background image

Niektóre 

mechanizmy 

immunologiczne w 

nowotworach.

Agnieszka Klimkowska

Biologia

Gr I   2008/2009

background image

Leczenie nowotworów polega na 

zabiegu chirurgicznym i 

napromieniowaniu. Przypuszcza się, 

że podczas chemioterapii są 

indukowane wtórne nowotwory i 

oporność na leki. Tymi niepożądanymi 

skutkami nie jest obciążone 

wykorzystywanie procesów naturalnej 

odporności czyli immunoterapia.

background image

Leczenie immunologiczne 

nowotworu nie jest 

samodzielnym postępowaniem, 

ale wspomagającym, 

skojarzonym z innymi sposobami 

leczenia np. chirurgią. 

background image

Transformacja nowotworowa komórek nie 

jest zdarzeniem jednorazowym, ale 

skutkiem nagromadzenia zmian 

zachodzących w genomie w wyniku: 

mutacji punktowych, translokacji, delecji 

fragmentów DNA w komórce. Wyrazem 

tych zmian są pojawiające się białka np.. 

białka fuzyjne, mające nowe determinanty 

antygenowe odróżniające komórki 

nowotworowe od prawidłowych. Są one 

określane jako antygeny nowotworowe 

swoiste (TSA) i nieswoiste antygeny 

związane z nowotworem(TAA). Tak 

zmieniane komórki są usuwane przez 

układ immunologiczny.

background image

Antygeny nowotworowe muszą 

być połączone z cząsteczkami 

MHC, które są rozpoznawane 

przez limfocyty T

.

background image

Tolerancja 
immunologiczna

Tolerancja immunologiczna występuje 

wtedy, gdy odpowiedź układu 

immunologicznego jest niewystarczająca 

bądź jej brak na pojawiające się komórki 

nieprawidłowe, nowotworowe. Można 

powiedzieć, że komórki nowotworowe i 

cytotoksyczne limfocyty koegzystują, ale 

atak limfocytów na komórki 

nowotworowe jest zahamowany.

background image

Mechanizmy tolerancji 
immunologicznej

Ignorancja – mimo obecności swoistych 
antygenowo limfocytów T, komórki 
nowotworowe dalej rosną;

Anergia – związana z brakiem sygnałów 
kostymulujących;

Delecja limfocytów T – spowodowana 
ekspresją Fas-liganda.

background image

Rozpoznawanie przez limfocyty T i NK 
komórek nowotworowych jako komórek w 
stresie.

Odpowiedź immunologiczna może zaistnieć 

pod wpływem stresu niezależnie od MHC, 

dzięki obecności białek MICA i MICB. Do 

rozpoznania ligandu MICA służy komórkom 

NK i limfocytom T receptor NKG2D. 

Receptor ten po rozpoznaniu MICA tworzy 

kompleks z innym białkiem błonowym 

komórek NK i limfocytów T , aktywując je 

przeciwko komórkom docelowym. 

background image

Wykazano, że komórki dendrytyczne mogą 

endocytować i wydajnie prezentować 

antygeny pochodzące z komórek z 

apoptozie np. wirus grypy. Komórki 

dendrytyczne DC indukują cytotoksyczne 

limfocyty T (CTL). Następnie zależne od 

MHC klasy I, CTL zabijają zarażone 

wirusem monocyty, które podlegają 

apoptozie. Z kolei monocyty w apoptozie 

pobierane są przez DC i indukują dalsze 

CTL.

background image

Apoptoza, czyli zaprogramowana śmierć 

komórki, dzięki temu mechanizmowi 

usuwane są zużyte lub uszkodzone 

komórki.

Wywoływanie apoptozy to jeden z 

pożądanych efektów terapii 

przeciwnowotworowej. 

background image

Komórki nowotworowe w apoptozie 

mogą dostarczać materiał 

antygenowy komórkom 

dendrytycznym, które prezentują 

krzyżowo te antygeny 

limfocytom, aktywując limfocyty 

T dziewicze do akcji 

przeciwnowotworowej.

background image

Udział komórek dendrytycznych w 
przekazywaniu informacji o antygenach, 
związanych z nowotworem

Główną rolę w aktywacji limfocytów T CD4+ i 

CD8+ pełnią komórki dendrytyczne, pochodzące 

ze szpiku kostnego prezentujące antygen, 

obecne w węzłach chłonnych. Cytotoksyczne 

limfocyty T CD8+(CTL) stanowią obronę przeciw 

czynnikom zakaźnym i nowotworom, rozpoznają 

fragmenty białek komórkowych jako antygeny. 

Do aktywacji dziewiczych limfocytów potrzebne 

są kom. dendrytyczne, pośredniczące w 

rozpoznawaniu antygenów.  Droga prezentacji 

antygenów nazywa się „prezentacją krzyżową”.

background image

Dla przerwania tolerancji immunologicznej 

wykorzystano następujące zjawiska: 

komórki predendrytyczne docierają do 

guza nowotworowego i mogą przejmować 

antygeny komórek nowotworowych, a 

potem po osiedleniu się w obwodowych 

więzłach chłonnych prezentować je 

dziewiczym limfocytom T CD4+ i T CD8+ 

w reakcji krzyżowej.

background image

Aktywacja układu immunologicznego powoduje 

usunięcie pozostałych po zabiegu 

chirurgicznym komórek nowotworowych. 

Kliniczne wyniki immunoterapii raka jelita 

grubego są podobne jak w chemioterapii 

stosowanej po zabiegu chirurgicznym. Dla 

chorego jest ważne, że immunoterapia nie jest 

tak obciążającym zabiegiem jak chemioterapia, 

a ponadto nie naraża chorego na dodatkowe 

zakażenia bakteryjne, wirusowe i grzybicze 

oraz nie indukuje wtórnych nowotworów. 

background image

Literatura:

Postępy biologii komórki 2000, tom 27 

suplement 15 (91-104)

background image

Dziękuję za uwagę!!!


Document Outline