Barbara Czernich 

Nr albumu: 45406 

Kierunek: Administracja 

Typ: II stopnia 

Rodzaj: niestacjonarne 

Temat pracy: 

 

 

 

„Program profilaktyczny Miejskiego Ośrodka 

Pomocy Społecznej w miejscowości XYZ 

skierowany na pomoc rodzinom 

zdezorganizowanym”

 

 

 

 

Część I 

Opis problemu 

 

Miasto XYZ leży w południowo-wschodniej Polsce, w województwie podkarpackim i 

jest miastem powiatowym. Obejmuje obszar o powierzchni 11 km2. Miasto XYZ liczy 7000 

mieszkańców.  W  miejscowości  tej  odnotowano  wzrost  liczby  rodzin  zdezorganizowanych 

wymagających  wsparcia  ze  strony  instytucji  pomocowych.  Dlatego  też  Miejski  Ośrodek 

Pomocy Społecznej zdecydował się na podjęcie działań mających na celu niesienie pomocy 

tego typu rodzinom.  

Nieprawidłowości  w  pełnieniu  ról  przez  członków  rodziny  często  skutkują 

załamaniem  się  prawidłowego  funkcjonowania  rodziny  i  jej  dezorganizacji.  W  rodzinie 

zdezorganizowanej  relacje  między  członkami  rodziny  ulegają  rozpadowi,  a  uczucia  między 

członkami  rodziny  ulegają  zmianie,  miejsce  uczuć  przyjaźni  i  pomocy  zastępują  uczucia 

niechęci a nawet nienawiści. Osoby w rodzinie, która przeżywa tego rodzaju kryzys przestają 

spełniać  swoje  funkcje  oraz  zadania  nie  tylko  wobec  pozostałych  członków,  ale  również 

wobec  społeczności.  Przede  wszystkim  w  takiej  rodzinie  ulegają  destrukcji  funkcje 

wychowawcze  oraz  socjalizujące.  Dlatego  też  dzieci  z  rodzin  zdezorganizowanych  łatwiej 

mogą  podejmować  zachowania  ryzykowne,  ulec  wykolejeniu  a  nawet  wejść  na  drogę 

przestępczą. Dlatego też rodzina zdezorganizowana wymaga pomocy z zewnątrz, aby mogła 

znów zacząć prawidłowo funkcjonować. Dezorganizacja rodzin może prowadzić do zaburzeń 

dysfunkcyjnych, które z kolei pociągają za sobą zagrożenia wystąpienia w rodzinie zachowań 

patologicznych.  

Niniejszy program  profilaktyczny  został opracowany przez Miejski Ośrodek Pomocy 

Społecznej  w  miejscowości  XYZ  przez  Dział  Strategii  Rozwiązywania  Problemów 

Społecznych.  Program  został  opracowany  w  oparciu  o  diagnozę  sytuacji  rodzin,  w  tym  ich 

potrzeb  w  zakresie  przeciwdziałania  zachowaniom  dysfunkcyjnym  oraz  kryzysowym. 

Program ten zakłada podjęcie działań mających na celu doskonalenie systemu pomocowego i 

rozwijanie  świadomości  rodzin  w  zakresie  oferowanych  form  pomocy,  radzenia  sobie  w 

sytuacjach trudnych oraz przywracaniu prawidłowego funkcjonowania rodziny. 

 

 

 

Część II 

Podstawa prawna 

 

Dokument  został  opracowany  w  oparciu  o  Strategię  Rozwiązywania  Problemów 

Rodzinnych  i  Społecznych  Miasta  XYZ  do  2015  roku.  Jednym  z  priorytetów  Strategii  jest 

ukierunkowanie  polityki  społecznej  miasta  na  zapewnienie  trwania  i  rozwoju  rodziny, 

poszanowania należnych jej praw oraz podejmowania skutecznych działań interwencyjnych i 

uzupełniających w stosunku do rodzin zdezorganizowanych. Niniejszy program tworzy wiele 

rozwiązań profilaktyczno-pomocowych. Dokument został przygotowany na podstawie ustawy 

z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2009 r. Nr 175 poz.1362 z późn. zm.). 

W myśl art. 17 ust.1 pkt 13 do zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym należy 

tworzenie gminnego systemu profilaktyki i opieki nad dzieckiem i rodziną. 

 

Część III 

Charakter programu profilaktycznego 

 

Niniejszy  program  profilaktyczny  skierowany  jest  do  rodzin  zdezorganizowanych, 

których członkowie nie wykonują prawidłowo obowiązków względem pozostałych członków 

rodziny przez co znajdują się w sytuacjach, którym sami nie są w stanie sprostać. Program ten 

zawiera  zadania,  które  wymagają  zastosowania  rozwiązań  pozwalających  na  wspomaganie 

rodziny  w  wypełnianiu  przez  nią  prawidłowych  funkcji,  zapobieganie  kryzysom  oraz 

zapewnienie wsparcia w trudnych sytuacjach. 

 

Część IV 

Określenie celów programu 

 

Cel główny: 

- przywrócenie rodzinom zdezorganizowanym możliwości prawidłowego funkcjonowania 

 

Cele szczegółowe: 

- zapewnienie rodzinom  dostępu do specjalistycznej pomocy psychologiczno-pedagogicznej, 

poradnictwa rodzinnego i prawnego; 

- wzmacnianie rozwoju rodziny poprzez prowadzenie działań informacyjnych, edukacyjnych, 

poradnictwa oraz doradztwa; 

-  zapewnianie  wszechstronnego  wsparcia  umożliwiającego  prawidłowe  funkcjonowanie 

rodzin; 

-  opracowanie  i  rozpropagowanie  informatorów,  ulotek  o  formach  i  zakresie  pomocy 

świadczonej rodzinom w kryzysie; 

 

Część V 

Określenie zadań 

 

Określono  następujące  kierunki  zadań  na  rzecz  poprawy  funkcjonowania  systemu 

mającego na celu zapobieganie dezorganizacji rodzin: 

1.  Prowadzenie profesjonalnego, specjalistycznego poradnictwa;  

2.  Prowadzenie grup wsparcia i grup samopomocowych; 

3.  Rozwój  sieci  i  wzbogacanie  oferty  placówek  opiekuńczo-wychowawczych  wsparcia 

dziennego; 

4.  Organizowanie  spotkań  edukacyjnych  ze  specjalistami  w  dziedzinie  pedagogiki, 

psychologii oraz prawa, mających na celu podniesienie wiedzy społeczności lokalnej 

w  sferze  radzenia  sobie  z  problemami  w  różnych  dziedzinach  życia  rodzinnego  oraz 

społecznego; 

5.  Upowszechnianie  informacji  o  podmiotach  świadczących  pomoc  dziecku  i  rodzinie 

poprzez  rozmieszczanie  na  terenie  miasta  plakatów  informacyjnych  oraz  poprzez 

rozdawanie ulotek informacyjnych. 

 

Część VI 

Określenie poziomów oraz strategii profilaktycznych 

 

W  niniejszym  programie  profilaktycznym  zastosowano  profilaktykę  drugorzędową, 

ponieważ program ten skierowany jest do osób przejawiających pierwsze objawy dysfunkcji, 

a co za tym idzie potrzebujących wsparcia w przezwyciężeniu swoich problemów. Do celów 

profilaktyki  drugorzędowej  zalicza  się  zarówno  ograniczenie  głębokości  i  czasu  trwania 

dysfunkcji  jak  i  tworzenie  warunków  umożliwiających  wycofanie  się  z  zachowań 

ryzykownych. 

Program profilaktyczny zawiera następujące strategie profilaktyczne: 

a)  Strategię informacyjną. 

Celem  strategii  informacyjnej  jest  przekazanie  odpowiednich,  rzetelnych  oraz 

aktualnych  wiadomości  na  temat  występujących  problemów  i  zagrożeń  z  nimi 

związanych  oraz  wszelkich  form  zabezpieczania  się  przed  nimi.  W  niniejszym 

programie strategia ta realizowana jest poprzez następujące działania: 

- rozmieszczanie na terenie miasta plakatów informacyjnych; 

- rozpowszechnianie wśród mieszkańców ulotek informacyjnych. 

 

b)  Strategię edukacyjną.  

Celem  strategii  edukacyjnej  jest  pomoc  w  rozwijaniu  ważnych  umiejętności 

psychologicznych  i  społecznych.  W  niniejszym  programie  profilaktycznym  strategia 

ta realizowana jest poprzez następujące działania: 

-  organizowanie  spotkań  edukacyjnych  ze  specjalistami  w  dziedzinie  pedagogiki, 

psychologii oraz prawa, mających na celu podniesienie wiedzy społeczności lokalnej 

w sferze radzenia sobie z problemami w różnych dziedzinach życia rodzinnego oraz 

społecznego; 

 

c)  Strategię interwencyjną. 

Celem  strategii  interwencyjnej  jest  wspieranie  oraz  wspomaganie  w  sytuacjach 

kryzysowych  osób,  które  mają  trudności  zarówno  w  identyfikowaniu  jak  i 

rozwiązywaniu  problemów  osobistych.  W  niniejszym  programie  profilaktycznym 

strategia ta realizowane jest poprzez następujące działania: 

- rozwój sieci i  wzbogacanie oferty placówek opiekuńczo-wychowawczych wsparcia 

dziennego; 

- prowadzenie grup wsparcia i grup samopomocowych; 

- prowadzenie specjalistycznego poradnictwa. 

 

Część VII 

Odbiorcy działań 

 

Niniejszy  program  profilaktyczny  skierowany  jest  do  osób  żyjących  w  rodzinach 

zdezorganizowanych,  w    których  to  członkowie  przestali  prawidłowo  wykonywać  lub 

zaniechali całkowicie obowiązki względem pozostałych członków rodziny. 

 

 

 

Część VIII 

Osoby odpowiedzialne za realizację działań 

 

Program  profilaktyczny  skierowany  do  rodzin  zdezorganizowanych  w  mieście  XYZ 

został  opracowany  na  okres  od  stycznia  do  czerwca  2014  roku.  Program  ten  zakłada 

otwartość  na  propozycje  nowych,  wynikłych  z  potrzeb  rozwiązań.  Niniejszy  program 

profilaktyczny  będzie  realizowany  we  współpracy  z  lokalnymi  instytucjami,  placówkami, 

oraz  podmiotami  zajmującymi  się  problematyką  rodzinną  zgodnie  z  opracowanym 

harmonogramem działań. 

Za  realizację  programu,  koordynację  przedsięwzięć  na  rzecz  rodzin,  sugerowanie 

konieczności  wprowadzania  zmian  do  przyjętego  dokumentu  a  także  informowanie  o 

problemach  przy  realizacji  zadań  odpowiada  Miejski  Ośrodek  Pomocy  Społecznej  w 

miejscowości XYZ. 

 

Część IX 

Ewaluacja programu profilaktycznego 

 

Niniejszy program profilaktyczny został opracowany na okres półroczny, od stycznia 

do  czerwca  2014  roku.  Celem  ewaluacji  działań  profilaktycznych  w  tymże  programie 

profilaktycznym 

było  przywrócenie  rodzinom  zdezorganizowanym  prawidłowego 

funkcjonowania.  Uzyskane  dane  wykorzystane  zostaną  do  wprowadzenia  zmian  w 

dotychczasowym programie, w celu zwiększenia skuteczności pracy profilaktycznej. 

Aby  uzyskać  informacje  na  temat  efektywności,  skuteczności  oraz  atrakcyjności 

programu  profilaktycznego  posłużono  się  metodą  kwestionariusza  ankiety  oraz  wywiadu. 

Zarówno  ankieta  jak  i  wywiad  zostały  przeprowadzone  wśród  członków  rodzin 

zdezorganizowanych.  Osobom  tym  zostały  postawione  pytania  między  innymi  o  ocenę 

atrakcyjności  i  efektywność  programu  profilaktycznego,  o  czytelność,  poziom  wykonania  i 

zrozumiałość plakatów oraz ulotek informacyjnych, o ocenę merytorycznego przygotowania 

osób  prowadzących  grupy  wsparcia  i  grupy  samopomocowe  oraz  o  atmosferę  panującą  na 

tego typu spotkaniach.