Ćwiczenie 3 - Przyrząd wirtualny, rezystometr

Cel ćwiczenia: Zapoznanie się z wirtualnym przyrządem pomiarowym zrealizowanym w środowisku LabVIEW. Zastosowanie wirtualnego przyrządu pomiarowego do realizacji pomiarów pośrednich, na przykładzie wirtualnego rezystometru.

Układ pomiarowy:

0x01 graphic

Rezystometr wzorcowy ustawiamy na 10 000 

Tabela 1. Pomiary rezystometrem i przyrządem wirtualnym.

Rn

Rx

u1

u2

Du1

Du2

du1

du2

DRn

DRx

dRn

dRx

V

V

V

V

%

%

%

%

100

100

0,0188

1,8728

0,0003

0,0012

1,6

0,066

5

2

0,05

1,8

200

200

0,0371

1,8547

0,0003

0,0012

0,9

0,066

5

2

0,05

0,97

500

500

0,0902

1,8013

0,0003

0,0012

0,4

0,067

5

2

0,05

0,50

800

800

0,1402

1,7514

0,0004

0,0012

0,3

0,067

5

3

0,05

0,38

1000

1000

0,1721

1,7199

0,0004

0,0012

0,2

0,067

5

3

0,05

0,34

2000

2000

0,3156

1,5771

0,0005

0,0011

0,1

0,069

5

5

0,05

0,26

5000

5000

0,6314

1,2625

0,0006

0,0009

0,1

0,074

5

11

0,05

0,22

8000

8000

0,8421

1,0526

0,0007

0,0008

0,1

0,079

5

17

0,05

0,21

10000

10000

0,9475

0,9473

0,0008

0,0008

0,1

0,082

5

21

0,05

0,21

20000

20000

1,2636

0,6324

0,0009

0,0006

0,1

0,097

5

44

0,05

0,22

50000

50000

1,5800

0,3173

0,0011

0,0005

0,1

0,14

5

1,3E+02

0,05

0,26

100000

100000

1,7242

0,1740

0,0012

0,0004

0,1

0,22

5

3,4E+02

0,05

0,34

Wykres 1. Zależność lnRx(dRx)

0x01 graphic

Ustawiamy po kolei oporniki na dane wartości. Napięcia u1 i u2 mierzymy za pomocą przyrządu wirtualnego (komputera i programu LabVIEW). Z paramtrów nam dostępnych, wiemy, że opornik o rezystancji Rn jest obarczony błędem bezwzględnym 5  Ponieważ:

0x01 graphic
(wzór nr 1)

to:

0x01 graphic

Znane nam są też parametry przyrządów użytych do mierzenia napięć. Błąd bezwzględny wynosi 0,05%rdg + 3dgt. Możemy policzyć więc błąd bezwzględny dla u1. Np. dla u1 = 0,0188 V:

0x01 graphic

Podobnie dla u2, np. dla u2= 1,8728

0x01 graphic

Znając błędy bezwzględne, możemy łatwo policzyć błędy względne, korzystając ze wzoru analogicznego do wzoru nr 1:

0x01 graphic

Np. dla u1=0,0188 V:

0x01 graphic

A dla u2=1,8728:

0x01 graphic

Aby obliczyć błąd względny δRx, należy skorzystać z różniczki zupełnej:

0x01 graphic

Np. dla rezystancji Rx=100  :

0x01 graphic

Mając błąd wzgllędny można łatwo wyliczyć błąd bezwględny, przekształcając wzór nr 1:

0x01 graphic

Tak więc dla Rx = 100 

0x01 graphic

Wnioski: Minimum błędu dla Rx jest w pobliżu wartości Rx równej rezystancji wzorcowej. Im bardziej się oddalamy od tej wartości, tym bardziej wzrasta błąd względny, co obrazuje wykres nr 1.