nr:

Ogniskiem głównym soczewki skupiającej nazywamy punkt , w którym przecinają się po załamaniu w soczewce promienie równoległe do głównej osi soczewki. Odległość tego punktu od soczewki nosi nazwę odległości ogniskowej soczewki f ; jest ona zależna od krzywizny obu powierzchni soczewki oraz od współczynnika załamania materiału , z którego jest wykonana , zgodnie z równaniem ;

Gdzie R i R oznaczają promienie krzywizny obu powierzchni , n zaś- wspułczynik załamania . Soczewka rozpraszająca posiada ognisko pozorne , a jej odległość ogniskowa ma wartość ujemną.

Zdolność skupiającą lub rozpraszającą soczewek możemy mierzyć w dioptriach , posługując się następującą zależnością

Soczewki skupiające w odpowiednich warunkach obrazy rzeczywiste ,których położenie zależne jest od położenia przedmiotu względem soczewki i od jej ogniskowej f . Posługujemy się przy interpretacji tego zjawiska równaniem soczewek .

a oznacza tu odległość przedmiotu od soczewki , b zaś-odległość obrazu od soczewki.

Równanie soczewki jest zależnością otrzymaną przy upraszczających założeniach ,że soczewki są cienkie ,a wiązki padających na nie promieni są niezbyt rozbieżne (rozwartość około 5 ). Równanie to daje nam możliwość łatwego pomiaru f za pomocą ławy optycznej . Na jednym końcu ławy znajduje się jasno oświetlony przedmiot , dalej umieszczamy badaną soczewkę na odpowiedniej podstawce, którą można przesuwać wzdłuż ławy. Obraz rzeczywisty ,który daje soczewka , powstaje na ekranie znajdującym się na drugim końcu ławy .

Ogniskową soczewki możemy wyznaczyć poprzez pomiar odległości przedmiotu i obrazu od soczewki .Przesuwamy wzdłuż ławy podstawkę z umieszczoną na niej soczewką skupiającą i szukamy takiego jej położenia ,przy który powstający na ekranie obraz ,powiększony lub zmniejszony ,jest najostrzejszy. Notujemy odległość a przedmiotu od soczewki i odległość b obrazu ,tzn. ekranu od soczewki. Czynność tę powtarzamy kilka razy obliczamy średnie wartości a i b ,po czym obliczamy odległość ogniskową soczewki f na podstawie wzoru wyprowadzonego z równania soczewek zbierających ;

a	10.8	10.7	10.8	11.6	10.8
b	83.5	83.6	84.2	83.4	84.2

a	6.4	6.6	6.5	6.4	6.6
b	45.9	45.7	45.8	45.8	45.8

a	36.4	36.3	36.5	36.5	36.4
b	163.9	164.0	163. 8	164.0	163.8