plik

TEMAT NUMERU

Format

1/2008

Budowanie domowej sieci

Sieci bezprzewodowe wykorzystują fale

radiowe o określonych częstotliwościach.

Oznacza to, że dwie sieci o tej samej częstotli-

wości będą się wzajemnie zakłócać. Są dwa roz-

wiązania tego problemu. W sekcji

na-

leży przejść do ustawień

i – jeśli to

możliwe – ustawić automatyczny wybór kanału,

czyli opcję

zmienić na



Natomiast jeśli router nie daje możliwości auto-

matycznej konﬁ guracji kanału, trzeba sprawdzić,

z jakich kanałów korzystają sąsiednie sieci Wi-Fi

(polecamy artykuł na naszym krążku CD) i usta-

wić kanał własnej sieci w taki sposób, by nie

kolidował z innymi sieciami, a ponadto był od

nich „jak najdalej”. Zalecany jest odstęp przy-

najmniej dwóch kanałów, tzn. jeżeli jakaś sieć

w pobliżu pracuje na kanale 5, twoja może pra-

cować na kanale 1, 2, 8, 9, 10 itd. (z pominięciem

kanałów w okolicach numeru 5).

Podczas pierwszych eksperymentów z sie-

cią pewnie wielokrotnie się okaże, że za-

brnąłeś w ślepą uliczkę i nie wiesz, jak dostać

się do programu konﬁ guracyjnego lub wyłączyć

jakieś funkcje. Sposobem na to jest przywróce-

nie konﬁ guracji fabrycznej. Zazwyczaj wystarczy

wcisnąć na klika sekund

przycisk z tyłu obudowy

routera



Jeśli to nie pomaga, sprawdź

w instrukcji, jak przeprowadza się reset twojego

sprzętu i wykonaj go.

Wspólne zasoby



System Windows posługuje się kilkoma mechani-

zmami, które mają ułatwić wspólne użytkowanie

zasobów w małych sieciach lokalnych. Jest to

m.in. protokół

NetBEUI



60>13

, który właściwie

nie wymaga żadnej konﬁ guracji kart sieciowych,

nawet nadawania im adresów IP (choć we współ-

czesnych systemach i tak odbywa się to automa-

tycznie). Zamiast adresów protokół ten posługuje

się nazwami komputerów, a w celu utrzymania

porządku w sieci dodatkowo komputery mogą

należeć do różnych grup roboczych.

Jednak oprócz ułatwień pojawiają się także

utrudnienia. Należy do nich np. zapora ogniowa

wbudowana w Windows, czy też ograniczenia

dostępu do danych na poziomie użytkownika.

Oto kilka kroków do wykonania, by sieć działała

sprawnie.

Komputery i grupy robocze

Nasze komputery domowe będą się bez prze-

szkód „widziały” w sieci, jeśli się znajdą w tej

samej tzw. grupie roboczej. Oczywiście najlepiej,

jeśli również znajdą się w tej samej podsieci (będą

miały ustawione podobne adresy IP i wspólną

tzw. maskę podsieci), ale o to już zadba router,

który każdemu komputerowi automatycznie przy-

dzieli odpowiedni adres.

Kliknij

. Prawym klawiszem myszy

kliknij

, a następnie z menu

kontekstowego wybierz opcję

W oknie

przejdź do za-

kładki

i kliknij przycisk

W kolejnym oknie

wpisz dla każdego komputera czytelną,

niepowtarzalną nazwę

(np. imię użytkownika,

do którego urządzenie

należy), a w polu



wpisz wspólną nazwę

dla wszystkich kompu-

terów (w naszym przykładzie

PCFORMAT

Zatwierdź zmiany, klikając

w obu

oknach. By komputer znalazł się w nowej

grupie roboczej, konieczny jest restart systemu.

Konta użytkowników

Nie zawsze jest wskazane, by wszyscy użytkow-

nicy sieci mieli dostęp do wszystkich jej zasobów,

a tym bardziej mogli modyﬁ kować, czy nawet

usuwać, pliki lub całe katalogi. Można więc po-

Niezbędna konfiguracja komputerów

służyć się mechanizmami kontroli dostępu: za-

łożyć w każdym systemie konta wszystkim do-

mownikom, by później nadać im odpowiednie

uprawnienia. Przyda się to np. podczas korzy-

stania z dysków sieciowych, o którym piszemy

w dalszej części artykułu.

Kliknij

i otwórz

Dwukrotnie kliknij

W oknie

kliknij opcję

W kolejnym oknie wpisz nową nazwę użyt-

kownika (najlepiej po prostu imię), następ-

nie kliknij

W następnym oknie wybierz

i kliknij przycisk

. Ogranicze-

nie uprawnień dla konta wynika z bezpieczeń-

stwa – generalnie korzystanie z konta admini-

stratora nie jest zalecane.

Po utworzeniu konta wrócisz do głównego

okna

. Kliknij w nim

utworzone na nowo konto, a następnie wybierz

opcję

Wykorzystanie w domu routera, czy

też ogólnie sieci komputerowej, po-

zwala nie tylko na wspólne przeglą-

danie internetu na kilku kompute-

rach. Podstawową usługą w sieciach

lokalnych jest udostępnianie plików

i drukarek. Zapewnia to każdy sys-

tem Windows. By mechanizm ten

sprawnie działał, konieczna jest nie-

wielka konﬁ guracja ustawień sie-

ciowych wszystkich systemów (lub

kontrola tej konﬁ guracji).

W celu wspólnego korzystania

z zasobów dyskowych i drukarek

można też użyć bardziej wyspecja-

lizowanych urządzeń. W sprzedaży

są oferowane dyski sieciowe, które

można podłączyć bezpośrednio do

routera. Po krótkiej konﬁ guracji są

one dostępne ze wszystkich kom-

puterów w sieci lokalnej, a nawet

w internecie. Ważne jest to, że ża-

den z komputerów nie musi być cały

czas włączony, ponieważ wszyst-

kie wspólne pliki użytkowników

mogą znajdować się na dysku sie-

ciowym.

Zresztą podobnie jest z drukar-

kami. Ich udostępnianie nie musi

być zadaniem systemu Windows.

Może to robić specjalizowany ser-

wer druku (tzw. printserwer). Poka-

żemy kilka przykładów korzystania

z takich wspólnych zasobów.

1+2_temat numeru.indd 52

2007-11-23 18:06:53

Certyfikacja PitStop - Wydawnictwo BAUER

W systemie Windows XP Professional konta

użytkowników można zakładać znacznie szyb-

ciej w oknie

. Wy-

starczy na pustym polu okna kliknąć

prawym

klawiszem myszy, z menu kontekstowego wybrać

, a w nowo otwartym oknie wpi-

sać jego nazwę i hasło. Warto też wyłączyć opcję

i zaznaczyć opcję

. Na-

stępnie trzeba kliknąć przycisk

, by konto

zostało założone. Wszystkie pola w oknie zostaną wy-

czyszczone, by można było dodać kolejne konto.

Budowanie domowej sieci

adres IP

numer pozwalający na

identyfikację komputera

lub innego urządzenia w

sieci komputerowej, w in-

ternecie wykorzystywane

są tzw. adresy publiczne,

w sieciach lokalnych

często adresy prywatne

(z innego zakresu)

VPI/VCI

ang. Virtual Path Identi-

fier oraz Virtual Channel

Identifier, parametry po-

zwalające na zestawienie

wielu połączeń za po-

mocą jednego łącza, np.

dla Neostrady VPI/VCI to

0/35, dla Net24 (Netia)

8/35 itd.

enkapsulacja

w przypadku sieci

komputerowych jest to

umieszczanie pakietów

z wyższej warstwy siecio-

wej (np. TCP/IP) w pakie-

tach niższej warstwy (np.

ramkach Ethernet), by

było możliwe ich przesła-

nie przez sieć

SSID

ang. Service Set Iden-

tifier – ciąg o maks.

długości znaków, identyfi-

kujący sieć bezprzewodo-

wą; aby różne urządzenia

mogły komunikować się

drogą radiową, muszą

mieć ustawiony ten sam

identyfikator SSID

Słownik: trudne terminy

Wymyśl hasło dla użytkownika i wpisz je

w dwóch polach tekstowych:

Następnie kliknij przycisk

Tworzenie kont powtórz dla wszystkich

osób, a także wszystkich komputerów w domu,

by każda osoba miała na każdym komputerze

swoje konto. To najlepszy i najprostszy sposób,

by zapewnić jakąkolwiek kontrolę dostępu do

zasobów sieciowych.

Wyłączenie zabezpieczeń

Windows XP z pakietem poprawek Service Pack

2 ma automatycznie włączaną zaporę ogniową,

która może uniemożliwić swobodną wymianę

danych w sieci domowej. Można ją jednak wy-

łączyć, bo sam router stanowi dobrą ochronę

przed zagrożeniami z internetu.

Kliknij

. Otwórz

i dwukrotnie kliknij

W zależności od tego, z jakiej sieci korzysta

dany komputer, kliknij prawym klawiszem

lub

i z menu wybierz opcję

Przejdź do zakładki

i w sekcji

kliknij

W oknie

zaznacz

opcję

(mimo że nie jest to zale-

cane przez producenta systemu), a następnie

zatwierdź, klikając

Jeżeli zdecydowanie nie chcesz wyłączać

zapory, pomiń ostatni krok. Zamiast tego

przejdź do zakładki

i zaznacz opcję

. Kliknij

, by

zatwierdzić zmiany. Teraz wymiana plików mię-

dzy komputerami powinna się odbywać bez

problemu.



Konta w Windows XP Professional



Udostępnianie plików

między systemami i urządzeniami

Możliwości udostępniania danych w sieciach lo-

kalnych są bardzo duże. Zapewniają to już nie

tylko mechanizmy wbudowane w Windows, ale

także sieciowe pamięci masowe określane mia-

nem Network Attached Storage, które jeszcze

kilka lat temu były zarezerwowane tylko dla

firm. Pomysłowość producentów sprzętu siecio-

wego nie zna granic, bo nawet niedrogie routery

mogą udostępniać zasoby dyskowe, jeżeli do ich

portu USB podłączy się dysk przenośny lub pa-

mięć flash. Oto kilka przykładów wykorzystania

takich ciekawych urządzeń.

Udostępnianie w Windows

Oczywiście najprostszym przypadkiem wspól-

nego korzystania z plików jest udostępnienie

własnych zasobów dyskowych innym użytkow-

nikom sieci. Dzięki temu, że komputery domo-

we są w tej samej grupie roboczej, korzystanie

z nich jest niezwykle łatwe.

Prawym klawiszem myszy kliknij folder,

który chcesz udostępnić. Z menu kontek-

stowego wybierz

Windows XP uniemożliwia udostępnienie

zasobów niedoświadczonym użytkowni-

kom, więc kliknij

W kolejnym oknie, które ma ostrzec użyt-

kownika przed niebezpieczeństwem, klik-

nij

Teraz wrócisz do okna

dla fol-

deru, który chcesz udostępnić innym użyt-

1+2_temat numeru.indd 53

2007-11-23 18:07:03

Certyfikacja PitStop - Wydawnictwo BAUER

TEMAT NUMERU

Format

1/2008

kownikom. Zaznacz opcję

i w polu

wpisz nazwę, pod jaką dany folder ma być wi-

dziany z innych komputerów, np.

Wspolne

Jeśli chcesz, by inni mieli możliwość mo-

dyfikowania twoich zasobów (np. dodawa-

nia nowych plików), zaznacz opcję:

Następnie kliknij

, by zatwierdzić wszyst-

kie zmiany. Od tej pory z udostępnionego fol-

deru mogą korzystać inni użytkowni-

cy sieci lokalnej. Informuje o tym nowa

ikona udostępnianego folderu

Udostępnianie przez NAS

Ponad 20 lat temu powstała idea Network Atta-

ched Storage (w skrócie NAS) – dysków podłą-

czanych bezpośrednio do sieci lokalnej, z których

użytkownicy mogliby korzystać bez ograniczeń,

przechowując na nich swoje pliki. Dopiero teraz

ceny dysków i technologii sieciowych tak spadły

(od 500 zł za urządzenie 320 GB), że każdy może

mieć w domu taką pamięć. Idea NAS polega na

tym, że każdy dysk twardy (lub macierz) dyspo-

nuje swoim serwerem plików i jest niezależnym

urządzeniem. Jest widziany przez komputery

w sieci jak kolejny pecet udostępniający zaso-

by, tyle że nie jest to pecet, a praktycznie dysk

twardy z odpowiednim oprogramowaniem. Część

jego możliwości pokażemy na przykładzie WD

Caviar External My Book World Edition.

Dyski sieciowe z założenia są urządzeniami

typu „podłącz i pracuj”. Wystarczy więc po-

łączyć takie urządzenie kablem Ethernet z domo-

wym routerem, a następnie włączyć zasilanie.

Dysk sieciowy jest gotowy do pracy po

kilkunastu lub kilkudziesięciu sekundach.

Warto jednak poprawić nieco jego konfigurację,

co można zrobić przez dowolną przeglądarkę

internetową. By to wykonać, trzeba „dotrzeć” do

programu konfiguracyjnego dysku, a wcześniej

poznać jego adres IP. Jeśli w instrukcji obsługi

nie ma informacji, jak to zrobić, warto skorzystać

z możliwości routera. Przykładowo, w routerze

Asus wystarczy przejść do sekcji

, a na-

stępnie kliknąć

. W ten sposób natychmiast

sprawdzisz, jaki adres IP ma dysk sieciowy

W pasku adresowym przeglądarki interneto-

wej wpisz adres IP dysku sieciowego. Powi-

nien się pojawić jego interfejs konfiguracyjny:

Kliknij zakładkę

, by zmienić

podstawowe ustawienia dysku. W przypad-

ku dysków Western Digital w tym momencie

pojawia się okno logowania, w którym należy

wprowadzić fabryczną nazwę użytkownika oraz

hasło (według instrukcji obsługi dysku jest to

odpowiednio

admin

oraz

123 456

Po zalogowaniu pojawi się okno z różnymi

ustawieniami, w którym przede wszystkim

należy kliknąć

. W ko-

lejnym otwartym oknie, w polu

wpisz taką samą nazwę grupy roboczej, do jakiej

należą wszystkie twoje komputery domowe (patrz

krok

warsztatu „Komputery i grupy robocze”,

52). W naszym przypadku jest to

PCFORMAT

Kliknij

, by zatwierdzić tę zmianę.

Od tej pory urządzenie powinno być widoczne

w sieci w naszej grupie roboczej. Ponieważ w kon-

figuracji fabrycznej udostępnia jeden folder, w do-

datku wspólny dla wszystkich użytkowników,

można pokusić się o jego krótką konfigurację.

Konta i udziały sieciowe

W programie konfiguracyjnym dysku My

Book przejdź do zakładki

, a na-

stępnie kliknij

. Funkcja ta po-

zwala stworzyć różne konta użytkowników, któ-

rym można przypisywać różne uprawnienia do

zasobów sieciowych (analogicznie jak w Win-

dows).

By dodać pierwsze konto użytkownika, klik-

nij przycisk

W kolejnym oknie, w polu

wpisz jego nazwę, a w polach

oraz

podaj hasło (oczywiście

najlepiej, jeśli jest ono takie samo, jakie podałeś

w kontach stworzonych w Windows – patrz

krok

warsztatu „Konta użytkowników”,

53).

W tym samym oknie możesz określić, jakie

uprawnienia do istniejących zasobów będzie miał

nowy użytkownik (to pełny dostęp, możliwość

odczytu poszczególnych zasobów lub całkowity

brak dostępu):

Kliknij

– konto zostanie utworzone.

W taki sam sposób możesz stworzyć konta dla

kilku osób, nadając im różne uprawnienia.

Jeden dysk sieciowy może zawierać różne

zasoby, do których poszczególne osoby

będą miały różne uprawnienia. By stworzyć nowy

folder, ponownie kliknij zakładkę

a w niej

W nowo otwartym oknie kliknij przycisk

W kolejnym oknie kreatora, w polu

wpisz nazwę fol-

dera, następnie kliknij

. Również

w dwóch następnych oknach kliknij

W następnym oknie dotyczącym zabezpie-

czeń będziesz miał możliwość ustawienia

uprawnień do nowo tworzonego foldera:

W tym przypadku tylko użytkownik

andrzej

możliwość odczytu danych oraz ich zapisu do

foldera, a wszyscy pozostali mają uprawnienia

tylko do odczytu. Kliknij

W ostatnim oknie kreatora kliknij przycisk

, by utworzyć folder

sieciowy.

Udostępnianie przez router

Niektóre routery mają na tyle bogaty zestaw

funkcji, że w sieci nie jest potrzebny żaden dysk

sieciowy. Wystarczy choćby dysk USB lub pamięć

USB flash, którą można podłączyć bezpośrednio

do portu USB routera. W ten sposób pliki stają

się łatwo dostępne dla wszystkich domowników.

Jednym z routerów o takich funkcjach jest Asus

WL-500 W.

Podłącz dysk USB do portu USB ulokowa-

nego w tylnej części routera.

Po zalogowaniu się do programu konfigu-

racyjnego routera kliknij

a następnie

Wpisz nazwę grupy roboczej wspólną dla

wszystkich komputerów w polu

Możesz również w polu

wpisać

nową nazwę urządzenia. Następnie kliknij przy-

cisk

W kolejnym oknie pojawi się jeszcze jeden

przycisk

. Jego kliknięcie spo-

woduje zapisanie zmian i uruchomienie routera

z nowymi ustawieniami. Po chwili możliwe bę-

dzie korzystanie z udostępnionych przez niego

zasobów.

Korzystanie

z udostępnionych zasobów

Wiemy już, że pliki mogą być udostępnianie przez

komputer z systemem Windows, dysk sieciowy

lub nawet router. Do danych można się dostać

na kilka sposobów, znając nazwę urządzenia je

udostępniającego lub jego adres IP.

Kliknij menu

, a następnie opcję

Jeśli wszystkie urządzenia są w tej samej

grupie roboczej, w oknie Eksploratora Win-

dows pojawi się lista wszystkich udostępnionych

folderów.

Budowanie domowej sieci

1+2_temat numeru.indd 54

2007-11-23 18:07:16

Certyfikacja PitStop - Wydawnictwo BAUER

TEMAT NUMERU

Format

1/2008

Gdy klikniesz

pojawi się lista

wszystkich komputerów i innych urządzeń udo-

stępniających pliki:

Możesz dwukrotnie kliknąć każdy z nich, by

zobaczyć udostępnione zasoby.

W dowolnym momencie, w pasku adreso-

wym Eksploratora Windows lub Internet

Explorera, możesz wpisać adres w postaci

UNC

60>14

, na przykład

\\MyBookWorld

. Pojawi się

lista zasobów udostępnianych przez komputer

(u nas dysk sieciowy) o takiej nazwie.

W nieco większych sieciach (np. osiedlo-

wych, w których panuje pewien bałagan)

mogą wystąpić problemy z rozpoznaniem urzą-

dzeń po ich nazwach. Wtedy można się dostać

do udostępnionych zasobów przez adres IP, na

przykład

\\192.168.1.3

Warto zamapować sobie folder sieciowy,

by przez system był widoczny jako dysk

lokalny. W tym celu w oknie

kliknij prawym klawiszem myszy wybrany folder,

a następnie z menu kontekstowego wybierz



W oknie, które się pojawi, z listy

wybierz literę dysku, pod którą w two-

im systemie ma być dostępny folder sieciowy.

Jeżeli ma być dostępny nawet po wyłączeniu

i ponownym włączeniu systemu, zaznacz pole

. Kliknij

, by za-

twierdzić mapowanie dysku.

Warto przy tym dodać, że każdy użytkownik

będzie miał taki dostęp do plików, jaki został

ustawiony podczas udostępniania wszystkich

zasobów. Na przykład, jeśli jesteś zalogowany

jako użytkownik o nazwie

andrzej

, a wszystkie

zasoby były ustawione dla tego użytkownika

jedynie do odczytu, będziesz miał możliwość

przeglądania zasobów, ale nie ich usuwania czy

modyfikowania.



Udostępnianie drukarek w sieci lokalnej

Udostępnianie i wspólne korzystanie z druka-

rek przez użytkowników w sieci zależy od tych

samych mechanizmów, które służą do udostęp-

niania plików. Sposób postępowania jest więc

bardzo podobny.

Drukarki w Windows

Jeśli masz drukarkę podłączoną do swojego kom-

putera, wystarczy kilka kliknięć, by mogli z niej

korzystać inni domownicy.

Kliknij menu

, a następnie opcję

W oknie

kliknij prawym

klawiszem myszy drukarkę, którą chcesz

udostępnić innym, a następnie z menu kontek-

stowego wybierz polecenie

W oknie, które się otworzy, zaznacz opcję

. W polu

wpisz nazwę (lub ewentualnie pozostaw nazwę

domyślną). Kliknij

Na drugim komputerze, w pasku adreso-

wym Eksploratora Windows wpisz nazwę

komputera (w formacie UNC), który udostępnia

drukarkę (np.

\\Benq-R53EG

Na liście udostępnionych zasobów oprócz

folderów powinna się pojawić także udo-

stępniona drukarka

Kliknij na niej prawym klawiszem myszy i z menu

kontekstowego wybierz

. Jeśli na twoim

komputerze jest taki sam system jak na tym,

który udostępnia drukarkę (prawie pewne, że to

Windows XP), nie będziesz musiał instalować

żadnych sterowników – zostaną automatycznie

pobrane z drugiego komputera.

Drukarki przez router

Wiele routerów ma porty USB i może pełnić funk-

cję serwera druku (czyli inaczej printserwera). Do

gniazda USB można podłączyć niemal dowolną

drukarkę i udostępnić ją wszystkim domownikom.

Jednak proces jest nieco inny niż w przypadku

udostępniania drukarki w Windows. Pokażemy

to na przykładzie routera Asus WL-600g.

Podłącz drukarkę do portu USB routera,

włącz też jej zasilanie. Drukarka jest auto-

matycznie udostępniana, o czym świadczy infor-

macja w programie konfiguracyjnym routera:

W systemie, w którym chcesz korzystać

z drukarki, kliknij

, a następnie

opcję

W nowo otwartym oknie kliknij polecenie

W kreatorze dodawania drukarki kliknij

, a w następnym oknie wyłącz

opcję

i ponownie kliknij

W kolejnym oknie kreatora wybierz

opcję

i z listy wybierz

Kliknij przycisk

Teraz pojawi się kreator dodawania portu

dla drukarki. W pierwszym oknie kreatora

kliknij

. W drugim, w polu

wpisz adres IP twojego routera, np.

192.168.1.1

i ponownie kliknij

W kolejnym oknie dodawania wybierz opcję

, a następnie kliknij przycisk

. Gdy pojawi się okno:

zmień ustawienia zgodnie z instrukcją obsługi

routera. W naszym przykładzie protokół RAW

oraz nazwa kolejki LPRServer. Zatwierdź zmia-

ny, klikając

Pracę kreatora zakończysz, klikając w kolej-

nych oknach przycisk

, a następnie

przycisk

. Niestety, na razie jest zainsta-

lowany tylko port drukarki, a nie sama drukarka.

Gdy ponownie pojawi się okno:

wybierz sterownik do drukarki z listy

albo kliknij przycisk

i zainstaluj sterowniki do drukarki z płyty CD

przygotowanej przez producenta.

W kolejnych trzech oknach kreatora kliknij

, a w ostatnim

. Drukar-

ka podłączona do routera powinna już być do-

stępna w systemie.

Budowanie domowej sieci

1+2_temat numeru.indd 56

2007-11-23 18:07:28

Certyfikacja PitStop - Wydawnictwo BAUER