pazurów.
zwłaszcza pazurów.
W momencie parowania zwierząt lub w innych przypadkach
W momencie parowania zwierząt lub w innych przypadkach
obecności dorosłych zwierząt w jednej klatce należy
obecności dorosłych zwierząt w jednej klatce należy
zastosować odpowiedni nadzór.
zastosować odpowiedni nadzór.
Specjalne zalecenia dla lisów
Specjalne zalecenia dla lisów
Jeżeli na fermie występują przypadki zagryzania osesków przez
Jeżeli na fermie występują przypadki zagryzania osesków przez
matkę, należy zmienić system produkcyjny (np. warunki
matkę, należy zmienić system produkcyjny (np. warunki
utrzymania samic ciężarnych, żywienie lub wymienić linie
utrzymania samic ciężarnych, żywienie lub wymienić linie
genetyczne).
genetyczne).
Należy stworzyć lisom możliwość ukrycia się przed ludźmi lub
Należy stworzyć lisom możliwość ukrycia się przed ludźmi lub
zwierzętami z sąsiednich klatek.
zwierzętami z sąsiednich klatek.
Każde zwierzę powinno mieć zapewnione:
Każde zwierzę powinno mieć zapewnione:
-
odosobnioną przestrzeń
odosobnioną przestrzeń
-
podwyższenie (pomost) w klatce lub domek z dachem na
podwyższenie (pomost) w klatce lub domek z dachem na
którym mogłoby odpocząć i obserwować sąsiednie klatki.
którym mogłoby odpocząć i obserwować sąsiednie klatki.
Specjalne zalecenia dla lisów
Specjalne zalecenia dla lisów
Samice ciężarne oraz samice z przychówkiem powinny
Samice ciężarne oraz samice z przychówkiem powinny
mieć zapewniony dom wykotowy podzielony na dwie
mieć zapewniony dom wykotowy podzielony na dwie
części: „przedpokój” i „pokój główny” wyłożony
części: „przedpokój” i „pokój główny” wyłożony
materiałem termoizolacyjnym.
materiałem termoizolacyjnym.
Lisy odsadzone nie powinny znajdować się w bliskim
Lisy odsadzone nie powinny znajdować się w bliskim
sąsiedztwie z matką.
sąsiedztwie z matką.
Klatki ze zwierzętami powinny znajdować się na
Klatki ze zwierzętami powinny znajdować się na
odpowiedniej wysokości od podłoża, zaś grunt pod
odpowiedniej wysokości od podłoża, zaś grunt pod
klatkami należy posypać piaskiem, żużlem, żwirem lub
klatkami należy posypać piaskiem, żużlem, żwirem lub
innym materiałem pozwalającym na łatwe utrzymanie
innym materiałem pozwalającym na łatwe utrzymanie
w czystości miejsc pod klatkami.
w czystości miejsc pod klatkami.
Klatki nie należy stawiać jedna nad drugą.
Klatki nie należy stawiać jedna nad drugą.
Specjalne zalecenia dla lisów
Specjalne zalecenia dla lisów
Minimalna przestrzeń dla lisów nie mniej niż 75 cm
Minimalna przestrzeń dla lisów nie mniej niż 75 cm
szerokości i 100 cm długości
szerokości i 100 cm długości
lisy dorosłe – 0,8
lisy dorosłe – 0,8
m
m
2
2
samica wraz z przychówkiem – 2,0
samica wraz z przychówkiem – 2,0
m
m
2
2
po odsadzeniu (do 2 zwierząt) – 1,2
po odsadzeniu (do 2 zwierząt) – 1,2
m
m
2
2
plus 0,5
plus 0,5
m
m
2
2
do każdej dodatkowej sztuki
do każdej dodatkowej sztuki
minimalna wysokość klatki – 70 cm
minimalna wysokość klatki – 70 cm
Zalecenia te powinny zostać wprowadzone na
Zalecenia te powinny zostać wprowadzone na
fermy zwierząt futerkowych do 31 grudnia
fermy zwierząt futerkowych do 31 grudnia
2010 roku.
2010 roku.
Przyszłe badania będą koncentrować się na ustaleniu
Przyszłe badania będą koncentrować się na ustaleniu
standardów
dotyczących
systemu
utrzymania
standardów
dotyczących
systemu
utrzymania
hodowlanych
zwierząt
futerkowych
w
celu
hodowlanych
zwierząt
futerkowych
w
celu
zminimalizowania ryzyka wystąpienia chorób, uszkodzeń
zminimalizowania ryzyka wystąpienia chorób, uszkodzeń
ciała, zmniejszenia bojaźliwości zwierząt, eliminacji
ciała, zmniejszenia bojaźliwości zwierząt, eliminacji
stereotypii oraz stresu
stereotypii oraz stresu
.
.
Nowy system powinien uwzględniać
Nowy system powinien uwzględniać
- możliwość swobodnego ruchu (wspinanie,
- możliwość swobodnego ruchu (wspinanie,
skakanie,
skakanie,
chowanie)
chowanie)
- możliwość obserwacji
- możliwość obserwacji
innych zwierząt lub
innych zwierząt lub
otoczenia
otoczenia
- dostęp do wody (termoregulacja, pływanie)
- dostęp do wody (termoregulacja, pływanie)
- wydzieloną przestrzeń z tunelami oraz ruchome
- wydzieloną przestrzeń z tunelami oraz ruchome
ściany
ściany
pomiędzy klatkami
pomiędzy klatkami
Specjalne zalecenia dla nutrii
Specjalne zalecenia dla nutrii
Środowisko hodowlane powinno zapewniać nutriom:
Środowisko hodowlane powinno zapewniać nutriom:
wzajemny kontakt
wzajemny kontakt
swobodny dostęp do zbiorników wodnych, z obecnością
swobodny dostęp do zbiorników wodnych, z obecnością
tuneli i klatek
tuneli i klatek
możliwość budowania konstrukcji z drewna oraz
możliwość budowania konstrukcji z drewna oraz
domków wykotowych ze słomy
domków wykotowych ze słomy
separację samic i ich miotów od innych zwierząt ze
separację samic i ich miotów od innych zwierząt ze
stada w celu zapewnienia bezpieczeństwa karmiącym
stada w celu zapewnienia bezpieczeństwa karmiącym
matkom (pogryzienia, bójki)
matkom (pogryzienia, bójki)
Domki wykotowe muszą składać się z dwóch
Domki wykotowe muszą składać się z dwóch
pomieszczeń i posiadać dwa wyjścia.
pomieszczeń i posiadać dwa wyjścia.
Specjalne zalecenia dla nutrii
Specjalne zalecenia dla nutrii
Minimalna przestrzeń dla nutrii (bez wody):
Minimalna przestrzeń dla nutrii (bez wody):
70% podłogi powinno być wykonane z jednorodnego
70% podłogi powinno być wykonane z jednorodnego
materiału
materiału
nutrie dorosłe – 1,0
nutrie dorosłe – 1,0
m
m
2
2
samica wraz z przychówkiem – 2,0
samica wraz z przychówkiem – 2,0
m
m
2
2
młode nutrie – 0,5
młode nutrie – 0,5
m
m
2
2
Zalecenia te powinny zostać wprowadzone na
Zalecenia te powinny zostać wprowadzone na
fermy zwierząt futerkowych do 31 grudnia
fermy zwierząt futerkowych do 31 grudnia
2010 roku.
2010 roku.
Specjalne zalecenia dla
Specjalne zalecenia dla
szynszyli
szynszyli
szynszyle powinny mieć zapewniony piasek do kąpieli,
szynszyle powinny mieć zapewniony piasek do kąpieli,
podwyższenie (pomost), drewniane elementy do
podwyższenie (pomost), drewniane elementy do
gryzienia, wyosobnioną przestrzeń do odpoczynku i
gryzienia, wyosobnioną przestrzeń do odpoczynku i
ukrycia się, odpowiednią ściółkę
ukrycia się, odpowiednią ściółkę
25% podłogi powinno być wykonane z jednorodnego
25% podłogi powinno być wykonane z jednorodnego
materiału
materiału
należy unikać odosabniania zwierząt, zwłaszcza
należy unikać odosabniania zwierząt, zwłaszcza
osobników młodych,
po odsadzeniu a przed
osobników młodych,
po odsadzeniu a przed
uzyskaniem dojrzałości płciowej
uzyskaniem dojrzałości płciowej
aby zapobiec utracie włosa podczas wykonywania
aby zapobiec utracie włosa podczas wykonywania
oględzin lub zabiegów lekarskich należy odpowiednio
oględzin lub zabiegów lekarskich należy odpowiednio
uchwycić
zwierzęta
(podstawa
ogona-kończyny
uchwycić
zwierzęta
(podstawa
ogona-kończyny
przednie/szyja)
przednie/szyja)
Specjalne zalecenia dla
Specjalne zalecenia dla
szynszyli
szynszyli
Minimalna przestrzeń dla szynszyli
Minimalna przestrzeń dla szynszyli
nie mniej niż 50 cm szrokości i 60 cm długości
nie mniej niż 50 cm szrokości i 60 cm długości
szynszyle dorosłe do 2 zwierząt – 0,5
szynszyle dorosłe do 2 zwierząt – 0,5
m
m
2
2
samica wraz z przychówkiem – 0,5
samica wraz z przychówkiem – 0,5
m
m
2
2
szynszyle po odsadzeniu – 0,3
szynszyle po odsadzeniu – 0,3
m
m
2
2
- plus 0,16
- plus 0,16
m
m
2
2
do każdej dodatkowej sztuki
do każdej dodatkowej sztuki
Minimalna wysokość klatki 100 cm
Minimalna wysokość klatki 100 cm
Zalecenia te powinny zostać wprowadzone na
Zalecenia te powinny zostać wprowadzone na
fermy zwierząt futerkowych do 31 grudnia 2010
fermy zwierząt futerkowych do 31 grudnia 2010
roku.
roku.
Trwałość futer wyprawionych
Trwałość futer wyprawionych
zwierzę
zwierzę
lata
lata
wydra
wydra
morska
morska
100
100
bóbr
bóbr
90
90
foka
foka
80
80
pantera
pantera
75
75
norka
norka
70
70
szop
szop
65
65
soból
soból
60
60
karakuł
karakuł
65
65
zwierzę
zwierzę
lata
lata
borsuk
borsuk
60
60
tchórz
tchórz
60
60
owca
owca
50
50
lis rudy
lis rudy
50
50
wilk
wilk
50
50
lis polarny
lis polarny
48
48
lis srebrzysty
lis srebrzysty
40
40
nutria
nutria
35
35
Trwałość futer wyprawionych
Trwałość futer wyprawionych
zwierzę
zwierzę
lata
lata
kangur
kangur
35
35
chomik
chomik
30
30
ryś
ryś
30
30
gronostaj
gronostaj
25
25
świstak
świstak
25
25
wiewiórka
wiewiórka
25
25
kot
kot
25
25
suseł
suseł
25
25
zwierzę
zwierzę
lata
lata
szynszyla
szynszyla
20
20
cielę
cielę
10
10
koza
koza
10
10
zając
zając
10
10
królik
królik
10
10
gazela
gazela
8
8
kret
kret
7
7
zając
zając
szarak
szarak
5
5
Ranking produkcji skór norczych na
Ranking produkcji skór norczych na
świecie
świecie
2005 rok
2005 rok
Dania 30.3%
Dania 30.3%
Chiny 22,4%
Chiny 22,4%
Holandia 8,3%
Holandia 8,3%
USA 6,5%
USA 6,5%
Polska 4,9%
Polska 4,9%
Rosja 4,7%
Rosja 4,7%
Kanada 4,5%
Kanada 4,5%
Finlandia 4,5%
Finlandia 4,5%
Szwecja 3,4%
Szwecja 3,4%
kraje nadbałtyckie
kraje nadbałtyckie
3,1%
3,1%
Fizjologiczne parametry życiowe
Fizjologiczne parametry życiowe
zwierząt futerkowych
zwierząt futerkowych
Lisy
Lisy
Norki
Norki
Nutrie
Nutrie
Szynszyl
Szynszyl
e
e
Króliki
Króliki
Ciepłota
Ciepłota
młode
młode
39,5-
39,5-
40,5
40,5
0
0
C
C
dorosłe
dorosłe
39,0-40,0
39,0-40,0
0
0
C
C
39,7-40,8
39,7-40,8
0
0
C
C
36,8-
36,8-
38,0
38,0
0
0
C
C
37,0
37,0
0
0
C
C
38,8-40,0
38,8-40,0
0
0
C
C
Tętno
Tętno
100-160
100-160
110-300
110-300
125-175
125-175
150-300
150-300
130-325
130-325
Oddech
Oddech
y
y
12-60
12-60
35-160
35-160
32-120
32-120
100-150
100-150
30-60
30-60
Wybrane dane z fizjologii
Wybrane dane z fizjologii
rozrodu hodowlanych zwierząt
rozrodu hodowlanych zwierząt
futerkowych
futerkowych
Lisy
Lisy
Norki
Norki
Nutrie
Nutrie
Szynszyle
Szynszyle
Króliki
Króliki
Typ
Typ
cyklu
cyklu
płcioweg
płcioweg
o
o
Mono-
Mono-
estryczny
estryczny
Mono-
Mono-
estryczny
estryczny
Poli-
Poli-
estryczny
estryczny
Poli-
Poli-
estryczny
estryczny
Poli-
Poli-
estryczny
estryczny
ruja
ruja
polarny II-
polarny II-
IV
IV
pospolity
pospolity
I-III
I-III
20 II-30 III
20 II-30 III
cały rok co
cały rok co
28-46 dni
28-46 dni
cały rok co
cały rok co
30-45 dni
30-45 dni
cały rok
cały rok
krycie
krycie
pospolity
pospolity
II
II
polarny III
polarny III
marzec
marzec
wiosna
wiosna
jesień
jesień
listopad-
listopad-
maj
maj
wiosna
wiosna
jesień
jesień
Długość
Długość
ciąży
ciąży
50-56
50-56
(53)
(53)
46-71
46-71
128-135
128-135
111-112
111-112
30-31
30-31
Wybrane dane z fizjologii
Wybrane dane z fizjologii
rozrodu hodowlanych zwierząt
rozrodu hodowlanych zwierząt
futerkowych
futerkowych
Lisy
Lisy
Norki
Norki
Nutrie
Nutrie
Szynszyl
Szynszyl
e
e
Króliki
Króliki
miot
miot
posp.
posp.
3-6/1-
3-6/1-
10
10
polar
polar
8-12/3-
8-12/3-
16
16
4-8/2-10
4-8/2-10
4-7
4-7
1-2
1-2
4-10,
4-10,
małe
małe
rasy-
rasy-
małe
małe
mioty
mioty
termin
termin
odsadzeni
odsadzeni
a
a
6-10
6-10
tydz.
tydz.
8-10
8-10
tydz,
tydz,
10-12
10-12
tydz.
tydz.
8 tydz.
8 tydz.
6-8 tydz.
6-8 tydz.
I ruja po
I ruja po
porodzie
porodzie
10 m-cy
10 m-cy
8-10 m-
8-10 m-
cy
cy
12-24 h
12-24 h
24 h
24 h
w czasie
w czasie
ciąży,
ciąży,
szczyt
szczyt
popędu
popędu
26-29
26-29
dzień po
dzień po
porodzie
porodzie
Wybrane dane z fizjologii
Wybrane dane z fizjologii
rozrodu hodowlanych zwierząt
rozrodu hodowlanych zwierząt
futerkowych
futerkowych
Lisy
Lisy
Norki
Norki
Nutrie
Nutrie
Szynszyl
Szynszyl
e
e
Króliki
Króliki
dojrzałoś
dojrzałoś
ć płciowa
ć płciowa
8-10 m-
8-10 m-
c
c
8-10 m-
8-10 m-
c
c
7-9 m-c
7-9 m-c
8 m
8 m
4-6 m-c
4-6 m-c
zdolność
zdolność
do
do
rozrodu
rozrodu
6-7 lat
6-7 lat
5 lat
5 lat
4 lata
4 lata
8-12 lat
8-12 lat
4-5 lat
4-5 lat
