plik

SPIS TREŚCI:

1.1

DEPARTURE INFORMATION AND ENGINE STARTING PROCEDURES

INFORMACJE ODLOTOWE I PROCEDURY URUCHOMIENIA SILNIKA.

1.2

TAXI INSTRUCTIONS.

INSTRUKCJE KOŁOWANIA.

1.3

TAKE-OFF PROCEDURES.

PROCEDURE STARTOWE.

1.3.1

DEPARTURE CLEARANCE FOR FLIGHT TO TRAINING ZONE.
BOGUCHWAŁA.

ZGODA NA ODLOT DO STREFY BOGUCHWAŁA
[RZESZÓW RADIO 122.9], [PAS 27]

1.3.2

DEPARTURE CLEARANCE TO LEAVING POINT IN VFR LOCAL
FLIGHT.

ZEZWOLENIE NA ODLOT DO WYJŚCIOWEGO PUNKTU TRASY VFR
W REJONIE LOTNISKA:[RZESZÓW RADIO 122.9]

1.3.3

VFR LOCAL FLIGHT – POSITION REPORTS

TRASA VFR W REJONIE LOTNISKA - MELDUNKI POZYCYJNE

1.3.3

DEPARTURE CLEARANCE IN CROSS COUNTRY FLIGHT.

ZEZWOLENIE ODLOTOWE NA PRZELOT
[RZESZÓW RADIO 122.9]

1.3.4

VFR DEPARTURES

ODLOTY VFR
[RZESZÓW TOWER 126,8]

1.4

AERODROME TRAFFIC CIRCUIT

LOT PO KRĘGU NAD LOTNISKIEM

1.4.1

RETURN FROM TRAINING ZONE [KRASNE]

POWRÓT ZE STREFY [KRASNE]

1.5

INSTRUMENT FLIGHT IN VFR CONDITIONS „HOOD”

LOT VFR WEDŁUG PRZYRZĄDÓW „ŚLEPAK”

1.5.1

DEPARTURE AND RETURN FROM TRAINING ZONE BOGUCHWAŁA
(VIA ROUTS: 1B, 1W).

ODLOT I PRZYLOT ZE STREFY BOGUCHWAŁA
(TRASAMI: 1B, 1W)

1.6

PODSTAWOWE

ZWROTY UŻYWANE

W KORESPONDENCJI

BIBLIOGRAFIA

SCHEMATY: „BOGUCHWAŁA 1B , 1W”

Poniższa praca została przygotowana na potrzeby Ośrodka

Kształcenia  Lotniczego  Politechniki  Rzeszowskiej  jako  materiał
pomocniczy  w  nauce  korespondencji  lotniczej  w  języku  angielskim.
Skierowana  jest  do  pilotów  licencjonowanych  jak  również  do  osób
rozpoczynających  dopiero  szkolenie  w  powietrzu.  Pominięto  tu
świadomie  szereg  zagadnień  skupiając  się  wyłącznie  na  sposobie
wymiany  informacji  między  statkiem  powietrznym  a  organem  nadzoru
lub kontroli.
Prowadzenie  korespondencji  opiera  się  na  prostej  zasadzie:  „minimum
słów  maksimum  treści”.  Należy  pamiętać  o  tym,  analizując
przedstawione w pracy przykłady, które dobrane są i sformułowane tak,
aby  w  możliwie  przystępny  sposób  przedstawić  typowe  sytuacje
ruchowe.  Prowadząc  korespondencję  w  języku  angielskim  należy
pamiętać  o  tym,  że  w  razie  niepewności  lub  problemów  ze
zrozumieniem,  trzeba  prosić  o  powtórzenie  korespondencji  w  języku
polskim.  Korespondencja  radiowa  musi  być  prowadzona  WYRAŹNIE,
w  normalnym  tempie  i  musi  być  bezwzględnie  zrozumiana.
Wykonywanie lotu na podstawie strzępków informacji jest kardynalnym
błędem.
Nawet  pozornie  błaha  pomyłka  może  mieć  w  efekcie  poważne
konsekwencje,  które  zazwyczaj  trudno  przewidzieć.  Jako  przykład
należy  podać  największą  katastrofę  lotniczą  na  Teneryfie  z  roku  1977,
zaistniałą  właśnie  w  wyniku  źle  odebranej  korespondencji.  Na  pasie
startowym przy widzialności około 500 m zderzyły się dwa Boeingi 747,
startujący  oraz  kołujący  z  przeciwnej  strony.  Samolot  linii  PanAm
otrzymał  zgodę  na  kołowanie  po  pasie,  a  samolot  KLM  otrzymał
komendę „cleared for take-off position”  (zezwalam na zajęcie pozycji do
startu).    Niestety  pilot  KLM  odebrał  tylko  „cleared  for  take-off”,
(zezwalam na start) i rozpoczął start...

celu

lepszego

zrozumienia

korespondencji

należy

skrupulatnie  przestrzegać  typowej  frazeologii,  mówić  krótko  i  zwięźle.
Pamiętać  o  tym,  aby  przed  naciśnięciem  przycisku  nadawania  w
pierwszej  kolejności  zastanowić  się,  co  tak  naprawdę  mamy  zamiar
powiedzieć.  Instrukcje  i  polecenia  wydawane  przez  Kierownika  Lotów
lub  kontrolera  mogą  się  znacząco  różnić  w  zależności  od  określonej
sytuacji.  Trzeba  być  przygotowanym  na  wszelkie  ewentualności
wynikające  z  aktualnego  ruchu  na  lotnisku,  jak  też  i  w  jego  rejonie.
Należy  bezbłędnie  identyfikować  określone  czynności  i  kolejność  ich
wykonywania.

-1.1-

DEPARTURE INFORMATIONS AND ENGINE

STARTING PROCEDURES

INFORMACJE ODLOTOWE I PROCEDURY URUCHOMIENIA

SILNIKA

Po  zajęciu  miejsca  w  samolocie  oraz  wykonaniu  czynności
przedstartowych  zgodnie  z  LISTĄ  KONTROLNĄ  (zwaną  dalej
CHECKLIST), pilot zgłasza się na określonej na odprawie przedlotowej
częstotliwości.
Może to być:


126,8 - WIEŻA /

TOWER

dla lotniska kontrolowanego

EPRZ



122,9 - KWADRAT /

RADIO

- dla lotniska nadzorowanego EPRJ

KL lub kontroler oczekuje od nas w tym momencie podstawowych
informacji w określonej kolejności: znaki, pozycja, o co prosimy, co w
planie.

SAMOLOT/

AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO SP-TUL, IN FRONT OF HANGAR OKL,
REQUEST START UP AND DEPARTURE INFORMATION,
INTENTION VFR LOCAL FLIGHT.

KWADRAT RZESZÓW SP-TUL, PRZED HANGAREM, OKL PROSZĘ O
URUCHOMIENIE I INFORMACJE ODLOTOWE, W PLANIE TRASA
VFR W REJONIE.

Zgodnie z obowiązującymi zasadami poprawniejsze byłoby zgłoszenie
swej pozycji zamiast

IN FRONT OF HANGAR OKL

OKL APRON

Jest to poprawniejsze, dokładniejsze i krótsze.
Określenie

DEPARTURE INFORMATION

(informacje odlotowe)

zastąpione może być zwrotem

TAKE-OFF DATA

(dane do startu). W

praktyce jest to równoznaczne.

KWADRAT/

RADIO:

S-UL, RZESZÓW RADIO WIND 100 DEGREES 5 KNOTS, GUSTY
10 KNOTS,
CLOUD 6 OKTAS 1500 FEET,
VISIBILITY 8 KILOMETERS,
TEMPERATURE 9, DEWPOINT 1,
QNH 1016, RUNWAY IN USE 09,
START UP APPROVED,

REPORT WHEN READY FOR TAXI.

S-UL,RZESZÓW  KWADRAT  WIATR  100  STOPNI  5  WĘZŁÓW,
PODMUCHY 10 WĘZŁÓW,
ZACHMURZENIE SZEŚĆ ÓSMYCH 1500 STÓP,
WIDZIALNOŚĆ 8 KILOMETRÓW,
TEMPERATURA 9, PUNKT ROSY 1,
QNH 1016,  PAS W UŻYCIU 09,
ZEZWALAM URUCHOMIĆ,
ZGŁOŚ GDY BĘDZIESZ GOTÓW DO KOŁOWANIA.

Powyżej KL w korespondencji użył skrótu znaków naszego samolotu S-
UL,  w  tym  wypadku  w  dalszej  korespondencji  należy  zgłaszać  się  jako
S-UL.  Procedura  taka  komplikuje  się  w  momencie,  gdy  jednocześnie
zgłaszają się dwa samoloty o podobnych znakach np.: SP-TUL oraz SP-
KUL.  Nie  trudno  zauważyć,  że  w  tym  przypadku  mają  one  takie  same
skróty S-UL. W takiej sytuacji kontroler lub kierownik lotów pozostanie
przy pełnej nazwie a my nie możemy używać żadnego skrótu.
Bardo istotne jest zapisanie informacji odlotowych, które mają posłużyć
nam  do  przeprowadzenia  analizy  pogody.  Jako  dowódca  decydujemy  o
wykonaniu lotu, musimy  sprawdzić czy  w danym dniu pogoda pozwala
nam  na  przeprowadzenie  startu.  Zgodnie  z  prawem,  jeśli  otrzymamy
oficjalną informację o pogodzie, która mówi, iż np.: podstawa chmur jest
poniżej  naszego  minimum  musimy  zrezygnować  ze  startu  i  oczekiwać
poprawy. Analiza w równym stopniu obejmuje wszystkie inne elementy
pogody.

SAMOLOT/AIRCRAFT:

START UP APPROVED, RUNWAY IN USE 09, QNH 1016, WIND
GUSTY, CALL YOU WHEN READY FOR TAXI, S-UL.

ZEZWOLONO NA URUCHOMIENIE, PAS W UŻYCIU 09, QNH 1016,
PODMUCHY, ZGŁOSZE GOTOWOŚĆ DO KOŁOWANIA,
S-UL.

-1.2-

TAXI INSTRUCTIONS

INSTRUKCJE KOŁOWANIA

Po uruchomieniu i przeprowadzeniu

AFTER STARTING ENGINE

CHECK

-a pilot zgłasza zazwyczaj tylko (!) gotowość do kołowania a KL

zezwala mu na określone czynności, nie prosimy np. o kołowanie do
punktu oczekiwania pasa 09, ponieważ decyzje o ruchu naziemnym
podejmuje kontroler lub KL.

AFTER START UP

/ PO URUCHOMIENIU:

SAMOLOT/AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO S-UL, OKL APRON, READY FOR TAXI.

RZESZÓW KWADRAT S-UL, PŁYTA POSTOJOWA OKL, GOTOWY DO
KOŁOWANIA.
KWADRAT/RADIO:

S-UL, RZESZÓW RADIO TAXI HOLDING POINT RUNWAY 09.

S-UL, RZESZÓW KWADRAT KOŁUJ DO PUNKTU OCZEKIWANIA
PASA 09.
SAMOLOT/AIRCRAFT:

TAXI TO HOLDING POINT RUNWAY 09, S-UL

KOŁOWANIE DO PUNKTU OCZEKIWANIA PASA 09, S-UL..

Instrukcje kołowania uzależnione są od wielu czynników i zmieniają się
w danych sytuacjach trzeba tym samym być przygotowanym na typowe
zwroty:
KWADRAT/RADIO:

...EXPEDITE TAXI...

...PRZYSPIESZ KOŁOWANIE...

...RECLEARED, TAXI BEHIND MEWA (SENECA)...

...ZMIANA ZEAWOLENIA, KOŁUJ ZA MEWĄ...

...WITH CAUTION ON WATER PATCHES...

...Z UWAGĄ NA KAŁUŻE...

I INNE...

TAKE-OFF BRIEFING

BRIEFING DO STARTU

W trakcie kołowania przeprowadzamy poza TAXI CHECK-iem, również
brifing do startu. Jest to podsumowanie informacji potrzebnych do startu.
Oto przykładowy brifing dla SOCATA TB-9:

TAKE-OFF DATA;
Rzeszów airport:

Departure grass runway 09,

Visibility 5000 m, ceiling 500 m.

TAKE-OFF BRIEFING FOR TB-9;
Rotation speed 65 KIAS
Lift-Off speed 70 KIAS (1060kg)
Any major malfunction before airborne – abandon take-off!
Engine failure when airborne:

- below 1000* feet – land straight ahead, max. turning up to 30

deg to avoid obstructions,

- above 1000* feet – turn right or left for landing on safe

ground,
TAKE-OFF BRIEFING – COMPLETED

DANE DO STARTU;
Lotnisko Rzeszów:

Pas w użyciu trawiasty 09,

Widzialność 5000 m, podstawa 500 m.

BRIEFING DO STARTU DLA TB-9;
Prędkość uniesienia przedniego koła 65 KIAS
Prędkość oderwania 70 KIAS (1060 kg)
Jakakolwiek usterka przed osiągnięciem prędkości oderwania –
przerwać start!
Awaria silnika po starcie:

poniżej 1000* stóp – lądować przed siebie, max odchylenie
od kierunku pasa 30 stopni dla ominięcia przeszkód.

powyżej 1000* stóp – skręcić w prawo lub w lewo, aby
wylądować w bezpiecznym terenie.

BRIFING DO STARTU SKOŃCZONY (KOMPLETNY).

Dla pasa 27 należy pamiętać o następującej różnicy:

Engine failure when airborne:

- below 1000* feet – land straight ahead, max. turning up to 30

deg to avoid obstructions,

- above 1000* feet – turn right for landing on emergency strip of

controlled aerodrome,

Awaria silnika po starcie:

poniżej 1000* stóp – lądować przed siebie, max. odchylenie
od kierunku pasa 30 stopni dla ominięcia przeszkód.

powyżej 1000* stóp – skręcić w prawo, aby wylądować na pasie
awaryjnym lotniska kontrolowanego.

*/-  1000  feet  oznacza  wysokość  odczytaną  z  wysokościomierza
ustawionego  na  aktualne  w  danym  dniu  ciśnienie  QNH.  W
rzeczywistości  oznacza  to  wysokość  100  m  nad  terenem  (328  ft).
Elewacja lotniska EPRJ wynosi 693 ft lub 211 m.

693 ft + 328 ft = 1021 ft
211 m + 100 m = 311 m

W ramach BRIEFINGU DO STARTU należy sprawdzić wstępnie
wskazania przyrządów. Robimy to podczas kołowania.

INSTRUMENTAL PANEL

– TABLICA PRZYRZĄDÓW:

ASI –

AIRSPEED INDICATOR

– Prędkościomierz

AI –

ATTITIUDE INDICATOR (VERTICAL GYRO)

– Wskaźnik Położenia

–

ARTIFICIAL HORIZON (GYRO HORIZON)

– Sztuczny Horyzont

ALT –

ALTIMETER

– Wysokościomierz

VSI –

VERTICAL SPEED INDICATOR

– Wariometr

DG –

DIRECTION GYRO

– Żyrobusola

–

TURN COORDINATOR

– Zakrętomierz

Itp. ...

Sprawdzenie powinno polegać na zaobserwowaniu reakcji przyrządów.
Przykładowo przy wykonaniu niewielkich zakrętów podczas kołowania
niewielkim wychyleniem zareaguje zakrętomierz, sztuczny horyzont oraz
żyrobusola.

-1.3-

TAKE-OFF PROCEDURES

PROCEDURY STARTOWE

Punkt  oczekiwania  pasa  09  oraz  27  jest  u  nas  traktowany  jako  miejsce
przeprowadzenia próby silnika i sam fakt znalezienia się w tym miejscu
nie  wystarczy,  aby  zgłosić  gotowość  do  odlotu.  W  pewnych  sytuacjach
korespondencja prowadzona jest z WIEŻĄ / TOWER co zmusza nas do
szczególnej  uwagi  i  poprawności  korespondencji  w  czasie  manewrów
przed  startem.  Należy  pamiętać  wtedy,  że  kontroler  wcale nie  musi nas
widzieć  i  błędne  zrozumienie  lub  potwierdzenie  instrukcji  może
spowodować poważne następstwa.

SAMOLOT/AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO S-UL HOLDING POINT RUNWAY 09 READY
FOR DEPARTURE.

KWADRAT RZESZÓW S-UL, PUNKT OCZEKIWANIA PASA 09
GOTOWY DO ODLOTU.

Po zgłoszeniu gotowości do odlotu możemy od razu otrzymać zgodę na
start (CLEARED FOR TAKE-OFF), należy pamiętać o konieczności
potwierdzenia tego zezwolenia i stosowaniu się do dodatkowych
instrukcji. W takim wypadku po zajęciu miejsca na pasie i potwierdzeniu
zgody możemy startować.

KWADRAT/RADIO:

S-UL, RZESZÓW RADIO, LINE UP RUNWAY 09, TAXI VIA
RUNWAY 09 TO TRESHOLD, CLEARED FOR TAKE-OFF.

S-UL,RZESZÓW KWADRAT, ZAJMIJ PAS 09 I KOŁUJ PO PASIE 09
DO PROGU, ZEZWALAM NA START.
SAMOLOT/AIRCRAFT:

LINE UP RUNWAY 09, TAXI VIA RUNWAY 09 TO TRESHOLD,
CLEARED FOR TAKE-OFF, S-UL.

ZAJĘCIE PASA 09, KOŁOWANIE PO PASIE 09 DO PROGU,
ZEZWOLONO NA START, S-UL.

Przed wkołowaniem sprawdzamy sektor podejścia, czemu towarzyszyć
ma głośne wypowiedzenie (do siebie) słów:

APPROACH SECTOR – FREE

SEKTOR PODEJŚCIA – WOLNY  (CZYSTY)

Powinniśmy  również  upewnić  się  ostatni  raz  o  poprawności  kierunku
pasa, na który kołujemy. Po ustawieniu się na kierunku startu nasz kurs
odczytany z busoli oraz żyrokompasu powinien być zgodny z kierunkiem
pasa,  na  który  otrzymaliśmy  zgodę.  Inna  ewentualność  to  start  z  pasa
betonowego.  Można  wtedy  podeprzeć  się  napisami  umieszczonymi  na
progu pasa oraz na tablicach kończących drogi kołowania.

RUNWAY IDENTIFIED

PAS ZIDENTYFIKOWANY

ALBO:
Możemy zająć pas, ale bez możliwości startu:

RADIO:

S-UL, RZESZÓW RADIO, LINE UP AND WAIT.(WAIT FOR
CLEARENCE).

S-UL RZESZÓW KWADRAT, ZAJMIJ PAS I CZEKAJ. (CZEKAJ NA
ZEZWOLENIE).

ALBO:
Ze względu na wzmożony ruch statków powietrznych może zaistnieć
konieczność wykonania startu natychmiast po zajęciu pasa.
Potwierdzając gotowość do natychmiastowego odlotu należy wykonać
manewr bez zatrzymywania się na pasie w celu przeprowadzenia LINE-
UP CHECK-a, czynność tą trzeba przeprowadzić w trakcie postoju w
punkcie oczekiwania. Ma to na celu skrócenie do minimum czasu
manewru startu np. przed lądującym samolotem.

RADIO:

S-UL, RZESZÓW RADIO, ARE YOU READY FOR IMMEDIATE
DEPARTURE?

S-UL, RZESZÓW KWADRAT, CZY JESTEŚ GOTOWY DO
NATYCHMIASTOWEGO ODLOTU?
AIRCRAFT:

S-UL AFFIRM.

S-UL POTWIERDZAM.
RADIO:

S-UL, LINE UP RUNWAY 09, CLEARED FOR IMMEDIATE

TAKE-OFF.

S-UL, ZAJMIJ PAS 09, ZEZWALAM NA NATYCHMIASTOWY START.

AIRCRAFT:

LINE UP, CLEARED FOR TAKE-OFF, S-UL.

ZAJMUJE PAS, ZEZWOLONO NA START S-UL.

ALBO:
Gdy oczekujemy na zezwolenie na start w trakcie lądowania (startu)
innego samolotu:

RADIO:

S-UL, RZESZÓW RADIO, BEHIND LANDING (DEPARTING)
AIRCRAFT, LINE UP BEHIND (AND WAIT).

S-UL, RZESZÓW KWADRAT, PO LĄDUJĄCYM (STARTUJĄCYM)
SAMOLOCIE, ZAJMIJ PAS (I CZEKAJ).
AIRCRAFT:

BEHIND LANDING (DEPARTING) AIRCRAFT, LINE UP BEHIND
(AND WAIT), S-UL

PO LĄDUJĄCYM (STARTUJĄCYM) SAMOLOCIE ZAJĘCIE PASA
(I CZEKAĆ), S-UL.

-1.3.1-

DEPARTURE CLEARANCE FOR FLIGHT TO TRAINING ZONE

BOGUCHWAŁA

ZGODA NA ODLOT DO STREFY BOGUCHWAŁA:

[RZESZÓW RADIO 122.9]

[PAS 27]

RADIO:

S-UL, RZESZÓW RADIO AFTER TAKE-OFF TURN LEFT
PROCEED TO BOGUCHWAŁA VIA WEST SIDE OF RZESZÓW,
REPORT 2500 FEET ALTITUDE IN BOGUCHWAŁA, CLEARED
FOR TAKE-OFF.

S-UL, RZESZÓW KWADRAT PO STARCIE ZAKRĘT W LEWO,
WYKONUJ DO BOGUCHWAŁY ZACHODNIĄ STRONĄ RZESZOWA,
ZGŁOŚ 2500 STÓP WYSOKOŚCI BEZWZGLĘDNEJ W
BOGUCHWALE, ZEZWALAM NA START.
AIRCRAFT:

CLEARED FOR TAKE-OFF LEFT TURN, PROCEED WEST SIDE
OF RZESZÓW, CALL YOU REACHING BOGUCHWAŁA ZONE
2500 FEET ALTITUDE S-UL.

ZEZWOLONO NA START, (PO STARCIE) ZAKTRĘT W LEWO,
WEKONAM ZACHODNIĄ STRONĄ RZESZOWA, ZGŁOSZE
OSIĄGNIĘCIE STREFY BOGUCHWAŁA 2500 STÓP WYSOKOŚCI
BEZWZGLĘDNEJ S-UL.

Aktualnie w lotnictwie operuje się kilkoma charakterystycznymi
wysokościami.
Najczęściej spotykane w lotach VFR to:

HEIGHT

ABOVE GROUND LEVEL

– wysokość nad terenem.

ALTITUDE

– wysokość bezwzględna jest sumą wysokości samolotu

nad terenem plus elewacja lotniska, wysokość tą
odczytujemy z wysokościomierza ustawionego na
określone, w danym dniu ciśnienie QNH podawane w
komunikacie meteo.

-1.3.2-

DEPARTURE CLEARANCE TO LEAVING POINT IN VFR

LOCAL FLIGHT

ZEZWOLENIE NA ODLOT DO WYJŚCIOWEGO PUNKTU

TRASY VFR W REJONIE LOTNISKA:

[RZESZÓW RADIO 122.9]

RADIO:

S-UL AFTER TAKE-OFF TURN RIGHT AND PROCEED TO
LEAVING POINT ŁAŃCUT (VIA KRASNE), MAINTAIN 600 FEET
ABOVE GROUND LEVEL, REPORT REACHING, CLEARED FOR
TAKE-OFF.

S-UL PO STARCIE ZAKRĘT W PRAWO I WYKONUJ DO PUNKTU
WYJŚCIOWEGO TRASY ŁAŃCUT (PRZEZ KRASNE) NA 600
STOPACH NAD TERENEM, ZGŁOŚ OSIĄGNIĘCIE, ZEZWALAM NA
START.

AIRCRAFT:

CLEARED FOR TAKE-OFF, RIGHT TURN PROCEED TO
LEAVING POINT ŁAŃCUT (VIA KRASNE), MAINTAIN 600 FEET
ABOVE GROUND LEVEL, CALL YOU REACHING, S-UL

ZEZWOLONO NA START (PO STARCIE) ZAKRĘT W PRAWO
WYKONAĆ DO PUNKTU WYJŚCIOWEGO TRASY ŁAŃCUT (PRZEZ
KRASNE) UTRZYMYWAĆ 600 STÓP NAD TERENEM, ZGŁOSZĘ
OSIĄGNIĘCIE,
S-UL

-1.3.3-

VFR LOCAL FLIGHT – POSITION REPORTS

TRASA VFR W REJONIE LOTNISKA - MELDUNKI

POZYCYJNE

Przykładowa trasa w rejonie to:
EPRJ – WPT Łańcut – 1PZ Leżajsk – 2PZ Krasiczyn – KPT Świlcza –
EPRJ
Po starcie wykonujemy z EPRJ do Wyjściowego Punktu Trasy Łańcuta,
po osiągnięciu zgłaszamy:

AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO S-UL LIVING POINT ŁAŃCUT, NEXT LEŻAJSK
CALL YOU OVER.

RZESZÓW KWADRAT S-UL WYJŚCIOWY PUNKT TRASY ŁAŃCUT,
NASTĘPNY LEŻAJSK ZGŁOSZĘ NAD ( następnym punktem)
RADIO:

RADIO.

AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO S-UL CHECK POINT LEŻAJSK, NEXT
KRASICZYN CALL YOU OVER.

RZESZÓW KWADRAT S-UL PUNKT ZWROTNY LEŻAJSK,
NASTĘPNY KRASICZYN ZGŁOSZĘ NAD.
RADIO:

RADIO.

AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO S-UL CHECK POINT KRASICZYN, NEXT
ŚWILCZA CALL YOU OVER.

RZESZÓW KWADRAT S-UL PUNKT ZWROTNY KRASICZYN,
NASTĘPNA ŚWILCZA ZGŁOSZĘ NAD.
RADIO:

RADIO.

AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO S-UL ENTRY POINT ŚWILCZA,
FOR LANDING.

RZESZÓW KWADRAT S-UL KOŃCOWY PUNKT TRASY ŚWILCZA,
DO LĄDOWANIA.

RADIO:

S-UL, RZESZÓW RADIO, CONTINUE APPROACH, REPORT LONG
FINAL RUNWAY 09 GRASS.

S-UL, RZESZÓW KWADRAT, KONTYNUUJ PODEJŚCIE, ZGŁOŚ
DŁUGĄ PROSTĄ DO PASA TRAWIASTEGO 09.
AIRCRAFT:

CALL YOU LONG FINAL RUNWAY 09 GRASS S-UL.

ZGŁOSZĘ DŁUGĄ PROSTĄ DO PASA TRAWIASTEGO 09 S-UL.

-1.3.4 -

DEPARTURE CLEARANCE IN CROSS COUNTRY FLIGHT

ZEZWOLENIE ODLOTOWE NA PRZELOT

[RZESZÓW RADIO 122.9]

RADIO:

S-UL CLEARED FOR TAKE-OFF, WHEN AIRBORNE TURN LEFT
(RIGHT), CONTACT TOWER 126,8

S-UL ZEZWOLONO NA START (PO STARCIE) ZAKRĘT W LEWO
(PRAWO) NAWIĄŻ ŁĄCZNOŚĆ Z WIEŻĄ NA 126,8.
AIRCRAFT:

CLEARED FOR TAKE-OFF, (CONTACT TOWER) 126,8 S-UL

ZEZWOLONO NA START, (NAWIĄZAĆ ŁĄCZNOŚĆ Z WIEŻĄ) 126,8 S-
UL.

ALBO:

RADIO:

S-UL CLEARED FOR TAKE-OFF, AFTER LEAVING CIRCUIT
CONTACT TOWER 126,8

S-UL ZEZWOLONO NA START, PO WYJSCIU Z KRĘGU NAWIĄŻ
ŁĄCZNOŚĆ Z WIEŻĄ NA 126,8
AIRCRAFT:

CLEARED FOR TAKE-OFF, (AFTER LEAVING CIRCUIT

CONTACT TOWER) 126,8 S-UL.

ZEZWOLONO NA START, (PO WYJŚCIU Z KRĘGU NAWIĄZAĆ
ŁĄCZNOŚĆ Z WIEŻĄ) 126,8 SUL.

-1.3.5-

VFR DEPARTURES

ODLOTY VFR

[RZESZÓW TOWER 126,8]

Po uzyskaniu od KL zezwolenia na przejście na częstotliwość 126,8
mamy obowiązek zgłosić WIEŻY/ TOWER, wszelkie informacje
dotyczące naszego lotu: czas startu podawany jako tylko minuty
aktualnej godziny (np.; 11.25 two, five), trasa którą lecimy, wysokość
lotu, przewidywany najbliższy punkt trasy. Wygodnie jest również
zgłosić zamiar poinformowania Wieży o wyjściu z CTR-u. Po tak
podanym meldunku kontroler może jedynie potwierdzić że odebrał całą
nadaną przez nas informację.

AIRCRAFT:

RZESZÓW TOWER, SP-TUL AIRBORNE AT 25, PROCEEDING
KIELCE VIA BARANÓW SANDOMIERSKI, 600 FEET HEIGHT,
ESTIMATED TIME OVER KIELCE 30 NEXT HOUR, CALL YOU
PASSING C. T. R. BOUNDARY.

RZESZÓW WIEŻA, SP-TUL W POWIETRZU O 25, WYKONUJE DO
KIELC PRZEZ BARANÓW SANDOMIERSKI, 600 STÓP NAD
TERENEM, KIELCE PRZEWIDYWANE O 30 NASTĘPNEJ GODZINY,
ZGŁOSZE PRZECIĘCIE GRANICY CTR.
TOWER:

S-UL, COPIED, RZESZÓW TOWER.

S-UL, PRZYJĄŁEM, RZESZÓW WIEŻA .
AIRCRAFT:

WER S-UL LEAVING C. T. R. ZONE NORTH

ABEAM OF KOLBUSZOWA

RZESZÓW WIEŻA S-UL WYJŚCIE ZE STREFY KONTROLOWANEJ
LOTNISKA NA PÓŁNOCNYM TRAWERSIE KOLBUSZOWY.
TOWER:

S-UL, RZESZÓW TOWER CONTACT SANDOMIERZ CONTROL
124.5

S-UL, RZESZÓW WIEŻA NAWIĄŻ ŁĄCZNOŚĆ Z KONTROLĄ
SANDOMIERZ NA 124.5
AIRCRAFT:

124.5 S-UL

124.5 S-UL.

-1.4-

AERODROME TRAFFIC CIRCUIT

LOT PO KRĘGU NAD LOTNISKIEM

CIRCUIT COMPONENTS

– ELEMENTY KRĘGU:



Na wznoszeniu –

UP WIND



Po pierwszym zakręcie –

CROSSWIND (LEG)



Z wiatrem –

DOWNWIND



Po trzecim zakręcie –

BASE (LEG)



Na prostej –

FINAL

Prośby o otrzymanie instrukcji dotyczącej wejścia w krąg powinny być
zgłoszone z odpowiednim wyprzedzeniem, aby umożliwić zaplanowanie
wejścia w krąg z uwzględnieniem lotów innych statków powietrznych.
Na naszym lotnisku obowiązuje zasada kręgu na południe od pasa
betonowego to znaczy dla kierunku 09 – prawy, dla 27 – lewy.

LEFT HAND PATTERN CIRCUIT

– LEWY KRĄG

RIGHT HAND PATTERN CIRCUIT

– PRAWY KRĄG

Istnieje kilka możliwości zgłoszenia pozycji wejścia w krąg, oto kilka z
nich:

S-UL REPORT (BEFORE):

- CROSSWIND

- DOWNWIND

- BASE LEG

Osobną grupę stanowią meldunki na prostej.
Przepisy dość konkretnie określają zasady zgłaszania pozycji na prostej.
W zależności od odległości od punktu przyziemienia istnieją trzy rodzaje
meldunku pozycyjnego:


LONG FINAL

– NA DŁUGIEJ PROSTEJ



FINAL

– NA PROSTEJ



SHORT FINAL

– NA KRÓTKIEJ PROSTEJ

W lotach w oparciu o radiopomoce mamy obowiązek meldowania swej
pozycji na 8 NM oraz na 4 NM. W zależności od lotniska oraz
okoliczności dystanse te mogą ulec zmianie.

LONG FINAL

– NA DŁUGIEJ PROSTEJ; W tej sytuacji przepisy

nakazują złożenie meldunku na 15 km (8 NM) do punktu przyziemienia.
W naszych warunkach dolatując ze wschodu LONG FINAL zgłaszamy
na trawersie NDB „RZ”. Dolatując z zachodu meldujemy się przed
przecięciem drogi Rzeszów – Radom.

FINAL

– NA PROSTEJ; Meldunek ten podawany powinien być gdy

samolot skręca na prostą w odległości 7 km (4 NM), do punktu
przyziemienia. W praktyce odległość ta jest zdecydowanie mniejsza. W
przypadku naszych samolotów meldunek ten jest podawany
maksymalnie w rejonie 4-go zakrętu.

SHORT FINAL

– NA KRÓTKIEJ PROSTEJ; Jest to informacja dla KL

lub kontrolera o tym że jesteśmy w końcowej fazie podejścia. Meldunek
ten jest niezbędny w sytuacji gdy podczas naszego podejścia sytuacja
ruchowa na lotnisku nie pozwalała dotąd na otrzymanie przez nas zgody
na lądowanie. Po zgłoszeniu SHORT FINAL powinniśmy uzyskać
ostateczną decyzję o lądowaniu lub przejściu na drugi krąg.

AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO, SP-TUL LONG FINAL TO GRASS
RUNWAY 27.

RZESZÓW KWADRAT, SP-TUL DŁUGA PROSTA DO TRAWIASTEGO
PASA 27.
RADIO:

S-UL, CONTINUE APPROACH, WIND 220 DEGREES 11 KNOTS,
REPORT FINAL.

S-UL, KONTYNUUJ PODEJŚCIE, WIATR 220 STOPNI 11 WĘZŁÓW,
ZGŁOŚ PROSTĄ
AIRCRAFT:

CALL YOU FINAL, S-UL.

AIRCRAFT:

S-UL, FINAL.

S-UL, PROSTA
RADIO:

S-UL, CONTINUE APPROACH, WIND 220 DEGREES 11 KNOTS,
REPORT SHORT FINAL.

S-UL, KONTYNUUJ PODEJŚCIE, WIATR 220 STOPNI 11 WĘZŁÓW,
ZGŁOŚ KRÓTKĄ PROSTĄ.
AIRCRAFT:

CALL YOU SHORT FINAL, S-UL.

AIRCRAFT:

S-UL, SHORT FINAL.

S-UL, KRÓTKA PROSTA
RADIO:

S-UL CLEARED TO LAND, WIND 220 DEGREES 22 KNOTS.

S-UL ZEZWALAM NA LĄDOWANIE, WIATR 220 STOPNI 11
WĘZŁÓW.
AIRCRAFT:

CLEARED TO LAND S-UL.

ZEZWOLONO NA LĄDOWANIE

UWAGA!!!
Należy pamiętać o potwierdzaniu zgody na lądowanie. Obowiązuje nas
powtórzenie niebezpieczeństw towarzyszących lądowaniu takich jak:

PORYWY WIATRU –

WIND GUSTY.

LUDZIE (SAMOLOTY) NA PASIE –

PEOPLE (AIRCRAFTS) ON RUNWAY

RUCH NA PASIE -

RUNWAY TRAFFIC

Itp. ...

Dla skrócenia długości korespondencji na prostej nie należy powtarzać
standardowej informacji o sile i kierunku wiatru.

-1.4.1-

RETURN FROM TRAINING ZONE [KRASNE]

POWRÓT ZE STREFY [KRASNE]

[RIGHT HAND PATTERN CIRCUIT]

[RWY IN USE 09]

Przykład powrotu SP-TUL ze strefy KRASNE przy prawym kręgu do
pasa trawiastego 09:

AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO, S-UL KRASNE FOR LANDING

RZESZÓW RADIO, S-UL KRASNE DO LĄDOWANIA.
RADIO:

S-UL CONTINUE APPROACH, JOIN LEFT HAND DOWNWIND,

RUNWAY 09, WIND 110 DEGREES 5 KNOTS, QNH 1012, REPORT
BEFORE DOWNWIND.

S-UL KONTYNUUJ PODEJŚCIE, WEJDŹ W POZYCJE Z WIATREM Z
LEWEJ STRONY, PAS 09, WIATTR 110 STOPNI 5 WĘZŁÓW, QNH
1012, ZGŁOŚ PRZED POZYCJĄ Z WIATREM.
AIRCRAFT:

LEFT HAND RUNWAY 09, QNH 1012, CALL YOU BEFORE
DOWNWIND, S-UL.

Z LEWEJ STRONY PAS 09, QNH 1012, ZGŁOSZE PRZED POZYCJĄ Z
WIATREM, S-UL.
AIRCRAFT:

BEFORE DOWNWIND, S-UL

PRZED POZYCJĄ Z WIATREM, S-UL.
RADIO:

S-UL MAKE ONE ORBIT RIGHT FOR SEPARATION, REPORT
DOWNWIND.

S-UL WYKONAJ JEDNO OKRĄŻENIE W PRAWO DLA SEPARACJI,
ZGŁOŚ POZYCJE Z WIATREM.
AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO S-UL DOWNWIND, TRAFFIC IN SIGHT.

RZESZÓW KWADRAT S-UL POZYCJA Z WIATREM, RUCH WIDZĘ.
RADIO:

S-UL EXTEND DOWNWIND NUMBER 2 BEHIND S-UK.

S-UL WYDŁUŻ Z WIATREM KOLEJNOŚĆ 2 ZA S-UK.
AIRCRAFT:

NUMBER 2, S-UK IN SIGHT.

KOLEJNOŚĆ 2, Z WIDZIALNOŚCIĄ S-UK.
AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO S-UL FINAL.

RZESZÓW KWADRAT S-UL NA PROSTEJ.
RADIO:

S-UL, CLEARED TO LAND, WIND 110 DEGREES 5 KNOTS WIND
GUSTY 15,

S-UL, ZEZWALAM LĄDOWAĆ, WIATR 110 STOPNI 5 WĘZŁÓW
PORYWY 15,
AIRCRAFT:

CLEARED TO LAND, GUSTY, S-UL.

ZEZWOLONO LĄDOWAĆ, PORYWY, S-UL.
RADIO:

S-UL VACATE RIGHT AND TAXI TO FUEL STATION.

S-UL ZWOLNIJ (PAS) W PRAWO I KOŁUJ DO STACJI PALIW.
AIRCRAFT:

RUNWAY VACATED S-UL.

PAS ZWOLNIONY S-UL.

-1.5-

”HOOD”

(Instrument flight in VFR condition)

”ŚLEPAK”

(Lot VFR według przyrządów)

[ ĆWICZENIE Va; Vb;]

Lot według ćwiczenia V A/B – „ślepak”

Lot bez widoczności odbywa się w oparciu o kilka podstawowych
przyrządów oraz systemów:
NDB – Non-directional Radio Beacon

Radiolatarnia bezkierunkowa

VOR – VHF Omnidirectional Radio Range

Radiolatarnia ogólno kierunkowa VHF

DME – Distance Measuring Equipment

Radiodalmierz

Aby przystąpić do ćw. V należy przyswoić sobie podstawy nawigacji bez
widoczności:
-

Pamięciowe obliczanie poprawek na wiatr,

Przechwytywanie QDM oraz RADIALI INBOUND

metodą poprawek kursowych

metodą 45

metodą 90/45

metodą przez stację

Przechwytywanie QDR oraz RADIALI OUTBOUND

metoda poprawek kursowych

metoda przez stację

Lot po łuku przy wykorzystaniu VOR

Budowa holdingu

Metody wlotu do holdingu

W trakcie wykonywania AFTER START UP CHECK, pilot powinien
podczas ustawiania przyrządów nawigacyjnych podpierać się zasadą
„FIT”:

F – set Frequency;
I – Identify the call sign,

T – Test and check indications,
F – obejmuje ustawianie częstotliwości pracy odbiorników na żądane
częstotliwości:

NDB:

-      RZ        474     [  ._.   _ _..    ]
-      R           341           [._.]
-      OR        440       [_ _ _  ._.]

VOR:

- RZE 116,2 [. _ . _ _ .. .]

DME / VOR :

- RZE 116,2 [. _ . _ _ .. .]

*/DME / ILS:

- 110,300

*/ILS / GS:

335,000

*/ILS / LLZ:

110,300

*/ - wykorzystanie tych radiopomocy wedle uznania instruktora
szkolącego

I - po ustawieniu częstotliwości danej radiopomocy należy odsłuchać w
alfabecie Morse’a jej sygnału,  (patrz punkt wyżej, nawiasy kwadratowe)

T – sprawdzamy aktualne wskazanie przyrządu i oceniamy jego
poprawność.
       W przypadku VOR kręcimy OBS-em do ustawienia się
odpowiedniego RADIALA na którym jesteśmy.

Przy przejściu przez stację należy pamiętać o zasadzie „5-T”
T

IME

– make a Time Check (TC);

URN

– start turning in the desire direction;

WIST

– set Heading Bug* on the desired outbound track

ABULATE

– write down time of passing the station if necessary

ALK

– report position when necessary

*/ Heading Bug – znacznik kursu

Ćwiczenie V oparte jest na pięciu procedurach odlotu / przylotu w które
należy się wyposażyć przed lotem:

1)

KRASNE JEDYNKA ALFA (KRE 1A)

KRASNE JEDYNKA DELTA (KRE 1D)

KRASNE JEDYNKA WHISKY (KRE 1W)
KRASNE JEDYNKA ECHO (KRE 1E)

TRZCIANA JEDYNKA ALFA (TRZ 1A)
TRZCIANA JEDYNKA DELTA (TRZ 1D)

TRZCIANA JEDYNKA WHISKY (TRZ 1W)
TRZCIANA JEDYNKA CHARLIE (TRZ 1C)

BOGUCHWAŁA JEDYNKA ALFA (BOG 1A)
BOGUCHWAŁA JEDYNKA DELTA (BOG 1D)

BOGUCHWAŁA JEDYNKA WHISKY (BOG 1W)
BOGUCHWAŁA JEDYNKA ECHO (BOG 1E)

-1.5.1-

DEPARTURE TO TRAINING ZONE BOGUCHWAŁA (BOG 1B)

[RUNWAY IN USE 09]

ODLOT DO STREFY BOGUCHWAŁA (BOG 1B)

[Z KIERUNKU PASA 09]

Poniżej przedstawiono przykładową korespondencje, która
wykorzystywana jest w trakcie ćwiczeń Va i Vb. Pilot poza typową
korespondencją z kierownikiem lotów lub kontrolerem, powinien mówić
głośno o wykonywanych czynnościach, w taki sposób aby instruktor
mógł na bieżąco kontrolować poprawność jego poczynań. Mowa tu o
tzw. „NASTĘPNYCH KROKACH” (NEXT STEPS)

TRASA BOG 1B
(patrz schemat, poniższy tekst znajduje się na dole karty SID, patrz
schemat):

CLIMB STRAIGHT AHEAD UNTIL 1300 FEET ALTITUDE, TURN
RIGHT, INTERCEPT QDR 130 R NDB, INTERCEPT RADIAL 155
RZE VOR DME OUTBOUND, AFTER PASSING RZE 6,6 DME
TURN RIGHT, PROCEED ON RZE 7,0 DME ARC, INTERCEPT
RADIAL 216 OUTBAND, PROCEED ON RADIAL 216 OUTBAND
TO FIX BOGUCHWAŁA RZE VOR DME RADIAL 216 D 9,6

Wznoś się po prostej do wysokości bezwzględnej 1300 ft, zakręt w
prawo, przechwyć QDR 130 R NDB, przechwyć R- 155 RZE VOR
DME w odlocie, po przejściu RZE 6,6 DME zakręt w prawo, wykonuj
po łuku RZE 7,0 DME przechwyć R-216, wykonuj po radialu
odlotowym 216 do punktu BOGUCHWAŁA RZE VOR DME R-216 D
9,6

*/ - D 9,6 oznacza dystans 9,6 NM (mil morskich) od VOR / DME

D – DISTANCE

IN HOLDING POINT RWY 09

W PUNKCIE OCZEKIWANIA PASA 09

AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO S-UL READY FOR DEPARTURE, INTENSION
TRAINING ZONE BOGUCHWAŁA VIA 1B ROUTE.

RZESZÓW KWADRAT S-UL GOTOWY DO STARTU, W PLANIE
STREFA BOGUCHWAŁA TRASĄ 1B.
RADIO:

S-UL, LINE UP.

AIRCRAFT:

LINING UP, S-UL.

RADIO:

S-UL WHEN AIRBORNE TURN RIGHT, PROCEED 1B ROUTE,
REPORT BOGUCHWAŁA 3500 FEET ALTITUDE, CLEARED FOR
TAKE-OFF.

S-UL PO STARCIE ZAKRĘT W PRAWO, WYKONUJ TRASA 1B,
ZGŁOŚ BOGUCHWAŁE 3500 WYSOKOŚCI BEZWZGLĘDNEJ,
ZEZWALAM STARTOWAĆ.
AIRCRAFT:

CLEARED FOR TAKE-OFF, TURN RIGHT, PROCEED 1B ROUTE,
CALL YOU REACHING BOGUCHWAŁA 3500 FEET ALTITUDE, S-
UL.

ZEZWOLONO NA START, (PO STARCIE) ZAKRĘT W PRAWO,
WYKONYWAĆ TRASĄ 1B, ZGŁOSZĘ OSIĄGNIĘCIE BOGUCHWAŁY
3500 STÓP WYSOKOŚCI BEZWZGLĘDNEJ, S-UL.

NEXT STEP:

WHEN AIRBORN CLIMB 1300 FEET ALTITUDE, TURN RIGHT TO
INTERCEPT QDR 130 R NDB.

PO STARCIE WZNOSZENIE DO 1300 FEET WYS. BEZWZGLĘDNEJ,
ZAKRĘT W PRAWO DO PRZECHWYCENIA QDR 130 R NDB.



Po przechwyceniu QDR 130 R NDB:

NEXT STEP:

INTERCEPT RADIAL 155 RZE VOR DME OUTBOUND.

PRZECHWYCIĆ RADIAL ODLOTOWY 155 RZE VOR DME.



Po przechwyceniu R 155 odlotowego RZE VOR:

NEXT STEP:

AFTER PASSING RZE 6,6 DME TURN RIGHT, PROCEED ON RZE
7,0 DME ARC, THEN INTERCEPT RADIAL RZE 216 OUTBAND.

PO PRZEJŚCIU RZE 6,6 DME (w odległości 6,6 mili od RZE DME)
ZAKRĘT W PRAWO, WYKONYWAĆ PO ŁUKU DME RZE NA 7,0 MILI,
POTEM PRZECHWYCIĆ RADIAL ODLOTOWY RZE 216.



Po wykonaniu lotu po łuku i przechwyceniu R 216 odlotowego
RZE VOR:

NEXT STEP:

PROCEED ON RADIAL 216 OUTBOUND TO HOLDING FIX
BOGUCHWAŁA RZE VOR DME RADIAL 216 D 9,6

WYKONYWAĆ PO RADIALU ODLOTOWYM 216 DO PUNKTU
(HOLDING FIX) BOGUCHWAŁA RZE VOR DME NA RADIALU 216
NA (DYSTANSIE) 9,6 MILI.



Przed przystąpieniem do budowania holdingu:

Musimy pamiętać o konieczności zgłoszenia meldunku o zajęciu

strefy Boguchwała. Zawsze korespondencja nasza ma odzwierciedlać
rzeczywisty aktualny stan lotu. Nie można zgłaszać informacji na
zasadzie „mniej więcej”. Jeśli mamy zająć określoną strefę przykładowo
na 3500 stopach a jesteśmy dopiero na 3000 i jednocześnie wznosimy się
to należy meldować 3000 stóp i dodać że jesteśmy na wznoszeniu aż do
osiągnięcia 3500 stóp.

W tej sytuacji zajęcie strefy Boguchwała powinno nastąpić zgodnie

z zasadą „5-T” [TALK], w momencie przejścia nad „HOLDING FIX”.

NEXT STEP:

HOLDING ON THE 216 RADIAL OF RZE VOR BETWEEN 9,6 AND
11 DME, 3500 ALTITUDE, INBOUND TRACK 036 RZE VOR RIGHT
HAND PATTERN.
METHOD OF JOINING - TEARDROP
AFTER CROSSING HOLDING FIX, (TURN LEFT), INTERCEPT
GATE QDR 186 OR NDB, PROCEEDING TO GATE 1’ 10’’.
[OUTBOUND TIME 1’ 10 ‘’]

HOLDING NA 216 RADIALU RZE VOR MIĘDZY 9,6  I 11  MILĄ NA
WYS BEZWZGLĘDNEJ 3500 FT,
PRAWY HOLDING NA  “INBOUND TRACKU “ 036 RZE VOR
METODA WEJŚCIA – „TEARDROP”
PO PRZEJŚCIU PUNKTU „ HOLDING FIX” (ZAKRĘT W LEWO)
PRZECHWYCIĆ QDR  „GATE” 186 OR NDB, WYKONYWAĆ DO
PUNKTU „GATE” PRZEZ 1’  I 10’’ [CZAS ODLOTU 1’ 10’’]



Po przejściu nad HOLDING FIX:

AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO, S-UL BOGUCHWALA 3000 FEET ALTITUDE
CLIMBING 3500, CALL YOU LEAVING.

RZESZÓW KWADRAT, S-UL OSIĄGNIĘCIE BOGUCHWAŁY 3000
STÓP WZNOSZENIE DO 3500, ZGŁOSZĘ OPUSZCZENIE.

Przy tak sformułowanym meldunku w którym informujemy że zgłosimy
chęć opuszczenia strefy, KL lub kontroler potwierdza wyłącznie fakt
odebrania korespondencji w bardzo prosty sposób:

RADIO:

S-UL, COPIED, RZESZÓW TOWER.

S-UL, PRZYJĄŁEM, RZESZÓW WIEŻA .

HOLDING FIX

Gdy zapomnimy o tym, KL lub kontroler na pewno wyegzekwuje to od
nas:
RADIO:

S-UL, RZESZÓW RADIO, REPORT LEAVING.

S-UL, RZESZÓW KWADRAT, ZGŁOŚ OPUSZCZENIE.
AIRCRAFT:

CALL YOU LEAVING, S-UL.

ZGŁOSZĘ OPUSZCZENIE, S-UL.



Po przechwyceniu QDR „GATE” 186:

NEXT STEP:

AFTER CROSSING GATE FIX TURN RIGHT, INTERCEPT RADIAL
216 RZE VOR DME INBOUND.

PO PRZEJŚCIU PUNKTU „GATE” ZAKRĘT W PRAWO,
PRZECHWYCIĆ RADIAL DOLOTOWY 216 VOR DME..



Po przechwyceniu R 216 odlotowego RZE VOR, na którym
zbudowany jest holding:

NEXT STEP;

AFTER PASSING HOLDING FIX TURN RIGHT TO HEADING 216,

PO PRZEJŚCIU PUNKTU „HOLDING FIX” ZAKRĘT W PRAWO NA
KURS 216.



Po wykonaniu zakrętu na kurs 216:

NEXT STEP:

PROCEED WITH HEADING 216 TO 10,5 MILE.

WYKONYWAĆ Z KURSEM 216 DO 10,5 MILI.



Przed wykonaniem zakrętu do przechwycenia R 216
odlotowego:

NEXT STEP:

BEFORE REACHGING 10,5 MILE TURN RIGHT, INTERCEPT
RADIAL RZE 216 INBOUND

PRZED OSIĄGNIĘCIEM 10,5 MILI ZAKRĘT W PRAWO,
PRZECHWYCIĆ RADIAL DOLOTOWY RZE 216.



Po wykonaniu jednego lub większej ilości holdingów zgłaszamy
opuszczenie strefy:

AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO, S-UL LEAVING BOGUCHWAŁA 3500 FEET,
REQUEST VIA ROUTE 1W.

RZESZÓW KWADRAT, S-UL OPUSZCZENIE BOGUCHWAŁY 3500
STÓP, PROSZĘ TRASĄ 1W.
RADIO:

S-UL, PROCEED VIA 1W ROUTE, REPORT WHISKY ZONE 1800
FEET.

S-UL, WYKONUJ TRASĄ 1W, ZGŁOŚ STREFĘ WHISKY 1800 STÓP.

TRASA BOG 1W (patrz schematy):

AFTER LEAVING BOGUCHWAŁA HEADING 340, AFTER
PASSING R 230 RZE VOR TURN RIGHT INTERCEPT QDM 025 OR
NDB, INTERCEPT R 230 RZE VPR, REPORT WHISKEY ZONE.

Po opuszczeniu strefy BOGUCHWAŁA kurs 340, po przejściu R 230
RZE VOR zakręt w prawo przechwycić QDM 025 OR NDB,
przechwycić R 230 RZE VOR, zgłosić punkt oczekiwania WHISKY.



Przed wyjściem z holdingu, dolatując do HOLDING FIX:

NEXT STEP:

AFTER PASSING HOLDING FIX, TURN LEFT, HEADING 340 TO
QDM 025 OR NDB ON RZE D8.1 DME.

PO PRZEJŚCIU PUNKTU „HOLDING FIX”, ZAKRĘT W LEWO,
KURS 340 DO QDM 025 OR NDB NA DYSTANSIE 8,1 MILI OD RZE
DME.



Przed przechwyceniem QDM 025 OR NDB:

NEXT STEP:

TURN RIGHT TO INTERCEPT QDM 204 OR NDB.

ZAKRĘT W PRAWO DO PRZECHWYCENIA QDM 025 OR NDB.

Po przechwyceniu QDM 025 OR NDB:

NEXT STEP:

PROCEED ON QDM 025 OR NDB FOR INTERCEPT RADIAL 265
RZE VOR DME INBOUND.

WYKONYWAĆ PO QDM 025 OR NDB DO PRZECHWYCENIA
RADIALA DOLOTOWEGO 265 RZE VOR DME.



Przed przecięciem radiala dolotowego 265 RZE:

NEXT STEP:

TURN RIGHT TO INTERCEPT RADIAL 265 RZE VOR DME
INBOUND.

ZAKRĘT W PRAWO DO PRZECHWYCENIA RADIALA
DOLOTOWEGO RZE 261 VOR DME.



Po przechwyceniu:

NEXT STEP:

PROCEED RADIAL 265 RZE VOR INBOUND UNTIL PASSING
QDM 310 OR NDB ON DISTANCE 4 MILES RZE DME.

WYKONYWAĆ PO RADIALU 265 RZE VOR DO PRZECIĘCIA QDM
310 OR NDB NA DYSTANSIE 4 MIL RZE DME.

Po  doleceniu  do  strefy  oczekiwania  WHISKY  zgłaszamy  osiągnięcie  i
zajęcie  zgodnie  z  wcześniej  podaną  zasadą.  Gdy  sytuacja  ruchowa
pozwala na to, możemy dostać zgodę na kontynuowanie podejścia i np.:
zgłoszenie krótkiej prostej do pasa 09.
W  innej  sytuacji  możemy  być  zmuszeni  do  pozostania  w  strefie  i
oczekiwania na dalsze instrukcje.

AIRCRAFT:

RZESZÓW RADIO, S-UL WHISKY ZONE 1800 FEET FOR
LANDING.

RZESZÓW KWADRAT, S-UL STREFA WHISKY 1800 STÓP DO
LĄDOWANIA.
RADIO:

S-UL, RZESZÓW RADIO, CALL YOU BACK, MAINTAIN WHISKY
ZONE 1800 FEET, ,

S-UL, RZESZÓW KWADRAT, WYWOŁAM CIE, UTRZYMUJ STREFĘ
WHISKY 1800 STÓP.
AIRCRAFT:

MAINTAIN WHISKY ZONE 1800 FEET, S-UL.

URZYMYWAĆ STREFĘ WHISKY 1800 STÓP, S-UL.

PODSTAWOWE ZWROTY UŻYWANE W LOTNICTWIE

ACNOWLEDGE

– POTWIEDŹ: [Powiadom mnie, czy odebrałeś i

zrozumiałeś tę depeszę.]

AFFIRM

– TAK / POTWIERDZAM:

APPROVED

– ZGADZAM SIĘ: [Udziela się zezwolenia na

proponowane działanie.]

APRON

– PŁYTA POSTOJOWA PRZED HANGAREM

BELOW

– PONIŻEJ

BEHIND

- ZA

BREAK, BREAK

- ODSTĘP, ODSTĘP: [Wyrazami tymi sygnalizuje

się odstęp między depeszami nadawanymi do różnych statków
powietrznych znajdujących się w przestrzeni o bardzo dużej
intensywności ruch lotniczego.]

BREAK

– ODSTĘP: [Słowem tym sygnalizuje się odstęp między

częściami depeszy (jest to stosowane, gdy nie ma odpowiedniego
odstępu pomiędzy tekstem i innymi częściami depeszy).]

CANCEL

– ANULUJ: [Anuluję poprzednio nadane zezwolenie.]

CHECK

– SPRAWDŹ: [Sprawdź system lub procedurę. Odpowiedź

normalnie nie jest oczekiwana.]

CLEARED

– ZEZWALAM: [Zezwala się na wykonanie działań zgodnie

z określonymi warunkami.]

CLEARANCE

– ZGODA NA LOT

CONFIRM

– POTWIERDŹ: [Czy poprawnie odebrałeś następujące

wyrażenie ...? lub Czy poprawnie odebrałeś depeszę?]

CONTACT

– NAWIĄŻ ŁĄCZNOŚĆ: [Nawiąż łączność radiową z...]

CORRECT

– PRAWIDŁOWO

CORRECTION

– POPRAWIAM: [Popełniono omyłkę podczas tego

nadawania (lub we wskazanej depeszy). Poprawna depesza jest
następująca ...]

DUE

– Z POWODU

DISREGARD

– POMIŃ: [Uważaj że ta wiadomość nie była nadawana.]

EXTEND

– WYDŁUŻ

EXPEDITE

– PRZYSPIESZ

GO AHEAD

– NADAWAJ: [Kontynuuj nadawanie swojej depeszy]

HOW DO YOU READ?

– JAK MNIE SŁYSZYSZ?: [Jakie jest

zrozumienie mego nadawania.]

I SAY AGAIN

– POWTARZAM: [Powtarzam dla jasności lub

podkreślenia.]

MAINTAIN

– UTRZYMUJ

MONITOR

– NASŁUCHUJ: [Nasłuchuj na ... (częstotliwości)]

NEGATIVE

– NIE / NIEPRAWIDŁOWO: [‘Nie’ lub ‘Zgody nie

udzielono’ lub ‘To nie jest poprawne’]

OUT

– KONIEC: [Wymiana informacji zakończona i nie oczekuje się

odpowiedzi. Zazwyczaj nie jest stosowane w łączności VFR. ]

OVER

– ODBIÓR: [Skończyłem nadawanie i oczekuje odpowiedzi.

Zazwyczaj nie stosowane w lotach VFR.]

READ BACK

– POWTÓRZ: [Powtórz całą lub określoną część depeszy

dokładnie tak, jak ją odebrałeś.]

RECLEARED

– ZMIANA ZEZWOLENIA: [Została wprowadzona

zmiana do ostatniego zezwolenia nowe zastępuje stare lub jego część.]

REPORT

– ZGŁOŚ: [Przekaż mi następującą informację]

REQUEST

– PROSZĘ: [Chciałbym wiedzieć ... lub Pragnę otrzymać...]

ROGER

– ZROZUMIAŁEM: [Odebrałem całą nadaną przez ciebie

informację.]

SAY AGAIN

– POWTÓRZ: [Powtórz całość lub następującą część

twego ostatniego nadawania]

SPEAK SLOWER

– MÓW WOLNIEJ

STANDBY

– CZEKAJ: [Czekaj, będę ciebie wywoływać.]

TRESHOLD

– PRÓG PASA

VACATED

– ZWOLNIONY (PAS)

VERIFY

– SPRAWDŹ: [Sprawdź i poproś nadawcę o potwierdzenie.]

WILCO

– WYKONAM: [Skrót od „WILL COMPLY”. Depeszę twoją

zrozumiałem i będę wykonywać.

WITH CAUTION ...

– Z UWAGĄ, OSTROŻNIE...

WORDS TWICE

– KAŻDE SŁOWO DWUKROTNIE: [Jako prośba:

‘Warunki łączności są trudne. Nadawaj każde słowo lub grupę słów
dwukrotnie.’ Jako zawiadomienie: ‘Ze względu na trudne warunki
łączności każde słowo lub grupa słów tej depeszy będą nadawane
dwukrotnie’]

BIBLIOGRAFIA:



“Manual of Radiotelephony”. (second edition 1990).



„Angielsko-Polski Poradnik Terminów Wojskowo-Lotniczych”.
Apoloniusz Siekański, Jerzy Tarajkowski, WLOP Poznań 1998,
s 184.



“IFR Procedures, Short Range Navigation”. Prepared by
Andrzej Kędzior. Rzeszów 1992.



„M-20 Ground and Flight Procedures”. Prepared by Andrzej
Kędzior, Mariusz Makara. Rzeszów 1992.



Przegląd Lotniczy. Aviation Revue. „Co mówić przez radio”.
Lech Szutowski, Jerzy Domicz. Nr. 4,5,6 / 97