ZJAWISKO FOTOELEKTRYCZNE-SPRAWOZDANIE(1), Fizyka


We współczesnej nauce i technice szerokie zastosowanie znalazły przetworniki fotoelektryczne- przyrządy optoelektroniczne przetwarzające energię świetlną na energię elektryczną. Działanie ich jest oparte na zewnętrznym lub wewnętrznym zjawisko fotoelektrycznym.

Zjawisko fotoelektryczne, stanowiące bezpośrednie ogniwo między zjawiskami elektrycznymi i optycznymi, polega na wytworzeniu nośników prądu elektrycznego ich zamianie pod wpływem świata padającego na jeden z czynnych elementów obwodu.

Wyróżniamy zjawisko fotoelektryczne zewnętrzne i wewnętrzne (fotoprzewodnictwo) oraz zjawisko fotowoltaiczne (zaworowe). Zewnętrzne zjawisko fotoelektryczne polega na emisji swobodnych elektronów z powierzchni metali pod wpływem padającego promieniowa świetlnego. Wyjaśnienie tego zjawiska jest możliwe wyłącznie na podstawie teorii kwantowej promieniowanie elektromagnetycznego podanej przez Plancka, a rozwiniętej i zastosowanej przez Einsteina.

Do wywołania zjawiska fotoelektrycznego jest potrzebny wkład energii na „wyrwanie” elektronu z metalu, czyli na wykonanie tzw. pracy wyjścia. Praca wyjścia jest to taka ilość energii, jaką musi uzyskać elektron, aby mógł pokonać potencjał powierzchniowy metalu, uniemożliwiający mu opuszczenie tego metalu. Potrzebnej energii dostarcza w tym przypadku kwant promieniowania. Jego działanie jest skuteczne tylko wtedy gdy 0x01 graphic
. Istnieje więc pewna minimalna częstotliwość (progowa) 0x01 graphic
, dla której: 0x01 graphic
.

Jeżeli równość ta jest spełniona to pochłonięty foton w natychmiastowym oddziaływaniu z elektronem metalu powoduje jego emisję. Doświadczenie wykazuje, że zjawisko fotoelektryczne praktycznie nie ma żadnej bezwładności. Każdy z fotonów działa we własnym zakresie. Przy częstotliwości mniejszej od progowej, energie poszczególnych kwantów nie dodają się i nie wytwarzają łącznej porcji energii zdolnej do wywołania fotoemisji.

Jeżeli praca padającego kwantu promieniowania jest większa od pracy wyjścia to nadmiar tej energii jest przekazywany elektronowi, który uzyskuje ją w postaci energii kinetycznej 0x01 graphic
lub 0x01 graphic
stąd maksymalna energia kinetyczna, jaką może uzyskać fotoelektron 0x01 graphic
jest wprost proporcjonalna do częstotliwości padającego promieniowania (powyżej częstotliwości progowej) co jest przedstawione na rysunku.

0x01 graphic

Liczba emitowanych fotoelektronów w jednostce czasu, czyli natężenie prądu fotoelektrycznego jest wprost proporcjonalne do ilości kwantów (o określonej częstotliwości) padających na metal i powodujących fotoefekt, czyli do natężenia światła 0x01 graphic
. Zależność tę przedstawia rysunek.

0x01 graphic

Natężenie fotoprądu w istotny sposób zależy od częstotliwości promieniowania pochłoniętego przez metal, a nie padającego na niego. Z tego względu wprowadzono pojęcie wrażliwości fotoelektrycznej, jako stosunku natężenia fotoprądu do natężenia światła pochłoniętego. Wrażliwość fotoelektryczna stała się podstawą podziału zjawiska fotoelektrycznego na dwa:

  1. normalne zjawisko fotoelektryczne

  2. selektywne zjawisko fotoelektryczne

Zjawisko fotoelektryczne wewnętrzne polega bądź na maleniu rezystancji właściwej półprzewodnika (zjawisko fotoprzewodnictwa), bądź na samoistnej polaryzacji złącza p-n, sprawiając, że staje się ono źródłem siły elektromotorycznej (zjawisko fotowoltaiczne)

Jeżeli na półprzewodnik pada foton o energii 0x01 graphic
większej od energii wiązania kowalencyjnego, czyli energii określającej szerokość pasma wzbronionego, to powoduje on generację pary elektron-dziura. W ten sposób pod wpływem oświetlenia następuje wzrost koncentracji nośników ładunku w półprzewodniku i związany z tym wzrost przewodności (konduktywność).

Przewodniki fotoelektryczne oparte na zjawisku fotoelektrycznym wewnętrznym dzielą się na dwa rodzaje:

  1. Przewodniki fotoelektryczne wykonane z jednorodnego półprzewodnika w postaci rezystora, tzw. fotorezystory. Jeśli nośnik o ładunku elementarnym q jest unoszony w polu elektrycznym warstwy samoistnej z prędkością v, to w obwodzie zewnętrznym fotorezystora popłynie prąd o natężeniu 0x01 graphic
    gdzie d- grubość obszaru samoistnego.

Jeżeli strumień światła o mocy P (0x01 graphic
fotonów w jednostce czasu) generuje nośnik ze sprawnością kwantową, to w obwodzie detektora popłynie prąd o średniej wartości 0x01 graphic
gdzie -0x01 graphic
stosunek liczby generowanych nośników prądu do całkowitej liczby padających fotonów.

Grubość fotorezystora powinna być tak dobrana, aby padające światło było skutecznie pochłaniane, wtedy kwantowa przemiany energii promieniowania na energię elektryczną będzie największa.

  1. Przewodniki fotoelektryczne z warstwą zaporową tzw. fotodiody i fototranzystory. Tego rodzaju przetworniki mogą działać w dwojaki sposób:

- pod wpływem strumienia fotonów powstaje w warstwie zaporowej siła elektromotoryczna, a więc przetwornik zmienia energię padającego promieniowania na energię elektryczną;

- strumień fotonów zmienia koncentrację nośników mniejszościowych, co przy polaryzacji złącza w kierunku zaporowym prowadzi do wzrostu natężenia prądu w obwodzie.

Energia padających fotonów nie może być w przypadku tego rodzaju przetworników fotoelektrycznych mniejsza od energii określającej szerokość strefy wzbronionej 0x01 graphic
tzn. 0x01 graphic
stąd 0x01 graphic

Do tej grupy przetworników zaliczamy:

- fotodiody spolaryzowane w kierunku zaporowym

- fotodiody lawinowe

- fototranzystory, w których strumień fotonów w obszarze bazy zwiększa liczę nośników mniejszościowych.

Czułość całkowitą C przetwornika fotoelektrycznego definiuje się jako stosunek natężenia 0x01 graphic
prądu fotoelektrycznego do wielkości strumienia światła białego 0x01 graphic
pochłoniętego przez powierzchnię światłoczułą S tego przetwornika 0x01 graphic
.

W zależności od potrzeb wykorzystuje się różne parametry przetwornika fotoelektrycznego. fotoelektrycznego ćwiczeniu wyznacza się następujące charakterystyki:

1) charakterystykę widmową przetwornika fotoelektrycznego, zdefiniowaną jako zależność natężenia fotoprądu 0x01 graphic
od długości fali świetlnej 0x01 graphic
, przy stałym strumieniu 0x01 graphic
i stałym napięciu U zasilającym przetwornik 0x01 graphic

  1. charakterystykę świetlną przetwornika, określoną jako zależność natężenia fotoprądu 0x01 graphic
    od natężenia strumienia świetlnego 0x01 graphic
    przy długości fali w maksimum czułości i stałym napięciu U doprowadzonym do przetwornika 0x01 graphic
    .

  2. charakterystykę statyczną przetwornika, określoną jako zależność natężenia fotoprądu 0x01 graphic
    od wielkości napięcia U przyłożonego do elektrod zewnętrznych przetwornika, przy stałym strumieniu świetlnym 0x01 graphic
    i przy 0x01 graphic
    rozkładu widmowego. 0x01 graphic



Wyszukiwarka

Podobne podstrony:
ZJAWISKO FOTOELEKTRYCZNE-SPRAWOZDANIE, Fizyka
Wyznaczanie stałej Planca z wykorzystaniem zjawiska fotoelektrycznego, Sprawozdania
Badanie zjawiska fotoelektrycznego - Ania, Fizyka
Zjawisko Halla, Sprawozdania - Fizyka
Zjawisko fotoelektryczne wewnętrzne. Wyznaczanie charakterystyki fotooporu, Prz inf 2013, I Semestr
Zjawisko fotoelektryczne, Studia, Semestr 1, Fizyka, Sprawozdania
cw.91 - Badanie zewn©trznego zjawiska fotoelektrycznego, EDUCATION, PWR, FizykaLab
Zjawisko załamania światła. Współczynnik załamania, Sprawozdania - Fizyka
sprawka fizyka, 220-Wyznaczanie stałej Plancka i pracy wyjścia na podstawie zjawiska fotoelektryczne
Zjawisko dysocjacji elektrolitycznej, Sprawozdania - Fizyka
Zjawisko fotoelektryczne z wykresami, Weterynaria Lublin, Biofizyka , fizyka - od Bejcy, Elektryczno
sprawka fizyka, Wyznaczanie stałej Plancka i pracy wyjścia na podstawie zjawiska fotoelektrycznego.,
sprawka fizyka ~$0 Wyznaczanie stałej Plancka i pracy wyjścia na podstawie zjawiska fotoelektr
Zjawisko fotoelektryczne wewnętrzne. Wyznaczanie charakterystyki fotoo, Prz inf 2013, I Semestr Info
ZJAWISKO FOTOELEKTRYCZNE, Mechanika i Budowa Maszyn PWR MiBM, Semestr I, Fizyka, fiza
ZEWNĘTRZNE ZJAWISKO FOTOELEKTRYCZNE, Weterynaria Lublin, Biofizyka , fizyka - od Bejcy, Elektryczn
Badanie zjawiska fotoelektrycznego, Fizyka
Zjawisko fotoelektryczne, Fizyka

więcej podobnych podstron