Tasiemiec bąblowcowy 

(Echinococcus 

granulosus) 

Tasiemiec bąblowcowy (Echinococcus granulosus), także bąblowiec – 
gatunek tasiemca, groźny pasożyt, w postaci dojrzałej bytujący w 
jelicie cienkim psowatych, przypadkowo występujący u człowieka, 
który jest wtedy żywicielem pośrednim.
Tasiemiec bąblowiec (Echinococcus granulosus) - Żywicielem 
pośrednim są: człowiek, owce, bydło, świnie, konie, dziki, psy, sarny, 
jelenie, zające, króliki. Żywicielem ostatecznym jest pies, wilk, lis i 
kot. Larwy wywołują bąblowicę. Forma dorosła tasiemca pasożytuje w 
jelicie cienkim żywiciela ostatecznego, w nim też rozmnaża się 
płciowo. 
Inny gatunek, Echinococcus multilocularis wywołuję tzw. bąblowicę 
wielokomorową (pęcherz echinokoka jest złożony z wielu mniejszych – 
wtórnych pęcherzyków, w których mieszczą się protoskoleksy). 
Żywicielem ostatecznym dla bąblowca wielokomorowego jest kot, a 
pośrednim gryzonie i człowiek.

Morfologia i anatomia

Tasiemiec ten posiada 3-4 człony (niedojrzały, dojrzały i maciczny). 
Długość tasiemca jest bardzo mała i wynosi około 6 mm. Czerwioch 
posiada ryjek, 4 przyssawki i 28-50 haczyków ustawionych w dwóch 
rzędach.

Cykl rozwojowy

Zarażenie pasożytem następuje po spożyciu pokarmu lub wody 
zanieczyszczonej jajami bąblowca. Bezpośrednie stykanie się z kotami i 
psami sprzyja zakażeniu bąblowcem. Jaja wydostają się z ustroju 
żywiciela ostatecznego wraz z kałem na zewnątrz i zanieczyszczają wodę 
lub rośliny spożywane przez ludzi lub zwierzęta gospodarskie. W 
zapłodnionych jajach znajdują się onkosfery, które zostają uwolnione w 
przewodzie pokarmowym żywiciela pośredniego. Onkosfery przedostają 
się do naczyń i płyną wraz z krwią lub limfą do różnych organów: wątroba, 
płuca, gałka oczna, mózg, węzły chłonne, serce, nerki, śledziona, trzustka, 
a nawet kości. Może osiedlić się także w mięśniach. Onkosfera w miejscu 
docelowym otacza się osłonką i przekształca w echinokokus. Od tej chwili 
wokół larwy zbiera się płyn bezbarwny, a pęcherzyk zwiększa swoje 
rozmiary. Poprzez pączkowanie powstają z larwy protoskoleksy, czyli 
formy larwalne potomne, leżące w tzw. komorach lęgowych (larwy 
wtórne). Echinokokus żyje nawet 20 lat. Zakażenie bakteryjne 
(paciorkowce, gronkowce, pałeczki) echinokoka jest powodem powstania 
wielkiego ropniaka. Pęcherz bąblowca uciskając na okoliczne tkanki i 
organy wywołuje objawy chorobowe, może nastąpić przebicie pęcherza 
do jamy ciała, żołądka, worka osierdziowego, pęcherza moczowego, 
naczyń krwionośnych, jelit, czy komór mózgowych. W razie wylania się 
płynu z pęcherza bąblowca (pęknięcia) do tkanek dochodzi do zatrucia 
organizmu metabolitami pasożyta i wystąpienia uogólnionej pokrzywki, a 
nawet śmierci (np. po pęknięcie pęcherza w płucach). Pęknięcie 
zropiałego pęcherza bąblowca powoduje uogólnione zakażenie ropne, 
kończące się śmiercią. Wreszcie rozerwanie cysty bąblowca powoduje 
rozpowszechnienie się protoskoleksów w ustroju (przerzuty).

Bąblowica wątroby – Choroba rozwija 
się wiele lat, w utajeniu, nie dając 
ostrych objawów. Po pewnym czasie 
występują objawy zatrucia metabolitami 
tasiemca i eozynofilia. Wątroba 
stopniowo powiększa się, staje się 
obolała, badaniem palpacyjnym 
stwierdza się niekiedy chełbotanie. 
Niekiedy obserwuje się stany 
podżółtaczkowe lub żółtaczkę i puchlinę 
wodną. Pęknięcie pęcherza echinokoka 
objawia się nagłą pokrzywką, 
drgawkami, nudnościami, wymiotami, i 
zapaścią. Chory wykazuje wstręt do 
potraw tłustych. W razie zropienia 
pojawia się leukocytoza obojętnochłonna 
i gorączka. Powiększeniu ulega śledziona 
i węzły chłonne. Zwiększa się stężenie Ig 
G i E. Bąblowica wielokomorowa wątroby 
grozi zgonem żywiciela.

Bąblowiec płuc - Początkowo choroba objawia się kaszlem i 
krwiopluciem. Następnie kaszel nasila się, przy osłuchiwaniu stwierdza 
się osłabienie szmeru oddechowego, stłumienie odgłosu opukowego i 
rzężenie drobnobańkowe. Przebicie pęcherza do tchawicy objawia się 
ostrym kaszlem i wykrztuszaniem żółtawej wydzieliny. Przebiciu 
towarzysz wstrząs anafilaktyczny i drgawki. Zgon następuje wskutek 
wstrząsu i uduszenia.