cej niż 2-3 osób lub też pomocy lekarza weterynarii (cięcie cesarskie, embriotomia) Ciężkie porody są przyczyną kilkuprocentowej śmiertelności cieląt Wobec stwierdza ma wpływu samca na wielkość płodu, co ma szczególne znaczenie u pierwiastek, na leży przy doborze hodowlanym uwzględnić moment doboru buhajów dla unasienniania pierwistek
Postępowanie z samicą po porodzie Matce należy zapewnić spokój oraz warunki w których nie dochodzi do zbytniego ochładzania organizmu W' kilka godzin po poro dzie należy podawać wodę lub pójło do picia. Zbadać wymię i strzyki i dosadzić noworod ka do ssan-a Okolice krzyża kończyn i boki rozciera się wiechciem Skórę zadu nale zy dezynfekować az do ustana wydzielin porodowych W tym czasie należy zwracac uwagę na częstą zmianę ściółki na stanowiskach.
Postępowanie z noworodkiem Zasadniczymi czynnościami jakie należy wykonać przy noworodku są a) uwolnienie jego dróg oddechowych od śluzu, b) podwiązanie pępowiny, c) osuszenie skóry, d) napojenie siarą lub dosadzeme do matki Niektóre noworodki me wykazują chęci do ssania (z różnych przyczyn) dlatego należy dopilnować pobrania pokarmu aby uniknąć objawów zespołu „zimno-głód".
Do częstych zaburzeń związanych, z porodem należy, zatrzymanie pozyska, zalega me poporodowe porażenie poporodowe acetonemia zakażenie poporodowe czy wypadnięcie macicy.
Sprzęt i materiał do ćwiczeń fantom cielęcia, sprzęt położniczy zestaw przeźroczy do demonstrowania ustawienia płodu w czasie porodu film Pomoc przy porodzie u krów”
1 Scharakteryzuj okresy porodu
2. Podaj pojęcia określające położenie płodu w macicy
3. Przeprowadzić (z omówieniem) pomoc porodową z użyciem fantomu cielęcia, korzystając z informacji podanych na filmie
Czynniki środowiska hodowlanego wywołują w organizmie szereg reakcji
Organizm , * środowisko
etołogicznych stresowych adaptacyjnych aklimatyzacyjnych chorobowych
(zmiany w zacho- (ekointegracyj-
waniu) nych)
Reakcja zwierząt na czynniki środowiska oraz występowanie chorób (głównie niezarażliwych) jest miarą dyspropcrqi między wymaganiami organizmu a układem czynników środowiskowych W warunkach intensywnej hodowli rozwija się u zwierząt ■i .if«Q schorzeń zwanych chorobami hodowlanymi (wieloczynnikowyml, środowi* Nowymi, produkcyjnymi, technopatiami lub leż chorobami wywoływanymi przez człowieka MMD (men madę deseases).
I )o chorób hodowlanych należą m in : mastitis (zapalenia wymion), zanokcica (scho-• ronin racic) jałowość (przejściowe obniżenie płodności), zaburzenia metaboliczne, •n/i>oiyczne zakaźne odoskrzelowe zapalenie płuc - ezozp, grzybice. Zespół - MM A A.my też coliform mastitis (zespół objawów zapalenia macicy, wymienia i obniżonej
i indukcji mloka)
i iiyiena zwierząt (zoohigiena) zajmuje się przede wszystkim kształtowaniem i ochro-mij środowiska hodowlanego, a przez to także i wiejskiego, w celu zabezpieczenia Mrowta i podniesienia wydajności zwierząt oraz w celu pośredniego współdziałaniu w ochronie zdrowia ludzi głównie przez zabezpieczenie produkcji pełnowarto-- "wych surowców żywnościowych zwierzęcego pochodzenia (Janowski 1978) IHdtngo tez ochrona zdrowia zwierząt wymaga tak wielu zabiegów prewencyjnych, j.infllaktycznych i metafilaktycznych.
Róg kopyt i racic stanowi naturalną ochronę dolnej części kończyn W warunkach n-iiiiinlnych zachowana jest równowaga między narastaniem a ścieraniem rogu kopytowego i racicowego. W warunkach intensywnego chowu i hodowli zwierząt gospodar-u h ochrona dolnej części kończyn (kopyt i racic) przed schorzeniami, w tym przed nadmiernym narastaniem lub ścieraniem rogu, nabrała istotnego znaczenia gospodarczego Schorzenia kopyt i racic są powodem istotnego wzrostu (kilkunastoprocentowego) Ifukowanta zwierząt w hodowli wielkostadnej /wiorzęta chore tracą zdolność roboczą produkują mniej mleka, mięsa i wełny są mmoj płodne. Nadto istnieje związek między schorzeniem racic a nasilaniem się scho-'/«»ń wymion i narządu rodnego.
/iiHadmczym warunkiem starannej pielęgnaqi kopyt i racic jest takie przycinanie "*ou oraz kucie (stosownie do postawy) aby zachowana została oś pęcinowo-kopyto-v.« lub pęcinowo-racicowa (ryc.20)
'wiorzęta powinny zażywać aktywnego ruchu, który przyczynia się do wydatnej "u. haniki kopyt i racic (ryc 21) i związanej z tym lepszym zaopatrzeniem w krew two-
irywn kopytowego.
"c 20 Oś pęcinowo-kopytowa i iej załamania (Szc/udtowski 1948)
Ryc 21. Zmiany w puszcze rogowej na skutek mechaniki kopyta
a) nieruchoma jest strefa II, b) obniżenie wysokości puszki rogowej w okolicy strefy I i II (Szczudłowski 1948).