background image

 

 

Wybrane stany 
zagrożenia życia.

MARIA WROŃSKA

background image

 

 

Stan zagrożenia

 życia to 

niewydolność podstawowych 
czynności życiowych:

oddechowej

układu krążenia

ośrodkowego i/lub 

obwodowego układu 
nerwowego.

background image

 

 

Nieleczony  stan  zagrożenia 
życia  prowadzi  do  zatrzymania 
czynności  serca  i  śmierci 
klinicznej. 

następnych 

minutach 

dochodzi  do  nieodwracalnych 
uszkodzeń  narządowych  tzn. 
śmierci tkankowej.

background image

 

 

Utrata świadomości – 
przyczyny:

Omdlenie (emocjonalne, ortostatyczne),

Napad padaczkowy, 

Zaburzenia metaboliczne,

Zatrucia,

Udar mózgu (niedokrwienny, 
krwotoczny),

Zaburzenia rytmu serca,

Zaburzenia przewodnictwa,

NZK.

background image

 

 

Zaburzenia świadomości – 

podział:

Piorunujące,

Przemijające,

Długotrwałe.

 

background image

 

 

> 30 rż najczęstszym 
zaburzeniem rytmu 
będącym przyczyną 
zatrzymana krążenia 
jest migotanie komór 
lub częstoskurcz 
komorowy bez tętna 

Zaburzenia 
oddychania 
(zadławienie)

asystolia lub 
rozkojarzenie 
elektromechaniczne

Pacjent nieprzytomny

- przyczyny

AS

background image

 

 

background image

 

 

Pacjent nieprzytomny

ocena stanu ogólnego - czy 
jest przytomny?

czy oddycha?

czy ma tętno?

czy nie ma obrażeń ciała?

AS

background image

 

 

Rozważ przyczyny:

Hipotonia/ wstrząs

Zaburzenia rytmu

Udar 

Zatrucie

Śpiączki

Wentylacja tlenem, Dostęp i.v.

Monitorowanie, Wywiad

Badanie fizykalne, EKG

WYCZUWALNE

 TĘTNO

RKO 30:2

BRAK TĘTNA

Oceń krążenie

Badanie fizykalne 

Ułóż w 

pozycji bezpiecznej

Leczenie 

NIE ODDYCHA

ODDYCHA

Udrożnij drogi oddechowe

Oceń oddech

Badanie 

fizykalne

Obserwacja

Leczenie

NIEPRZYTOMNY

 

PRZYTOMNY Oceń stan świadomości

background image

 

 

NAPAD PADACZKOWY

Padaczka jest to zespół kliniczny w 
którym u pacjentów występują 
nawracające napady padaczkowe.

Dotyczą ok. 1-2% populacji

background image

 

 

PADACZKA- klasyfikacja 
objawów

NAPADY UOGÓLNIONE

napady nieświadomości

(małe, petit mal)

napady duże 

(drgawkowe, grandmal)

kloniczno- toniczne,  
toniczne, 
miokloniczne, 
atoniczne

background image

 

 

PADACZKA- klasyfikacja 
objawów

NAPADY CZĘŚCIOWE

proste

(z objawami 

ruchowymi,czuciowymi, 
autonomicznymi, psychicznymi)

wtórnie uogólniające

złożone

background image

 

 

PADACZKA- klasyfikacja 
objawów

STAN PADACZKOWY- 
ciągła aktywność napadowa trwająca 
dłużej niż 30 minut lub co najmniej 
dwa napady między którymi nie 
następuje pełne wycofanie zaburzeń.

background image

 

 

PADACZKA- POSTĘPOWANIE

Bądź przy chorym w czasie wystąpienia 
napadu pilnując, aby nie doznał obrażeń

Gdy chory upadnie, delikatnie podtrzymuj 
głowę aby nie doszło do mechanicznych 
urazów

Ułóż chorego na boku pilnując aby miał 
drożne drogi oddechowe. Poluzuj 
kołnierzyk, rozepnij guzik.

background image

 

 

PADACZKA- POSTĘPOWANIE

Ślina i piana na ustach, często zabarwiona 
krwią jest normalnym objawem napadu 
padaczkowego. Powinna mieć drogę 
odpływu- ułożenie na boku.

Poczekaj aż skończy się napad- będzie on 
trwał zazwyczaj kilka minut, po napadzie 
chory może stracić kontakt z otoczeniem, 
może zasnąć. Gdy odzyska przytomność 
zapytaj jak można mu pomóc, kogo 
zawiadomić.

background image

 

 

PADACZKA- 
POSTĘPOWANIE

Gdy napady powtarzają się (dwa i 
więcej) i chory nie odzyskuje 
świadomości- wezwij karetkę. Może 
to być stan padaczkowy, który 
zawsze wymaga interwencji lekarza, 
podania leków. 

background image

 

 

Padaczka- błędy w 
postępowaniu 

Gdy zapewniłeś odpowiednią pozycję po 
prostu bądź przy chorym. Nie przenoś go, 
nie podnoś, nie próbuj „cucić” polewając 
go wodą czy bijąc w policzek

Nie wolno niczego wkładać do ust. 
Rozwieranie jamy ustnej może 
spowodować uraz.

background image

 

 

Padaczka- błędy w 
postępowaniu

Na początku dużego napadu chory 
może nie oddychać przez 20-30 
sekund, nie stosuj wtedy sztucznego 
oddychania

background image

 

 

Padaczka- błędy w 
postępowaniu

Nie używaj siły wobec chorego. Ma on 
zawężoną świadomość i może źle 
zrozumieć intencje i reagować agresją. 
Po napadzie chory może być pobudzony 
(często w stanie zamroczenia 
ponapadowego). Łagodnie go uspokajaj 
nie używając siły

Staraj się unikać robienie sensacji wokół 
chorego- to nie pomoże jemu, ani tobie.

background image

 

 

OMDLENIE

Syncope

 - 

t

o przemijająca utrata 

świadomości, po której chory 

samoistnie odzyskuje świadomość.

Presyncope-

 niepełne omdlenie, 

wystąpienie objawów braku sił, 

zawrotów głowy lub słabości bez 

utraty przytomności lub stan 

bezpośrednio ją poprzedzający.

background image

 

 

OMDLENIE- POSTĘPOWANIE

Ułożyć chorego płasko,

Unieść nogi powyżej poziomu klatki 
piersiowej (pozycja 
przeciwwstrząsowa),

Rozpiąć kołnierzyk przy szyi,

Przewietrzyć pomieszczenie.

background image

 

 

WSTRZĄS - DEFINICJA

Wstrząs  jest  to  uogólniony  stan 
niedotlenienia 

oraz 

niewystarczającego  odżywiania  i 
usuwania resztek metabolicznych z 
komórek,  w  następstwie  załamania 
się 

wydolnego 

przepływu 

tkankowego.

background image

 

 

Klasyfikacja wstrząsu

Wstrząs hipowolemiczny

spowodowany krwotokiem,

spowodowany oparzeniem,

spowodowany rozległym urazem,

spowodowany niedrożnością 
jelit.

background image

 

 

Klasyfikacja wstrząsu

Wstrząs kardiogenny

ostry zawał m. sercowego,

zaburzenia rytmu serca,

zespół małego rzutu serca,

kardiomyopatia.

Wstrząs neurogenny

uszkodzenie mózgu, pnia, rdzenia,

porażenie czterech kończyn,

znieczulenie rdzeniowe,

itp.

background image

 

 

Klasyfikacja wstrząsu cd.

Wstrząs septyczny

Wywołany zakażeniem (np. zakażenie 
dróg moczowych, dróg rodnych)

Zapaleniem otrzewnej

Zapaleniem opon mózgowych

itp. 

Wstrząs anafilaktyczny

Mieszane postacie wstrząsu

background image

 

 

Wstrząs - etapy rozwoju

Wstrząs - etapy rozwoju

Bladość powłok, zimna, często wilgotna 

skóra, uczucie zimna i pragnienia, niepokój, 

czasami przyspieszone tętno i zmniejszona 

ilość wydalanego moczu,

Zaburzenia orientacji co do miejsca i czasu, 

mowa  wolna, bełkotliwa, tętno 

przyspieszone o zmniejszonej amplitudzie, 

obniżenie ciśnienia tętniczego,

Brak orientacji co do miejsca i czasu, mowa 

niezrozumiała, utrata przytomności, źrenice 

rozszerzone, tętno nitkowate, ciśnienie 

tętnicze często nieoznaczalne. 

background image

 

 

POSTEPOWANIE

POSTEPOWANIE

Izolacja czynnika szkodliwego,

Izolacja czynnika szkodliwego,

Właściwe ułożenie 

Właściwe ułożenie 

poszkodowanego - pozycja na 

poszkodowanego - pozycja na 

plecach z uniesionymi nogami,

plecach z uniesionymi nogami,

Pierwsza pomoc adekwatna do 

Pierwsza pomoc adekwatna do 

sytuacji,

sytuacji,

background image

 

 

POSTEPOWANIE

POSTEPOWANIE

Wsparcie psychiczne,

Wsparcie psychiczne,

Kontrola stanu 

Kontrola stanu 

poszkodowanego,

poszkodowanego,

Ochrona przed wyziębieniem,

Ochrona przed wyziębieniem,

Wezwanie pomocy 999 / 112.

Wezwanie pomocy 999 / 112.

background image

 

 

UTONIĘCIA

Utopienie  -  opadnięcie  na  dno 
martwego  ciała.  Przyczynami 
utopienia  mogą  być:  atak  serca, 
wrzucenie  zwłok  do  wody  lub 
inne  przypadki,  w  których  ofiara 
nie 

ma 

zalanych 

dróg 

oddechowych wodą. 

background image

 

 

Utonięcie    to    uduszenie   
będące  skutkiem  zanurzenia  w  
cieczy, najczęściej w wodzie.

Podtopieniem 

nazywa 

się 

wszystkie przypadki przeżycia po 
duszeniu 

się 

wyniku 

zanurzenia w wodzie. 

background image

 

 

Zespół 

popodtopieniowy 

może 

rozwinąć  się  u  ofiar  podtopienia  w 

czasie  pierwszych  72  godzin  po 

wypadku.  Schorzenie  to  ma  charakter 

zespołu  niewydolności  oddechowej 

typu 

dorosłych 

(ARDS 

Acute 

Respiratory  Distress  Syndrome)  i  jest 

spowodowane 

wypłukaniem 

surfaktantu,  przeciekiem  powstałym 

na skutek uszkodzenia ścian kapilar w 

pęcherzykach 

płucnych 

oraz 

odpowiedzią zapalną w obrębie tkanki 

płucnej.

 

background image

 

 

"Fazy tonięcia" według Ponsolda.

background image

 

 

Algorytm postępowania w 
ratowaniu tonących
 

Przerwanie kontaktu ofiary z 

czynnikiem szkodliwym, 

Własne bezpieczeństwo, 

Nieprzytomny - rozpocząć 

wentylację w wodzie (usta-nos),

Oddechy ratownicze należy 

prowadzić przez 1 minutę ,

background image

 

 

Algorytm postępowania w 
ratowaniu tonących
 

brak samodzielnego oddechu:

odległość od brzegu pozwala na dotarcie 

do  niego  w  czasie  <5  minut,  oddechy 

należy  kontynuować  podczas  płynięcia 

do brzegu, 

Jeżeli  czas  potrzebny  na  dotarcie  do 

brzegu  >5  minut,  oddechy  ratownicze 

należy  prowadzić  przez  kolejną  minutę, 

a  następnie  w  możliwie  najkrótszym 

czasie 

dotransportować 

poszkodowanego do brzegu, 

background image

 

 

Algorytm postępowania w 
ratowaniu tonących
 

Wydobyć na brzeg w pozycji 
horyzontalnej, 

Ocenić stan poszkodowanego,

Wezwać pomoc,

Resuscytację rozpocząć od 5 
oddechów,

RKO 30:2,

Ogrzać poszkodowanego.

background image

 

 

Porażenie prądem

 

Rodzaj prądu: 

 prąd zmienny,

 prąd stały,

   

Czas przepływu prądu, 

   Szlak przepływu,

   Częstotliwość (50 – 60 Hz ),

background image

 

 

Porażenie prądem

    

Natężenie prądu (25 – 80 mA ),

    Napięcie prądu (200 – 800 V ),

    Oporność skóry, 

    Powierzchnia kontaktu, 

    Urazy współistniejące. 

background image

 

 

Efekty działania prądu na 

organizm. 

Fizyczne – oparzenia,

Chemiczne – zmiany 
elektrolityczne, 

Biologiczne – zaburzenia w 
funkcjonowaniu organizmu.

 

background image

 

 

Postępowanie. 

Przerwanie narażenia,

Ocena stanu poszkodowanego, 

Wdrożenie odpowiedniego 
postępowania w zależności od 
objawów, 

background image

 

 

Postępowanie. 

Wezwać Zespół Ratownictwa 

Medycznego, 

Powierzchnię oparzoną należy 

zaopatrzyć suchym, jałowym 

opatrunkiem, 

Zaopatrujemy również inne 

obrażenia.

 

background image

 

 

RODZAJE RAN

Otarcie naskórka 

Rana cięta 

Rana płatowa 

Rana kłuta 

Rana tłuczona 

background image

 

 

RODZAJE RAN

Rana miażdżona 

Rana rąbana 

Rana szarpana 

Rana kąsana  

Rana postrzałowa 

background image

 

 

background image

 

 

        

      

                                     

background image

 

 

Algorytm postępowania:

Zadbaj o własne bezpieczeństwo, 
załóż rękawiczki jednorazowe,

Sprawdź stan poszkodowanego: 
Czy jest przytomny? Czy oddycha? 
Czy wykazuje oznaki życia?

Jeżeli poszkodowany stoi, poproś 
aby usiadł bądź położył się,

background image

 

 

Algorytm postępowania:

Oceń rozmiar obrażeń i ich 
umiejscowienie,

 Na miejsce zranienia nałóż czysty 
najlepiej jałowy opatrunek z gazy. Nie 
stosuj waty, ligniny, ani chusteczek 
higienicznych, nie wyciągaj ciał obcych 
tkwiących w ranie,

W przypadku dużego krwawienia unieś 
zranioną kończynę,

Jeżeli opatrunek przesiąknie, należy 
nałożyć na niego kolejny,

background image

 

 

Algorytm postępowania 

c.d.:

wezwij pomoc w przypadku:

ran głowy,

ran szyi,

ran klatki piersiowej, 

ran brzucha i podbrzusza,

ran postrzałowych,

amputacji kończyny bądź innej części ciała,

nie dających się zatrzymać krwawień,

podejrzenia krwotoku wewnętrznego,

gdy poszkodowany jest osłabiony, bądź 

pobudzony, a jego skóra jest blada, zimna i 

lepka,

gdy poszkodowany jest nieprzytomny.

background image

 

 

Algorytm postępowania 

c.d.:

Podczas oczekiwania na pomoc, 
wdróż postępowanie 
p.wstrząsowe:

ułóż poszkodowanego na plecach z 
uniesionymi nogami,

okryj rannego kocem, bądź innymi 
dostępnymi materiałami,

zapewnij poszkodowanemu wsparcie 
psychiczne.

W razie potrzeby postępuj zgodnie 
z zasadami pierwszej pomocy.

background image

 

 

Ciało obce w tkwiące 

ranie.

Nie wyjmować ciała obcego,

Wykonać opatrunek stabilizujący, by 
ciało obce nie przemieszczało się.

  

 

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

Amputacja urazowa.

Założyć opatrunek uciskowy na kikut.

Odszukać amputowaną część 
kończyny, zaopatrzyć jałowym 
opatrunkiem i włożyć do foliowej 
torebki, którą umieszczamy w 
pojemniku z zimną wodą.

Gdy krwotok jest masywny i nie ustaje 
pomimo założenia opatrunku 
uciskowego i uniesienia kończyny 
rozważyć założenie opaski zaciskającej.

background image

 

 

Amputacja urazowa.

Opaskę zaciskającą można stosować 
tylko na kończynach w 1/3 ich 
górnego odcinka. Powinna ona mieć 
8-10 cm szerokości. Należy zapisać 
czas założenia opaski zaciskającej. 

Opaska zaciskająca o szerokości 
8-10 cm. Tylko w razie konieczności !
UWAGA! Opaskę zaciskającą może 
zdjąć tylko lekarz.

background image

 

 

Opaska zaciskająca o 

szerokości

8-10cm. Tylko w razie 

konieczności !

background image

 

 

Oparzenie Iº

Niepełnej grubości skóry, obejmujące 
naskórek, 

Zazwyczaj goi się samoistnie bez 
powstania blizny i nie wymaga 
wykonania przeszczepu,

 Powstaje na skutek działania 
temperatury w granicach 40 – 50ºC 

background image

 

 

Oparzenie Iº

Objawy: 

rumień i obrzęk skóry, 

ból. 

background image

 

 

Oparzenie IIº

Niepełnej grubości skóry, obejmujące 

naskórek i skórę właściwą, 

Jest wynikiem dłuższego działania 

temperatur rzędu 70 – 80ºC i dzieli się 

na: 

oparzenie powierzchowne, w którym 

uszkodzony jest naskórek i tworzą się 

pęcherze,

oparzenie niepełne głębokie, obejmujące 

skórę właściwą i czasami tkankę podskórną. 

background image

 

 

Oparzenie IIº

Objawy:

zaczerwienienie skóry, 

pęcherze, 

nadwrażliwość na dotyk, bądź rzadziej 
zniesienie czucia. 

background image

 

 

Oparzenie IIIº

Pełnej grubości skóry, obejmuje 
naskórek, skórę właściwą i tłuszcz 
podskórny. 

Powstaje w wyniku przedłużonego 
działania temperatur 
przekraczających 70 – 80ºC.

background image

 

 

Oparzenie IIIº

Do objawów oparzenia IIIº 
zaliczamy: 

suchą białą lub szarą skórę, 

możliwe strupy, 

brak czucia bólu.

 

background image

 

 

Oparzenie IVº

Pełnej grubości skóry, może 
obejmować podskórną tkankę 
tłuszczową, powięzi, mięśnie i 
kości, 

Zwęglenie jest wyrazem 
działania wysokich temperatur.

 

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

Kliniczny podział oparzeń 

Oparzenie lekkie to oparzenia:

Iº i IIº obejmujące poniżej 15% 
powierzchni ciała, 

IIIº poniżej 10%. 

Oparzenia średnie obejmują 
oparzenia: 

Iº i IIº od 15 – 30%, 

IIIº poniżej 10%. 

background image

 

 

Kliniczny podział oparzeń 

   Oparzenia ciężkie, które obejmują 

oparzenia: 

Iº i IIº powyżej 30%, 

IIIº powyżej 10%, 

IIIº dotyczące twarzy, stóp i rąk, 

dróg oddechowych; 

u osób z ciężkimi schorzeniami, takimi jak 

choroby serca, cukrzyca, choroby płuc [3]; 

powikłane poważnymi złamaniami i / lub ranami 

tkanek miękkich,

przekraczające 10% powierzchni w przypadku 

dzieci i osób po 65 r.ż. [44]. 

background image

 

 

Do najgroźniejszych powikłań 
oparzeń zaliczamy:

dużą utratę płynów mogącą 
prowadzić do wstrząsu, 

zakażenie ran oparzeniowych, 

powstanie toksyn białkowych, które 
mogą wywołać ciężkie uszkodzenie 
nerek, 

zastój w mikrokrążeniu, 

rozwój choroby oparzeniowej. 

background image

 

 

POSTĘPOWANIE

Zgasić płonącą odzież ,

Ubranie przesycone wrzątkiem lub parą 
wodną należy natychmiast zdjąć,

nie ruszać części spalonej odzieży, która 
przywarła do skóry, 

ochładzanie oparzonej powierzchni ciała 
wodą o temperaturze 15ºC, o z 
wysokości 15 cm przez minimum 15 
minut, 

background image

 

 

POSTĘPOWANIE

Szybko zdjąć pierścionki, obrączki, 
bransoletki bądź zegarki oraz krawaty, 

 Rany należy zaopatrzyć jałowym 
opatrunkiem, 

Na oparzenia twarzy nie stosuje się 
suchych opatrunków, 

 Poszkodowanego układamy z nogami 
uniesionymi powyżej korpusu. 

background image

 

 

ODMROŻENIA

I° - powierzchowne

Odrętwienie i zaczerwienienie skóry z 

wyraźnym zbielałym lub woskowym 

obszarem uszkodzonej tkanki,

II° - średni, 

pęcherze wypełnione treścią surowiczą 

otoczone zaczerwienionym obszarem 

obrzękowym

background image

 

 

ODMROŻENIA

III° - głęboki, 

pęcherze wypełnione krwistym płynem, 

uszkodzenia sięgają głębokich warstw 
skóry,

IV° - ciężki, 

obejmuje tkanki ułożone pod skórą, 
mięśnie kości, 

mumifikacja palców lub całej kończyny 

background image

 

 

POSTĘPOWANIE

Szybkie przywrócenie normalnej 
temperatury,

Krążąca woda o temperaturze ok. 40-
41°C

Owinąć suchym materiałem, bez ucisku,

Unieść, aby uchronić przed 
powstawaniem obrzęków. 

background image

 

 

Pytania?


Document Outline