MATURA Z NOWĄ ERĄ
9
W skrócie
• Nowa formuła egzaminu
• Przykładowe zadanie maturalne
z komentarzem.
Za każdym razem zdający jest proszony o wykorzystanie w swojej wypowiedzi kontekstów interpretacyjnych. W wypadku tekstu ikonicznego lub dotyczącego wiedzy o języku uczeń powinien przywołać konteksty literackie, przy czym może odwotywać się również do utworów spoza listy lektur. Jeśli podstawę dla formułowania wypowiedzi stanowi tekst literacki, przywołane przykłady są najczęściej dowolnie wybranymi przez maturzystę tekstami kultury.
Podstawowym wymaganiem postawionym przed zdającym w ustnej części egzaminu maturalnego zjęzyka polskiego jest opracowanie ad hoc dłuższej wypowiedzi monologowej na określony temat (wskazany w wylosowanym poleceniu) w związku z dołączonym do zadania tekstem kultury. Budowana wypowiedź powinna być zgodna z zasadami logiki, retoryki i poprawności językowej.
Tekst kultury, stanowiący dla ucznia inspirację do przygotowania wypowiedzi, może mieć charakter:
• literacki - być utworem lirycznym, epickim lub dramatycznym;
• ikoniczny - być reklamą, plakatem filmowym bądź teatralnym, instalacją przestrzenną, rzeźbą, obrazem, obiektem architektonicznym;
• językowy - być artykułem popularnonaukowym z zakresu wiedzy o języku.
Za każdym razem zdający jest proszony o wykorzystanie w swojej wypowiedzi kontekstów interpretacyjnych. W wypadku tekstu ikonicznego lub dotyczącego wiedzy o języku uczeń powinien przywołać konteksty literackie, przy czym może odwoływać się również do utworów spoza listy lektur. Jeśli podstawę dla formułowania wypowiedzi stanowi tekst literacki, przy w ołane przy kłady są najczęściej dowolnie wybranymi tekstami kultury.
Ustny egzamin maturalny z języka polskiego sprawdza szereg umiejętności złożonych -wymaga bowiem od ucznia:
• odniesienia się do polecenia związanego z dołączonym tekstem kultury,
• rozumienia tekstu stanowiącego podstawę budowanej wypowiedzi,
• analizy i interpretacji dołączonego tekstu kultury' pod kątem problemu wskazanego w poleceniu,
• umiejętnego odwołania się do innych tekstów' kultury i problemów1, które łączą się z tematem wypowiedzi,
• prezentowania sfunkcjonalizowanej (nie odtwórczej) wJedzy o języku, kulturze i literaturze,
• opracowania wy powiedzi poprawnej pod względem kompozycyjnym i językowo--stylistycznym,
• umiejętności retorycznych,
• przestrzegania zasad kultury żywego slow'a. Za egzamin maturalny w części ustnej abiturient może uzyskać maksymalnie 40 punktów. Punkty rozdzielone są następująco:
• 16 punktów przyznaje się za w'artość merytoryczną wypowiedzi monologowej, co stanowi 40% wszystkich punktów możliwych do zdobycia,
• 8 punktów otrzymuje się za organizację wypowiedzi monologowej, co stanowi 20% ogólnej punktacji,
• 8 punktów przypada za meritum wypowiedzi monologowej i przestrzeganie zasad uczestnictwa w rozmowie, a to kolejne 20% całej oceny,
• 8 punktów zdobywa się za styl i język obu wypowiedzi (monologowej i dialogowej), to również 20% ogólnej punktacji.
W zaproponow'anych kryteriach oceniania zwraca mvagę zrównoważony podział oceny, w której w równym stopniu bierze się pod uwagę poprawność merytoryczną wypowiedzi i jej kompozycję - retoryczną organizację (formułowanie tezy', argumentów, wniosków),