Planowanie i podejmowanie
decyzji
Dr inż. Iwona Wosik
Planowanie i podejmowanie
decyzji
Dr inż. Iwona Wosik
Przyjmowanie założeń dotyczących
przyszłości, które mogą być wykorzystane w
planowaniu i podejmowaniu decyzji
Planowanie...
Oct. 2007
F. Pasquier
ABS: Anti-Lock Braking System
ASC+T : Anti-Slip Control + Traction
Monitoruje prędkość tylnich kół
kontroluje hamowanie i obroty silnika
DBC : Dynamic Brake Control
Zwiększa siłę hamowania w niebezpiecznych
sytuacjach
EDC : Electronic Damper Control
AFS : Active Front Steering
Redukuje biegi zależnie od prędkości
ASC+
T
Trzy punktowy radar
Wykrywa samochody jadące przed pojazdem
Oblicza dystans dzielący samochody, prędkość
i trajektorię
Dopasowuje prędkość
(nowość) 16-punktowy LIDAR
Większa precyzja w wykrywaniu i obliczaniu
trajektorii
Pierwszy samochód
Forda
Jakie będą dalsze kierunki rozwoju technologii
samochodowych?
Prognozowanie sprzedaży
(dochodu)
Nie odpowiesz na pytani:
Ile wyrobów wyprodukować w danym czasie;
Ile pieniędzy wydać na badania i rozwój, na
próbna sprzedaż nowych wyrobów
Kiedy i w jakim zakresie inwestować
Jaką wprowadzić podwyżkę
Bez wyobrażenia o przyszłych przychodach
Podstawa prognozowania
sprzedaży
Dane o wcześniejszej sprzedaży
Oczekiwane tendencje (wzrost )
Wskaźniki gospodarcze
Postęp techniczny
Strategii rynkowych
Dane o konkurencji
Analiza szeregów czasowych
Technika prognostyczna, która przenosi
informacje o przeszłości na przyszłość poprzez
wyznaczenie linii najlepszego dopasowania
Modelowanie przyczynowe
Techniki, które określają związki przyczynowe pomiędzy
różnymi zmiennymi:
Model regresji – do przewidywania jednej zmiennej,
na podstawie znanych lub zakładanych wartości
innych zmiennych
Model ekonometryczny – prognozuje poważne zmiany
gospodarcze i ich wpływ na organizację
Wskaźniki ekonomiczne – statystyki odzwierciedlające
dobrobyt ekonomiczny społeczeństwa
d
cx
bx
ax
y
3
2
1
zależal
zmienna
y
niezale
żie
zmienne
x
x
x
3
2
1
,
,
wagi
c
b
a
,
,
stałt
d
Jakościowe techniki prognostyczne
Opierają się na ocenie indywidualnej lub grupowej
Opinia ławy ekspertów
Metoda personelu sprzedaży
Technika oceny klienta
Techniki planistyczne
Programowanie liniowe
Analiza punktu krytycznego
symulacje
Programowanie liniowe
Wyznacza optymalną kombinację zasobów i czynności
Przykład: Firma elektroniczna wytwarza dwa produkty:
Tuner telewizji kablowej
Odbiornik do wychwytywania dźwięku i odtwarzania go przez
wzmacniacz stereofoniczny
Wyznaczyć optymalną kombinację tunerów i odbiorników w celu
zmaksymalizowania zysków i lepszego wykorzystania czasu pracy
w obu działach.
Wydział
Czas produkcji [h]
Zdolności
produkcyjne
[h]
Tunery (T)
Odbiorniki
(R)
Produkcji (PR)
Kontroli i testowania
(IT)
16
4
8
8
160
80
Marża zysku [$]
30
20
Analiza progu rentowności
Proces identyfikowania punktu, w którym dochody
zaczynają pokrywać koszty.
Koszt
zakupu
surowców
niezbędnych
do
wytworzenia
1
butelki
soku
pomidorowego
wynosi 0,50 zł – taki
jest
więc
jednostkowy
koszt
zmienny. Jeśli firma
wytwarza
2000
butelek owego soku
dziennie,
dzienna
suma jej kosztów
zmiennych
wynosi
1000 zł.
Gdy
jedna
butelka
sprzedawana jest po
2,00
zł,
marża
bezwzględna wynosi….
W
przypadku
kiedy
koszty stałe wytwórni
są 3000 zł dziennie,
sprzedaż nawet dwustu
butelek doprowadzi do
pokrycia ich tylko w
jednej
dziesiątej,
bowiem 200 x 1,50 zł =
300 zł.
całkowit
e
Przykład
Marża bezwzględna ze sprzedaży jednej butelki soku
pomidorowego wynosi 1,50 zł, a dzienne koszty stałe
wytwórni tego produktu = 3000 zł.
BP- 3000 zł : (2,00 zł - 1,50 zł) = 2000 butelek dziennie.
Próg rentowności (BP) = KS : (CENA – KZ)
Kierownictwo uważa, iż przy cenie sprzedaży 2,00 zł za butelkę
dzienny popyt nie przekroczyłby 1800szt, nie byłoby więc
realne osiągnięcie progu rentowności firmy wynoszącego 2000
szt. Zaproponowano zatem rozważenie wyższej ceny sprzedaży
równej 2,50 zł za butelkę. Przy tej cenie popyt spadłaby do
3000 zł : (2,50 zł - 0,50 zł) = 1500. Dział marketingu wytwórni
ocenił, że wtedy znalazłoby się dziennie tylko 1150 nabywców.
Uznano ostatecznie konieczność zachowania ceny sprzedaży =
2,00 zł, przy jednoczesnym dokonaniu redukcji kosztów stałych
do 2400 zł .
Jak wynika ze wzoru na próg rentowności,
ta sama jego wielkość może być osiągana z
różnymi kombinacjami wartości KS, CENA i
KZ. Powstaje więc pytanie: czy – przy tych
samych progach rentowności - lepiej mieć
wyższe, czy niższe KS?
Po
redukcji
kosztów
stałych
dla
osiągnięcia
progu
rentowności
wystarczyłoby sprzedać 2400 zł : (2,00 zł
– 0,50 zł) = 1600 butelek. Różnica
pomiędzy
odpowiadającym
cenie
sprzedaży popytem 1800 butelek i
progiem
rentowności
1600
butelek
stanowi zysk wytwórni, równy przy
pokryciu kosztów stałych 200 x (2,00 zł –
0,50 zł) = 300 zł dziennie.
Każda czynność jest średnią ważoną
PERT
6
4
n
n
n
en
b
m
a
t
Rozkład beta szacowanego czasu wykonania czynności
Rozkład beta szacowanego czasu wykonania czynności
dłużej
krócej
wysokie
niskie
P
ra
w
d
o
p
o
d
o
b
ie
ń
s
tw
o
w
y
s
tą
p
ie
n
ia
z
d
a
rz
e
n
ia
Przewidywany czas trwania
b -
pesymistyczny
b -
pesymistyczny
a -
optymistyczny
a -
optymistyczny
m – najbardziej
prawdopodobny
m – najbardziej
prawdopodobny
t
en
- oczekiwany
t
en
- oczekiwany
Określa prawdopodobieństwo zakończenia projektu w
określonym terminie
z - liczba odchyleń standardowych między
czasem żądanym a oczekiwanym czasem
realizacji projektu
PERT
e
e
ż
T
T
T
dardowe
s
odchylenie
oczekiwany
czas
żądany
czas
z
tan
.
.
.
Te
czas
Tż
z
Te
prawdopodobieństwo
Zakłócenia czasu wykonania zadania
Rozkład normalny dystrybuanty
Rozkład normalny dystrybuanty
Zadanie
Jakie jest prawdopodobieństwo, że
przedsięwzięcie zostanie zakończone w terminie
do 30 tyg.?
Zdarzen
ie
początk
owe
Zdarzeni
e
końcowe
Czas [tyg.]
Czas
oczekiw
any
waria
ncja
Optymis
ty-czny
Naj. Praw-
dopodobny
Pesymist
y-czny
1
2
1
2
3
1
3
3
5
7
1
4
1
4
7
2
5
2
3
4
2
7
1
5
9
3
5
3
6
9
4
5
5
10
15
5
6
2
8
14
5
7
1
2
3
6
7
6
6
6
6
8
4
5
6
7
8
4
4
4
Narzędzia podejmowania decyzji
Macierze wypłat – określają prawdopodobną
wartość różnych wariantów decyzji w zależności
od różnych możliwych wyników związanych z
każdym z nich.
Drzewa decyzji – rozszerzona koncepcja macierzy
wypłat o kolejność decyzji
Przykład macierzy wypłat
Wariant inwestycji
Wysoka
inflacja
(prawdopo
dobieństw
o 0,3)
Niska
inflacja
(prawdopo
dobieństw
o 0,7)
Wartość
oczekiwan
a
inwestycji
1
Firma
artykułów
sportowo-
turystycznyc
h
- 10 000
+50 000
32 000
2
Firma
energetyczn
a
+90 000
-15 000
16 500
3
Firma
przetwórstw
a żywności
+30 000
+25 000
26 500
Właściciel
kopalni
poszukuje
możliwości
zainwestowania 20 000 $ w nową działalność.
Przykład drzewa decyzyjnego
Firma chce podjąć eksport swoich wyrobów na
rynki zagraniczne, ograniczony potencjał nie
pozwala jej myśleć o rynku wielu krajów.
20
mln
$
3
mln
$
6
mln
$
25
mln
$