KR
Ąś
ENIE WIE
Ń
COWE
Przez naczynia wie
ń
cowe serca przepływa 5% krwi
stanowi
ą
cej pojemno
ść
minutowa serca tj ~ 270 ml
krwi/min w spoczynku.
Krew t
ę
tnicza dopływa do serca przez dwie t
ę
tnice
wie
ń
cowe praw
ą
i lew
ą
, które dziel
ą
si
ę
na t
ę
tniczki i
ostatecznie tworz
ą
sie
ć
naczy
ń
włosowatych. W tych
naczyniach dochodzi do wymiany substancji od
Ŝ
ywczych
i gazów.
Krew z naczy
ń
włosowatych odpływa
Ŝ
yłami wie
ń
cowymi,
które ł
ą
cz
ą
si
ę
w jedn
ą Ŝ
ył
ę
wie
ń
cow
ą
uchodz
ą
c
ą
do
prawego przedsionka.
Pomi
ę
dzy t
ę
tnicami wie
ń
cowymi nie ma poł
ą
cze
ń
anatomicznych, takie poł
ą
czenia wyst
ę
puj
ą
tylko
pomi
ę
dzy naczyniami o małej
ś
rednicy ~ 40 µm.
Dlatego zaczopowanie jednej t
ę
tnicy powoduje,
Ŝ
e druga
t
ę
tnica nie przejmuje jej funkcji.
www.szkolnictwo.pl/rysunki-lekcje2343/07a
1
- aorta
2
- tętnica wieńcowa prawa
3
- tętnica wieńcowa lewa
4
- mięsień sercowy
Przepływ krwi przez naczynia wie
ń
cowe, a szczególnie
przez lew
ą
t
ę
tnic
ę
wie
ń
cow
ą
zale
Ŝ
y od cyklu pracy serca i
ci
ś
nienia krwi w aorcie.
W czasie rozkurczu serca krew swobodnie przepływa przez
obie t
ę
tnice wie
ń
cowe – praw
ą
i lew
ą
.
Na pocz
ą
tku skurczu serca przepływ krwi przez naczynia
wie
ń
cowe gwałtownie si
ę
zmniejsza.
W ko
ń
cu skurczu izowolumetrycznego i na pocz
ą
tku
okresu maksymalnego wyrzutu ci
ś
nienie w lewej komorze i
ci
ś
nienie
ś
ród
ś
cienne w mi
ęś
niu lewej komory
przewy
Ŝ
szaj
ą
ci
ś
nienie w aorcie.
Odgał
ę
zienia w lewej t
ę
tnicy wie
ń
cowej zostaj
ą
zamkni
ę
te
i krew cofa si
ę
do aorty
(wsteczny przepływ krwi).
W prawej t
ę
tnicy wie
ń
cowej przepływ podlega podobnym
wahaniom w cyklu pracy serca, ale nie wyst
ę
puje wsteczny
przepływ krwi.
Przyspieszenie cz
ę
sto
ś
ci skurczów serca
- wydłu
Ŝ
a czas
kiedy przepływ przez lew
ą
t
ę
tnic
ę
wie
ń
cow
ą
zostaje
zmniejszony lub zatrzymany.
Zbyt mały przepływ wie
ń
cowy jest przyczyn
ą
niedotlenienia mi
ęś
nia sercowego
.
Czynniki humoralne, które
↑
przepływ krwi przez
naczynia wie
ń
cowe:
1. Nagłe niedotlenienie mi
ęś
nia sercowego.
Z komórek nie dotlenionego m. sercowego uwalnia si
ę
;
- adenozyna i adenozynomonofosforany,
- prostaglandyny PGE2,
- histamina i cholina.
Zwi
ą
zki te rozkurczaj
ą
mi
ęś
niówk
ę
gładk
ą
naczy
ń
wie
ń
cowych i
↑
przepływ krwi.
Czynniki zmniejszaj
ą
ce przepływ wie
ń
cowy
1. Wazopresyna – kurczy naczynia wie
ń
cowe (rec. V1).
2. Tromboksan A2 uwalniany z trombocytów – kurczy n.
wie
ń
cowe.
3. Leukotrieny LTC4 i LTD4 wytwarzane przez granulocyty
oboj
ę
tnochłonne – kurcz
ą
naczynia.
4. Endoteliny (ET): ET-1, ET-2, ET-3 uwalniane ze
ś
ródbłonka naczy
ń
- kurcz
ą
naczynia.
Czynniki nerwowe wpływaj
ą
ce na przepływ wie
ń
cowy
1.
Impulsacja współczulna jak i noradrenalina (NA) i
adrenalina (A)
kr
ąŜą
c we krwi i działaj
ą
c za
po
ś
rednictwem receptora
β
-adrenergicznego -
przy
ś
pieszaj
ą
cz
ę
sto
ść
skurczów serca,
↑
sił
ę
skurczów
serca i
↑
przepływ wie
ń
cowy.
Po zablokowaniu receptorów
β
adrenergicznych NA i A
za po
ś
rednictwem receptorów
α
–adrenergicznych -
↓
przepływ wie
ń
cowy (kurcz
ą
n. wie
ń
cowe).
c.d.
2.
Impulsacja przywspółczulna i acetylocholina
uwolniona
z zako
ń
cze
ń
przywspółczulnych -
↑
przepływ wie
ń
cowy.
Ach pobudza wytwarzanie NO przez co powoduje
rozszerzenie naczy
ń
.
