Obliczanie granic ciągów liczbowych
Poniżej podamy sposób obliczania typowych granic ciągów liczbowych. Wszystkie rachunki wykonamy za pomocą kalkulatora ClassPad 300 Plus.
Przykład 1. Obliczyć granicę
![]()
Jest to granica z wielomianu; wyciągamy największą potęgę przed nawias:
![]()
Tak więc, wyrażenie w nawiasie dąży do 5, zaś wyrażenie przed nawiasem dąży do ![]()
, czyli
![]()
Przykład 2. Obliczyć granicę
![]()
W przypadku ilorazu dwóch wielomianów, dzielimy licznik i mianownik przez najwyższą potęgę zmiennej z mianownika, czyli w tym przypadku przez ![]()
:

Tak więc, wszystkie składniki licznika za wyjątkiem 2 i wszystkie składniki z mianownika za wyjątkiem 3 dążą do zera, czyli
![]()
Uwaga. Łatwo zauważyć, że jeżeli licznik i mianownik są wielomianami tego samego stopnia, to granica jest ilorazem współczynników przy najwyższych potęgach wielomianu z licznika i wielomianu z mianownika.
Przykład 3. Obliczyć granicę
![]()
W przypadku ilorazu dwóch wielomianów, dzielimy licznik i mianownik przez najwyższą potęgę zmiennej z mianownika, czyli w tym przypadku przez ![]()
:

Tak więc, wszystkie składniki licznika i wszystkie składniki z mianownika za wyjątkiem 3 dążą do zera, czyli
![]()
Uwaga. Łatwo zauważyć, że jeżeli licznik jest wielomianem stopnia niższego niż mianownik, to granica jest zawsze równa zero.
Przykład 4. Obliczyć granicę
![]()
W przypadku ilorazu dwóch wielomianów, dzielimy licznik i mianownik przez najwyższą potęgę zmiennej z mianownika, czyli w tym przypadku przez ![]()
:

Tak więc, licznik dąży do ![]()
i wszystkie składniki z mianownika za wyjątkiem 3 dążą do zera, czyli
![]()
Uwaga. Łatwo zauważyć, że jeżeli licznik jest wielomianem stopnia wyższego niż mianownik, to granica jest zawsze równa ![]()
ze znakiem plus lub minus, który zależy od znaku ilorazu współczynników przy najwyższych potęgach licznika i mianownika.
![]()
![]()
![]()
Przykład 5. Obliczyć granicę
![]()
Licznik i mianownik są funkcjami wykładniczymi, dzielimy każdy składnik przez ![]()
:

![]()
Przykład 6. Obliczyć granicę
![]()
Korzystamy ze wzoru skróconego mnożenia: ![]()
, zatem

Po skróceniu przez n dostajemy

czyli ostatecznie
![]()
Sprawdźmy:
Przykład 7. Obliczyć granicę przy x różnym od zera

Zauważmy, że
zatem
![]()
Ostatecznie
