ZAGROŻENIA
PRZEDSZKOL
NE
ZAGROŻENIA
PRZEDSZKOL
NE
Początek przedszkola i szkoły to dla
rodziców podwójny stres – przede
wszystkim o to jak dziecko poradzi sobie
w nowym otoczeniu i czy podoła nowym
obowiązkom, ale rodzicom towarzyszy
także troska o zdrowie malucha.
Przedszkole i szkoła to bomba wirusowo –
bakteryjna, są to miejsca, gdzie zarazki
przekazywane są między dziećmi
błyskawicznie. Zanim dziecko spotka się z
rówieśnikami powinno być zaszczepione
przeciwko chorobom zakaźnym. Spotkanie
z dziećmi w szkole czy przedszkolu może
oznaczać nowe znajomości, ale również
nowe choroby, niepotrzebne cierpienie
i konieczność brania zwolnień lekarskich.
PNEUMOKOKI
• to powszechnie występujące bakterie
chorobotwórcze, mogące atakować różne
narządy człowieka.
•
Zwykle występują w jamie nosowej i
gardle dzieci i zdrowych dorosłych.
Szczególnie u małych dzieci bardzo łatwo
dochodzi do zasiedlenia (
śluzówki nosa i gardła pneumokokami,
ponieważ dzieci mają niedojrzały układ
odpornościowy i nie produkują
wystarczającej ilości przeciwciał
odpornościowych przeciw temu typowi
bakterii.
• To właśnie dzieci są najbardziej narażone
na nosicielstwo pneumokoków i na
wywoływane przez nie choroby.
Nosicielstwo pneumokoka
•
rozprzestrzenia - wystarczy kichnięcie czy kaszel,
przekazał bakterię innej osobie.
•
Na zetknięcie z pneumokokiem
narażone są zwłaszcza dzieci, a w
szczególności dzieci do 2 roku
życia oraz starsze przebywające w
żłobkach, przedszkolach, domach
dziecka. Spędzanie co najmniej 4
godzin dziennie w skupiskach
rówieśników zwiększa ryzyko
zasiedlenia dróg oddechowych
pneumokokiem i tym samym
ryzyko choroby pneumokokowej.
• W skupiskach dzieci (żłobki, przedszkola,
szkoły, domy dziecka)
pneumokoków jest wysokie.
Choroby pneumokokowe
•Choroby te, jeśli nie są leczone lub nie
poddają się leczeniu, prowadzić mogą do
utraty słuchu, zaburzeń procesu uczenia
się, opóźnień w nauce mowy, porażeń, a
niekiedy śmierci.
•Po zasiedleniu przez bakterie górnych
dróg oddechowych, dojść może do kilku
różnych, ciężkich zakażeń
pneumokokowych, zwanych ze względu na
znaczne nasilenie i obejmowanie ważnych
narządów wewnętrznych
. W przebiegu
takiego zakażenia pneumokoki znajdują
się we krwi lub innym miejscu w
organizmie człowieka, w którym nie
powinno ich być.
Do najczęstszych
•
opon mózgowo-rdzeniowych
• Bakteriemia (bakteryjne zakażenie krwi,
bez wyraźnych objawów chorobowych)
• Posocznica, inaczej sepsa (bakteryjne
zakażenie krwi z występującymi
objawami uogólnionego zakażenia i
objawami ze strony różnych narządów)
•
płuc z bakteriemią
•
wyrostka robaczkowego, kości i
szpiku, stawów, pęcherzyka żółciowego,
wsierdzia, osierdzia, jądra, najądrza,
ślinianek, prostaty, jajowodu, otrzewnej
Pneumokoki mogą
wywoływać również
mniej poważne, ale
bardzo często
występujące
choroby:
•
ucha środkowego
•Zapalenie zatok przynosowych
•Zapalenie spojówek
•Zapalenie płuc bez bakteriemii
Profilaktyka
przeciwpneumokokowa
• Jedyną szczepionką przeciwko
pneumokokom skuteczną u dzieci od 2
miesiąca życia – znajdujących się w
grupie największego ryzyka – jest
SZCZEPIONKA SKONIUGOWANA.
•
Szczepionka skoniugowana ma 97%
skuteczność w ochronie przed
rozwojem ciężkich chorób wywołanych
przez pneumokoki w grupie dzieci do 2
lat.*
• Jest bezpieczna.
• Jest bardzo dobrze
tolerowana.
WSZAWICA
• Wesz głowowa bytuje na skórze
owłosionej głowy i żywi się krwią. Samica
wszy w ciągu miesiąca życia składa około
300 jaj które nazywamy gnidami. Do
zakażenia wszami dochodzi najczęściej
przez kontakt bezpośredni lub pośrednio
przez np. czapki, grzebienie, szczotki itp.
Po około 3 tygodniach od złożenia jaj
wykluwają się z nich młode osobniki.
• Wszawica najczęściej
szerzy się wśród dzieci w
wieku przedszkolnym,
dotyczy również osób o
niskim poziomie
sanitarno-higienicznym.
•Wszy odżywiają się krwią żywiciela,
wprowadzone do skóry przez ukłucie
toksyny, powodują silny świąd skóry
oraz odczyn zapalny. W wyniku
zadrapań dochodzi do uszkodzenia
naskórka powstają tzw. przeczosy z
których sączy się wydzielina
surowicza, jest ona dobrą pożywką
dla bakterii. W zaniedbanych
przypadkach może dojść do
powstania tzw. kołtunu, pod którym
wszy mają idealne warunki do
rozwoju. Bardzo często na skórze
karku dochodzi do powstania stanu
zapalnego skóry określanego jako
wyprysk wszawiczy.
• Podstawą rozpoznania
wszawicy jest stwierdzenie
pasożytów lub gnid, które
mogą przypominać łupież,
jednakże w przeciwieństwie
do łupieżu nie można ich
łatwo zdjąć. Najczęściej w/w
zmian należy szukać w
okolicy potylicy, skroniowej
oraz zausznej głowy. Bardzo
istotnym objawem który
może nasuwać nam
podejrzenie jest częste
drapanie się w głowę.
Samo leczenie jest
bardzo proste. Polega
na stosowaniu środków
owadobójczych na
skórę owłosioną głowy.
Wszystkie te środki
można bez problemu
otrzymać w aptece, a
samo leczenie
wykonywać zgodnie z
ulotką dołączoną do
leku. Należy przy tym
pamiętać że leczeniem
powinno objąć się
wszystkich
domowników.
Wirus WZW typu A
Wirusowe zapalenie
wątroby typu A jest
powszechnie nazywane
chorobą brudnych rąk.
Można się nią zarazić w
niezbyt czystej publicznej
toalecie czy stołówce.
Najbardziej narażone są
dzieci, które chodzą do
żłobka i przedszkola.
•Choroba jest przenoszona drogą
pokarmową. Wirus znajduje się we
krwi i w stolcu chorego. Do zakażenia
dochodzi, kiedy dziecko zje
pożywienie, w którym są zarazki, lub
wypije zakażoną wodę. Zarazki są
wydalane z kałem już na dwa, trzy
tygodnie przed pierwszymi objawami,
a więc chory zaczyna zarażać, jeszcze
zanim się zorientuje, że ma żółtaczkę.
Wystarczy więc, żeby będąca na bakier
z higieną kucharka, która jest
nosicielką wirusa żółtaczki, nie umyła
rąk po wyjściu z toalety i wzięła się do
przyrządzania przedszkolakom obiadu,
aby choroba się rozprzestrzeniła.
• Typowe objawy, które kojarzą się z
żółtaczką, tj. zażółcenie skóry i oczu, nie
pojawiają się od razu. Dziecko, które
zachorowało, na początku choroby czuje
się tak, jakby miało grypę lub się zatruło:
ma podwyższoną temperaturę, narzeka na
bóle mięśni i łamanie w kościach, boli je
brzuch, nie chce jeść, a czasami nawet
wymiotuje. Może mieć również wysypkę.
• Wirus jest bardzo wrażliwy na środki
dezynfekcyjne. Jeżeli jednak chcemy mieć
pewność, że dziecko nie zachoruje,
zaszczepmy je na własny koszt w poradni.
Szczepionkę przeciwko żółtaczce typu A
można kupić w każdej dobrze zaopatrzonej
aptece. Potrzebne są trzy dawki.
OSPA
• Mimo, że choroba może
dotknąć nas w każdym
wieku, to w 9 na 10
przypadków atakuje dzieci
przed 10 rokiem życia,
szczególnie przedszkolaki i
dzieci z klas nauczania
początkowego.
• Najczęściej w wyniku ospy dzieci chorują
na ropne zakażenie skóry, różę i ropowicę,
zapalenie płuc i półpasiec. To bolesne,
często zostawiające ślady na całe życie,
powikłanie. Groźniejsze jednak są
powikłania obejmujące ośrodkowy układ
nerwowy. Te mogą zakończyć się
niepotrzebną śmiercią.
• Ospa to choroba, która niezwykle długo
rozwija się w organizmie. Jej okres inkubacji
wynosi od 11 do 21 dni. Na dwa dni przed
ujawnieniem się choroby pojawia się stan
podgorączkowy i lekki katar. Już wtedy chory
może stać się źródłem zakażenia. Zwykle po
pierwszej dobie pojawia się swędząca
wysypka, pokrywająca całe ciało.Codziennie,
przez kilka dni, pojawiają się nowe wykwity.
Swędzą, bolą, sprawiają, że dziecko źle się
czuje. Wysypka przekształca się w pęcherzyki
wypełnione płynem, a później w krosty. Po
nich zostaje strupek, odpadający po
wyschnięciu, może on jednak zostawić trwałą,
szpecącą bliznę. Zwykle na skórze może
powstawać od 250 do 500 pęcherzyków, w
ciężkich przypadkach ospy wietrznej może ich
być znacznie więcej.
•W czasie leczenia chore dziecko należy
odizolować od zdrowych rówieśników i
członków rodziny. Ospa przestaje być
zakaźna dopiero po przyschnięciu
pęcherzyków.
•Na ospę choruje się tylko
raz w życiu – wytwarzana
wtedy ilość przeciwciał,
zabezpiecza przed
ponownym zarażeniem.
•Szczepionkę przeciwko ospie wietrznej
można podawać już od 9 miesiąca życia.
Dzieciom do 12 roku życia wystarczy
jedna dawka szczepionki.
ZAGROŻENIE
KLESZCZAMI
• Dlaczego kleszcze
atakują człowieka?
Kleszcze są pasożytami, które
egzystują dzięki żywicielowi, jakim jest
m.in. jest człowiek. Dojrzałe,
zapłodnione samice, by złożyć jajeczka
muszą napić się krwi zwierzęcia lub
człowieka, których obecność
wyczuwają bezbłędnie z niewielkich
odległości - po czym spadają z liści
drzew, krzaków lub traw i wczepiają się
w skórę.
Jak atakują skórę ?
Sam moment przekłucia naskórka i
wysysania krwi pozostaje nie
zauważony, ponieważ wydzielina
zwierzęcia działa znieczulająco.
Dopiero po 2-3 dniach podrażnione
miejsce daje się nam we znaki -
zaczyna swędzić a wypełniony krwią
kleszcz powiększa się, przez co staje
się lepiej widoczny. W miejscu ukłucia
może wystąpić obrzęk, ból,
swędzenie, zaczerwienienie.
Odkleszczowe
zakażenia
Do zakażenia człowieka dochodzi w
trakcie ssania krwi przez kleszcza.
Niektóre kleszcze są zakażone
bakteriami i wirusami wywołującymi
choroby. Najgroźniejsza jest bakteria
wywołująca boreliozę i wirusy
wywołujące wirusowe odkleszczowe
zapalenie mózgu. Obie choroby nie
leczone zagrażają niebezpiecznymi
dla zdrowia powikłaniami.
Ryzyko zakażenia
chorobami odkleszczowymi!
Ze względu na niebezpieczne dla zdrowia
powikłania zakażeń odkleszczowych
obowiązuje wzmożona czujność. Zwłaszcza gdy
wybieramy się do lasu czy na łąkę w okresie
największej aktywności kleszczy – tj. na
przełomie maja i czerwca oraz w okresie
sierpień-październik. Rezerwuarem kleszczy są
bowiem łąkowe i leśne gryzonie, zwierzyna
płowa, a także ptaki – gołębie, jaskółki.
Zakażenie krętkiem kleszczowym wywołującym
boreliozę występuje w Polsce stosunkowo
często i nie ma na nie w pełni skutecznego
lekarstwa. Chorują prawie wszyscy, których
skutecznie ukąsił kleszcz zakażony krętkiem.
Na szczęście nie wszystkie kleszcze są
zakażone.
Każda sytuacja zagrożenia życia
dziecka niesie ze sobą ogromny
ładunek stresu i niepokoju ze strony
jego rodziców czy opiekunów.
Czasem staje się to przyczyną
podjęcia wielu błędnych decyzji i
procedur, które w rezultacie mogą
opóźnić rozpoczęcie właściwej akcji
ratunkowej.
NIEWYDOLNOŚĆ
UKŁADU
ODDECHOWEGO
• Najczęstszymi przyczynami stanu
zagrożenia życia w najmłodszych
grupach wiekowych są ostre
zaburzenia ze strony układu
oddechowego, prowadzące do
deficytu tlenu. Wiąże się to przede
wszystkim z istotnymi
odrębnościami budowy
anatomicznej oraz fizjologii
oddychania małego dziecka w
porównaniu z osobą dorosłą.
• Najważniejsza różnica polega na
unikaniu maksymalnego
tyłozgięcia głowy w czasie
prowadzenia akcji ratunkowej,
ponieważ takie ułożenie może
ograniczyć przepływ powietrza
przez drogi oddechowe.
• Należy pamiętać, że naturalnym
torem wymiany powietrza u
małych dzieci są przewody
nosowe, w związku z czym prosty
zabieg ich udrożnienia może w
znaczącym stopniu poprawić
utlenowanie organizmu.
• Najczęstszą przyczynę
nagłej niedrożności dróg
oddechowych stanowi
aspiracja ciała obcego
(spożywany pokarm,
fragment zabawki czy
ubrania). W pierwszym
etapie postępowania
istotna jest kwestia, czy
mamy do czynienia z
niedrożnością częściową
czy całkowitą.
•
Jeśli interwencja w czasie
częściowej niedrożności zbiegnie się z
próbą samodzielnej eliminacji ciała
obcego (poprzez nasilenie odruchu
kaszlu i odruchu wykrztuśnego), drogi
oddechowe dziecka mogą zostać
całkowicie zablokowane.
• Częściowa niedrożność dróg oddechowych
wymaga zwrócenia uwagi na odpowiednie
ułożenie ciała. Należy pozwolić dziecku
pozostać w najdogodniejszej dla niego
pozycji. Starsze dziecko może siedzieć, ale
nie wolno mu leżeć na wznak, gdyż
spowodowałoby to pogorszenie jego
stanu. Wiele dzieci czuje się lepiej,
siedząc na kolanach swoich opiekunów.
•Należy pamiętać, że
zmiana koloru skóry lub
zachowania świadczy o
rozwijaniu się całkowitej
niedrożności, która jest
zawsze stanem
bezpośredniego
zagrożenia życia. Dzieci w
takiej sytuacji nie mogą
płakać ani mówić.
•Częstą przyczyną niedrożności
dróg oddechowych jest również
pourazowe upośledzenie przepływu
powietrza, spowodowane
zalegającą krwią lub wymiocinami.
•W celu oczyszczenia dróg
oddechowych z zalegającej treści
należy przeprowadzić czynność ich
odsysania. Niezwykle istotny
element postępowania stanowi
bezpośrednie uzupełnienie deficytu
tlenu.
•Ostra niewydolność
oddechowa u dzieci jest
zawsze stanem zagrożenia
życia. Po przeprowadzeniu
dostępnych zabiegów
ratunkowych i uzyskania
częściowej stabilizacji
należy jak najszybciej
przetransportować dziecko
na najbliższy oddział
intensy6wnej terapii
pediatrycznej.
NIEWYDOLNOŚĆ
UKŁADU KRĄŻENIA
• Wstrząs u najmłodszych dzieci
rzadko wynika z bezpośrednich
zaburzeń pracy mięśnia sercowego.
Znacznie częściej wiąże się ze
stanami odwodnienia w przebiegu
biegunki, urazem fizycznym,
gwałtowną utratą krwi krążącej lub
szybko rozwijającym się zakażeniem
czy reakcją alergiczną (wstrząs
anafilaktyczny). Bez względu na
przyczynę nieleczony wstrząs
szybko prowadzi do zgonu dziecka.
ZABURZENIA UKŁADU
NERWOWEGO
•
Napady drgawkowe u dzieci
stanowią zwykle poważny
problem dla osób udzielających
pierwszej pomocy medycznej,
bowiem ich przyczyny mogą być
bardzo liczne. Najczęściej są
spotykane drgawki
spowodowane wysoką
temperaturą ciała. Dotyczy to
ok. 15-20% najmłodszych dzieci.
•
Pozostałe przyczyny to przede wszystkim
takie schorzenia, jak cukrzyca, tężyczka,
padaczka, zatrucia i urazy. W związku z
tym bardzo ważne jest ustalenie
przyczyny drgawek na podstawie
dokładnego wywiadu zebranego od
opiekunów. Ułatwi ono postępowanie
lecznicze w ośrodku specjalistycznym.
Najistotniejsze informacje, które powinno
uzyskać się w tym okresie, dotyczą
ewentualnych wcześniejszych napadów
drgawkowych, rozpoznanej padaczki i
leków, jakie dziecko stale przyjmuje.
•Trzeba pamiętać, że każdy napad
drgawkowy prowadzi do niedotlenienia
mózgu i w krótkim czasie musi
doprowadzić do utraty przytomności.
URAZY
• Zdecydowaną większość
urazów u dzieci stanowią te,
które nie prowadzą do
przerwania ciągłości tkanek
(urazy tępe); są one
wielokrotnie bardziej
brzemienne w skutki niż urazy
otwarte. Najczęstszą lokalizację
narządową urazów wieku
dziecięcego stanowi głowa, a w
dalszej kolejności klatka
piersiowa i brzuch.
• Narządami jamy brzusznej, które
najczęście4j doznają uszkodzeń
pourazowych, są – ze względu na swoje
położenie – wątroba i śledziona.
Niewielkie rozmiary ciała i bliskość
narządów wewnętrznych powodują, że
urazy u dzieci prowadzą do uszkodzenia
kilku narządów jednocześnie. Układ
kostny małego dziecka jest mniej
uwapniony i bardziej sprężysty, co
sprawia, że w mniejszym stopniu
absorbuje siłę urazu niż u osób dorosłych.
W ocenie po urazowej należy więc zdawać
sobie sprawę, że nawet przy braku
zewnętrznych oznak urazu (rany, krwiaki,
sińce) uszkodzenia zewnętrzne mogą być
bardzo rozległe i przynosić poważne
konsekwencje.
OPARZENIA
• Ze względu na różnicę
w grubości skóry
oparzenia u dzieci
(zwłaszcza
najmłodszych)
przebiegają znacznie
ciężej niż u osób
dorosłych.
• W pierwszym etapie postępowania
należy określić czynnik, który wywołał
oparzenie (związki chemiczne, woda,
tłuszcz) – może mieć on istotny wpływ na
dalsze postępowania i rokowania. W
dalszej kolejności powinno się ustalić
stopień i rozległość oparzeń.
Powszechnie przyjęta jest
skala czterostopniowa:
• stopień pierwszy oznacza oparzenia
powierzchniowe, obejmujące jedynie naskórek;
• stopień drugi obejmuje zmiany w obrębie
skóry właściwej (widoczne są bąble i
pęcherze);
• stopień trzeci odnosi się do zmian dotyczących
całej skóry, z widocznymi zwęgleniami
włącznie – w związku ze zniszczeniem
receptorów czucia dziecko poparzone może nie
odczuwać bólu;
• stopniem czwartym określa się oparzenia, w
których doszło do odsłonięcia i uszkodzenia
mięśni i kości.
PODSUMOWANIE
• Stany zagrożenia życia w
najmłodszych grupach wiekowych
zdążają się rzadziej niż u osób
dorosłych. Postępowanie z
dzieckiem w stanie zagrożenia
życia niesie ze sobą znaczący
element napięcia i niepokoju nie
tylko ze strony bezpośrednich
opiekunów, ale również ze strony
osoby udzielającej pierwszej
pomocy.
•Niezwykle ważne jest umiejętne
zapanowanie nad sytuacją,
pozwalające uniknąć błędnych decyzji i
czynności. Zawsze należy jak
najszybciej ustalić przyczyny stanu
zagrożenia życia.
•O ile przy urazach mechanicznych jest
to stosunkowo proste, o tyle szybkie
znalezienie przyczyny napadu drgawek,
nagłej utraty przytomności czy
głębokiej śpiączki sprawia trudności
nawet doświadczonemu personelowi. Z
tego powodu tak ważne jest dokładne i
szczegółowe zebranie wywiadu
wstępnego, określającego możliwe
przyczyny wystąpienia stanu zagrożenia
życia lub zdrowie.
Wszystkie decyzje i przeprowadzane
procedury ratownicze powinny być
skoordynowane i muszą uwzględniać
fakt, że rzeczywista skala zagrożenia
niekoniecznie została prawidłowo
określona.
Wszelkie czynności powinny być
podejmowane w sposób zdecydowany i
energiczny, ale bez zbytniego pośpiechu
i chaosu.
Przez cały okres prowadzenia akcji
ratowniczej należy pamiętać, że
organizm małego dziecka różni się
istotny sposób od dorosłego, zarówno
anatomicznie, jak i funkcjonalnie.
Instrukcja przebiegu
ewakuacji w razie
zagrożenia na
terenie przedszkola
1. Szczegółowy plan ewakuacji znajduje się na
każdym piętrze w budynku przedszkola.
2. Przedszkolacy i nauczyciele zobowiązani są do
zapoznania się i zgodnego z nim postępowania.
3. Alarm rozpoczyna się ciągłym dzwonkiem
trwającym trzy minuty; podobnie brzmi
zakończenie alarmu.
4. Dzieci i nauczyciele opuszczają sale, zabierają
przedmioty przyniesione ze sobą (bez odzieży
wierzchniej pozostawionej w szatni).
5. Nauczyciele nie zamykają sal, pozostawiają
klucze w drzwiach.
6. Każdy nauczyciel opiekuje się
przedszkolakami z grupy, z którymi w
danym momencie ma zajęcia, aż do
odwołania alarmu.
7. Prowadzący zajęcia zabezpiecza
dokumentację (dzienniki przedszkolne)
zabierając je ze sobą.
8. Właściciele samochodów parkujących
przed przedszkolem zobowiązani są do
zabrania pojazdów w bezpieczne miejsce.
9. Wszyscy przedszkolacy i pracownicy
przedszkola powinni czekać na odwołanie
alarmu w bezpiecznej odległości czyli około
50 m od budynku przedszkola.
10. Po uzyskaniu zgody kierującego akcją
ewakuacyjną dyżurni grup wraz z
opiekunem mogą odebrać płaszcze z szatni
dla całej grupy.
OPRACOWAŁ -Paweł Kania- Inspektor ds.
BHP
ZA UWAGĘ
DZIĘKUJĘ
JUSTYNA FEDORCZUK
BIBLIOGRAFIA
• Jakubaszka Juliusz, Ratownictwo
medyczne, Wrocław 2003
•http://www.pneumokoki.
pl/
•http://www.maluchy.pl/artykul/
207
•http://www.biomedical.pl/zdr
owie/choroby-przenoszone-
przez-kleszcze-73.html
•http://www.edziecko.pl/zdro
wie_dziecka/1,79369,1396270
.html
•http://www.maluchy.pl/art
ykul/160