1co to jest fizykoter. i jej cele
FIZYKOTERAPIA - dział medycyny zajmującej się zastosowaniem metod fizycznych w celach leczniczych, zapobiegawczych i diagnostycznych.
jest to dział lecznictwa w której
wykorzystuje się naturalne czynniki oraz czynniki wytworzone przez
różnego rodzaju urządzenia np.:
a) urządzenia dostarczające
energię cieplną,
b) promieniowanie cieplne,
c)
promieniowanie podczerwone,
d) promieniowanie UV,
e)
elektroterapia,
f) ultradźwięki.
2bodzce.podzial reakcja
Bodźce słabe - adaptacja
Bodźce
średnie - działają hartująco i usprawniająco
Bodźce silne
(np. ciężki trening może powodować destrukcję).
II
prawo Hildebranda:
- bodźce słabe - powolna adaptacja
-
bodźce średnie - charakter treningu
Bodźce silne -
przekroczenie progu tolerancji
3czynniki fizykalne
CZYNNIKI
FIZYKALNE NATURALNE - promienie słoneczne, ciepło, zimno,
wyładowanie elektryczne, ciśnienie. |
Leczniczy wpływ czynników
fizykalnych:
1. cele ogólne
- usunięcie procesów
chorobowych lub ich następstw
- zapobieganie postępom
choroby
- usuwanie dolegliwości (jonoforeza)
- uzyskanie
zdrowia i jego utrwalenie
2. cele główne
- zwalczanie
bólu
- zwalczanie stanów zapalnych
- zwiększenie
odporności ogólnej ustroju, zapobieganie zakażeniom
-
usprawnienie mechanizmów regulujących układ krążenia,
oddychania, przemiany materii
- termoregulacji oraz ukrwienia
skóry
- poprawa i utrzymanie wydolności ogólnej ustroju
-
normalizacja wegetatywnych procesów życiowych (niezależnych od
woli)
- usprawnienie czynności poszczególnych narządów i
całego organizmu
- profilaktyka skutków dezadaptacji organizmu
od środków termicznych (hartowanie)
4odczyny
ODCZYN jest to odpowiedź ustroju na działanie czynnika fizykalnego.
Odczyn miejscowy-w przypadku promieniowania podczerwonego, występuje w miejscu napromieniowania, obejmując jednak swym zasięgiem sąsiadujące z nim okolice. Polega on na rozszerzeniu naczyń krwionośnych skóry, powodując jej zaczerwienienie; stąd odczyn ten nazywa się rumieniem cieplnym. Rumień cieplny w odróżnieniu od rumienia fotochemicznego wykazuje kilka charakterystycznych cech:
-występuje on w trakcie naświetlania, a jego nasilenie wzrasta w miarę czasu oddziaływania promieni podczerwonych
-zaczerwienienie skóry jest nierównomierne i plamiste w wyniku rozszerzenia głębiej położonych naczyń krwionośnych skóry
-zanika po pewnym, niedługim czasie od zakończenia naświetlania
Czas utrzymania się rumienia zależy od dawki promieni podczerwonych.
Rumień fotochemiczny wyraża się zaczerwienieniem skóry w wyniku rozszerzenia naczyń krwionośnych w skutek działania promieni nadfioletowych.
Cechuje go charakterystyczny rozwój, zwany inaczej ewolucją, w którym wyróżnia się następujące fazy:
-okres utajenia, trwający od 1 do 6 godzin
-okres narastania rumienia, obejmujący czas od wystąpienia pierwszych objawów rozszerzenia naczyń krwionośnych do osiągnięcia maksymalnego nasilenia rumienia, które występuje w 6 do 24 godzin od ekspozycji, w zależności od dawki promieniowania nadfioletowego
-okres ustępowania rumienia, którego czas trwania jest również uzależniony od dawki
W następstwie rumienia fotochemicznego dochodzi do zgrubienia naskórka, jego łuszczenia się oraz zbrunatnienia skóry w wyniku gromadzenia się w niej pigmentu.
Odczyn miejscowy powstaje w wyniku podniesienia temperatury tkanek, powodując zwiększony przepływ krwi, co ma znaczenie w leczeniu stanów zapalnych. Niezależnie od wpływu na naczynia krwionośne ciepło działa uśmierzająco na ból i powoduje zmniejszenie napięcia mięśniowego. Bodźce cieplne o natężeniu przekraczającym granice tolerancji tkanek mogą powodować ich uszkodzenie, czyli oparzenie.
Odczyn ogólny- jeśli organizmowi dostarczy się dużą ilość ciepła w warunkach utrudniających jego oddawanie, to odczyn wyrazi się znacznym podniesieniem temperatury ciała, czyli jego przegrzaniem. Stan taki powoduje zmiany w wielu układach i narządach ustroju. Przegrzanie uruchamia mechanizm termoregulacyjny, związany głównie z wydzielaniem potu. Wydalanie z potem dużej ilości wody, chlorku sodowego i innych substancji mineralnych wpływa na gospodarkę wodną i mineralną ustroju i może doprowadzić do odwodnienia tkanek oraz nadmiernego zmniejszenia stężenia chlorku sodowego we krwi. Z tych względów należy pamiętać, aby chorym poddawanym intensywnym ogólnym zabiegom ciepłoleczniczym podawać wodę i chlorek sodowy (sól kuchenna) w celu uzupełnienia występujących niedoborów. W stanie przegrzania ustroju przy podwyższeniu temperatury o 1 *C przemiana materii ulega wzmożeniu o ok. 3,6%, a akcja serca ulega przyspieszeniu o ok. 20 uderzeń na minutę. Zawartość tlenu we krwi tętniczej maleje, a w żylnej wzrasta. Oddech ulega niewielkiemu przyspieszeniu. Czynność wydzielnicza nerek zależy od intensywności bodźca cieplnego; przy znacznym przegrzaniu ulega ona zmniejszeniu. Ważne ze względów praktycznych jest występujące przy przegrzaniu znaczne zmniejszenie napięcia mięśni. Odczyn ten jest wykorzystywany w ciepłolecznictwie. Przegrzanie organizmu i występujące w jego przebiegu odczyny ze strony układów i narządów ustroju znajdują zastosowanie w celach leczniczych. Pamiętać jednak należy, że takie postępowanie wymaga dużej ostrożności oraz dokładnej znajomości stanu ogólnego osoby poddanej intensywnemu zabiegowi cieplnemu.
5swiatlolecznictwo.def.podzial
Światłolecznictwo to dział fizykoterapii, metoda leczenia światłem wykorzystująca jego naturalne (helioterapia) lub sztuczne źródła (aktynoterapia), emitujące głównie promienie podczerwone (sollux), nadfioletowe (lampa kwarcowa) lub skojarzone światło obu typów promieniowania.
Światłolecznictwo dzielimy na:
-leczenie światłem słonecznym ultrafiletowym UV, -leczenie światłem podczerwonym IR
-leczenie światłem laserowym(promieniowanie)
6prom. Podczerwone
podział promieniowania IR?
a/Ze względu na długoŚĆ fali promieniowanie IR dzielimy na: -krótkofalowe- od 770 do 1500 nm
-średniofalowe-od 1500 do 4000 nm
-długofalowe-od 4000 do 15000 nm.
b/ze wzgledu na skutki bilogiczne: -IR A- od 770 do 1500 nm
-IR B- od 1500 do 3000 nm
-IR C- powyżej 3000 nm.
Najgłębiej wnikają promienie IR A o dl fali od 770 do 1500 nm bo aż 3 cm w głąb skóry, aż do tkanki podskórnej]
Promieniowanie IR podlega:
-odbiciu-wprost proporcjonalnemu do stopnia gładkości powierzchni na którą pada,
-rozproszeniu- odwrotnie proporcjonalnemu od gładkości powierzchni na którą pada, -pochłanianiu- od którego zależą reakcje fotochemiczne i biologiczne w tkankach
-załamaniu- przy wnikaniu w ciało o różnej gęstości optycznej pod różnym kątem od O do 90 stopni C
podział urządzeń emitujących promienie IR
- generatory podczerwieni- emitujące tylko promienie podczerwone(1ampy Helios) oraz
- świetlne generatory podczerwieni- emitujące promieniowanie podczerwone i promieniowanie widzialne (lampy Emity)
7helioterapia
HELIOTERAPIA
- to wykorzystywanie do celów leczniczych promieni UV
Ze
względu na zróżnicowane działanie biologiczne promieniowanie
ultrafioletowe dzieli się na:
promieniowanie UV-A, tzw. długofalowe o długości fali 400-315 nm;
promieniowanie UV-B, tzw. średnifalowe, o długości fali 315-280 nm;
promieniowanie UV-C, tzw. Krótkofalowe, o długości fali 280-200 nm, wyeliminowane w sztucznym słońcu, ponieważ nadmierna ekspozycja na ten rodzaj promieniowania jest przyczyna raka skóry.
Koncepcja sztucznego słońca daje korzyści promieniowania słonecznego w kontrolowanym i bezpiecznym miejscu bez ryzyka nadmiernego napromieniowania, opiera się na korzystnym oddziaływaniu na organizm w wyniku zachodzących w nim tzw. Odczynów ogólnych między innymi: zwiększeniu tolerancji na stres, zwiększeniu przemiany materii, pobudzeniu mechanizmów krwiotwórczych, obniżeniu ciśnienia krwi, złagodzeniu sztywności stawów, zmniejszeniu napięcia mięśni, zwiększeniu pojemności minutowej serca, zwiększeniu odporności na zakażenia, działaniu rozluźniającym, uspokajającym, odczulającym.
zabieg helioterapii zalecany jest zwłaszcza w przypadkach:
Zaburzeń wzrostu kości u dzieci (krzywica);
Przewlekłych nieżytów dróg oddechowych;
Schorzeń skóry (łuszczyca, czyraczność, trądzik pospolity);
Depresji i stanów nerwicowych;
Przewlekłych stanów zapalnych stawów;
Stanach gruźliczych;
Alergiczne nieżyty nosa;
Choroby uszu, nosa, gardła, nawracające anginy;
Przewlekłe zapalenie oskrzeli;
Gruźlica kostno stawowa, gruźlica dróg moczowych, gruźlica węzłów chłonnych;
Wszystkie rodzaje anemii z wyjątkiem złośliwych
Choroby gośćcowe;
ZZSK;
Myalgie;
Neuralgie;
Stany po półpaścu
Trudno gojące się rany;
Trądzik pospolity;
Łysienie plackowate;
Utrudniony zrost kości;
Stres
Depresja sezonowa;
Niedoczynność gruczołów wewnętrznego wydzielania jak tarczyca, jajniki.
zabieg helioterapii przeciwskazany jest zwłaszcza w przypadkach:
Nowotwory złośliwe narządów wewnętrznych;
Skłonność do krwawień z narządów wewnętrznych;
Zaawansowana miażdżyca;
Stany gorączkowe bez względu na pochodzenie;
Osoby powyżej 70 roku życia (ryzyko zakrzepicy);
Ostre zapalenie stawów;
Fotosensybilizacja, obojętnie czym jest spowodowana;
Nadczynność tarczycy;
Cukrzyca wieku średniego i starczego;
Choroby psychiczne przebiegające z nadmierną pobudliwością;
Padaczka;
Niewydolność mięśnia sercowego;
Nadciśnienie;
Wodobrzusze;
Choroby nerek;
Gruźlica płuc.
8chromoterapia
Chromoterapia - to inaczej terapia kolorami.
Może polegać na:
bezpośrednim naświetlaniu poprzez ekran w odpowiednim kolorze,
przebywaniu w otoczeniu danych kolorów,
piciu nasłonecznionej wody i jedzeniu wybranych produktów,
wdychaniu promieni słonecznych przez kolorową tkaninę,
kąpielach w kolorowej wodzie,
piciu napromieniowanej danym kolorem wody - w tym celu szklankę z zimną wodą należy trzymać lewą ręką, a prawą skierowaną palcami w dół trzymać nad szklanką, następnie skoncentrować się nad danym kolorem, a po pięciu minutach wypić wodę małymi łyczkami)
9prom.uv
Jakie szkło przepuszcza, a jakie zatrzymuje promienie UV?
Przeuszcza promienie UV szkło kwarcowe, okienne, natomiast szkło CHANCE-CROOKESAzatrzymuje promieme UV.
.0kreśl wrażliwość okolic skóry na działanie promieni UV?
NaJ"bardziej podatne na promieniowanie UV są brzuch, plecy, tył głowy a najmniej stopy, dłonie, ręce, nogi.
Jakie skutki biologiczne zachodzą pod wpływem promieniowania UV?
-powstanie rumień,
- tworzenie sie pigmentu w skórze,
- wytwarzanie się witaminy D,
- wytwarzanie związków chemicznych działających uczulająco na światło
Scharakteryzuj rumień fotochemiczny?
Pod wpływem promieniowania UV na skórze tworzy się odczyn zwany rumieniem, który powstaje na skutek niszczenia komórek warstwy kolczystej i wydzielania się histaminy rozszerzającej naczynia krwionośne. Intensywność rumienia zależy od mocy żródła światła, od czasu działania, od odległości od żródła światła i wrażliwości skóry, oraz wielkości powierzchni,
Mamy 3 okresy rumienia;
-okres utajniony- od l do 6 godz.
- okres narastania - od 6 do 24 godz.
- okres zaniku od kilku godzin do kilku dni.
Rumień może być :fizjologiczny i patologiczny.
Przedstaw wrażliwość na promieniowanie UV.
Najbardziej wrażliwe miejsca to: brzuch, plecy, ramiona, głowa,łokcie, stopy i dłonie.
Jaki jest podział sztucznych żródeł promieniowaniaUV?
a) ciała ogrzane do wysokiej temperatury,
b) łuki elektryczne rodzaj wytwarzania w gazie,
c) wyładowania jarzeniowe-argonowo-rtęciowe.
10laseroterapia.cechy prom, podzial efekty nasw., wskazania przeciwsk.
Laseroterapia – grupa zabiegów terapeutycznych, w których stosuje się lasery medyczne.
Do laseroterapii wykorzystywane bywają lasery różnego typu, m.in.:
gazowe, zazwyczaj funkcjonujące w oparciu o dwutlenek węgla (CO2);
półprzewodnikowe, zazwyczaj na arsenku galu (GaAs);
Stosowane bywają zarówno lasery pracujące w sposób ciągły (z jednakową mocą od włączenia do wyłączenia lasera), jak i impulsowo (wyzwalające serię krótkotrwałych impulsów, o czasie trwania liczonym w pikosekundach lub nawet w w femtosekundach).
Zabiegi laseroterapeutyczne wykonywane są w różnych celach, m.in. do bezkrwawych zabiegów chirurgicznych, w których laser w pewnym sensie zastępuje nóż, w tym także do zabiegów neurologicznych, okulistycznych i stomatologicznych, do koagulacji tkanek, do niszczenia (fotoablacja) chorych tkanek, a także do zabiegów terapii fotodynamicznej z użyciem fotosensybilizatorów (w ciągu kilkugodzinnej ekspozycji na promieniowanie lasera średniej mocy niszczone są te tkanki - np. nowotworowe - które uprzednio wchłonęły fotosensybilizator). Osobną grupę zabiegów laseroterapeutycznych stanowią działania zachowawcze - biostymulacja z użyciem laserów niskoenergetycznych.
Zaletą zabiegów z użyciem lasera jest brak fizycznego kontaktu narzędzia z tkankami leczonej osoby, dzięki czemu praktycznie eliminuje się ryzyko zakażenia; ponadto precyzja zabiegu jest zazwyczaj znacząco wyższa, niż przy użyciu technik klasycznych.
Jaka jest moc laserów?
a) dużej mocy pow 500milivatów
b)średniej mocy od 7-500 milivatów
c) małej mocy od 1- 6 milivatów
Jakie znasz cechy laserów?
- bardzo duża spójność z momentu wyjścia,
- monochromatycznośc,
- równoległośc promini wychodzących z głowicy lasera,
- intensywność suma wszystkich w/w
Jaki jest podział laserów ze względu na dł. Fal?
a) I pracuje w ultrafiolecie dł. Powyżej 400nm
b) II pracuje w paśmie światła widzialnego dł. 400-780 nm
c)III pracuje w podczerwieni powyżej 780 nm
Podaj p/w do laserów.
Nowotwory- przy laserach małej mocy
11elektrolecznictwo-def.,dzaialanie biol.
Elektroterapia (inaczej elektrolecznictwo) - dziedzina fizykoterapii (lecznictwa fizykalnego) zajmująca się leczeniem objawowym schorzeń m.in. układu ruchu i neurologicznych za pomocą różnego rodzaju prądów leczniczych, w którym wykorzystuje się do leczenia prąd stały, modulowane prądy średniej częstotliwości oraz prądy impulsowe małej i średniej częstotliwości.
Celem elektroterapii jest złagodzenie bólu i poprawienie ukrwienia stymulowanej tkanki. Przyspiesza wchłanianie obrzęków i wysięków śródstawowych. Jest przygotowaniem do dalszej rehabilitacji, ponieważ pobudza mięśnie i przerywa mechanizm "błędnego koła bólu".
12definicje: prad elektryczny,przewodniki izolatory elektrolity,napiecie,natezenie,opor
Prąd elektryczny – każdy uporządkowany (skierowany) ruch ładunków elektrycznych.
Przewodnik elektryczny – substancja, która dobrze przewodzi prąd elektryczny, a przewodzenie prądu ma charakter elektronowy. Atomy przewodnika tworzą wiązania, w których elektrony walencyjne (jeden, lub więcej) pozostają swobodne (nie związane z żadnym z atomów), tworząc w ten sposób tzw. gaz elektronowy.
izolator elektryczny - substancja, materiał, w którym występuje niska koncentracja ładunków swobodnych w wyniku czego bardzo słabo przewodzony jest prąd elektryczny.
Elektrolitem - z technicznego punktu widzenia - nazywa się też każde medium, zdolne do jonowego przewodzenia prądu elektrycznego - czyli innymi słowami, zdolne do przekazywania jonowo ładunku między elektrodami.
Napięcie elektryczne – różnica potencjałów elektrycznych między dwoma punktami obwodu elektrycznego lub pola elektrycznego. Symbolem napięcia jest U. Napięcie elektryczne to stosunek pracy wykonanej podczas przenoszenia ładunku elektrycznego między punktami, dla których określa się napięcie, do wartości tego ładunku.
13rodzaje prodow-stosowanie w elektrolecznictwie
Prądy w elektrolecznictwie dzielimy na :
Prądy małej częstotliwości, tj. od 0 do 1000 Hz.
- Umownie zalicza się do nich również prąd galwaniczny
Prądy średniej częstotliwości, tj. od 1000 do 1000000 Hz.
- Prądy zmienne;
- Prądy interferencyjne;
- Modulowane prądy średniej częstotliwości.
Prądy wielkiej częstotliwości, tj. od 500 kHz do 5000 MHz.
- Krótkie fale o długości fali 11,06 m;
- Fale decymetrowe, długości fali 0,69 m;
- Mikrofale, o długości fali 0,125 m.
14zabiegi przy uzyciu pradu stalego
Kąpiele elektryczno wodne
-
Galwanizacja - Jontoforeza
15przewodnictwo tkanek
Najwiksze przewodnictwo wykazuje płyn mózgowo rdzeniowy,mniejsze osoczekrwi, krew, mięśnie, wątroba, mózg, tkanka łączna,tkanka kostna. Istotny wpływ wywiera opór skóry, warstwa rogowa naskórka. Głębsze warstwy tkanek ze względu na ich dobre uwodnienie i obecność elektrolitównie stwarzaja większego problemu dla przepływu prądu.
16dzialanie biol. pradu stalego
17zmiany powstajace pod elektoradami podczas przeplywu pradu stalego
Zjawiska towarzyszace przeplywowi
pradu stalego
• zjawiska elektrochemiczne
• zjawiska
elektrokinetyczne
• zjawiska elektrotermiczne
•
reakcje miesni i nerwow na przeplyw pradu stalego
• odczyn ze
strony naczyn krwionosnych
Zjawiska elektrochemiczne
•
w trakcie przeplywu pradu stalego przez elektrolity tkankowe dochodzi
do zjawiska elektrolizy.
• glownym elektrolitem ustroju jest
NaCl, ktory w roztworze wodnym wystepuje w stanie zdysocjowanym na
jony Na+ i Cl-.
• jony sodowe daza do ujemnej katody, jony
chlorkowe ku dodatniej anodzie.
Zjawiska elektrokinetyczne
•
Zjawiska te polegaja na wzajemnym ruchu wobec siebie warstwy
rozproszonej i rozpraszajacej koloidow tkankowych. Zaleza od
istnienia elektrycznej warstwy podwojnej, ktora powstaje w wyniku
roznicy ladunkow elektrycznych fazy rozproszonej i rozpraszajacej.
•
Zaliczamy do nich elektroforeze i elektroosmoze.
Elektroforeza
Ruch naladowanych jednoimiennie czasteczek fazy rozproszonej w
stosunku do fazy rozpraszajacej.
• ruch w kierunku
katody czasteczek obdarzonych ladunkiem dodatnim nazywamy kataforeza
• ruch w kierunku anody czasteczek obdarzonych ladunkiem
ujemnym nazywamy anaforeza
Elektroosmoza
Ruch osrodka
czyli fazy rozpraszajacej w stosunku do obojetnej elektrycznie fazy
rozproszonej w obecnosci blon polprzepuszczalnych.
Zjawiska
elektrotermiczne
Istota zjawisk elektrotermicznych jest
wytwarzanie ciepla
• cieplo „omowe” powstajace
wskutek tarcia poruszajacych sie jonow ze srodowiskiem (nieduza ilosc
ciepla wynikajaca z nieduzego natezenia pradu w stosunku do duzego
oporu ciala ludzkiego)
• cieplo „neurohormonalne”
wynikajace z dzialania cial histaminopodobnych: histamina,
acetylocholina, serotonina itp. uwalnianych pod wplywem silnego
bodzca jakim jest prad staly
• cieplo wynikajace z
rozszerzenia pod wplywem pradu naczyn krwionosnych.
Reakcja
nerwow i miesni na prad staly
Zgodnie z prawem Du Bois Reymonda
przyczyna bodzca elektrycznego jest dostatecznie szybka zmiana
natezenia pradu a nie sam przeplyw pradu
• Przeplyw
pradu powoduje zmiane pobudliwosci tkanki nerwowej i miesniowej. Pod
anoda dochodzi do zmniejszenia pobudliwosci stan taki nazywamy
anelektronus, pod katoda do zwiekszenia pobudliwosci -katelektronus.
• Zmiany pobudliwosci maja istotne znaczenie w stosowaniu
zabiegow elektroleczniczych.
Odczyn ze strony naczyn
krwionosnych
• Staly prad elektryczny powoduje rozszerzenie
naczyn krwionosnych.
• Rozszerzenie to powoduje
zaczerwienienie skory szczegolnie mocno wyrazone pod elektrodami.
•
Intensywniejszy odczyn wystepuje pod katoda.
Etapy rozszerzenia
naczyn pod wplywem pradu stalego
• Rozszerzenie naczyn
powierzchownych skory (kilka minut od wystapienia bodzca).
•
Oslabniecie rozszerzenia powierzchownego (30 min).
• Glebokie
przekrwienie tkanek utrzymujace sie kilka godzin.
18rodzaje galwanizacjii
Galwanizacja podłużna
Galwanizacja poprzeczna
Galwanizacja labilna
Galwanizacja stabilna
Galwanizacja anodowa
Galwanizacja katodowa
19dawkowanie pradu galwanicznego
Dawkowanie prądu galwanicznego
Przy ustalaniu dawki natężenia prądu bierze się następujące czynniki: rodzaj choroby, okres choroby (ostry, podostry, przewlekły), lokalizację zmian, powierzchnię elektrody czynnej, czas trwania zabiegu i osobnicza wrażliwość na prąd.
1.dawka słaba 0,01 – 0,1 mA/cm²
2.dawka średnia do 0,3 mA/cm²
3. dawka mocna do 0,5 mA/cm² powierzchni czynnej elektrody
*wg Konarskiej
Obecnie przyjęto, że nie należy przekraczać natężenia prądu galwanicznego 0,2mA/cm². W każdym przypadku należy weryfikować podane wyżej dawki wrażeniami pacjenta.
Czas zabiegu
Wg Konarskiej 10-30 minut
Wg Gilberta, Rulffsa, Boegeleina krótki-5min, średni-10min, długi-15min, bardzo długi przekracza 20 minut.
Przy dłużej trwającym zabiegu należy kontrolować wilgotność podkładów by zapobiec uszkodzeniom skóry.
Zabiegi wykonuje się codziennie przez 10-12 dni. Serie można powtórzyć po 1-2 tygodniowej przerwie (Jenrisch).
20zstepujacy i wstepujacy przeplyw pradu
Zstępujący przepływ prądu
zachodzi przy proksymalnym ułożeniu anody ( ) i dystalnym katody
(-). Działanie biologiczne: obniżenie pobudliwości ruchowej,
stosuje się w celu uśmierzenia bólu i rozluźnienia
mięśni.
Wstępujący przepływ prądu zachodzi przy
proksymalnym ułożeniu katody i dystalnym anody. Taki kierunek
przepływu prądu wykorzystuje się w leczeniu niedowładów i
porażeń.
21wsk i przeciwsk. do galwanizacjii
Wskazania: nerwobóle, polineuropatie, zespoły bólowe w przebiegu choroby zwyrodnieniowej stawów kręgosłupa, artrozy, obwodowe porażenia, zaburzenia krążenia obwodowego, utrudniony zrost kostny
Przeciwwskazania: ropne stany zapalne skóry i tkanek miękkich, ostre procesy zapalne,epilepsja, ciąża, wszczepiony rozrusznik serca,obecność przedmiotów metalowych na powierzchni zabiegowej, miażdżyca zarostowa tętnic, zagrożenia zatorami, nowotwory zapalenie żył, zakrzepy, skaza krwotoczna
22kapiele elektrycznowodne
Całkowite kąpiele elektryczno-wodne wykonuje się w specjalnych wannach z wbudowanymi ośmioma elektrodami, które razem mogą stanowić około 50-ciu kombinacji przepływu prądu. Wannę należy wypełnić wodą o temperaturze 34-36*C tak aby elektrody były całe przykryte wodą. Przepływ prądu zależy od przewodnictwa elektrycznego wody. Woda uboga w składniki mineralne albo z dużą zawartością wapnia jest złym przewodnikiem. W tych przypadkach może zachodzić potrzeba dodania jakiegoś środka który spowoduje zmniejszenie oporu skóry i lepsze ukrwienie. Przed zabiegiem powinno się poinstruować pacjenta, że w czasie zabiegu nie powinno się wyjmować kończyn z wody, gdyż spowoduje to nieprzyjemny skurcz mięśni oraz, że nie powinno się wychodzić z wody samemu zanim nie wyłączy się prądu. Przed wejściem do wanny i po przeprowadzeniu wywiadu z pacjent powinien zdjąć ubranie i wejść do wanny. Nie powinien posiadać żadnych przedmiotów metalowych na i wewnątrz ciała. Należy upewnić się o prawidłowym zaprogramowaniu przepływu prądu jak w typowej galwanizacji i powoli zwiększać natężenie do momentu kiedy pacjent zgłasza wyraźne mrowienie na powierzchni skóry. Jeżeli pacjent odczuwa kłucie na skórze a na powierzchni zabiegowej uczucie ucisku to należy zmniejszyć natężenie. W czasie zabiegu terapeucie nie wolno się oddalać od wanny, dolewać wody, dotykać pacjenta, wkładać ręki do wody, zmieniać kierunku przepływu prądu i wyłączać nagle aparatu. Stosuje się natężenie prądu w granicach 20-50 mA, przy równoczesnym odczuciu pacjenta- delikatne mrowienie. Czas zabiegu 15-20 minut dwa razy w tygodniu.
23jonoforeza-cele wskaz i przeciwsk.
Jonoforeza jest to zabieg polegający na wprowadzeniu leków przez skórę lub śluzówkę za pomocą prądu stałego.
W zabiegu jonoforezy wykorzystujemy działanie prądu tak jak podczas zabiegu galwanizacji i działanie leków przenikających do tkanek.
Jony leków nie docierają do elektrody zamykającej obwód, lecz tracą swoje ładunki na otoczkach i błonach komórkowych.
W czasie od 24 do 48 godzin utrzymują swoje koncentracje i przenikają głębiej, docierając drogą krążenia do zmienionych chorobowo tkanek.
Zastosowanie:
przeciwzapalnie, odczulająco - jon wapnia
bakteriobójczo, aseptycznie - jony metali
znieczulająco, przeciwbólowo -jon lignokainy
zmiękczająco na tkankę łączną (blizny) - jon jodu
w chorobach reumatycznych - jon salicylu
Ogólne wskazania:
–
nerwobóle,
– polineuropatie,
– zespoły bólowe w
przebiegu choroby zwyrodnieniowej stawów kręgosłupa,
–
artrozy,
– artralgie,
– obwodowe porażania,
–
angioneuropatie,
– zaburzenia
krążenia obwodowego,
– utrudniony zrost kostny,
– w
przypadku chorób reumatycznych obejmujących więcej niż jeden staw
wskazana jest kąpiel elektryczno-wodna (w JCM w trakcie
zakupu).
Przeciwwskazania:
– ropne stany zapalne
skóry i tkanek miękkich,
– wypryski, owrzodzenia,
–
stany gorączkowe,
– porażania spastyczne,
– miejscowe
zaburzenia czucia,
– nowotwory łagodne i złośliwe,
–
skaza krwotoczna,
– ostre procesy zapalne i infekcje ogólne,
–
osobnicza nietolerancja prądu,
– WSZCZEPIONY ROZRUSZNIK
SERCA,
– zakrzepy,
– zagrożenia zatorami,
–
zakrzepowe zapalenie żył,
– METALE W TKANKACH PODDANYCH
ZABIEGOWI,
– ENDOPROTEZA,
– miażdżyca zarostowa
tętnic w okresie II b – IV wg Fontaine'a.
24prady impulsowe malej czest.- cele, podstawowe cechy pradow,podzial.ksztalt impulsow
Od st r75
25prad dd- dzial.biol,wskaz.,przeciwsk233.,podzial
Prądy diadynamiczne (DD) – zwane inaczej prądami Bernarda, powstają w wyniku prostowania prądu sinusoidalnego zmiennego o częstotliwości 50 Hz. Prądy diadynamiczne działają przeciwbólowo i przekrwiennie, stosowane są najczęściej w zespołach bólowych i nerwobólach.
Bernard opisał sześć rodzajów prądu, w których wyróżnić można dwie składowe: prąd sinusoidalny zmienny i prąd stały:
prąd DF – powstaje w wyniku nałożenia na jedno połówkowo wyprostowany prąd sinusoidalnie zmienny o częstotliwości 50 Hz i drugiego takiego samego, przesuniętego w fazie o 180°. W efekcie tego uzyskuje się prąd impulsowy o częstotliwości 100 Hz i czasie trwania impulsu ok. 10ms.
prąd MF – jest to jedno połówkowo wyprostowany prąd sinusoidalnie zmienny o częstotliwości 50 H, czasie trwania impulsów i przerwy między impulsami ok. 10 ms.
prąd CP – prąd ten powstaje w wyniku okresowej zmiany prądów DF i MF, które płyną na przemian w czasie 1s.
prąd LP – powstaje w wyniku nałożenia na prąd MF analogicznego prądu modulowanego w amplitudzie i przesuniętego w fazie o 180° . Czas trwania całego okresu modulacji wraz z przerwą wynosi ok. 10 s, a przerwy 6s.
prąd RS – jest to przerywany prąd MF o czasie przepływu prądu i przerwy równym 1s.
Prąd MM (monofaza modulowana)
Prądy diadynamiczne stosowane są w:
zespołach bólowych w przebiegu choroby zwyrodnieniowej stawów
nerwobólach
zespołach naczyniowych
zapaleniach okołostawowych porażeniach obwodowych nerwu twarzowego
półpaśca
odmrozinach
obrzękach na tle zaburzeń odżywczych zanikach mięśniowych z nieczynności
Przeciwwskazania:
ropne stany zapalne skóry i tkanek miękkich
wypryski
stany gorączkowe
prądów diadynamicznych nie wolno stosować na okolicę serca i kończyn górnych u osób z wszczepionym rozrusznikiem serca
26prad traberta-cechy pradu,dzialanie,sposoby aplikacjii, wsk.,przeciwskaz.
Jest to prąd jednokierunkowy(jednobiegunowym) o przeciętnej częstotliwości około 143 Hz. Stosuje się impulsy prostokątne o czasie trwania 2 milisekundy i czasie przerwy 5milisekund. Natężenie 15 – 25 mA . Na początku należy zwiększyć natężenie prądu dość szybko bo jest niemiły . Należy pamiętać też że ten rodzaj prądu ma tendencję do szybkiego przyzwyczajenia się do niego organizmu co wymaga częstego zwiększania napięcia . Stosuje się natężenie podprogowe !!
Prąd ten wykazuje silne działanie :
- przeciwbólowe – wykorzystując teorię Walla i Malzaca
- zmniejsza napięcie mięśni – ponieważ podczas swego przepływy drażni mięśnie i wprawia je w wibrację , drgania
- przekrwienne – szczególnie pod katodą
Zasady układania elektrod :
Elektrody równej wielkości .
Elektroda czynna ( katoda ) umieszczona w miejscu bólu a bierna ułożona około 3 cm . od krawędzi el. czynnej
Czas zabiegu 8 – 15 minut . Seria obejmuje zazwyczaj 6 zabiegów . Efekty zabiegu powinny się pojawić już po 2 zabiegach
.Przeciwwskazania :
Takie same jak w innych zabiegach elektroleczniczych
Wskazania :
-nerwobóle , mięśniobóle
- zmiany zwyrodnieniowe stawów kończyn i kręgosłupa
- stany po urazach stawów i mięśni
- zaparcia
- zaburzenia krążenia obwodowego
27prad neofaradyczny-cechy,dzialanie,wsk.,przeciwsk.,
Prąd neofaradyczny
Prąd neofaradyczny jest to nowoczesna odmiana prądu faradycznego, w której pozostawiono tylko dodatnie impulsy o kształcie trójkątnym, czasie pulsu 1ms, czasie przerwy 19ms i częstotliwości 50Hz. W nowoczesnych elektrostymulatorach istnieje możliwość ustalenia innej częstotliwości, mieszczącej się w zakresie prądów impulsowych niskiej częstotliwości. Prąd neofaradyczny może składać się z serii impulsów z modulowaną amplitudą, gdzie natężenie kolejnych impulsów w serii stopniowo wzrasta i maleje. Obwiednia pakietu impulsów może być dobrana indywidualnie (od prostokątnej do trójkątnej), dzięki zastosowaniu procentowego określania czasu narastania i czasu zbaczania. Ustawienie manualne czasu trwania pakietu impulsów i przerwy między nimi powoduje, że prąd ma charakter falujący. Dzięki temu można doskonale indywidualnie dostosować parametry elektrostymulacji, w zależności od stanu pacjenta i celu zabiegu. Prąd neofaradyczny stosuje się do stymulacji mięśni prawidłowo unerwionych w celu pobudzenia mięśnia do skurczu, reedukacji i treningu nowych akcji mięśnia.
Prad neofaradyczny – charakterystyka
-jednokierunkowy, zło_ony z impulsów trójkatnych , którego nate_enie osiaga natychmiast
max.wartosci , a nastepnie stopniowo spada do 0
-czasie trwania impulsu 1ms
-czas przerwy 20ms
-czestotliwosc 50Hz
-prad ten podawany jest ciagami impulsów dla stymulowania normalnie unerwionych miesni
lub lekko osłabionych
-zastosowanie w elektrodiagnostyce , elektrostymulacji
Efekt biologiczny
Jest nim efekt pobudzenia ruchowego oraz rozszerzenie naczyn krwionosnych
1.EFEKT POBUDZENIA RUCHOWEGO
Skurcz wywołany jest czestotliwoscia 50Hz z powodu krótkiego czasu trwania impulsu.
Jest szczególnie u_ywany do stymulacji prawidłowo unerwionych miesni.
Krótki czas trwania impulsu sprawia _e prad ten nie nadaje sie do miesni odnerwionych,
poniewa_ nate_enie pradu konieczne do wywołania skurczu byłoby zbyt du_e, aby mogło byc
tolerowane przez pacjenta.
.EFEKT ROZSZERZENIA NACZYN KRWIONOSNYCH
-rozkurcz naczyn krwionosnych stosujemy czestotliwosc 100Hz
WSKAZANIA
-atrofie miesniowe spowodowane dłu_szym unieruchomieniem
-obrzeki spowodowane urazami
-pora_enia o przedłu_ajacych sie objawach bólowych
-sztywnosc miesniowa
PRZECIWWSKAZANIA
-metale
-stany zapalne
-otwarte rany
-oraz te które wystepowały w galwanizacji
28prad wysokonapieciowy-cechy,dzialanie.wskaz, przeciwsk.
Charakterystyka :
- dwa nastepujace po sobie impulsy monofazowe o kształcie
ekspotencjalnym lub trójkatnym
- tzw.imp.o blizniaczym wierzchołku „twin peaks”
- czas imp.50-300 us
- czas powtórzenia 40-80us
- czestotliwosc 5-200Hz
- amplituda wysoka – napiecie przekracza 100V, siega do 500V
- stosuje sie dawki pradu szczytowego powy_ej 20mA ( krótki
czas impulsu dostarczona energia jest bardzo mała )
- w miare adaptacji zwieksza sie nate_enie
- składowa galwaniczna mała 2,5mA – wyeliminowane jest
działanie uszkadzajace skóre, nie ma zmian ph pod elektroda
- w sesji zabiegów co kilka minut mo_na zmienic polaryzacje aby
zwiekszyc skutecznosc
- ładunek dostarczony do tkanek podczas impulsu jest tak mały
_e podczas przerw jest w znacznym stopniu zneutralizowany
przez mech.homeostatyczne tkanek’
Zastosowanie :
uszkodzone tkanki miekkie
zmniejszenie obrzeków
poprawa kra_enia
edukacji i reedukacja miesni
diagnostyka i leczenie punktów spustowych
usuwanie bólu
zmniejszenie napiecia miesniowego
29prady tens-rodzaje,dzialanie na bol, wsk.przeciwsk
RODZAJE TENS
Tradycyjny, wysokiej częstotliwości, definiowany jako ciągły nieprzerwany łańcuch generowanych z wysoką częstotliwością pulsów o krótkim czasie trwania i niskiej amplitudzie. Bardzo dobre rezultaty uzyskuje się przy f=60-100Hz i czasie impulsu 50-100 mikrosekund. Amplituda jest bardziej subiektywnym parametrem i powinna być tak dostosowana, aby pacjent odczuwał komfortowe wrażenie mrowienia, bez skurczu mięśni. Czas leczenia około 30 minut, cykl może być powtarzany. Niektórzy badacze twierdzą, że leczenie może trwać bez ryzyka do kilku godzin. Za pomocą tego rodzaju TENS-u stymulujemy grube i średnio-grube włókna nerwowe, co zamyka „bramkę” dla transmisji bólu przez cienkie włókna nerwowe.
Tens niskiej częstotliwości, stymulacja jak akupunktura, charakteryzuje się niskim zakresem częstotliwości, mniej niż 10Hz, optymalnie 2-4Hz z długim czasem pulsu 200 mikrosekund. Amplituda\natężenie najwyższe tolerowane przez pacjenta, powodujące widoczne skurcze mięśni. Ten typ stymulacji może działać na sekrecje endorfin, co tłumaczy dłuższy czas zmniejszenia odczuć bólowych u pacjentów.
Tens burst, bardzo podobny do wcześniejszego sposobu aplikacji. Dwa wybuchy impulsów na sekundę mają podobny skutek kliniczny jak dwa impulsy na sekundę. Szerokość serii impulsów w każdym wybuchu jest szersza niż szerokość pojedynczego impulsu, dlatego też natężenia konieczne do uzyskania widocznych skurczów jest mniejsze w Tensie typu burst niż w Tensie niskiej częstotliwości. Jest również lepiej tolerowany przez pacjentów. Efekty lecznicze utrzymują się około 4h w związku z wydzielaniem endorfin.
Brief intense Tens, podobny w charakterze do Tensu tradycyjnego, wysoka częstotliwość (100Hz), dłuższy czas impulsu (200mikrosekund), natężenie najwyższe tolerowane przez pacjenta, powoduje skurcze tężcowe oraz znieczulenia po około 15 minutach.
Tens modulowany, charakteryzuje się tym, że jeden z parametrów tzn. częstotliwość, szerokość pulsu lub natężenie pulsu jest modulowane. Ten sposób modulacji wywołuje wrażenia typu masażu. Czas zbiegu min. 15 minut.
ODDZIAŁYWANIE NA BÓL ZA POMOCĄ TENS
W systemie nerwowym znajdują się trzy poziomy, gdzie może zachodzić modulacja informacji bólowej:
poziom obwodowy receptorów włókien afferentnych,
poziom rdzeniowy w rogach tylnych,
poziom nadrdzeniowy lub centralny (twór siatkowaty, wzgórze, system limbiczny, przysadka mózgowa, kora).
Tabela 1. Porównanie parametrów prądów TENS .
|
Tens tradycyjny |
Tens niskiej częstotliwości |
Burst Tens |
Brief intense Tens „Hi- Fi” |
czas impulsu |
10-100sec |
100-300sec |
100-300sec |
150-250sec |
częstotliwość |
50-100Hz |
1-5Hz |
100-200Hz (w wybuchu) 2-4 wybuchy na sekundę |
60-100Hz |
Natężenie |
tylko odczuwalne, 3x próg wrażliwości |
próg tolerancji, 3-6x próg wrażliwości, powyżej progu motorycznego |
próg tolerancji, 3-6xpróg wrażliwości, powyżej progu motorycznego |
próg tolerancji, 3-6x próg wrażliwości, powyżej progu motorycznego |
czas leczenia |
od 30 minut do godzin |
20-45 minut |
20-45 minut |
15-20 minut |
30elektrostymulacja-skutki,metody
Elektrostymulacja – jest to postepowanie które polega na pobudzaniu miesni do skurczu za
pomoca zewnetrznego napiecia elektrycznego.
Charakterystyka :
- mo_na obiektywnie kontrolowac i oceniac
- skutki sa mierzalne i widoczne
- impuls elektryczny musi byc na tyle mocny aby wywołac potencjał czynnosciowy
we włóknie miesnia lub nerwu
Co wpływa na wywołanie potencjału czynnosciowego ? _ Cechy impulsu
Sa to :
-szybkosc narastania impulsu daje kat nachylenia prostej
-napiecie szczytowe wyznaczaja amplitude impulsu
-czas trwania impulsu
-skurcz jest poprzedzany depolaryzacja ( 1-3ms )
1)Elektrostymulacja czynna
Nerwy i miesnie pobudzane sa elektroda czynna _ KATODA
-elektroda czynna jest mniejsza od biernej
-le_y w punktach motorycznych nerwu lub miesnia
-punkty motoryczne nerwu ( punkt posredni ) – jest to miejsce na skórze gdzie nerw znajduje
sie najbli_ej jej powierzchni
-punkty motoryczne miesnia ( punkt bezposredni ) - jest to miejsce w którym nerw wnika do
miesnia
2)Elektrostymulacja dwuelektrodowa
Wykorzystuje dwie małe elektrody o równej wielkosci , w pobli_u przyczepów mm w
miejscu przejscia mm w sciegno , katoda uło_ona jest obwodowo.
-jest to metoda do elektrostymulacji mm odnerwionych , nieznacznie uszkodzonych oraz
zdolnych
-stosujemy serie impulsów w jednostce czasu , aby wywołac skurcz te_cowy
-mm które poddane sa elektrostymulacji nie osiagaja skurczu te_cowego odpowiadaja
zwiekszonym napieciem i pobudzeniem reakcji troficznych dotyczy to najczesciej mm
przykregosłupowych
-prady niskiej czestotliwosci ; impulsy prostokatne, czas impulsu 0,1-1ms , czest.15-80Hz
czas trwania modułu i przerwy miedzy nimi od 50-200ms ,czas trwania skurczu i przerwy
0,1-2min
-prady sredniej czestotliwosci ;czest. 1-2kHz , czas modułu ; 1-3 ms
31podzial uszk. wlokien nerwowych
Tabela 6. Wykrywanie reakcji degeneracji
Impuls |
Reakcja |
Diagnoza |
1ms puls prostokątny |
żwawy skurcz |
nie ma RD |
1ms puls prostokątny |
brak skurczu |
obecność RD |
100ms puls prostokątny |
żwawy skurcz (brak reakcji na puls 1ms) |
RD |
1000ms puls trójkątny |
żwawy ( słaba reakcja na puls 100ms, brak reakcji na puls 1ms) |
CRD |
Na podstawie testu Erba określić można, czy badany mięsień jest częściowo czy też całkowicie odnerwiony.
Częściowe odnerwienie mięśnia (częściowy odczyn zwyrodnienia) charakteryzuje się :
zmniejszeniem pobudliwości mięśnia przy bezpośrednim i pośrednim drażnieniu go prądem galwanicznym
zmniejszeniem pobudliwości mięśnia przy bezpośrednim i pośrednim drażnieniu go prądem neofaradycznym
Całkowite odnerwienie mięśnia (całkowity odczyn zwyrodnienia) charakteryzuje się :
wywołaniem leniwego, robaczkowego skurczu mięśnia przez bezpośrednie drażnienie prądem galwanicznym
brakiem pobudliwości mięśnia przy pośrednim drażnieniu prądem galwanicznym
brakiem pobudliwości mięśnia przy bezpośrednim i pośrednim drażnieniu prądem neofaradycznym
Częściowy odczyn lepiej rokuje niż całkowity; w pierwszym przypadku porażenia mogą ustąpić w ciągu 6-7 tygodni; podczas gdy w drugim mogą trwać miesiącami, a nawet pozostać na stałe.
Odczyn zwyrodnienia występuje m.in. :
- po urazach powodujących uszkodzenie nerwu
- w zmianach zapalnych nerwu
- w zmianach zwyrodnieniowych nerwów obwodowych
- w zapaleniach korzeni nerwowych
- w uszkodzeniach komórek nerwowych rogów przednich rdzenia kręgowego z powodu procesów zapalnych.
Jest to test mający słabą wartość diagnostyczną, gdyż wiele czy
32EMG ENG
33elektrodiagnostyka-cele podstawy fizjologiczne rodzaje zast praadow,wsk.,przeciwsk.
Obejmuje badanie nerwów i miesni przy u_yciu pradu stałego i pradów impulsowych, celem
jest wskazanie zmian pobudliwosci zachodzacych w nerwie lub miesniach w stanie
chorobowym.
Mo_na :
-ustalic lokalizacje procesu chorobowego
-ocenic stopien uszkodzenia
-monitorowac proces leczenia
-wnioskowac o rokowaniu
-ustalic dobór własciwego leczenia
-ocenic ciagłosc nerwu
Wskazania :
-pourazowe uszkodzenie splotów i nerwów obwodowych
-uszkodzenia nerwów w czasie leczenia zachowawczego np.repozycja złamanej k.ramiennej z
towarzyszacym jej zakleszczeniu nerwu promieniowego lub łokciowego
-niedowład lub pora_enie po zało_onym opatrunku gipsowym w wyniku narastajacego
obrzeku
-uszkodzenie nerwów obwodowych jako powikłan pooperacyjnych
-zaburzenia w czynnosci nerwów w przypadku zle dopasowanych protez
-ucisk na nerwy obwodowe /syndrom sobotniej nocy/
-ocena reinerwacji miesnia po leczeniu chirurgicznym
-neuropatie uciskowe np.ucisk nerwu na skutek procesu nowotworowego, zespól kanału
nadgarstka ( przycisniecie nerwu posrodkowego do wiezadła poprzecznego dłoni)
-po całkowitym przerwaniu ciagłosci nerwu lub chirurgicznym jego zespoleniu nie wczesniej
ni_ 2-3 tyg.po operacji ( do tego czasu impulsy elektryczne moga wpływac hamujaco na
proces reinerwencji )
Przeciwwskazania :
-okolica serca i pacjentów z zaburzeniami pracy serca
-cia_a _ okolica nadbrzusza
34metyody ilosciowe ,jakosciow
Metody stosowane w elektrodiagnostyce:
Metody Ilosciowe
-oparte sa na ilosciowym okreslaniu wielkosci fizycznych , które stanowia miare
pobudliwosci miesnia i nerwu
METODA JAKOSCIOWA OPIERA SIE NA :
okreslaniu czy skurcz wywołuje słaby lub silny prad
czy skurcz wystepuje zgodnie z prawem skurczu
sprawdza nasilenie i charakter skurczu czy jest :
- błyskawiczny
- leniwy
wskutek odnerwienia czesci włókien
skurcz miesnia ocenia sie przede wszystkim wzrokowo
35prady sredniej czest.-podzial parametry elektrody.wsk.przeciwsk.
36termoterapia-podzial,cieplo egzogenne i endogenne
Termoterapia – dział fizykoterapii wykorzystujący energię cieplną w celach leczniczych.
W przypadku zabiegów dostarczających do organizmu ciepło nazywana jest ciepłolecznictwem, lub jeśli stosowane zabiegi powodują odebranie ciepła organizmowi nazywana jest zimnolecznictwem, którego szczególną formą jest krioterapia, czyli zabiegi lecznicze z zastosowaniem temperatury poniżej 0 °C. Pomimo różnic zabiegi termoterapii mają wspólny efekt biologiczny, przejawiający się:
zmniejszeniem nasilenia bólu
rozluźnieniem mięśni
w przypadkach ostrych odczynów zapalnych leczenie zimnem hamuje ten odczyn
w przypadkach przewlekłych procesów zapalnych efekt ten uzyskuje się ciepłolecznictwem
W zależności od zastosowanej metody, zabiegi termoterapii dzieli się na:
ciepłolecznictwo
z zastosowaniem metod dostarczających ciepła tkankom
hydroterapia z zastosowaniem wody o temperaturze powyżej 36 °C.
metody wzbudzające ciepło w w tkankach
zimnolecznictwo
37parafina-rodzaje,zabiegi,wskz.,przeciwskz.
Parafina jako weglowodór nienasycony jest otrzymywana w procesie destylacji
frakcjonowanej ropy naftowej.
Parafina musi wykazywac pewna plastycznosc, dlatego łaczy sie parafine stała z płynna w
proporcji 20 kg parafiny stałej i 1 litr ; " parafiny płynnej.
W celach leczniczych stosuje sie parafine stała chemicznie czysta, dla której temperatura
topnienia wynosi 42-45°C. Parafina zastygajac przechodzi w stan stały.
Jej cecha charakterystyczna jest du_a pojemnosc cieplna i małe przewodnictwo, co pozwala
jej długo utrzymywac ciepło.
W trakcie stosowania okładów parafinowych, ciepło przenika głeboko do tkanek,
podwy_szajac w znacznym stopniu ich temperature.
Zabiegi parafinowe mo_na wykonywac w ró_nych modyfikacjach.
Najczesciej stosuje sie zawijanie parafinowe w postaci plastrów o grubosci 2-2,5 cm.
Moga to byc pedzlowania, okłady lub bezposrednie kapiele konczyn (tak zwane "rekawice"
lub "skarpety"), a tak_e maseczki, jak w przypadku pora_enia nerwu twarzowego.
Czas zabiegu powinien trwac 30-45 minut, przecietnie 30, nie mniej jednak ni_ 20 minut.
Dłu_sze trzymanie okładu z parafiny jest bezcelowe, ze wzgledu na wystudzenie masy
parafinowej.
W trakcie ochładzania sie masy parafinowej, pojawia sie pewien element mechaniczny.
Otó_, bardzo pozytywnym zjawiskiem jest fakt zmniejszania swej objetosci, co w rezultacie
daje efekt wywierania ucisku na rozgrzane tkanki. Dochodzi wówczas do łatwego
przekazywania ciepła, a jednoczesnie zapobiega przegrzaniu ogólnemu. Zabiegi te ułatwiaja
kra_enie w naczyniach skóry, wzmagaja procesy utleniania oraz ułatwiaja resorbcje i
wydalanie z tkanek toksycznych produktów procesu zapalnego.
Seria zabiegów parafinowych zlecanych jednorazowo w liczbie 10-20, powinna byc
powtarzana nie czesciej ni_ raz na pół roku. Nadu_ywanie jest bowiem przyczyna
odwapnienia kosci, dlatego nale_y unikac stosowania parafinoterapii u dzieci i osób w
podeszłym wieku lub ze stwierdzona osteoporoza.
Po 20-30 okładach stosowanych codziennie, nale_y dokonac co najmniej kilkutygodniowej
przerwy.
Po zawijaniu nie wolno wychładzac przegrzanych czesci ciała przez 2-3 godziny.
Obowiazuja ogólne wskazania i przeciwwskazania do leczenia ciepłem, przy czym przyjmuje
sie, _e głównymi wskazaniami do stosowania parafinoterapii sa:
-przykurcze stawów;
-blizny;
-zrosty pooperacyjne;
-urazy wiezadeł i torebek stawowych (nie wczesniej ni_ 2 tygodnie po urazie);
-niektóre pora_enie nerwów obwodowych;
-schorzenia stawów o ró_nej etiologii;
-zmiany zwyrodnieniowe i zniekształcajace w stawach (bez odwapnien);
-RZS i ZZSK;
-wysiekowe zapalenie opłucnej i dychawica oskrzelowa;
-jako przygotowanie do cwiczen.
Do przeciwwskazan dodatkowo nale_a:
-odwapnienia - osteoporoza;
-czynna gruzlica;
-ubytki i owrzodzenia skóry, wypryski;
-ostre stany chorobowe;
-swie_e blizny;
-zespół Sudecka;
-obrzeki i zaburzenia czucia
-choroby serca
-choroby naczyn krwionosnych
-na czesci ciała, które bezposrednio przed zabiegiem były wychłodzone oraz na wilgotna
skóre, aby nie spowodowac oparzenia.
- hemofilia,
- mia_d_yca,
- nadcisnienie tetnicze,
- choroby nowotworowe,
- żylaki,
- zmiany troficzne skóry,
- swie_e wynaczynienia,
38sauna-rodzaje zab.,wsk. przeciwsk.
39hydroterapia-wl.fizyczne wody,rodzaje zabiegow,wsk. przeciwsk.
Hydrokinezyterapia- utrzymywanie
równowagi umiejętności przenoszenia ciała i nauka techniki
chodu.
Ciśnienie hydrostatyczne- leczeni pacjenci
farmakologicznie, szybkość dyfuzji leków, szybciej dociera do
tkanek do naczyń.
Hydroterapia- Wykorzystanie wody do
celów leczniczych nazywa się hydroterapią.
Wodę stosuje się
w różnych postaciach, o różnej temperaturze i pod różnym
ciśnieniem zarówno do zabiegów
leczniczych jak i profilaktycznych (SPA). W zabiegach wodnych działa
na chorego czynnik termiczny, hydrostatyczny i mechaniczny.
Zabiegi
te powodują rozluźnienie mięśni, przekrwienie tkanek, zwiększenie
odpływu chłonki i dopływ krwi żylnej do serca.
Stosowane
głównie:
? w początkowych stadiach nadciśnienia tętniczego,
? nadpobudliwości nerwowej,
? migrenie,
?
bezsenności,
? zaburzeniach krążenia obwodowego,
?
wspomagająco w chorobach ze wzmożonym napięciem mięśniowym.
Masaż
wodny- Celem masażu jest uzyskanie efektów leczniczych,
relaksacyjno-kosmetycznych lub profilaktycznych. Używa się tu
strumienia wody o odpowiednim ciśnieniu jako bodźca mechanicznego i
termicznego. Jest on inaczej nazywany natryskiem skupionym lub biczem
wodnym. Wykonuje się go chłodną lub na przemian zimną i gorącą
wodą. W przeciwieństwie do masażu podwodnego pacjent nie jest
zanurzony w wodzie.
WŁAŚCIWOŚCI FIZYCZNE
WODY:
-POJEMNOŚĆ CIEPLNA, PRZEWODNICTWO CIEPLNE, CIŚNIENIE
HYDROSTSTYCZNE, WYPÓR, OPÓR, PRZEWODNICTWO ELEKTRYCZNE
-ROZPUSZCZALNOŚĆ ZWIĄZKÓW CHEMICZNYCH
- GORACA 38 -44 oC
PRZECIVYWSKAZANIA
Nie wolno
stosować natrys~u biczowego w miażdżycy, nadciśnieniu, chorobach
serca, żylakach, wybroczynach, zmianach troticznych-skóry i w
stanach spastycznych oraz w
misilonych zespołach bólowych
kręgosłupa.
40leczenie zimnem-rodzaje zab.,reakcja org.,wsk.,przeciwsk.,
Krioterapia (gr. krýos - zimny + gr. therapeía - leczenie) – w medycynie, forma zimnolecznictwa z zastosowaniem temperatur poniżej 0oC. .
Wyróżnia się krioterapię miejscową (zwana inaczej kriodestrukcją) oraz krioterapię ogólną.
Krioterapia miejscowa polega na przyłożeniu przy pomocy specjalnego aplikatora bardzo niskiej temperatury, która dostarczana jest do miejsca zmienionego chorobowo. Zabieg zamrażania i rozmrażania powtarza się w jednym cyklu kilkakrotnie. Doprowadza to do zamarzania zawartości komórek, pękania błon biologicznych i w konsekwencji destrukcji tkanki. Krioterapia miejscowa stosowana jest do leczenia:
zmian skórnych łagodnych i złośliwych (np. brodawki skórne, choroba Bowena)
zmian powstałych na błonach śluzowych (np. leukoplakia, pachydermia, kłykciny kończyste)
destrukcji zmian łagodnych i nowotworowych w obrębie jamy brzusznej, zwłaszcza wątroby (np. naczyniak)
Krioterapia ogólna polega na poddaniu całego ciała przez krótki czas (do 3 minut) działaniu bardzo niskich temperatur (od -160 do -100°C). Powodować to ma reakcje organizmu na zimno, które są korzystne w leczeniu wielu chorób. Organizm człowieka, przez lata przyzwyczaja się do różnych zakażeń, infekcji, oraz stanów zapalnych. Tym samym po jakimś czasie przestaje je samoistnie zwalczać. Dlatego pod wpływem niskich temperatur, organizm człowieka na nowo tworzy mapę zagrożeń, infekcji i stanów zapalnych i znów zaczyna produkować przeciwciała, które je zwalczają. Tym samym zostaje na nowo pobudzona naturalna ochrona immunologiczna organizmu.
Krioterapię można stosować m.in. w takich przypadkach jak:
zapalenia stawów (reumatoidalne, młodzieńcze przewlekłe, reaktywne, łuszczycowe, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa)
zmiany zapalne stawów o podłożu metabolicznym - dna moczanowa
przewlekłe zapalenie kręgosłupa szyjnego
zapalenie okołostawowe ścięgien, torebki stawowej i mięśni
zespół fibromialgii (choroby reumatyczne tkanek miękkich)
zwichnięcie i skręcenie urazowe stawów
uszkodzenie łąkotki
naderwanie ścięgien i mięśni
zwalczanie przewlekłego i patologicznego bólu (metoda zachowawcza)
zwalczanie odruchowej i ośrodkowej spastyczności mięśni w procesie rehabilitacji neurologicznej
ostre i zadawnione urazy sportowe i pooperacyjne
oraz dla odnowy biologicznej
u przemęczonych fizycznie i psychicznie osób dorosłych
u sportowców wyczynowych
Przeciwwskazania:
ropno-zgorzelinowe zmiany na skórze
neuropatie układu współczulnego
znaczna niedokrwistość
stosowanie niektórych leków (neuroleptyki, alkohol)
wyniszczenie i wychłodzenie organizmu
schorzenia mięśnia sercowego lub aparatu zastawkowego serca w okresie niewydolności krążenia
przecieki żylno-tętnicze w płucach
ciężkie postacie dusznicy bolesnej wysiłkowej i dusznicy bolesnej spontanicznej
różnego pochodzenia ostre schorzenia dróg oddechowych
miejscowe zaburzenia ukrwienia
zaawansowana miażdżyca
choroba nowotworowa
obecność miejscowych odmrożeń
uszkodzenia skóry
nadciśnienie tętnicze znacznego stopnia
wiek powyżej 65 lat
zaburzenia rytmu serca przy jego częstości wyższej od 100/min.
przebyte zakrzepy żylne i zatory tętnic obwodowych
41ultradzwieki-dzaialnie biol.,fizyko-chem.,mechaniczne.,spooby i metody aplikacjii,sposoby emisjii,parametry zab.,dawkowanie,wsk.,przeciwsk.,
Str od 229
42pole elektromag. wilekiej czest.-systematyka,metody wytw. ciepla w tkankach,metody diatermii,efekty biol.,wsk.,przeciwsk.,
Od 193
43pole magnetyczne-dzialanie biol.,zasady,wsk.,przeciwsk.,
44magnetostymulacja-dzialanie biol.,zasady,wsk.,przeciwsk.
Od 214