Kliknij, aby dodać tytuł

Informacje ogólne

ICD-10

Zespoły behawioralne związane z

zaburzeniami fizjologicznymi i czynnikami
fizycznymi (F50-F59)

DSM IV

Zaburzenia odżywiania

Anoreksja i bulimia

Są zaburzeniami psychosomatycznymi



Czynnik osobowościowy + czynnik społeczno –

kulturowy



Schorzenia cywilizacyjne

ZABURZENIA ODŻYWIANIA (podział)

Specyficzne zaburzenia

odżywiania



Anorexia nervosa
(jadłowstręt psychiczny)



Bulimia nervosa
(żarłoczność psychiczna)

Niespecyficzne

zaburzenia odżywiania



Zespól jedzenia nocnego



Zespól objadania się



Anarchia żywieniowa



Otyłość

Epidemiologia

•

Wyższy wskaźnik u kobiet i dziewcząt niż mężczyzn i chłopców

(5-10%)

•

Anoreksja w okresie adolescencji - 0,5-1% populacji

•

Anoreksja w okresie dorosłości – 0,2 – 0,8% populacji

•

Bulimia w okresie adolescencji – 2% populacji

•

Bulimia w okresie dorosłości – 1,3% populacji

•

Brak doniesień statystycznych występowania tych zaburzeń u

dzieci w wieku 8-13 r.ż. Nie oznacza to, niewystępowania tych

zaburzeń w tym przedziale wiekowym.

•

Anoreksja i bulimia są chorobami bezpośrednio zagrażającymi

życiu. Ponad 6% ludzi cierpiących na nie umiera!!!



14-29 r.ż początek; okres wyłaniania się tożsamości

OBJAWY



Lęk przed przybraniem na wadze i otyłością



Podejmowanie działań mających na celu utratę wagi



Obsesyjne myślenie o jedzeniu ( o unikaniu jedzenia)



Przekonywujące wymówki odnośnie niejedzenia



Niejedzenie staje się źródłem ogromnej satysfakcji

związanej z przekonaniem o przejęciu całkowitej kontroli

na pragnieniami, głodem i własnym ciałem



Żeby lepiej sobie radzić z myśleniem o jedzeniu, osoby te

często obsesyjnie skupiają się na pracy albo

kompulsyjnie uprawiają ćwiczenia



Wyobrażenie własnego ciała – przekonanie, że jest za
gruba



OBJAWY SOMATYCZNE



Zaburzenia hormonalne (np. wzrost poziomu hormonu
wzrostu, kortyzolu, zaburzenia wydzielania insuliny)



Zaburzenia hormonalne – skutek, np.. Zatrzymanie
miesiączki, spadek potencji i zainteresowania życiem
seksualnym (mężczyźni)

Obraz kliniczny zaburzeń odżywiania

ANOREKSJA

PRZEBIEG ANOREKSJI PSYCHICZNEJ

Odchudzanie

(przyczyną,

czynnikiem

wyzwalającym może być: uwaga krytyczna,

identyfikacja z kimś sławnym, presja środowiska,

przekonanie o zbawiennym wpływie diety)

Początek choroby jest

skryty

skryty. Osoba nie

postrzega siebie jako chorej; spadek masy ciała

postrzegany prze otoczenie jako efekt diety

W miarę spadku masy ciała – niepokój bliskich

wzrasta.

Nasilają

zakończone

niepowodzeniem próby nakłaniania do jedzenia

Coraz większe ograniczanie jedzenia, głównie potraw
tuczących, aż do całkowitego zaprzestania przyjmowania

Dużo ćwiczy

Niektóre osoby przyjmują środki przeczyszczające,
prowokują wymioty

Tendencja do jedzenia w samotności (skutek krytycznych
uwag o ilości pokarmu)

Część mówi z satysfakcją o gotowaniu

KONTROLA (PSEUDO)

Po kilku miesiącach – utrata masy ciała,

Wraz z ubytkiem ciała – odsuwają się od rodziny

Dzień zaplanowany bardzo szczegółowo – jeżeli pojawi się
odstępstwo – ZŁOŚĆ, ZDENERWOWANIE, FRUSTRACJA

Jaka anoreksja wpływa na psychikę?

Niedożywienie powoduje zmiany biochemiczne oddziałujące

na myśli i uczucia łatwość popadania w
rozdrażnienie i apatię

1. EUFORIA – „NARESZCIE COŚ ZALEŻY ODE MNIE”, uczucie

wladzy, panowania

2. Początkowa euforia przechodzi w POCZUCIE WYŻSZOŚCI

MORALNEJ – ostry reżim na jedzenie i wagę daje poczucie
bezpieczeństwa i własnej wartości „potrafię powstrzymać
się od jedzenia, więc jestem lepsza, od tych, których skusił
apetyt”

3. Pod powierznią euforii i poczucia wyższości, kryje się

STRACH, LĘK przed jedzeniem za dużo

4. APATIA

Przed utratą kontroli

Związana z panowaniem

nad własnym ciałem

Związana z panowaniem

nad własnym ciałem

Euforia

Strach

APATIA

Zagrożenia i przyczyny anoreksji

•

Cechy indywidualne (osobowościowe
i inne) osób cierpiących na anoreksję

•

Specyficzne środowisko rodzinne

•

Czynniki biologiczne

•

Wpływy społeczno - kulturowe

CECHY INDYWIDULNE

Jacy są anorektycycy?

CECHY INDYWIDULNE

Jacy są anorektycycy?

ANOREKTYCZKI

Nierealistyczny obraz swojego ciała

Poczucie braku efektywności działania

Perfekcjonizm

Niska samoocena

Niezadowolenie z życia

Introwertycy

Konformistyczne

Potrzeba sukcesu i kontroli

Troska o wagę i kształt ciała

10.

„matowość nastroju” – przygaszone, nie cieszą
się

unikają

kontaktów,

unikają

działań

grupowych

11.

Ambitne; plany życiowe skoncentrowane wokół
wykształcenia

CECHY PRZED WYSTĄPIENIEM ZABURZENIA

ANOREKTYCY

•

Ambitni, sumienni, duża waga do osiągnięć, obowiązkowi, uwaga

skupiona na nauce

•

Dokładność, wręcz perfekcjonizm

•

Wielu działaniom towarzyszyła niepewność siebie i niezadowolenie

z osiągniętego celu

•

Lęk przed niepowodzeniem

•

Krytycyzm w stosunku do siebie

•

procesie

dojrzewania

–

poczucie

nieatrakcyjności,

niezadowolenia

•

Powierzchowne kontakty

•

Starają się spełniać oczekiwania rodziców

•

Mala zdolność wyrażania własnego zdania

•

Nasilona potrzeb akceptacji ze strony rodziców

•

Sprawiają wrażenie, że potrzebują stale zewnętrznej kontroli

Cechy rodzin anorektyków

Usidlenie



relacje między członkami ulegają zasklepieniu,



zacierają się granice, kto jest dzieckiem a kto rodzicem –

dzieci mogą przyjąć postawę opiekuńczą



Rodzice mogą wciągać dzieci w małżeńskie rozgrywki



Życie życiem innych członków rodziny



Zatarcie indywidualności i autonomii nawet do stopnia
wypowiadania się za kogoś



Rodzice bardzo angażują się w życie dzieci



PARADOKS – mimo, że wszyscy są ze sobą bardzo związani
to tak naprawdę każdy jest bardzo samotny

Nadopiekuńczość



Nadmierna troska



Wyczulenie na wszelkie niepokojące sygnały



Przekonanie, że świat nie jest bezpieczny i lepiej trzymać
się razem



Zahamowany zostaje rozwój samodzielności i osobowości
dziecka



Dzieci reagują na rodzicielską opiekuńczość poczucie
ogromnej odpowiedzialności za rodzinę

Wciąganie dzieci w konflikt między rodzicami



Rodzice nie potrafią ze sobą otwarcie rozmawiać



Dziecko – jako mediator



Wiadomość o chorobie dziecka – kłótnie i obwinianie się
wzajemne rodziców

Ryzyko śmiertelności jest

największe w przedziale wiekowym
20-30 r.ż. – 18% (samobójstwo,
nagła niewydolność krążenia,
zaburzenia elektrolitowe)

Choroby współtowarzyszące:

depresja (75%), zaburzenia
obsesyjno-kompulsywne, zaburzenia
lękowe uogólnione, napady paniki.

OBJAWY



Napady obżarstwa, podczas których osoby zjadają olbrzymie

ilości bardzo różnych pokarmów



Podczas napadu jedzenia – poczucie utraty kontroli nad tym, co i

w jakich ilościach spożywają



Jedzą szybko i łapczywie, najczęściej pokarmy wysokokaloryczne



Po napadzie odczuwają ulgę, związaną ze spadkiem napięcia, a

jednocześnie mają poczucie winy i wyrzuty sumienia z powodu

utraty kontroli



Mniejsza lub większa nadwaga lub szczupłe, czasami zmienność



Podczas epizodów żarłoczności, jak i pomiędzy nimi

zaabsorbowane są myśleniem o jedzeniu i nadmierną kontrolą

masy ciała



Przeciwdziałanie tyciu poprzez – wymioty, środki

przeczyszczające, głodówki (zachowania kompensacyjne)



Chorobliwy strach przed utyciem

Cechy indywidualne

BULIMICZKI

Ekstrawertycy

Duży apetyt

Wysoki niepokój

Skłonność do depresji

Wstydliwość

Brak poczucia sukcesu

Często zachowują się impulsywnie

Wyższa skłonność do samobójstw

Labilność nastroju i zachowania

10.

Czasami impulsywne wydawanie pieniędzy

Cechy osobowe przed wystąpieniem

zaburzenia

BULIMICY

•

Niska samoocena

•

Niestabilność emocjonalna

•

Uczucie oddalenia od ludzi

•

Bezradność

•

Poczucie samotności, rozpaczy

•

Duże oczekiwania wobec siebie

•

Zaangażowanie w sport, kontakty seksualne

•

Zależy mu na uznaniu ze strony innych

BULIMIA

PRZEBIEG BULIMII PSYCHICZNEJ

kobiety, które próbowały kontrolować swoją
wagę poprzez diety

Przed bulimią często „objadały się”, a później
stosowały rygorystyczną dietę

OBJADANIE

WYMIOTY

PRZED ATAKIEM

Poczucie narastającego napięcia (bez przyczyny;

samotność, znudzenie)

PODCZAS ATAKU

Poczucie całkowitego braku kontroli

Niemożność zaprzestania jedzenia

Prowokowanie wymiotów

PO ATAKU

Ulga związana ze spadkiem napięcia

Poczucie winy, że straciły kontrolę

Prowokowanie wymiotów

ATAK – jak rytuał (gromadzenie pokarmu)
WYMIOTY

–

zachowanie

kompensacyjne;

początkowo za pomocą ręki, przedmiotu, później
występuje spontanicznie

- od kilku do kilkudziesięciu minut,

czasami aż zwymiotuje wszystko

Stosowanie

zachowań

kompensacyjnych

(zapobieganie przytyciu):

Intensywna dieta pomiędzy atakami

Przyjmowanie

leków

odwadniających,

przeczyszczających, lewatyw

Leki odchudzające

Ćwiczenia fizyczne

Okres polepszeń

ATAK

Okres polepszeń

Document Outline