background image

KINGA GAŁĄZKA

MATEMATYKA KROK PO KROKU

PLANY WYNIKOWE

KLASA CZWARTA, PIĄTA, SZÓSTA

SZKOŁA PODSTAWOWA

background image

Projekt okładki

Iwona Zielak-Mamińska

Redaktor

Aleksandra Zimińska

Redaktor techniczny

Anna Zasada

© Copyright by Wydawnictwo Edukacyjne RES POLONA Sp. z o.o.

Wszelkie prawa zastrzeżone. Książka ta zarówno w całości, jak i we fragmentach nie może być reprodukowana
w sposób elektroniczny, fotograficzny i inny bez pisemnego zezwolenia Wydawcy.

ISBN 83-7071-481-1

Wydawca:
Wydawnictwo Edukacyjne RES POLONA Sp. z o.o.
90-613 Łódź, ul. Gdańska 80
tel. (0-42) 636-36-34, fax (0-42) 637-30-10
Internet: www.res-polona.com.pl
e-mail: info@res-polona.com.pl
Dział handlowy: tel. (0-42) 227-49-94

Zamówienia na nasze książki można składać bezpośrednio w Wydawnictwie lub przez Internet: info@res-polona.com.pl

background image

3

SPIS TREŚCI

Wykaz książek do kształcenia matematycznego...  . . . . . . . .   4

Od Autora . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   5

KLASA CZWARTA  . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   7

Orientacyjny przydział godzin  . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   8

ROZDZIAŁ I.  

LICZBY NATURALNE  . . . . . . . . . . . . . . . . .   9

1. Podstawowe wiadomości. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   9

2. Działania pamięciowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   13

3. Działania pisemne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   21

4. Podzielność . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   25

ROZDZIAŁ II. 

GEOMETRIA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   29

1. Figury płaskie  . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   29

2. Figury przestrzenne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   37

ROZDZIAŁ III. 

UŁAMKI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   42

1. Ułamki zwykłe  . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   42

2. Ułamki dziesiętne  . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   46

KLASA PIĄTA. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   49

Orientacyjny przydział godzin  . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .   50

ROZDZIAŁ I. 

LICZBY NATURALNE. POWTÓRZENIE . .   51

ROZDZIAŁ II.

UŁAMKI ZWYKŁE . . . . . . . . . . . . . . . . . .  55

ROZDZIAŁ III.

UŁAMKI DZIESIĘTNE . . . . . . . . . . . . . . .  63

ROZDZIAŁ IV.

ZASTOSOWANIA UŁAMKÓW . . . . . . . .  71

ROZDZIAŁ V.

FIGURY PŁASKIE . . . . . . . . . . . . . . . . . . .  75

ROZDZIAŁ VI.

GRANIASTOSŁUPY . . . . . . . . . . . . . . . . .  85

KLASA SZÓSTA  . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .  89

Orientacyjny przydział godzin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .  90

WAKACJE...   . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .  91

ROZDZIAŁ I. 

LICZBY NATURALNE I UŁAMKI. . . . . .  91

ROZDZIAŁ II. 

GEOMETRIA PŁASZCZYZNY.

KONSTRUKCJE GEOMETRYCZNE . . . .  96

ROZDZIAŁ III.

LICZBY WYMIERNE  . . . . . . . . . . . . . . . .  99

ROZDZIAŁ IV.

ŚREDNIA ARYTMETYCZNA. 

PROCENTY  . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .  111

ROZDZIAŁ V.

UKŁAD WSPÓŁRZĘDNYCH.

PRZYPORZĄDKOWANIA  . . . . . . . . . . .  115

ROZDZIAŁ VI.

SYMETRIA  . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .  120

ROZDZIAŁ VII. 

GEOMETRIA PRZESTRZENNA . . . . . .  124

background image

4

Wykaz książek do kształcenia matematycznego w szkole podstawowej (kl. IV–VI), wydanych przez 
Wydawnictwo Edukacyjne RES POLONA Sp. z o.o.

KLASA CZWARTA

R. J. Pawlak, K. Gałązka, A. Warężak, Matematyka krok po kroku. Podręcznik dla klasy czwartej szkoły podstawowej
R. J. Pawlak, K. Gałązka, A. Warężak, Matematyka krok po kroku. Ćwiczenia dla klasy czwartej szkoły podstawowejZeszyt 1
R. J. Pawlak, K. Gałązka, A. Warężak, Matematyka krok po kroku. Ćwiczenia dla klasy czwartej szkoły podstawowejZeszyt 2
R. J. Pawlak, K. Gałązka, A. Warężak, Matematyka krok po kroku. Ćwiczenia dla klasy czwartej szkoły podstawowejZeszyt 3
K. Gałązka, E. Lesiak, Matematyczne kroki 4. Kartkówki dla klasy czwartej szkoły podstawowej
B. Kossakowska, B. Murawska, Matematyka krok po kroku. Poradnik metodyczny. Klasa IV. Szkoła podstawowa
K. Gałązka, Matematyka krok po kroku. Ścieżki edukacyjne na lekcjach matematyki. Szkoła podstawowaScenariusze zajęć
K. Gałązka, Matematyka krok po kroku. Zbiór zadań nietrudnychKlasy IV–VI. Szkoła podstawowa

KLASA PIĄTA

R. J. Pawlak, K. Gałązka, H. Pawlak, A. Warężak, Matematyka krok po kroku. Podręcznik dla klasy piątej szkoły podstawowej
R. J. Pawlak, K. Gałązka, H. Pawlak, A. Warężak, Matematyka krok po kroku. Ćwiczenia dla klasy piątej szkoły podstawowejZeszyt 1
R. J. Pawlak, K. Gałązka, H. Pawlak, A. Warężak, Matematyka krok po kroku. Ćwiczenia dla klasy piątej szkoły podstawowejZeszyt 2
K. Gałązka, E. Lesiak, Matematyczne kroki 5. Kartkówki dla klasy piątej szkoły podstawowej
B. Kossakowska, B. Murawska, Matematyka krok po kroku. Poradnik metodyczny. Klasa V. Szkoła podstawowa
K. Gałązka, Matematyka krok po kroku. Ścieżki edukacyjne na lekcjach matematyki. Szkoła podstawowaScenariusze zajęć

KLASA SZÓSTA

R. J. Pawlak, K. Gałązka, A. Jeżewska, H. Pawlak, A. Warężak, Matematyka krok po kroku. Podręcznik dla klasy szóstej szkoły podstawowej
R. J. Pawlak, K. Gałązka, A. Jeżewska, H. Pawlak, A. Warężak, Matematyka krok po kroku. Ćwiczenia dla klasy szóstej szkoły podstawowejZeszyt 1
R. J. Pawlak, K. Gałązka, A. Jeżewska, H. Pawlak, A. Warężak, Matematyka krok po kroku. Ćwiczenia dla klasy szóstej szkoły podstawowejZeszyt 2
K. Gałązka, E. Lesiak, Matematyczne kroki 6. Ćwiczenia sprawdzające – kartkówki dla klasy szóstej szkoły podstawowej
B. Kossakowska, B. Murawska, Matematyka krok po kroku. Poradnik metodyczny. Klasa VI. Szkoła podstawowa
K. Gałązka, Matematyka krok po kroku. Ścieżki edukacyjne na lekcjach matematyki. Szkoła podstawowaScenariusze zajęć

background image

5

Od Autora

Mam nadzieję, że proponowany plan wynikowy ułatwi nauczycielom przygotowanie ciekawych zajęć edukacyjnych,

umożliwiających ukształtowanie umiejętności zakładanych w podstawie programowej kształcenia ogólnego i standardach
egzaminacyjnych. 

Przedstawiony plan wynikowy dostosowany jest do programu nauczania Matematyka krok po kroku (DKW-4014-53/99)

oraz podręczników dla klas IV–VI z serii Matematyka krok po kroku autorstwa R. Pawlaka, K. Gałązki, A. Jeżewskiej,
H. Pawlak, A. Warężak. 

Plany wynikowe zostały podane w tabelach. W poszczególnych kolumnach zapisane są następujące elementy: numer

i temat kolejnych zajęć oraz liczba godzin przewidziana na jego realizację; wymagania edukacyjne podstawowe (P) oraz
ponadpodstawowe (PP) przewidziane w ramach danych zajęć; potrzebne środki dydaktyczne i materiał kształcenia; pro-
cedury sprawdzania i oceniania osiągnięć edukacyjnych uczniów; uwagi. 

Numer i temat kolejnych zajęć oraz liczba godzin przewidzianych na jego realizację

 – kolejność tematów jest

zgodna z kolejnością proponowaną w podręczniku, w ramach danego rozdziału. 

Zapisaną w planie wynikowym liczbę godzin przeznaczonych na realizację danego zagadnienia należy traktować jako

propozycję i dostosować do potrzeb konkretnego zespołu uczniów. Zakładam, że tygodniowa liczba godzin matematyki
w klasach IV–VI szkoły podstawowej będzie wynosiła 4. Zatem, przyjmując, że rok szkolny to 34 tygodnie nauki (czyli
136 godzin lekcji matematyki), nauczyciel będzie miał do swojej dyspozycji znaczną liczbę godzin do wykorzystania, gdyż
przedstawiony przeze mnie plan wynikowy obejmuje mniejszą liczbę godzin. Pozostałe godziny można przeznaczyć np. na
utrwalenie materiału lub zaplanowanie i omawianie prac projektowych. 

Proponuję, aby każdy dział programowy był zakończony pracą sprawdzającą. Zajęcia, które ją poprzedzają, mają na

celu podsumowanie działu programowego i przygotowanie uczniów do pracy klasowej.

background image

6

Wymagania edukacyjne podstawowe (P) oraz ponadpodstawowe (PP)

 – w tych kolumnach określone są wyma-

gania edukacyjne sformułowane w postaci konkretnych działań ucznia, pomocnych w osiąganiu zakładanych celów.

Środki dydaktyczne, materiał kształcenia

 – w tej kolumnie podane są odpowiednie strony w podręczniku, zeszytach

ćwiczeń i ćwiczeniach sprawdzających, na których znajdują się wiadomości wykorzystane na danych zajęciach. 

Wymienione są również materiały potrzebne do wykonania ćwiczeń.

Procedury sprawdzania i oceniania osiągnięć edukacyjnych uczniów

 – w procesie oceniania każdy nauczyciel opiera

się na stosownych rozporządzeniach MENiS, wewnątrzszkolnym i przedmiotowym systemie oceniania. W tym miejscu
zasugerowane są zatem tylko zadania, które można wykorzystać w ramach pracy domowej lub pracy sprawdzającej oraz
określone są szczegółowe umiejętności niezbędne w toku dalszej edukacji. 

Prace domowe przeznaczone dla uczniów szczególnie zainteresowanych matematyką oznaczone są symbolem (PP). 

Uwagi

 – w tej części tabeli zawarte są propozycje wykorzystania na zajęciach edukacyjnych: doświadczeń, ćwiczeń,

konspektów (zamieszczonych w poradnikach metodycznych), scenariuszy lekcji (zamieszczonych w pracy Ścieżki eduka-
cyjne na lekcjach matematyki

).

W tej rubryce, nauczyciele mogą również notować swoje uwagi dotyczące dostosowania planu wynikowego do potrzeb

danej klasy.

W planach wynikowych znajdują się odwołania do podręczników, zeszytów ćwiczeń i innych materiałów, których wykaz

zamieszczony został na stronie 4.

background image

7

KLASA

CZWARTA

background image

8

Orientacyjny przydział godzin

I.

Liczby naturalne

1. Podstawowe wiadomości

11 godzin

2. Działania pamięciowe

23 godziny

3. Działania pisemne

18 godzin

4. Podzielność

11 godzin

Razem

63 godziny

II. Geometria

1. Figury płaskie

27 godzin

2. Figury przestrzenne

14 godzin

Razem

41 godzin

III. Ułamki

1. Ułamki zwykłe

15 godzin

2. Ułamki dziesiętne

10 godzin

Razem

25 godzin

Łącznie 129 godzin

background image

9

ROZDZIAŁ I. LICZBY NATURALNE

1. Podstawowe wiadomości (11 godzin)

Numer i temat 

zajęć

Wymagania edukacyjne

Środki dydaktyczne,

materiał kształcenia

Procedury sprawdzania i oceniania osiągnięć 

edukacyjnych uczniów

Uwagi

podstawowe

(P)

ponadpodstawowe

(PP)

Zadania 

sprawdzające

Kryteria

sukcesu

1

2

3

4

5

6

7

1. 
Liczby i cyfry
1 godz.

Uczeń:

 posługuje się poję-

ciami liczba i cyfra

 zapisuje liczby jedno-

cyfrowe, dwucyfrowe 
i trzycyfrowe za po-
mocą cyfr

 wskazuje 0 jako naj-

mniejszą liczbę natu-
ralną

 rozróżnia liczby 

zapisane za pomocą 
tych samych cyfr

 potrafi podać przy-

kłady wykorzystania 
liczb w życiu codzien-
nym

Uczeń:

 postrzega cyfry jako 

symbole używane do 
zapisu liczb

– podręcznik, 

ss. 11–13; 

– ćwiczenia, z. 1, 

s. 7; 

– materiały zawie-

rające przykłady 
zastosowania liczb 
w życiu codzien-
nym (np. kalen-
darz, zegarek, pa-
ragon  sklepowy, 
wyciąg z konta 
bankowego, 
zaadresowana 
koperta, książka 
telefoniczna, plan-
sze lub  foliogra-
my przedstawia-
jące zapisy liczb 
za pomocą innych 
cyfr niż arabskie).

Praca domowa: 
– podręcznik, zad. 7, 

s. 13; 

– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 7 (PP);

– wyszukaj w gazecie 

codziennej krótki  
tekst, w którym wy-
stępują liczby. Pod-
kreśl te liczby i zapisz, 
jakie informacje 
zostały za ich pomocą 
przekazane (PP);

– dowiedz się, w jaki 

sposób zapisywano 
liczby w starożytnym 
Egipcie i zapisz 
sposobem staroegip-
skim liczbę 123 (PP).

Uczeń:

 określa, z ilu cyfr zbu-

dowana jest dana liczba

 buduje liczby z danych 

cyfr

Przygotowując 
zajęcia, można 
wykorzystać kon-
spekt „O różnych 
systemach licze-
nia”, Poradnik 
metodyczny

, s. 56.

background image

10

1

2

3

4

5

6

7

2. 
Dziesiątkowy 
układ 
pozycyjny 
1 godz.

Uczeń:

 określa znaczenie 

cyfry w zależności od 
jej pozycji w zapisie 
liczby

 rozumie istotę dzie-

siątkowego układu 
pozycyjnego

 określa, ile w danej 

liczbie mieści się jed-
ności, dziesiątek, 
setek

Uczeń:

 podaje przykłady 

niedziesiątkowych 
układów pozycyjnych

 zapisuje za pomocą 

cyfr liczbę przedsta-
wioną graficznie

– podręcznik, 

ss. 13–16; 

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 8–9; 

– rekwizyty do pre-

zentacji przykła-
dów wykorzysta-
nia niedziesiąt-
kowych układów 
liczenia (np. zegar, 
plansze przedsta-
wiające zapisy 
liczb w starożyt-
nym Babilonie).

Praca domowa: 
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, 4, s. 8, oraz zad. 5, 
s. 9;

– dowiedz się, ile to 

sztuk: kopa, mendel 
i tuzin. Kto i kiedy 
posługiwał się tymi 
terminami? (PP).

Uczeń:

 podaje cyfry jedności, 

dziesiątek, setek liczby 
trzycyfrowej

 zapisuje liczbę trzycy-

frową, znając jej cyfry 
jedności, dziesiątek 
i setek

3. 
Czytanie 
dużych liczb 
i zapisywanie 
ich słowami
1 godz.

Uczeń:

 zapisuje liczbę podaną 

słowami za pomocą 
cyfr

 nazywa liczby wielo-

cyfrowe zapisane za 
pomocą co najwyżej 
11 cyfr

 zapisuje liczby co naj-

wyżej 11-cyfrowe 
słowami

Uczeń:

 wypełnia pocztowe 

przekazy pieniężne

 nazywa liczby wielo-

cyfrowe

 zapisuje liczby co 

najmniej 11-cyfrowe 
słowami

– podręcznik, 

ss. 16–18;

– pocztowe prze-

kazy pieniężne;

– wzory rachunków 

sklepowych i fak-
tur;

– artykuły  z prasy 

codziennej.

Praca domowa: 
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

s. 9 oraz zad. 4, 5, 
s. 10;

– podaj przykłady zasto-

sowania dużych liczb 
(PP).

Uczeń:

 operuje liczbami wie-

locyfrowymi w sytua-
cjach praktycznych, 
np. odczytując liczbę 
określającą wartość 
zakupionego towaru

Przygotowując 
zajęcia, można 
wykorzystać kon-
spekt „Nasza szko-
ła w liczbach”, 
Poradnik metody-
czny

, s. 54.

4. 
Zapisywanie 
liczb. Skróty
1 godz.

Uczeń:

 zapisuje liczby 

z użyciem skrótów: 
mln, mld, tys.

Uczeń:

 podaje przykłady 

konieczności stosowa-
nia zapisu słownego 
liczb

– podręcznik, 

ss. 19–21;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 11–12.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 6, 

7, s. 12; 

– podręcznik, zad. 6, 

s. 21 (PP). 

Uczeń:

 poprawnie wykorzy-

stuje skróty: tys. mln 
i mld, np. redagując 
krótką notatkę na 
temat liczby ludności 
dużych miast

background image

11

1

2

3

4

5

6

7

5.
Liczby natu-
ralne na osi 
liczbowej
1 godz.

Uczeń:

 rysuje oś liczbową

 określa współrzędną 

punktu na osi licz-
bowej

Uczeń:

 obiera na osi liczbowej 

odpowiedni odcinek 
jednostkowy i zazna-
cza na tej osi dane liczby

– podręcznik, 

ss. 22–24;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 13–14;

– centymetr, termo-

metr. 

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 5, 

s. 24; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 4, s. 14;

– narysuj tak oś liczbo-

wą, aby można było 
na niej jednocześnie 
zaznaczyć liczby: 1, 2, 
3, 4, 100, 102, 103 
(PP).

Uczeń:

 potrafi narysować oś 

liczbową oraz zazna-
czyć na niej 0 i  1

 odczytuje współrzędną 

punktu na osi liczbo-
wej (centymetrze, osi 
czasu, termometrze)

 zaznacza na osi liczbo-

wej dane liczby

Przygotowując 
zajęcia, można 
wykorzystać kon-
spekt „Mój dzień 
na osi liczbowej”, 
Poradnik metody-
czny

, s. 55.

6.
Porówny-
wanie liczb 
naturalnych
1 godz.

Uczeń:

 wskazuje, która z po-

danych liczb jest więk-
sza 

 porządkuje liczby, za-

pisując je od najmniej-
szej do największej

Uczeń:

 podaje przykłady liczb 

leżących na osi licz-
bowej między danymi 
liczbami naturalnymi

 rozwiązuje w liczbach 

naturalnych nierów-
ność podwójną typu: 

2 < 

< 9

– podręcznik, 

ss. 24–26; 

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 14–16.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 9, 

s. 26; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 1, s. 14 oraz 
zad. 4, s.15;

– podręcznik, zad. 8, 

s. 26 (PP); ćwiczenia, 
z. 1, zad. 7, s. 15 (PP).

Uczeń:

 porównuje liczby 

różnymi sposobami, 
np. za pomocą osi licz-
bowej, wykorzystując 
dziesiątkowy system 
pozycyjny

Przygotowując 
zajęcia, można 
wykorzystać kon-
spekt „Który to 
wiek?”, Poradnik 
metodyczny

ss. 57–58.

7.
Wartość 
przybliżona. 
Zaokrąglanie
1 godz.

Uczeń:

 zaokrągla liczby do 

wskazanego rzędu 
wielkości, np. setek, 
dziesiątek

Uczeń:

 zaokrągla liczby z nad-

miarem i niedomiarem

 wykorzystuje oś licz-

bową w zaokrąglaniu 
liczb

– podręcznik, 

ss. 26–27;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 16–17;

– Matematyczne 

kroki 4,

 ss. 9–12.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 4, 

s. 27;

– ćwiczenia, z. 1, 

zad. 6, s. 17 (PP). 

Uczeń:

 zaokrągla liczby w sy-

tuacjach praktycznych, 
np. podając liczbę 
uczniów w szkole

8.
Zapis 
rzymski
1 godz.

Uczeń:

 zapisuje za pomocą 

cyfr arabskich liczbę 
mniejszą od 10 000 
zapisaną znakami 
rzymskimi 

Uczeń:

 zapisuje za pomocą 

cyfr arabskich liczbę 
większą od 10 000 
zapisaną znakami 
rzymskimi

– podręcznik, 

ss. 28–29;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 18–19;

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 4, 

s. 29; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 3, 4; s. 18;

Uczeń:

 odczytuje daty 

zapisane za pomocą 
znaków rzymskich

background image

12

1

2

3

4

5

6

7

8. cd.
Zapis 
rzymski
1 godz.

 zapisuje za pomocą 

znaków rzymskich 
liczbę mniejszą od 
10 000 zapisaną 
cyframi arabskimi 

 zapisuje daty z wyko-

rzystaniem znaków 
rzymskich

 odczytuje daty zapi-

sane za pomocą 
znaków rzymskich 

 zapisuje za pomocą 

znaków rzymskich 
liczbę większą od 
10 000 zapisaną 
cyframi arabskimi

 określa na podstawie 

daty wiek, w którym 
dane wydarzenie miało 
miejsce

– tarcza zegara 

z liczbami zapisa-
nymi znakami 
rzymskimi;

– zdjęcia budowli, 

na których widnie-
je data powstania 
tych budowli zapi-
sana sposobem 
rzymskim;

– książki z rozdzia-

łami numerowa-
nymi znakami 
rzymskimi.

 – dowiedz się, gdzie 

jeszcze obecnie mają 
zastosowanie liczby 
zapisane sposobem 
rzymskim (PP).

 zapisuje  znakami  

rzymskimi liczby 
określające miesiące

9.
Powtarzamy 
wiadomości 
o liczbach 
naturalnych
1 godz.

 Uczeń:

 posługuje się zapisem 

liczb w dziesiątkowym 
systemie pozycyjnym 
w sytuacjach praktycz-
nych

Uczeń:

 wypełnia czeki 

bankowe

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 5–8;

– czeki bankowe;
– zestawy zadań 

przygotowanych 
przez nauczyciela; 

– uczniowie bardziej 

zainteresowani 
matematyką mogą 
wykorzystać zada-
nia zamieszczone 
Zbiorze zadań 
nietrudnych

 (np. 

na s. 11).

 Praca domowa:
– wyszukaj w prasie 

tekst, w którym wystę-
pują liczby i zapisz je 
słowami;

– ułóż krótkie opowiada-

nie, w którym wystąpią 

liczby zapisane cyfra-
mi arabskimi i zna-
kami rzymskimi (PP).

background image

13

1

2

3

4

5

6

7

10–11.
Praca klasowa 
Liczby natu-
ralne – podsta-
wowe

 wiado-

mości 

oraz jej 

omówienie 
2 godz.

Uczeń:

 wykorzystuje umiejęt-

ności dotyczące liczb 
naturalnych w sytua-
cjach praktycznych

Uczeń:

 dokonuje oceny efe-

któw swojej pracy

– zestawy zadań 

przygotowanych 
przez nauczyciela.

2. Działania pamięciowe (23 godziny)

12. 
Pamięciowe 
dodawanie 
liczb natural-
nych
1 godz.

Uczeń:

 wskazuje składniki 

i sumę

 przedstawia liczbę 

w postaci kilku 
składników

 rozwiązuje zadania 

tekstowe z wykorzys-
taniem dodawania 
liczb naturalnych

 dodaje liczby co 

najwyżej trzycyfrowe 
bez przekraczania 
progu dziesiątkowego

Uczeń:

 przedstawia doda-

wanie liczb na osi 
liczbowej

 szacuje wynik doda-

wania

 układa zadania tek-

stowe, których rozwią-
zanie wymaga pamię-
ciowego dodania kilku 
liczb 

– podręcznik, 

ss. 30–31, 40–41;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 19–20, 28–29;

– paragony skle-

powe.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 8, 

s. 31; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 1, s. 19; 

– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4, s. 20 (PP);

– ułóż i rozwiąż zadanie, 

którego rozwiązanie 
wymaga dodawania 
pamięciowego co 
najmniej trzech liczb 
(PP).

Uczeń:

 potrafi dodawać 

w pamięci liczby dwu-
cyfrowe zapisane 
w postaci pełnych 
dziesiątek

 poprawnie oblicza 

sumę liczb typu:
123 + 0

13.
Własności 
dodawania
1 godz.

Uczeń:

 korzysta z prawa prze-

mienności i prawa 
łączności dodawania

 uzupełnia graf, 

wykonując odpowied-
nie obliczenia

Uczeń:

 formułuje prawo prze-

mienności dodawania 
i prawo łączności 
dodawania

– podręcznik, 

ss. 31–35;

– ćwiczenia, z. 1,

ss. 20–23;

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 5, 

s. 34; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 2, s. 22 oraz 
zad. 3, s. 23;

– podręcznik, zad. 5 

s. 35 (PP); ćwiczenia, 
z. 1, zad. 6 s. 23 (PP).

Uczeń:

 dodaje liczby, stosując 

prawo przemienności 
i prawo łączności doda-
wania, np. w zadaniach 
typu: oblicz 
1 + 13 + 9 + 7 + 20

background image

14

1

2

3

4

5

6

7

13. cd.
Własności 
dodawania
1 godz.

 stosuje symbole lite-

rowe do zapisu prawa 
łączności dodawania 
i prawa przemienności 
dodawania

– materiały rekla-

mowe, na których 
przedstawione są 
zdjęcia (rysunki) 
towarów z ich 
cenami.

 grupuje i dodaje  

liczby tak, aby szybko 
otrzymać wynik, np. 
w zadaniu typu: oblicz
123 + 11 + 99 + 177

14.
Odejmowa-
nie liczb 
naturalnych
1 godz.

 

Uczeń:

 odejmuje w pamięci 

od liczby dwucyfrowej 
liczbę jednocyfrową 
(w tym liczbę 0)

 odejmuje w pamięci 

liczby naturalne dwu-
cyfrowe bez przekra-
czania progu dziesiąt-
kowego

 wskazuje w odej-

mowaniu odjemną, 
odjemnik i różnicę

Uczeń:

 odejmuje w pamięci od 

liczby trzycyfrowej, 
będącej pełną setką, 
liczbę jednocyfrową 
lub dwucyfrową

 przedstawia odejmo-

wanie na osi liczbowej

– podręcznik, 

ss. 36–37, 40–41;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 24–25, 28–29;

– wyciągi bankowe.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 7, 

s. 37, zad. 5, s. 41; 
ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 
s. 25, zad. 1 s. 28; 

– podręcznik, zad. 8, 

s. 40 (PP);

– ułóż i rozwiąż zadanie 

tekstowe, którego 
rozwiązanie wymaga 
odejmowania liczb 
naturalnych.

Uczeń:

 odejmuje liczby dwu-

cyfrowe bez przekra-
czania progu dziesiąt-
kowego

 odejmuje w pamięci 

od liczby trzycyfrowej 
będącej pełną setką 
liczbę jednocyfrową 
lub dwucyfrową (PP)

 potrafi obliczyć dwie 

różnice i porównać ich 
wyniki

15.
Dodawanie 
i odejmo-
wanie liczb 
naturalnych. 
Równania
1 godz.

 

Uczeń:

 rozwiązuje równania, 

stosując zależność 
między dodawaniem 
i odejmowaniem

 sprawdza, czy znale-

ziona liczba spełnia 
równanie

Uczeń:

 rozwiązuje równania 

za pomocą grafów

– podręcznik, 

ss. 41–44;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 29–30. 

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 6, 7, 

s. 43; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 4 s. 30;

– podręcznik, zad. 8, 

s. 44 (PP).

Uczeń:

 rozwiązuje  równania 

typu: + 12 = 30

background image

15

1

2

3

4

5

6

7

16–17.
Pamięciowe 
dodawanie 
i odejmowa-
nie liczb 
naturalnych
2 godz.

Uczeń:

 wykonuje dodawanie 

i odejmowanie 
z wykorzystaniem 
nawiasów

 stosuje wzajemną 

odwrotność działań 
dodawania i odejmo-
wania

Uczeń:

 wybiera metodę obli-

czeń najdogodniejszą 
w danej sytuacji

 sprawdza, czy dany 

kwadrat jest magiczny

 opisuje za pomocą 

wyrażenia arytmety-
cznego sytuację przed-
stawioną graficznie

– podręcznik, 

ss. 37–40, 44–45;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 26–27, 31–33;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 13–16;

– rekwizyty potrzeb-

ne do zabawy 
w sklep (towary 
z cenami, bank-
noty i monety).

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 4

, ss. 13–16.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, s. 31;

– podręcznik, zad. 4, 5, 

s. 45 (PP); ćwiczenia, 
z. 1, zad. 5, s. 32 oraz 
zad 6, 7, s. 33 (PP). 

Uczeń:

 potrafi sprawdzić wynik 

dodawania dwóch 
liczb za pomocą odej-
mowania i odwrotnie

 poprawnie interpretuje 

sformułowania typu: 
o 4 mniej, o 2 więcej

W czasie zajęć 
można zapro-
ponować uczniom 
zabawę w sklep 
(w kupowanie 
i sprzedawanie 
towarów). 
Cena każdego 
towaru powinna 
być wyrażona 
liczbą całkowitą. 
Można też sko-
rzystać z kon-
spektu zajęć „Jak 
daleko?”, Porad-
nik metodyczny,

 

ss. 58–59.

18.
Mnożenie 
liczb natural-
nych 
1 godz.

Uczeń:

 wskazuje czynniki 

i iloczyn

 mnoży liczby jedno-

cyfrowe, korzystając 
z tabliczki mnożenia

 potrafi zastąpić doda-

wanie jednakowych 
składników odpowied-
nim mnożeniem

 rozwiązuje proste 

zadania tekstowe, 
wykorzystując mno-
żenie liczb

Uczeń:

 układa zadania, 

których rozwiązanie 
wymaga mnożenia 
pamięciowego liczb 

– podręcznik, 

ss. 46–47;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 33 –34.

 Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, s. 33;

– podręcznik, zad. 8 

s. 47 (PP). 

Uczeń: 

 wykorzystuje znajo-

mość tabliczki mno-
żenia, obliczając 
w pamięci iloczyny 
typu: 10 · 7; 34 · 2

background image

16

1

2

3

4

5

6

7

19.
Własności 
mnożenia
1 godz.

Uczeń:

 stosuje w obliczeniach 

prawa: łączności mno-
żenia, przemienności 
mnożenia, rozdziel-
ności mnożenia wzglę-
dem dodawania 

 wykorzystuje znacze-

nie liczb 0 i 1 w mno-
żeniu 

 wykonuje działania 

z użyciem nawiasów 

 rozwiązuje proste 

równania

Uczeń:

 potrafi zapisać prawa: 

przemienności mno-
żenia, łączności mno-
żenia, rozdzielności 
mnożenia względem 
dodawania za pomocą 
symboli literowych

 stosuje odpowiednią ko-

lejność wykonywania 
działań w obliczeniach

 odczytuje i zapisuje 

proste wyrażenia aryt-
metyczne

– podręcznik, 

ss. 47–51;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 35 –38.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 7, 

s. 51; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 5, s. 36 oraz 
zad. 6, s. 38; 

– ćwiczenia, z. 1, zad. 6, 

s. 36 (PP).

Uczeń:

 może obliczać war-

tości trudniejszych 
wyrażeń arytmetycz-
nych, wykorzystując 
odpowiednie grafy

 powinien mnożyć 

w pamięci liczbę dwu-
cyfrową przez jedno-
cyfrową, np. 13 · 2

Można na lekcji 
wykorzystać 
domino z kost-
kami, na których 
zapisane są odpo-
wiednie czynniki 
i iloczyny.

20.
Mnożenie 
liczb natural-
nych w pa-
mięci
1 godz.

Uczeń:

 mnoży liczby zakoń-

czone zerami

 wykorzystuje 

własności mnożenia 
w obliczeniach

Uczeń:

 mnoży liczby jednocy-

frowe przez trzycy-
frowe, korzystając 
z rozdzielności 
mnożenia względem 
dodawania

– podręcznik, 

ss. 51–53;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 38–40.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

3, s. 39;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 53 (PP). 

Uczeń: 

 powinien mnożyć 

w pamięci liczby za-
kończone zerami 
(mającej tylko jedną 
cyfrę różną od 0) przez 
liczby jednocyfrowe, 
np. 200 · 4

21.
Potęgi
1 godz.

Uczeń:

 przedstawia potęgę 

jako skrócony zapis 
mnożenia takich 
samych czynników

 odczytuje zapis potęgi 

 rozróżnia podstawę 

i wykładnik potęgi

 zapisuje w postaci 

potęgi iloczyn jedna-
kowych liczb

Uczeń:

 zapisuje za pomocą 

potęg wielokrotności 
liczby 10

 oblicza potęgi o wy-

kładnikach większych 
od 3

– podręcznik, 

ss. 53–56;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 40–41.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

s. 40 oraz zad. 4, s. 41;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 56 (PP);

– dowiedz się, jakie są 

odległości planet na-
szego Układu Słonecz-
nego od Słońca i zapisz 
te odległości, wyko-
rzystując potęgi (PP).

Uczeń:

 oblicza tylko potęgi 

liczb naturalnych 
o wykładniku 1, 2 
lub 3

 odczytuje potęgi, np. 

dwa do potęgi trzeciej

background image

17

1

2

3

4

5

6

7

22.
Obliczanie 
potęg
1 godz.

Uczeń:

 oblicza kwadraty 

i sześciany liczb

Uczeń:

 oblicza potęgę liczby 

typu a

0

 zapisuje liczby wielo-

cyfrowe w postaci 
rozwinięcia według 
potęg liczby 10

 określa cyfrę jedności 

liczby zapisanej 
w postaci potęgi bez 
obliczania wartości tej 
potęgi

– podręcznik, 

ss. 56–57;

– ćwiczenia, z. 1, 

s. 41–42.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, 

zad. 3, s. 41 oraz 
zad. 5, s. 42; 

– ćwiczenia, z. 1, zad. 7, 

8, s. 42 (PP).

Uczeń:

 odczytuje zapis potęgi 

(np. dwa do kwadratu, 
siedem do sześcianu)

 oblicza potęgi o wykła-

dniku 1, 2 lub 3

Warto podać 
uczniom przy-
kłady wskazujące 
na to, że stosowa-
nie potęg ułatwia 
obliczenia.

23.
Dzielenie 
liczb natural-
nych 
1 godz.

 

Uczeń:

 wskazuje dzielną, 

dzielnik i iloraz

 sprawdza poprawność 

wykonanego dzielenia 
za pomocą mnożenia

 wykonuje w pamięci 

dzielenie liczb jedno-
cyfrowych i dwucyfro-
wych przez liczby 
jednocyfrowe

 wykorzystuje w dziele-

niu znaczenie liczby 1

 rozwiązuje równania, 

korzystając z własno-
ści działań odwrotnych

Uczeń:

 zapisuje niektóre 

własności dzielenia 
z użyciem symboli 
literowych 

– podręcznik, 

ss. 57–60, 62–63;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 42–43.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 8, 

s. 60; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 1, s. 42; 

– podręcznik, zad. 9, 10, 

s. 60 (PP).

Uczeń:

 dzieli liczby, wyko-

rzystując tabliczkę 
mnożenia (wie, że nie 
dzieli się przez 0)

 potrafi rozwiązać rów-

nanie typu: 5 · x = 30

background image

18

1

2

3

4

5

6

7

24. 
Dzielenie 
liczb natural-
nych zakoń-
czonych 
zerami
1 godz

.

Uczeń:

 dzieli liczby zakoń-

czone zerami

 rozwiązuje zadania 

z treścią

Uczeń:

 rozwiązuje równania 

za pomocą grafów

– podręcznik, 

ss. 60–62;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 43–47.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

s. 43, zad. 4, s. 44 oraz 
zad. 1, s. 46; 

– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

s. 44 oraz zad, 6, s. 45 
(PP).

Uczeń:

 potrafi wykonać dzie-

lenie typu: 
35 000 : 700

25.
Kolejność 
wykonywa-
nia działań
1 godz.

Uczeń:

 stosuje kolejność 

wykonywania działań 
w obliczeniach 
arytmetycznych

 rozwiązuje zadania 

z treścią wymagające 
obliczania wartości wy-
rażeń arytmetycznych

Uczeń:

 wykonuje obliczenia 

z użyciem nawiasów 
kwadratowych

 potrafi odnaleźć błąd 

w obliczeniach

– podręcznik, 

ss. 63–65; 

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 48–49.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 2, 

s. 65; 

– podręcznik, zad. 3, 

s. 65 (PP); ćwiczenia, 
z. 1, zad. 4, s. 48 (PP).

Uczeń:

 potrafi obliczyć war-

tości wyrażeń typu:
3 + 2 – 5 + 1;
12 : 6 · 4 – 1

26.
Rozdzielność 
dzielenia 
względem 
dodawania 
i odejmowania
1 godz.

Uczeń:

 dzieli liczby dwucyfro-

we i trzycyfrowe przez 
liczby jednocyfrowe, 
wykorzystując roz-
dzielność dzielenia 
względem dodawania 
(odejmowania)

Uczeń:

 zapisuje prawo 

rozdzielności dziele-
nia względem doda-
wania (odejmowania) 
za pomocą symboli 
literowych

– podręcznik, 

ss. 65–66;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 49–51.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 

s. 66; 

– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 50 (PP).

Uczeń:

 dzieli liczby  trzy-

cyfrowe przez jedno-
cyfrowe, rozkładając 
liczby trzycyfrowe  
na odpowiednie sumy  
bądź różnice

27.
Dzielenie 
z resztą 
1 godz.

Uczeń:

 wykonuje dzielenie

z resztą – wskazuje 
iloraz i resztę

 sprawdza poprawność 

wykonanego dzielenia 
z resztą

Uczeń:

 potrafi określić, jaką 

resztę można otrzy-
mać, dzieląc liczbę a 
przez liczbę b 

(b 

 

0, a > b)

– podręcznik, 

ss. 66–68;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 52–53.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 7, 

s. 68; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 2, s. 52;

– ćwiczenia, z. 1, 

zad. 5, s. 52 (PP).

Uczeń:

 dzieli liczbę większą 

przez mniejszą

 dostrzega, że reszta 

jest zawsze mniejsza 
od dzielnika

Można urządzić 
konkurs polega-
jący na zgadywa-
niu, czy w wyniku 
danego dzielenia 
otrzymamy resztę

background image

19

1

2

3

4

5

6

7

27. cd.
Dzielenie 
z resztą 
1 godz.

(będziemy w ten 
sposób kształto-
wać intuicyjne 
rozpoznawanie 
wielokrotności 
danej liczby).

28.
Mnożenie 
i dzielenie 
liczb natural-
nych
1 godz

.

Uczeń:

 rozwiązuje zadania 

z treścią z zastosowa-
niem mnożenia i dzie-
lenia liczb

 porównuje wartości 

liczbowe wyrażeń, 
wykorzystując prawa 
działań

Uczeń:

 wykonuje obliczenia 

z wykorzystaniem 
mnożenia, dzielenia 
i potęgowania liczb

– podręcznik, 

ss. 68–69;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 53–55;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 17–20.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 2, 3, 

s. 68; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 1 s. 53; 

– podręcznik, zad. 8, 

s. 69 (PP); ćwiczenia, 
z. 1, zad. 5, s. 54 (PP). 

Uczeń:

 powinien samodzielnie 

rozwiązać zadania, 
Matematyczne kroki 4

ss. 17–20 (wykony-
wanie potęgowania 
w obliczeniach traktu-
jemy jako ponadpod-
stawowe)

Planując pracę 
w grupach, moż-
na wykorzystać 
zad. 6 zamieszczo-
ne w ćwiczeniach, 
z. 1, s. 55.

29.
Porówny-
wanie 
różnicowe 
i ilorazowe 
1 godz.

Uczeń:

 wykorzystuje porówny-

wanie różnicowe i ilo-
razowe, rozwiązując 
proste zadania z treścią

Uczeń:

 potrafi dokonać anali-

zy zadania z treścią 
i zapisać odpowiednie 
równanie 

 zapisuje, wykorzystu-

jąc symbole literowe, 
liczbę większą od licz-
by a, np. o 6 oraz 
mniejszą od liczby a, 
np. o 3

– podręcznik, 

ss. 69–71;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 56–57;

– termometr, naczy-

nia z gorącą 
i zimną wodą, 
kawałki lodu.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 

s. 70 oraz zad. 7, s. 71; 
ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 
s. 57; 

– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

s. 57 (PP).

Uczeń:

 rozwiązuje nieskom-

plikowane zadania 
tekstowe, wykorzy-
stując zwroty: o ile 
mniej, o ile więcej, 
ile razy mniej, ile razy 
więcej

W czasie zajęć 
można wykorzys-
tać termometr 
i naczynia z wodą 
do przeprowadze-
nia ćwiczeń pole-
gających na doś-
wiadczalnym 
sprawdzaniu np. 
o ile stopni spada 
temperatura 
wody, gdy wrzu-
cimy do niej 
kawałek lodu.

background image

20

1

2

3

4

5

6

7

30.
Działania na 
liczbach natu-
ralnych
1 godz.

Uczeń:

 wykorzystuje równa-

nia do rozwiązania 
zadań z treścią 

 stosuje kolejność 

wykonywania działań 
w obliczeniach 
arytmetycznych

 oblicza wartości 

wyrażeń arytmetycz-
nych, w których 
występują nawiasy 
okrągłe i kawadratowe

Uczeń:

 nazywa dane wyraże-

nie arytmetyczne

 zapisuje symbolami 

matematycznymi 
wyrażenia arytme-
tyczne zapisane za 
pomocą słów

– podręcznik, 

ss. 72–76;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 57–61.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 5, 

s. 72, zad. 3 a) – f), 
s. 73 oraz zad. 1, s. 76;

– podręcznik, zad. 6, s. 

72 oraz zad. 4 s. 76 
(PP).

Uczeń:

 uczeń wykonuje obli-

czenia, wykorzystując 
prawa działań i wła-
ściwą kolejność wyko-
nywania działań

31.
Średnia 
arytmetyczna
1 godz.

Uczeń:

 oblicza średnią arytme-

tyczną kilku liczb

 poprawnie interpretuje 

wyrażenia: średnio 
i przeciętnie

Uczeń:

 znajduje jedną z n 

liczb, mając dane – 1 
tych liczb oraz daną 
średnią arytmetyczną 
tych liczb

– podręcznik, s. 77; 
– ćwiczenia, z. 1, 

s. 62;

– dane statystyczne 

dotyczące szkoły, 
najbliższej okolicy.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, s. 62; 

– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

s. 62 (PP).

Uczeń:

 uczeń stosuje pojęcie 

średniej arytmetycznej, 
rozważając konkretne 
sytuacje z życia co-
dziennego

32.
Działania 
pamięciowe 
na liczbach 
naturalnych –
utrwalenie 
wiadomości 
1 godz.

Uczeń:

 wykonuje obliczenia 

z wykorzystaniem 
kolejności wykony-
wania działań i praw 
działań

 tworzy plan rozwiąza-

nia zadania i rozwią-
zuje zadanie według 
utworzonego planu

Uczeń:

 wybiera najskutecz-

niejszą metodę rozwią-
zania zadania

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 57–58 oraz 
s. 61;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 21–24.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

3, s. 61; 

– ćwiczenia, z. 1, zad, 4, 

s. 61 (PP).

Uczeń:

 oblicza wartości pros-

tych wyrażeń arytme-
tycznych, w których 
nie występują  nawiasy 
kwadratowe i potęgi

 potrafi zinterpretować 

matematycznie prostą 
sytuację z otaczającej 
rzeczywistości 

Planując zajęcia, 
można wykorzys-
tać konspekt 
„Woda = życie”, 
Poradnik metody-
czny,

 ss. 59–60 lub 

scenariusz „Dre-
wniany chłopiec. 
Działania na licz-
bach naturalnych”, 
Ścieżki edukacyjne 
na lekcjach mate-
matyki

, ss. 7–14. 

background image

21

1

2

3

4

5

6

7

33–34.
Praca klasowa 
Działania 
pamięciowe 
na liczbach 
naturalnych

 

oraz jej 
omówienie
2 godz.

Uczeń:

 rozwiązuje zadania 

przygotowane przez 
nauczyciela 

 określa zasób posia-

danych wiadomości 
i umiejętności

Uczeń:

 krytycznie ocenia 

efekty swojej pracy

Przygotowując 
pracę klasową, 
można skorzystać 
z zadań zamiesz-
czonych w Porad-
niku metodycz-
nym

, ss. 14–18.

3. Działania pisemne (18 godzin)

 35–36.
Dodawanie 
pisemne liczb 
naturalnych
2 godz.

 

Uczeń:

 dodaje pisemnie liczby 

bez przekroczenia 
progu dziesiątkowego 
(i z przekroczeniem 
progu dziesiątkowego)

 rozwiązuje zadania 

z treścią, wykorzystu-
jąc dodawanie pisemne

Uczeń:

 szacuje wynik doda-

wania 

 wykorzystuje porów-

nywanie różnicowe 
w rozwiązywaniu 
zadań 

 dodaje liczby i porów-

nuje wyniki 

– podręcznik, 

ss. 78–84;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 63–67;

– mapa Polski;
– wyciągi bankowe, 

paragony sklepo-
we.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 5, 

s. 81 oraz zad. 4 s. 84; 
ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 
s. 67;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 82 oraz zad. 5, s. 84 
(PP). 

Uczeń:

 stosuje algorytm pisem-

nego dodawania nie 
więcej niż czterech 
składników

Można w czasie 
zajęć wykorzystać 
mapę Polski ilu-
strującą zadania 
3, 4, zamieszczo-
ne w ćwiczeniach, 
z. 1 na ss. 66–67.

37.
Odejmowa-
nie pisemne 
liczb natural-
nych
1 godz

.

Uczeń: 

 odejmuje sposobem 

pisemnym dwie liczby 
bez przekroczenia 
progu dziesiątkowego 
(z przekroczeniem 
progu dziesiątkowego) 

 sprawdza poprawność 

wykonanego odejmo-
wania za pomocą 
dodawania

Uczeń: 

 rozwiązuje proste rów-

nania, wykorzystując 
odejmowanie pisemne 
dwu liczb 

– podręcznik, 

ss. 84–87;

– ćwiczenia, z. 1,

ss. 67–69

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 7, 

s. 87; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 4, 5, s. 68; 

– ćwiczenia, z. 1, zad. 7, 

s. 68 oraz zad. 9, s. 69 
(PP);

– ułóż zadanie, którego 

rozwiązanie wymaga 
zastosowania odejmo-
wania pisemnego.

Uczeń: 

 odejmuje pisemnie 

liczby naturalne

 może używać kalkula-

tora, sprawdzając 
poprawność otrzyma-
nych wyników

Staramy się poka-
zać wykorzysta-
nie odejmowania 
liczb w sytuacjach 
praktycznych.

background image

22

1

2

3

4

5

6

7

38–39.
Dodawanie 
i odejmowa-
nie pisemne 
liczb natural-
nych
2 godz

.

Uczeń: 

 wykorzystuje doda-

wanie i odejmowanie 
pisemne w sytuacjach 
praktycznych 

 porównuje liczby na-

turalne

 rozwiązuje równania, 

wykorzystując 
własności działań 
odwrotnych

Uczeń: 

 porządkuje liczby 

w określony sposób 
(np. od największej do 
najmniejszej)

 rozwiązuje równania 

za pomocą grafów

– podręcznik, 

ss. 88–92;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 69–74;

– Matematyczne 

kroki

 4, ss. 25–28.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 4

, ss. 25–28.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 6, 

s. 89 oraz zad. 4, s. 91;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 89 oraz zad. 6, s. 92 
(PP).

Planując zajęcia, 
można wykorzy-
stać konspekty: 
„Polskie parki 
narodowe”, „Czy 
jest nas za dużo?”, 
Poradnik meto-
dyczny

, ss. 60–62.

40.
Mnożenie pi-
semne liczb 
naturalnych 
przez liczby 
jednocyfrowe
1 godz

.

Uczeń: 

 mnoży liczby co 

najwyżej czterocy-
frowe przez liczby 
jednocyfrowe

 sprawdza wynik 

mnożenia, używając 
kalkulatora

Uczeń: 

 sprawdza wynik 

mnożenia za pomocą 
dodawania

– podręcznik, 

ss. 92–94;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 74–79.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

s. 75; 

– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 76 (PP).

Uczeń: 

 stosuje algorytm pisem-

nego mnożenia liczb 
czterocyfrowych przez 
jednocyfrowe, również 
w przypadku liczb, 
których cyfry dziesią-
tek i setek są zerami

41–42.
Mnożenie pi-
semne liczb 
naturalnych 
przez liczby 
wielocyfrowe
2 godz

.

Uczeń: 

 mnoży pisemnie liczby 

naturalne przez liczby 
dwucyfrowe i przez 
liczby zakończone 
zerami

 stosuje algorytm 

pisemnego mnożenia, 
rozwiązując zadania 
z treścią 

 wykorzystuje mno-

żenie do zamiany 
jednostek 

Uczeń: 

 mnoży pisemnie liczby 

naturalne przez liczby 
trzycyfrowe i cztero-
cyfrowe

 oblicza potęgi liczb 

dwucyfrowych i trzy-
cyfrowych

– podręcznik,

ss. 95–98;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 76–80;

– kalendarz.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 

s. 98; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 5, 8, s. 78;

– podręcznik, zad. 4, 

s. 98 (PP); ćwiczenia, 
z. 1, zad. 4, 5, s. 80 
(PP).

Uczeń: 

 mnoży pisemnie liczby 

naturalne

 może wykorzystać kal-

kulator, sprawdzając 
poprawność wykona-
nych obliczeń 

W czasie zajęć 
możemy wyko-
rzystać kalen-
darz, proponując 
uczniom ćwicze-
nia polegające 
na obliczaniu np. 
ile sekund ma go-
dzina; ile tygodni 
mają 2 lata. 

background image

23

1

2

3

4

5

6

7

43.
Mnożenie 
liczb natu-
ralnych.
Ćwiczenia
1 godz.

Uczeń: 

 szacuje iloczyny

 stosuje w obliczeniach 

prawo przemienności 
(łączności) mnożenia 

 rozwiązuje zadania 

z treścią

Uczeń: 

 stosuje w obliczeniach 

prawo rozdzielności 
mnożenia względem 
dodawania

 szacuje iloczyny, 

zaokrąglając czynniki

– podręcznik, 

ss. 98–100;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 80–83.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

3, s. 82; 

– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

5, s. 81 (PP).

Uczeń: 

 wykonuje mnożenie 

liczb naturalnych w sy-
tuacjach praktycznych

44–45.
Dzielenie 
liczb natural-
nych sposo-
bem pise-
mnym
2 godz.

Uczeń: 

 wykonuje dzielenie 

przez liczby jednocy-
frowe i dwucyfrowe

 wykonuje dzielenie 

liczb zakończonych 
zerami

 rozwiązuje równania, 

stosując działania 
odwrotne

Uczeń: 

 wykonuje dzielenie 

przez liczby trzycy-
frowe

 sprawdza wykonane 

dzielenie za pomocą 
mnożenia

– podręcznik, 

ss. 101–105;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 83–91.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 4, 

s. 104; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 7, s. 86 oraz 
zad. 3, s. 87;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 85, zad. 8, s. 88 oraz 
zad. 4, s. 90 (PP).

Uczeń: 

 wykonuje dzielenie 

pisemne przez liczby 
jednocyfrowe

 sprawdza wyniki za 

pomocą kalkulatora

46.
Pisemne dzie-
lenie z resztą
1 godz.

Uczeń:

 wykonuje dzielenie 

z resztą 

 wykorzystuje dzielenie 

do rozwiązywania zadań 
związanych z otaczają-
cą nas rzeczywistością 

Uczeń: 

 sprawdza poprawność 

wykonanego dzielenia 
z resztą 

 określa możliwe do 

otrzymania reszty 
w danym dzieleniu

– podręcznik, s. 106;
– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 91–93. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

s. 92 oraz zad. 6, s. 93;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 7, 

s. 93 (PP).

Uczeń: 

 wykonuje pisemne 

dzielenie z resztą, 
wykorzystując fakt, 
że reszta jest zawsze 
mniejsza od dzielnika

47.
Zastosowanie 
mnożenia 
i dzielenia 
liczb natural-
nych. Zada-
nia tekstowe
1 godz.

Uczeń:

 rozwiązuje zadania 

z treścią, wykorzystując 
mnożenie i dzielenie

 wykorzystuje w obli-

czeniach właściwą 
kolejność wykony-
wania działań

 Uczeń:

 rozwiązuje zadania 

z treścią z wykorzysta-
niem potęgowania

 – podręcznik, 

s. 107;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 94–95; 

– Matematyczne 

kroki

 4, ss. 29–32. 

Praca domowa:
– Matematyczne kroki 4

ss. 29–30 
(lub ss. 31–32).

Uczeń:

 poprawnie matematy-

zuje sytuacje zadaniowe 
z uwzględnieniem ko-
lejności wykonywania 
działań

background image

24

1

2

3

4

5

6

7

48–49.
Działania na 
liczbach natu-
ralnych. 
Zadania
2 godz.

Uczeń:

 wykonuje obliczenia 

z wykorzystaniem 
praw działań

 rozwiązuje zadania 

związane z prędkoś-
cią, drogą i czasem

Uczeń:

 zapisuje, stosując 

oznaczenia literowe, 
zależności między 
prędkością, drogą 
a czasem

 układa zadania 

z treścią

– podręcznik, 

ss. 108–111.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 4, 

s. 108, zad. 7, s. 109 
oraz zad. 7, s. 111;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 108 oraz zad. 6, 
s. 111 (PP).

Uczeń:

 matematyzuje sytuacje, 

w których występują 
dane np. z dziedziny 
geografii, fizyki, 
biologii

50.
Działania 
pisemne na 
liczbach natu-
ralnych – 
przygotowa-
nie do pracy 
klasowej
1 godz.

 

Uczeń:

 zapisuje odpowiednie 

wyrażenie arytmetycz-
ne pozwalające na 
rozwiązanie danego 
zadania

 zapisuje i rozwiązuje 

odpowiednie równa-
nie pozwalające na 
rozwiązanie danego 
zadania

 zamienia kilometry na 

metry, godziny na 
minuty 

Uczeń:

 oblicza pisemnie war-

tości wyrażeń arytme-
tycznych, w których 
występują nawiasy 
kwadratowe

– ćwiczenia, z. 1,

ss. 96–100.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4, s. 96 oraz zad. 1, 
s. 100;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

5, s. 99 (PP).

51–52.
Praca klasowa 
Działania 
pisemne na 
liczbach natu-
ralnych

 oraz 

jej omówienie
2 godz

.

Uczeń:

 samodzielnie 

wykonuje działania 
pisemne na liczbach 
naturalnych

Uczeń:

 dokonuje samooceny 

pracy

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 33–36.

Uczeń:

 potrafi wykonać po-

prawnie zad. 1–4, 
Matematyczne kroki 4

ss. 33–34 

Przygotowując 
pracę klasową, 
można wykorzys-
tać zadania 
zamieszczone 
Matematycz-
nych krokach

 4 na 

ss. 33–36.

background image

25

1

2

3

4

5

6

7

 4. Podzielność (11 godzin)

53.
Dzielniki 
i wielokrot-
ności liczb
1 godz. 

Uczeń:

 określa dzielniki danej 

liczby (co najwyżej 
dwucyfrowej)

 podaje przykłady 

wielokrotności danej 
liczby

 rozkłada liczbę na 

czynniki (o ile jest to 
możliwe)

 sprawdza, czy liczba 

jest dzielnikiem 
(wielokrotnością) 
danej liczby

Uczeń:

 określa dzielniki ilo-

czynu danych liczb

 wymienia elementy 

zbioru dzielników 
danej liczby

 wymienia kilka ele-

mentów należących do 
zbioru wielokrotności 
danej liczby (w tym 
liczbę 0)

 określa dzielniki sumy 

na podstawie wspól-
nych dzielników 
składników

– podręcznik, 

ss. 112–115;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 101–103.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 6, 7, 

s. 114 oraz zad. 4, 
s. 115;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 6, 

s. 103 (PP).

Uczeń:

 wie,  że liczba 1 jest 

dzielnikiem każdej 
liczby i że dana liczba 
(różna od 0 ) jest 
podzielna przez samą 
siebie 

 potrafi sprawdzić, czy 

liczba jest dzielnikiem 
(wielokrotnością) 
danej liczby

54.
Liczby 
parzyste
i nieparzyste
1 godz.

Uczeń:

 podaje najmniejszą 

liczbę parzystą (nie–
parzystą)

 rozpoznaje liczbę 

parzystą (nieparzystą)

 sprawdza, czy dana 

liczba jest parzysta

 stosuje w praktyce 

cechę podzielności 
przez 2

Uczeń:

 buduje z danych cyfr 

liczby parzyste 
(nieparzyste)

– podręcznik, 

ss. 116–117;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 104–105;

– gra planszowa 

„Parzysty – 
nieparzysty”. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1 

s. 104 oraz zad 1, 2, 
s. 105;

– ćwiczenia, z.1, zad. 6, 

s. 105 (PP).

Uczeń:

 rozpoznaje liczbę 

parzystą (nieparzystą) 
na podstawie jej cyfry 
jedności

 podaje przykłady liczb 

parzystych (nieparzy-
stych)

W czasie zajęć 
można wykorzy-
stać gry plan-
szowe (np. pod-
ręcznik, s. 117).

background image

26

1

2

3

4

5

6

7

55–56.
Cechy 
podzielności 
2 godz. 

Uczeń:

 podaje przykłady liczb 

podzielnych przez 3, 4, 
5, 9, 10, 25, 100

 określa, czy dana liczba 

jest podzielna przez 4, 
5, 25, 10, 100

 podaje przykłady dziel-

ników danej liczby, 
korzystając z cech 
podzielności 

Uczeń:

 określa (nie wykonując 

dzielenia), czy dana 
liczba jest podzielna 
przez 3, 9

 rozpoznaje liczby 

podzielne jednocześnie 
przez 2, 5, 10 lub 2 i 3 
lub 4 i 25

– podręcznik, 

ss. 117–123;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 105–109.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 105, zad. 1, 4, s. 106 
oraz zad. 1, s. 108;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 6, 

s. 105, zad. 7, s. 106 
oraz zad. 2, s. 108 
(PP). 

 Uczeń:

 określa bez wykony-

wania dzielenia, czy 
dana liczba jest 
podzielna przez 4, 5, 
25, 10, 100

Przygotowując  
zajęcia, można 
wykorzystać kon-
spekt „Narodowa 
podzielność”, 
Poradnik meto-
dyczny,

 s. 64.

57. 
Liczby 
pierwsze. 
Liczby 
złożone
1 godz.

 

Uczeń:

 wśród danych liczb 

(nie większych od 100) 
rozpoznaje liczby 
pierwsze oraz złożone

 podaje przykłady liczb 

pierwszych (złożonych)

 wykorzystuje cechy 

podzielności liczb do 
rozpoznawania liczb 
złożonych

 podaje najmniejszą 

liczbę pierwszą i naj-
mniejszą liczbę 
złożoną

Uczeń:

 znajduje liczby 

pierwsze metodą „sita 
Eratostenesa”

 podaje liczby, które nie 

są ani liczbami pierw-
szymi, ani złożonymi

– podręcznik 

ss. 124–125;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 109–110.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 4 

s. 125; ćwiczenia, z. 1, 
zad. 1, s. 109; 

– ćwiczenia, z. 1, zad. 2 

s. 109 (PP). 

 Uczeń:

 wie, że liczby parzyste 

(większe od 2) są licz-
bami złożonymi

 rozpoznaje liczby 

pierwsze oraz złożone

 podaje przykłady liczb 

pierwszych (złożonych)

58. 
Rozkład liczb 
naturalnych 
na czynniki 
pierwsze
1 godz.

 

Uczeń:

 rozkłada daną liczbę 

złożoną  na czynniki 
pierwsze

Uczeń:

 wykorzystuje potęgi 

do zapisu liczby 
w postaci iloczynu 
liczb pierwszych 

– podręcznik, 

ss. 125–127;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 110–113.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

s. 111 oraz zad. 3, 
s. 112;

Uczeń:

 rozkłada liczbę złożoną 

na czynniki pierwsze 
i zapisuje ją w postaci 
iloczynu tych czyn-
ników

background image

27

1

2

3

4

5

6

7

58. cd. 
Rozkład liczb 
naturalnych 
na czynniki 
pierwsze
1 godz.

 

 znajduje daną liczbę, 

mając jej rozkład na 
czynniki pierwsze

 zapisuje liczbę złożoną 

w postaci iloczynu 
liczb pierwszych

 rozkłada liczbę 

złożoną na czynniki 
pierwsze dwoma 
sposobami 

– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

s. 112 oraz zad. 7, 
s. 113 (PP).

59. 
Wspólne 
dzielniki 
1 godz. 

Uczeń:

 mając dane dzielniki 

dwóch liczb, określa 
ich  wspólne dzielniki

 znajduje wspólne 

dzielniki dwóch liczb

 mając dane dzielniki 

dwóch liczb, określa 
ich NWD

 znajduje NWD dwóch 

liczb

Uczeń:

 mając dane dzielniki 

trzech lub czterech 
liczb, określa ich 
wspólne dzielniki

 znajduje wspólne 

dzielniki trzech lub 
czterech liczb

 mając dane dzielniki 

trzech lub czterech 
liczb określa ich NWD

 znajduje NWD trzech 

lub czterech liczb

 rozpoznaje liczby 

względnie pierwsze 

– podręcznik, 

ss. 127–129;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 113–116. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

s. 113, zad. 2, s. 115 
oraz zad. 3, s. 116;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 129 (PP). 

Uczeń:

 podaje co najmniej 

jeden wspólny dzielnik 
(różny od 1) dwóch 
liczb (o ile taki dziel-
nik istnieje)

60. 
Wspólna 
wielokrotność
1 godz.

Uczeń:

 znając kilka wielokrot-

ności dwóch liczb, 
określa ich wspólne 
wielokrotności

 znajduje co najmniej 

jedną wspólną wielo-
krotność dwóch liczb

Uczeń:

 stosuje algorytm obli-

czania NWW dwóch 
(trzech) liczb nie więk-
szych niż 1000

 stosuje symbole litero-

we do zapisu wielo-
krotności danej liczby 

– podręcznik, 

ss. 130–132;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 117–120.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

s. 117 oraz zad. 2 i 4 
s. 119;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 132 (PP); ćwicze-
nia, z. 1, zad. 5, s. 118 
oraz zad. 8, s. 120 
(PP); 

Uczeń:

 potrafi podać co naj-

mniej jedną wspólną 
wielokrotność (większą 
od 0) dwóch liczb

background image

28

1

2

3

4

5

6

7

60. cd.
Wspólna 
wielokrotność
1 godz.

 

 znając kilka wielokrot-

ności dwóch liczb, 
określa ich NWW

 znajduje NWW dwóch 

liczb

– ułóż zadanie, którego 

rozwiązaniem 
byłoby znalezienie 
NWW (12, 21).

61. 
Podzielność 
liczb natural-
nych – utrwa-
lenie wiado-
mości
1 godz.

Uczeń:

 wykorzystuje  cechy 

podzielności liczb 
w sytuacjach praktycz-
nych

 rozwiązuje zadania 

wymagające rozpoz-
nawania liczb pierw-
szych (złożonych), 
określania NWD oraz 
NWW podanych liczb 

– Matematyczne 

kroki

 4, ss. 37–40;

Praca domowa:
– Matematyczne kroki 4

zad. 1–6, ss. 39–40. 

Uczeń:

 podaje przykłady 

dzielników (wielo-
krotności) danej liczby

 oblicza NWD oraz 

NWW dwóch liczb

W klasie ucznio-
wie rozwiązują 
tylko zadania 
Matematycz-
nych kroków 4

s. 37–38. 
Zajęcia można 
przygotować, 
korzystając z kon-
spektu „Biegające 
rachunki”, Porad-
nik metodyczny

ss. 62–64.

62–63. 
Praca klasowa 
Podzielność 
liczb natural-
nych

 oraz jej 

omówienie
2 godz.

 

Uczeń:

 poznaje skuteczność 

stosowanych sposo-
bów rozwiązywania 
problemów związa-
nych z podzielnością 
liczb naturalnych

Uczeń:

 dokonuje oceny sku-

teczności własnego 
uczenia się 

– zadania przy-

gotowane przez 
nauczyciela. 

.

background image

29

ROZDZIAŁ II. GEOMETRIA

1. Figury płaskie (27 godzin)

Numer i temat 

zajęć

Wymagania edukacyjne

Środki dydaktyczne,

materiał kształcenia

Procedury sprawdzania i oceniania osiągnięć 

edukacyjnych uczniów

Uwagi

podstawowe

(P)

ponadpodstawowe

(PP)

Zadania 

sprawdzające

Kryteria

sukcesu

1

2

3

4

5

6

7

64. 
Podstawowe 
figury geome-
tryczne
1 godz. 

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje: 

punkt, prostą, odcinek

 rozpoznaje figury 

płaskie i przestrzenne 

 rysuje prostą 

przechodzącą przez 
dwa różne punkty 

Uczeń:

 stosuje oznaczenia lite-

rowe punktów, odcin-
ków i prostych 

 interpretuje figurę jako 

zbiór punktów

– podręcznik, 

ss. 133–135;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 5–7.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 5 oraz zad. 6, s. 7; 

– ćwiczenia, z. 2, zad. 7, 

s. 7 (PP).

Uczeń:

 odróżnia figury płas-

kie od przestrzennych, 
podaje przykłady 
przedmiotów, których 
kształty przypominają 
figury płaskie i figury 
przestrzenne

65–66.
Półprosta. 
Odcinek 
2 godz. 

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

półprostą 

 porównuje odcinki 

(wykorzystuje cyrkiel)

 rozpoznaje i rysuje 

odcinki równe

 potrafi podać nazwy 

odcinków (o danych 
końcach) przedstawio-
nych na rysunku

Uczeń:

● 

 stosuje oznaczenia 

literowe półprostej 

● 

 rozpoznaje odcinki 

przystające

– podręcznik, 

ss. 135–137;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 8–11.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 8, zad. 4, s. 9 oraz 
zad. 3, s. 10;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

s. 9 oraz zad. 6, s. 11 
(PP).

Uczeń:

 potrafi za pomocą cyr-

kla porównać długości 
dwóch odcinków 
i wskazać odcinek 
dłuższy (krótszy)

 potrafi wyróżnić na 

prostej punkty i wska-
zać odcinki utworzone 
przez te punkty

background image

30

1

2

3

4

5

6

7

67. 
Długość 
odcinka 
1 godz.

 

Uczeń:

 wyznacza długość 

odcinka za pomocą od-
cinka jednostkowego

 rysuje odcinki jedna-

kowej długości

 rysuje odcinek n razy 

dłuższy od danego 
odcinka (n 

 

N)

Uczeń:

 rysuje odcinki przys-

tające 

 szacuje długości 

odcinków

– podręcznik, 

ss. 138;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 12–14;

– cyrkiel.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

s. 12 oraz zad. 6, s. 14;

– podręcznik, zad. 4, 

s. 138 (PP).

Uczeń:

 wyznacza długość od-

cinka, wykorzystując 
różne jednostki dłu-
gości

Zajęcia można 
przeprowadzić 
w terenie, doko-
nując pomiarów 
(np. długości bo-
iska szkolnego), 
stosując różne 
jednostki długości 
(np. przyjmując 
za jednostkę dłu-
gość stopy które-
goś z uczniów).

68. 
Jednostki 
długości 
1 godz.

 

Uczeń:

 posługuje się podsta-

wowymi jednostkami 
długości 

 zamienia jednostki 

długości (np. metry na 
centymetry)

Uczeń:

 podaje przykłady 

jednostek długości 
stosowanych w żeglar-
stwie, astronomii 

Uczeń:
– podręcznik, 

ss. 139–140; 

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 14–17.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

s. 15, oraz zad. 6, s. 16;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

s. 15 (PP).

Uczeń:

 potrafi wymienić pod-

stawowe jednostki dłu-
gości, zamienić metry 
na centymetry i centy-
metry na milimetry 
(np. 2 m = 200 cm; 
3 cm = 30 mm)

69. 
Mierzenie 
odcinków. 
Odległość 
dwu punktów
1 godz.

Uczeń:

 mierzy długość odcinka 

za pomocą linijki

 określa odległość dwu 

punktów

 rysuje odcinek danej 

długości

 zamienia jednostki 

długości w sytuacjach 
praktycznych

Uczeń:

 rysuje najkrótszą linię 

łączącą dwa punkty 

– podręcznik, s. 141; 
– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 17–19;

– centymetr, linijka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 17 oraz zad. 5, s. 19;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 141 (PP).

Uczeń:

 określa długość od-

cinka w cm, mm lub m 

 rysuje odcinek danej 

długości

Planując zajęcia, 
można wykorzy-
stać konspekt 
„Nasze ciało 
w liczbach”, 
Poradnik meto-
dyczny

, s. 65.

background image

31

1

2

3

4

5

6

7

70. 
Kąt. 
Porównywa-
nie kątów
1 godz. 

Uczeń:

 wskazuje elementy 

kąta (wierzchołek, 
ramiona)

 nazywa kąt, stosując 

odpowiedni zapis sym-
boliczny

 wskazuje punkty 

należące i nienależące 
do danego kąta

 porównuje kąty za 

pomocą cyrkla 

Uczeń:

 wskazuje kąty przy-

stające

– podręcznik, 

ss. 142–143;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 20–22;

– cyrkiel. 

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 4, 

s. 143;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

s. 21 (PP).

Uczeń:

 porównuje rozwartość 

kątów za pomocą 
cyrkla 

 rysuje kąty o równych 

miarach

71. 
Mierzenie 
kątów
1 godz.

 

Uczeń:

 znajduje miarę kąta za 

pomocą kątomierza

 rysuje kąt o danej 

mierze

 posługuje się miarą 

kąta (wyrażoną w stop-
niach) w sytuacjach 
praktycznych

Uczeń:

 zamienia jednostki 

miary kąta (stopnie na 
minuty)

– podręcznik, 

ss. 144–146;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 22–26;

– kątomierz. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

s. 24 oraz zad. 4, s. 26; 

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 23 oraz zad. 5, s. 26 
(PP).

Uczeń:

 określa miarę kąta za 

pomocą kątomierza

 porównuje miary 

kątów

 rozpoznaje kąty przy-

stające

72. 
Kąt prosty. 
Proste prosto-
padłe
1 godz. 

Uczeń:

 wskazuje w najbliż-

szym otoczeniu mo-
dele kątów prostych

 rozpoznaje kąty proste

 rysuje kąty proste

 rozpoznaje proste 

prostopadłe 

Uczeń:

 rysuje odcinki prosto-

padłe, które nie mają 
punktów wspólnych

 zapisuje za pomocą 

symboli prostopadłość 

prostych (np. 

)

– podręcznik, 

ss. 146–148;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 27–29;

– ekierka, kąto-

mierz, kartki 
papieru.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

s. 28 oraz zad. 6, s. 29;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 28 (PP). 

Uczeń:

 potrafi narysować kąt 

prosty i proste prosto-
padłe dowolnym spo-
sobem (np. za pomocą 
linijki i ekierki, kąto-
mierza, cyrkla)

a

b

background image

32

1

2

3

4

5

6

7

72. cd.
Kąt prosty. 
Proste prosto-
padłe
1 godz. 

 rysuje proste prosto-

padłe, posługując się 
ekierką, kątomierzem 
itp.

 rysuje odcinki prosto-

padłe posiadające 
punkt wspólny

73. 
Rodzaje 
kątów
1 godz.

 

Uczeń:

 wskazuje kąty proste, 

ostre i rozwarte oraz 
kąty półpełne i pełne

 rysuje kąty proste, 

ostre i rozwarte 

 na podstawie miary 

kąta określa jego 
rodzaj

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

kąty wklęsłe

– podręcznik, 

ss. 149–150;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 29–32;

– kartki papieru.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

s. 30 oraz zad. 4, s. 31;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 6, 

s. 32 (PP).

Uczeń:

 potrafi sprawdzić za 

pomocą ekierki lub 
kątomierza, czy kąt 
jest ostry, prosty, czy 
rozwarty 

W czasie lekcji 
można wykony-
wać ćwiczenia 
polegające na 
odpowiednim 
składaniu kartek 
papieru, aby 
otrzymywać mo-
dele różnego 
rodzaju kątów

74. 
Kąty – 
utrwalenie 
wiadomości 
1 godz. 

Uczeń:

 rozpoznaje na planie 

miasta ulice prosto-
padłe i przecinające się 
pod danym kątem 

 opisuje sytuacje 

z życia codziennego, 
posługując się symbo-
lami dotyczącymi 
kątów

Uczeń:

 tworzy zadania, 

których rozwiązanie 
wymaga wykorzysta-
nia umiejętności 
dotyczących kątów

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 45–48;

– zestawy zadań 

przygotowanych 
przez nauczyciela;

– plan miasta;
– kątomierz, linijka, 

ekierka. 

Uczniowie w grupach 
rozwiązują zadania przy-
gotowane przez nauczy-
ciela i zadania zamiesz-
czone w Matematycznych 
krokach 4

, ss. 45–48.

Uczeń:

 potrafi zastosować 

ukształtowane umiejęt-
ności do rozwiązywa-
nia typowych zadań

background image

33

1

2

3

4

5

6

7

75. 
Proste, 
odcinki 
i półproste 
równoległe
1 godz.

Uczeń:

 rozpoznaje proste, 

półproste i odcinki 
równoległe 

 wskazuje modele pros-

tych i odcinków rów-
noległych w otaczają-
cej nas rzeczywistości

 rysuje proste, półproste 

i odcinki równoległe

 wskazuje odległość 

punktu od prostej 
i odległość prostych 
równoległych 

Uczeń:

 stosuje symboliczny 

zapis prostych równo-
ległych (np. a || b)

– podręcznik, 

ss. 150–156;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 33–37;

– plan miasta;
– linijka, ekierka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

s. 33 oraz zad. 4, 5, 
s. 37; 

– podręcznik, zad. 6, 

s. 153 (PP).

Uczeń:

 rozpoznaje proste 

prostopadłe oraz równo-
ległe, sprawdza, czy 
jego przypuszczenia 
są prawdziwe, wyko-
rzystując np. linijkę 
i ekierkę lub kątomierz

Planując zajęcia, 
można wykorzy-
stać konspekt 
„Ulice mojego 
miasta”, Porad-
nik metodyczny

s. 66.

76. 
Łamana
1 godz.

 

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

łamaną

 nazywa elementy 

łamanej 

 oblicza długość 

łamanej

Uczeń:

 rysuje łamaną o okreś-

lonych własnościach

 rozróżnia rodzaje 

łamanych

– podręcznik, 

ss. 156–158;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 38–40;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 41–44.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 7, 

s. 158; ćwiczenia, z. 2, 
zad. 6, s. 40; 

– ćwiczenia, z. 2, zad. 7, 

s. 40 (PP).

Uczeń:

 powinien samodzielnie 

rozwiązać zad. 2–5, 
Matematyczne kroki 4, 
ss. 41–44.

77–78 
Prostokąt
i jego 
własności
2 godz.

 

Uczeń:

 rozpoznaje wielokąt 

i nazywa jego elementy

 rysuje prostokąt (kwa-

drat) o bokach danej 
długości

 wskazuje różnice i po-

dobieństwa między 
dowolnym prostoką-
tem a kwadratem 

 zaznacza przekątne 

w prostokącie 

Uczeń:

 interpretuje kwadrat 

jako szczególny 
rodzaj prostokąta 

 wskazuje boki równo-

ległe (prostopadłe) 
w prostokącie

 rysuje kwadrat, gdy 

dane są jego przekątne 

 rysuje wielokąty 

wklęsłe

– podręcznik, 

ss. 158–162;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 41–48;

– wycięte z kartonu 

modele wieloką-
tów (w tym pros-
tokątów) oraz figur 
płaskich, które nie 
są wielokątami.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 41, zad. 2, s. 43 
oraz zad. 5, s. 46;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 42, zad. 5, s. 44 oraz 
zad. 6, s. 47 (PP). 

Uczeń:

 odróżnia wielokąt od 

łamanej

 potrafi wskazać boki, 

kąty i wierzchołki 
wielokąta

 nazywa wielokąt w za-

leżności od liczby jego 
kątów (np. trójkąt, pię-
ciokąt) 

background image

34

1

2

3

4

5

6

7

79.
Skala
1 godz.

Uczeń:

 rysuje figurę w poda-

nej skali

 określa wymiary rze-

czywiste figury nary-
sowanej w skali

 korzysta z planu 

i mapy

Uczeń:

 określa rzeczywiste 

odległości, korzysta-
jąc z planu i mapy

– podręcznik, 

ss. 163–164;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 48–51;

– plan miasta, mapa 

najbliższej oko-
licy.

Praca domowa: 
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 48, zad. 2, s. 49 oraz 
zad. 3, s. 50;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

s. 51 (PP). 

Uczeń:

 powiększa i pomniej-

sza figury, rysując je 
w danej skali

 wykorzystuje w prak-

tyce umiejętności 
związane z odczyty-
waniem

 

informacji 

z planu

80. 
Rysowanie 
prostokątów 
i kwadratów 
w skali
1 godz.

Uczeń:

 rysuje prostokąty 

i kwadraty w skali

 podaje rzeczywiste 

wymiary prostokąta 
narysowanego w skali

 sporządza uproszczony 

plan swojego pokoju 

Uczeń:

 sporządza uproszczo-

ny plan najbliższej 
okolicy

– podręcznik, s. 164;
– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 52–53;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 53–56;

– uproszczony plan 

najbliższej
okolicy.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

s. 52 oraz zad. 3, s. 53;

– narysować uprosz-

czony plan okolicy, 
w której znajduje się 
szkoła (PP).

Uczeń:

 rysuje prostokąt 

w skali (np. 1 : 1, 1 : 2, 
3 : 1)

 powinien samodzielnie 

rozwiązać zad. 1–4, 
Matematyczne kroki 4

ss. 53–56

81–82 
Obwód 
prostokąta 
2 godz. 

Uczeń:

 oblicza obwód pros-

tokąta, mając dane 
długości jego boków

 oblicza długość boku 

kwadratu, znając jego 
obwód 

Uczeń:

 

stosuje symbole litero-

we do zapisu wzoru na 
obwód prostokąta 
(kwadratu) 

 oblicza długość jed-

nego z boków prosto-
kąta, mając dany jego 
obwód i długość dru-
giego boku

 oblicza rzeczywisty 

obwód prostokąta na-
rysowanego w skali

– podręcznik, 

ss. 165–167;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 54–57.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

4, s. 55 oraz zad. 2, 
s. 56; 

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

6, s. 57 (PP).

Uczeń:

 oblicza obwód pros-

tokąta, gdy długości 
jego boków wyrażone 
są w tych samych jed-
nostkach 

 potrafi zastosować 

ukształtowane umiejęt-
ności w sytuacjach 
rzeczywistych 

background image

35

1

2

3

4

5

6

7

81–82. cd.
Obwód 
prostokąta 
2 godz. 

 oblicza obwód prosto-

kąta, gdy długości jego 
boków wyrażone są 
w różnych jednostkach

83. 
Pole figury. 
Jednostki pola
1 godz.

 

Uczeń:

 rozpoznaje figury 

o jednakowym polu

 rysuje figury o danym 

polu

 oblicza pole figury

 posługuje się jednostka-

mi pola powierzchni 
(ar, ha)

Uczeń:

 oblicza pole figury, 

posługując się daną 
jednostką miary pola

 zamienia jednostki 

pola 

– podręcznik, 

ss. 168–169;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 58–62;

– plansza – „Jed-

nostki pola”;

– układanki typu 

tangram. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 59 oraz zad. 6, s. 61; 

– ćwiczenia, z. 2, zad. 7, 

s. 61 (PP). 

Uczeń:

 posługuje się typowy-

mi jednostkami pola 

(cm

2

, m

2

, ar, ha)

 wykorzystuje w prak-

tyce fakt, że figury 
zbudowane z jedna-
kowych elementów 
mają jednakowe pola 

84. 
Pole prosto-
kąta
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza pole prostokąta 

o bokach danych dłu-
gości (wyrażonych 
w tej samej jednostce)

 oblicza długość jednego 

boku prostokąta, mając 
dane jego pole i dłu-
gość drugiego boku

 oblicza długość boku 

kwadratu, gdy dane 
jest jego pole 

 dokonuje matematyza-

cji prostych sytuacji 
z życia codziennego 
wymagających obli-
czania pola prostokąta 

Uczeń:

 posługuje się ozna-

czeniami literowymi 
w zapisie pola prosto-
kąta

 oblicza pole prostokąta 

o bokach danych dłu-
gości (wyrażonych 
w różnych jednost-
kach długości)

 oblicza (w m) długość 

boku kwadratu o polu 
1 ar, 1 ha

– podręcznik, 

ss. 170–172;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 62–64; 

– plan mieszkania. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 62 oraz zad. 3, s. 63;

– oblicz pole powierzch-

ni swojego mieszkania, 
korzystając z odpowie-
dniego planu (PP). 

Uczeń:

 oblicza długość boku 

kwadratu, mając dane 
pole tego kwadratu, 
(tylko w przypadku, 
gdy pole to wyraża 
liczba będąca kwadra-

tem, np. P = 25 cm

2

)

 oblicza pole prostokąta

background image

36

1

2

3

4

5

6

7

85. 
Pole i obwód 
prostokąta – 
zadania 
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza obwód pros-

tokąta, gdy dane jest 
jego pole i długość jed-
nego z boków 

 oblicza pole kwadratu, 

gdy dany jest jego 
obwód

 oblicza obwód kwa-

dratu, gdy dane jest 
jego pole 

 oblicza pole i obwód 

wielokąta zbudowa-
nego z kwadratów

 rozwiązuje zadania 

z treścią które 
wymagają obliczania 
pola i obwodu prosto-
kąta w sytuacjach 
praktycznych 

Uczeń:

 oblicza pole prostokąta, 

gdy dany jest jego 
obwód i długość jed-
nego z boków

 oblicza rzeczywiste 

pole prostokąta, gdy 
długości jego boków 
podane są w skali 

 prawidłowo interpre-

tuje wzory zapisane 
za pomocą liter 

– podręcznik, 

ss. 172–173;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 64–67;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 57–60. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

s. 66 oraz zad. 7, s. 67;

– podręcznik, zad. 3, 4, 

5, s. 173 (PP). 

Uczeń:

 potrafi wykorzystać 

ukształtowane umiejęt-
ności w sytuacjach 
praktycznych, np. 
obliczając, ile metrów 
siatki potrzeba do 
ogrodzenia ogrodu; 
jakie jest pole po-
wierzchni działki 

 rozwiązuje zad. 1–4, 

Matematyczne kroki 4

, 

ss. 57–60

86–87.
Okrąg i koło
2 godz.

 

Uczeń:

 rozpoznaje koła 

i okręgi

 wskazuje różnice mię-

dzy kołami a okręgami

 wskazuje promień, 

średnicę, cięciwę i łuk 
koła 

 rysuje okręgi, posłu-

gując się cyrklem

 rysuje okręgi w skali 

Uczeń:

 projektuje i rysuje 

wzorki utworzone 
z elementów okręgu

– podręcznik, 

ss. 174–177;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 67–72;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 49–52.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 67, zad. 3, s. 68 
oraz zad. 3, s. 71. 

Uczeń:

 rozwiązuje zadania 

1–4, Matematyczne 
kroki 4

, ss. 49–52 

Planując zajęcia, 
można wykorzys-
tać scenariusz 
„Obrzędy ludowe. 
Okrąg i koło”, 
Ścieżki edukacyjne 
na lekcjach mate-
matyki

, ss. 15–23.

background image

37

1

2

3

4

5

6

7

88.
Figury geo-
metryczne 
płaskie.
Zadania 
1 godz.

 

Uczeń:

 rozwiązuje zadania 

z treścią związane 
z sytuacjami realnymi, 
wykorzystując własno-
ści figur płaskich 

Uczeń:

 rozwiązuje zadania

z treścią łączące 
wiedzę z różnych 
działów matematyki 

– podręcznik, 

ss. 178–179;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 73–74. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 73; 

– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

s. 74 (PP).

Uczeń:

 rozpoznaje podstawowe 

figury geometryczne 

 rozwiązuje proste 

zadania wymagające 
matematyzowania 
sytuacji z życia co-
dziennego 

89–90. 
Praca klasowa 
Figury płaskie

 

oraz jej 
omówienie
2 godz.

 

Uczeń:

 rozwiązuje typowe 

zadania wymagające 
rozpoznawania figur 
geometrycznych i wy-
korzystania ich podsta-
wowych własności

 oblicza pola i obwody 

prostokątów

 posługuje się miarą 

kąta wyrażoną w stop-
niach

Uczeń:

 dokonuje samooceny 

efektów własnej pracy

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

2. Figury przestrzenne (14 godzin)

91.
Kula i sfera 
1 godz. 

Uczeń:

 rozpoznaje kulę 

 wskazuje różnicę 

między kulą a sferą 

 wskazuje elementy kuli 

– promień, średnicę

Uczeń:

 sporządza schematycz-

ny rysunek kuli 

 oblicza promień kuli, 

gdy dana jest długość 
średnicy kuli w skali

– podręcznik, 

ss. 179–180;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 75–76;

– modele kul i sfer 

oraz przedmioty 
w kształcie kul 
i sfer;

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 75, oraz zad. 4, 
s. 76;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

5, s. 76 (PP).

Uczeń:

 rozpoznaje przedmio-

ty w kształcie kuli

 określa średnicę kuli, 

dokonując odpowied-
nich pomiarów lub 
szacując długość śred-
nicy 

background image

38

1

2

3

4

5

6

7

91. cd.
Kula i sfera 
1 godz. 

 oblicza długość pro-

mienia kuli, mając 
daną długość średnicy 
i odwrotnie 

– piłki, balony, 

kłębki włóczki, 
globus itp.;

– przedmioty 

w kształcie brył 
innych niż kula 
i sfera.

92–93 
Prostopadło-
ścian i sześ-
cian 
2 godz.

 

Uczeń:

 rozpoznaje przedmioty, 

w kształcie prostopadło-
ścianów (sześcianów)

 rozpoznaje prosto-

padłościan (sześcian) 
wśród innych brył

 wskazuje elementy 

prostopadłościanu 
(wierzchołki, krawę-
dzie, ściany)

 określa wzajemne 

położenie ścian i kra-
wędzi prostopadło-
ścianu (prostopadłe, 
równoległe)

Uczeń:

 wskazuje na modelu 

szkieletowym prze-
kątną prostopadło-
ścianu

 zaznacza na rysunku 

przekątną prostopadło-
ścianu oraz przekątne 
ścian 

 wskazuje krawędzie 

skośne 

 oblicza sumę długości 

krawędzi prostopadło-
ścianu 

– podręcznik, 

ss. 180–184;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 77– 83;

– przedmioty 

w kształcie prosto-
padłościanów 
(pudełka, klocki, 
kostki do gry itp.);

– przedmioty 

w kształcie innych 
brył niż prosto-
padłościan;

– modele prosto-

padłościanów, 
w tym modele 
szkieletowe.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 77, zad. 3, 4, 
s. 78, zad. 1, 2, s. 80 
oraz zad. 1, 3, s. 82;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

s. 79 oraz zad. 4, s. 81 
(PP).

Uczeń:

 wyodrębnia przed-

mioty w kształcie 
prostopadłościanów, 

 wskazuje na rysunku 

prostopadłościan 
(sześcian)

 potrafi wskazać ściany, 

krawędzie i wierzchołki 
prostopadłościanu

Planując zajęcia, 
można wykorzys-
tać scenariusz 
„Domki dla zwie-
rząt. Prostopadło-
ścian”, Ścieżki 
edukacyjne na 
lekcjach mate-
matyki,

 ss. 32–39.

94. 
Rysowanie 
prostopadło-
ścianu 
1 godz.

 

Uczeń:

 uzupełnia rysunek tak, 

aby przedstawiał on 
prostopadłościan

 rysuje prostopadło-

ścian na papierze 
w kratkę 

Uczeń:

 rysuje prostopadło-

ścian o wskazanych 
własnościach 

 szkicuje model 

budowli składającej się 
z kilku sześciennych 
klocków

– podręcznik, 

ss. 184–185; 

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 84–86;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 61–64;

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

s. 84 oraz zad. 3, s. 85;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 185 (PP).

Uczeń:

 posługuje się poję-

ciami: długość, szero-
kość, wysokość w od-
niesieniu do przedmio-
tów w kształcie prosto-
padłościanów

background image

39

1

2

3

4

5

6

7

94. cd.
Rysowanie 
prostopadło-
ścianu 
1 godz.

 

 określa wymiary 

prostopadłościanu 

 szkicuje prostopadło-

ścian o podanych 
wymiarach

– sześcienne klocki, 

modele prostopa-
dłościanów;

– fotografie budowli, 

których kształty 
przypominają 
prostopadłościany

 potrafi podać wymiary 

tych przedmiotów
(np. dokonując odpowie-
dnich pomiarów)

 rozwiązuje zad. 1–3, 

Matematyczne kroki 4

ss. 61–64.

95–96. 
Siatka prosto-
padłościanu
2 godz.

 

Uczeń:

 wykonuje model pro-

stopadłościanu, wyko-
rzystując odpowiednią 
siatkę

 określa wymiary 

prostopadłościanu na 
podstawie jego siatki

 rysuje siatkę sześcianu

 projektuje siatkę sześ-

cianu w skali

Uczeń:

 rysuje siatkę prosto-

padłościanu 

 projektuje siatkę pro-

stopadłościanu w skali 

 określa wymiary pro-

stopadłościanu na pod-
stawie rysunku jego 
siatki w danej skali

 rozpoznaje siatki 

prostopadłościanu 

– podręcznik, 

ss. 185–188;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 87–93;

– pudełka, modele 

prostopadłościa-
nów (z kartonu);

– siatki prostopadło-

ścianów (do skła-
dania z nich 
modeli).

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 5, 

s. 188; ćwiczenia, z. 2, 
zad. 1, s. 87, zad. 4, 
s. 89 oraz zad. 6, s. 90;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 7, 

s. 90 oraz zad. 4, s. 93 
(PP).

Uczeń:

 wykorzystuje siatkę 

prostopadłościanu do 
zbudowania jego mo-
delu oraz określenia 
jego wymiarów

97–98. 
Obliczanie 
pola powie-
rzchni prosto-
padłościanu
2 godz.

 

Uczeń:

 oblicza pola ścian 

prostopadłościanu, 
korzystając z siatki 
tego prostopadłościanu 

 oblicza pole powierzch-

ni prostopadłościanu, 
znając długości jego 
krawędzi

 oblicza pola powierzch-

ni przedmiotów 
w kształcie prosto-
padłościanów w sytu-
acjach rzeczywistych

Uczeń:

 stosuje symbole litero-

we w obliczeniach pól 
powierzchni prostopa-
dłościanów

 oblicza długość krawę-

dzi sześcianu o danym 
polu powierzchni 

– podręcznik, 

ss. 189–191;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 94–96;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 65–68;

– przedmioty

w kształcie prosto-
padłościanów – 
pudełka, klocki 
itp.;

– siatki prostopadło-

ścianów.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 94, zad. 4, s. 95 
oraz zad. 1, s. 96;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 96 (PP).

Uczeń:

 oblicza pole powierzch-

ni przedmiotu w kształ-
cie prostopadłościanu,

 

mierząc odpowiednie 
krawędzie

 rozwiązuje zad. 1–4, 

Matematyczne kroki 4, 
ss. 65–68 

 oblicza pole powierzch-

ni prostopadłościanu, 
mając dane długości 
jego krawędzi

background image

40

1

2

3

4

5

6

7

99. 
Objętość 
prostopadło-
ścianu. 
Jednostki 
objętości 
1 godz.

 

Uczeń:

 określa objętość 

prostopadłościanu, 
wykorzystując kostki 
jako jednostki miary 
objętości 

 wyróżnia podstawowe 

jednostki miary obję-
tości 

 zamienia litry na 

decymetry sześcienne 
i odwrotnie 

Uczeń:

 porównuje objętości 

brył zbudowanych 
z tych samych figur 
jednostkowych 

 zamienia jednostki 

objętości 

 posługuje się jednost-

kami pojemności (hl, l)

– podręcznik, 

ss. 191–195;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 97–99;

– kostki w kształcie 

jednakowych 
sześcianów;

– plastikowe naczy-

nia z piaskiem, 
wodą.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, 3, s. 97 oraz zad. 5, 
s. 99;

– podręcznik, zad. 5, s. 

192 oraz zad. 4, s. 195 
(PP).

Uczeń:

 intuicyjnie rozróżnia 

bryły o większej 
i mniejszej objętości

Należy pamiętać 
o ćwiczeniach 
prowadzących do 
praktycznych po-
miarów objętości. 
W tym celu można 
wykorzystać np. 
naczynia z wodą 
i piaskiem.

100–101.
Obliczanie 
objętości 
prostopadło-
ścianu 
2 godz.

 

Uczeń:

 oblicza objętość 

prostopadłościanu, gdy 
dane są długości jego 
krawędzi lub pole jego 
podstawy i wysokość 

 oblicza długość jednej 

krawędzi prostopadło-
ścianu, gdy dana jest 
jego objętość 

Uczeń:

 stosuje symbole 

literowe w obliczaniu 
objętości prostopadło-
ścianu

 oblicza objętości brył 

zbudowanych z prosto-
padłościanów

– podręcznik, 

ss. 195–197;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 100–103;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 69–72;

– dowiedz się, ile 

litrów wody 
zużywa człowiek 
biorący prysznic, 
a ile kąpiący się 
w wannie.
Jak myślisz – 
dlaczego staramy 
się oszczędzać 
wodę? (PP).

Praca domowa: 
– Matematyczne kroki 4

zad. 1–5, ss. 69–70;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 6, 

s. 102 oraz zad. 8, 
s. 103 (PP), Matema-
tyczne kroki 4

, zad. 6, 

s. 70 (PP). 

Uczeń:

 oblicza objętość prosto-

padłościanu o krawę-
dziach danej długości

background image

41

1

2

3

4

5

6

7

102. 
Podsumowa-
nie wiadomo-
ści o prosto-
padłościanie
1 godz.

Uczeń:

 oblicza pole powierzch-

ni sześcianu o danej 
objętości 

 porównuje objętości 

prostopadłościanów

 rozwiązuje zadania 

wymagające matema-
tyzowania sytuacji 
z życia codziennego 

Uczeń:

 posługuje się skalą 

w obliczaniu objętości 
i pola powierzchni 
prostopadłościanu

– podręcznik, 

ss. 197–198;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 103–104;

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela;

– przedmioty 

w kształcie kul 
i prostopadłościa-
nów.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 103 oraz zad. 2, 3, 
s. 104; 

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 104 (PP);

– oblicz pole powierzch-

ni i objętość lodówki 
znajdującej się w twoim 
domu (PP).

Przygotowując 
zajęcia, można 
skorzystać z kon-
spektu „Pudełka”, 
Poradnik metody-
czny

, s. 67.

103–104. 
Praca klasowa 
Figury przes-
trzenne

 oraz 

jej omówienie
2 godz.

 

Uczeń:

 prezentuje w sposób 

niewerbalny swoje 
umiejętności 

 poznaje skuteczność 

wybranych sposobów 
rozwiązywania prob-
lemów

Uczeń:

 podejmuje próby ewa-

luacji własnego ucze-
nia się 

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela

background image

42

ROZDZIAŁ III. UŁAMKI

1. Ułamki zwykłe (15 godzin)

Numer i temat 

zajęć

Wymagania edukacyjne

Środki dydaktyczne,

materiał kształcenia

Procedury sprawdzania i oceniania osiągnięć 

edukacyjnych uczniów

Uwagi

podstawowe

(P)

ponadpodstawowe

(PP)

Zadania 

sprawdzające

Kryteria

sukcesu

1

2

3

4

5

6

7

105. 
Ułamek jako 
część całości 
1 godz.

 

Uczeń:

 interpretuje ułamek 

jako część całości

 wyróżnia licznik, 

mianownik i kreskę 
ułamkową

 odczytuje ułamki 

i zapisuje je słowami 

Uczeń:

 układa zadanie, 

którego rozwiązanie 
prowadzi do stoso-
wania ułamków jako 
części całości 

– podręcznik, 

ss. 199–200;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 5–7;

– wycięte z kartonu 

figury zbudowane 
z kilku jednako-
wych części;

– układanki;
– przedmioty, które 

można podzielić 
na kilka jednako-
wych części (np. 
tabliczka czeko-
lady, jabłka, 
klocki itp.).

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 3, zad. 1, 

2, s. 5 oraz zad. 3, s. 6;

– ćwiczenia, z. 3, zad. 9, 

s. 7 (PP). 

Uczeń:

 potrafi wskazać licznik 

i mianownik ułamka

 zapisuje w postaci 

ułamka część całości

 zapisuje ułamek

o danym liczniku 
i mianowniku

Proponujemy 
uczniom ćwicze-
nia polegające na 
rozcinaniu i skła-
daniu figur, pro-
wadzące do poję-
cia ułamka zwy-
kłego. Można wy-
korzystać scena-
riusz „Kolorowy 
świat. Ułamek 
jako część cało-
ści”, Ścieżki edu-
kacyjne na lek-
cjach matema-
tyki

, ss. 24–31.

106. 
Ułamek jako 
iloraz 
1 godz.

 

Uczeń:

 zapisuje iloraz 

w postaci ułamka 

 zapisuje ułamek 

w postaci ilorazu 

Uczeń:

 układa zadanie, 

którego rozwiązanie 
wymaga zinterpreto-
wania ułamka jako 
ilorazu

– podręcznik, 

ss. 201–202;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 8 –9;

– naczynie o pojem-

ności 1 l;

– szklanki.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 3, zad. 1, 

2, 3, s. 8;

– ćwiczenia, z. 3, zad. 6, 

s. 9 (PP). 

Uczeń:

 zapisuje za pomocą 

ułamka rozwiązanie 
zadania typu: litr soku 
rozlano do 4 jedna-
kowych szklanek. Ile 
litrów soku znajduje 
się w jednej szklance? 

background image

43

1

2

3

4

5

6

7

107. 
Ułamki na osi 
liczbowej
1 godz. 

Uczeń:

 przedstawia ułamek na 

osi liczbowej

 odczytuje współrzędne 

punktów zaznaczo-
nych na osi liczbowej 

Uczeń:

 obiera odpowiednią 

jednostkę i zaznacza 
na osi liczbowej dane 
ułamki 

 zaznacza na osi licz-

bowej ułamki o róż-
nych mianownikach

– podręcznik, 

ss. 202–203;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 9–10.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 3, zad. 1, 

2, s. 9;

– ćwiczenia, z. 3, zad. 5, 

6, s. 10 (PP). 

Uczeń:

 zaznacza ułamki na 

danej osi liczbowej

108. 
Równość 
ułamków
1 godz. 

Uczeń:

 zaznacza na osi licz-

bowej ułamki równe 

 odczytuje na osi licz-

bowej ułamki równe

 zapisuje za pomocą 

ułamka liczbę natu-
ralną

Uczeń:

 sprawdza równość 

ułamków metodą 
„mnożenia na krzyż”

– podręcznik, 

ss. 204–206;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 10–12;

– kartonowe figury 

zbudowane z kilku 
jednakowych 
części;

– układanki, klocki.

Praca domowa: 
– ćwiczenia, z. 3, zad. 1, 

s. 10 oraz zad. 2, 3, 
s. 11; 

– ćwiczenia, z. 3, zad. 4, 

5, s. 12 (PP). 

Uczeń:

 przedstawia ułamki 

równe, korzystając 
z osi liczbowej, 
układanek, rysunków 

109. 
Skracanie 
ułamków
1 godz.

 

Uczeń:

 skraca ułamki, dzieląc 

ich licznik i mianownik 
przez wspólny dzielnik

 sprowadza ułamek do 

postaci nieskracalnej

Uczeń:

 skraca ułamki, dzieląc 

ich licznik i mianownik 
przez NWD

 wypisuje ułamki 

równe, skracając dany 
ułamek 

– podręcznik, 

ss. 206–208;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 12–14.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 6, 

s. 208; ćwiczenia, z. 3, 
zad. 1, s. 12; 

– ćwiczenia, z. 3, zad. 7, 

8, s. 14 (PP). 

Uczeń:

 skracając ułamki, stara 

się doprowadzić je do 
najprostszej postaci 

110. 
Rozszerzanie 
ułamków
1 godz.

 

Uczeń:

 rozszerza ułamek, 

mnożąc jego licznik 
i mianownik przez tę 
samą liczbę różną od 0

 rozszerza ułamek do 

ułamka o danym mia-
nowniku lub liczniku 

Uczeń:

 rozpoznaje ułamki 

równe (otrzymane po 
rozszerzeniu danego 
ułamka) 

– podręcznik, 

ss. 208–209;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 15–16;

– klocki różnej 

wielkości.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 3, zad. 1, 

2, s. 15; 

– podręcznik, zad. 6, 

s. 209 (PP). 

Uczeń:

 zapisuje ułamki równe 

w różnych postaciach: 
jako ułamki nieskra-
calne, o danym liczniku, 
o danym mianowniku

W czasie zajęć 
uczeń może wy-
korzystać klocki 
do budowania 
modeli ułamków 
(i do ich rozsze-
rzania).

background image

44

1

2

3

4

5

6

7

111.
Porównywa-
nie ułamków 
o jednako-
wych liczni-
kach lub mia-
nownikach
1 godz.

 

Uczeń:

 wskazuje ułamek 

większy, gdy dane są 
dwa ułamki o jedna-
kowych licznikach 
bądź mianownikach

 porządkuje ułamki 

rosnąco (malejąco)

Uczeń:

 wskazuje ułamki 

o danych mianowni-
kach (licznikach) 
leżące na osi liczbowej 
między danymi 
ułamkami 

– podręcznik, 

ss. 210–211;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 16–18.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 3, zad. 4, 

5, s. 17;

– ćwiczenia, z. 3, zad. 7, 

9, s. 18 (PP). 

Uczeń:

 porównuje ułamki 

o jednakowych liczni-
kach (mianownikach)

112.
Porównywa-
nie ułamków 
o różnych 
licznikach 
i mianowni-
kach 
1 godz. 

Uczeń:

 sprowadza ułamki do 

wspólnego mianow-
nika i porównuje je

Uczeń:

 sprowadza ułamki do 

najmniejszego wspól-
nego mianownika 
i porównuje je

– podręcznik, 

ss. 212–213;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 19–20;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 79–82.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 3, zad. 1, 

2, s. 19;

– ćwiczenia, z. 3, zad. 5, 

6, s. 20 (PP). 

Uczeń:

 samodzielnie rozwią-

zuje zadania 1–3, 
Matematyczne kroki 4

ss. 79–82

113–114.
Dodawanie 
ułamków
o jednako-
wych mia-
nownikach 
2 godz. 

Uczeń:

 dodaje ułamki o jedna-

kowych mianownikach

 zamienia ułamki 

niewłaściwe na ułamki 
mieszane i odwrotnie

 zamienia ułamek 

niewłaściwy na liczbę 
całkowitą 

 zaznacza ułamki 

niewłaściwe na osi 
liczbowej 

 wykonuje dodawanie, 

w którym występują 
ułamki mieszane 

Uczeń:

 przedstawia dodawa-

nie ułamków na osi 
liczbowej 

 przedstawia dodawa-

nie ułamków na 
rysunku

 dodaje ułamki i porów-

nuje otrzymane wyniki

– podręcznik, 

ss. 213–220; 

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 21–30.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 3, zad. 4, 

s. 21, zad. 1, s. 23, 
zad. 4, s. 28 oraz 
zad. 6, s. 30;

– ćwiczenia, z. 3, 

zad. 10, s. 23 oraz 
zad. 3, s. 28 (PP).  

Uczeń:

 dodaje ułamki, dodaje 

ułamek do liczby 
całkowitej, dodaje 
ułamek właściwy do 
ułamka mieszanego

background image

45

1

2

3

4

5

6

7

115–116.
Odejmowa-
nie ułamków 
o jednako-
wych mia-
nownikach
2 godz.

 

Uczeń:

 odejmuje ułamki 

o jednakowych mia-
nownikach

 wykonuje odejmowa-

nie z zastosowaniem 
ułamków mieszanych

 odejmuje ułamek 

właściwy od liczby 
całkowitej 

 rozwiązuje równania 

i sprawdza je, wykorzy-
stując odejmowanie 
i dodawanie ułamków 

Uczeń:

 przedstawia odejmo-

wanie ułamków na osi 
liczbowej

 układa zadania z treścią 

– podręcznik, 

ss. 221–224;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 30–35;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 81–84.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 2, 

s. 221, zad. 4, s. 222 
oraz zad. 2, s. 224;

– ćwiczenia, z. 3, zad. 8, 

s. 33 oraz zad. 8, s. 35 
(PP).

Uczeń:

 powinien samodzielnie 

rozwiązać zad. 1, 2, 5, 
Matematyczne kroki 4

ss. 81–84

117.
Ułamki. 
Zadania
1 godz.

 

Uczeń:

 oblicza wartości wyra-

żeń arytmetycznych 
zawierających ułamki, 
stosując właściwą 
kolejność wykonywa-
nia działań

 rozwiązuje zadania 

z treścią wymagające 
obliczeń z wykorzysta-
niem ułamków 

Uczeń:

 przedstawia ułamek 

w postaci ułamków 
równych 

– podręcznik, 

ss. 225–226;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 36–38.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 3, zad. 2, 

3, s. 36;

– ćwiczenia, z. 3, zad. 8, 

s. 38 (PP). 

Uczeń:

 wykonuje działania na 

ułamkach

Planując zajęcia, 
można skorzystać 
z konspektu 
„Przyjęcie urodzi-
nowe”, Poradnik 
metodyczny,

 

ss. 68–69.

118–119.
Praca klasowa 
Ułamki zwykłe

 

oraz jej 
omówienie
2 godz.

 

Uczeń:

 sprawdza ukształto-

wane umiejętności 
dotyczące ułamków 
zwykłych

 poznaje ocenę skutecz-

ności swoich działań

Uczeń:

 rozwiązuje problemy 

w twórczy sposób

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

background image

46

1

2

3

4

5

6

7

2. Ułamki dziesiętne (10 godzin)

120.
Wyrażenia 
dwumiano-
wane
1 godz.

 

Uczeń:

 zapisuje wyrażenia 

dwumianowane 
w postaci liczb dzie-
siętnych i odwrotnie

Uczeń:

 zamienia jednostki 

długości z użyciem 
ułamków zwykłych

– podręcznik, 

ss. 227–229;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 39–40;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 85–88.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 3, zad. 3, 

4, s. 40;

– ułóż krótkie opowia-

danie, w którym zapi-
szesz pewne wielkości 
za pomocą wyrażeń 
dwumianowanych 
(PP). 

Uczeń:

 rozwiązuje zad. 1, 2, 4, 

5, Matematyczne kroki 
4

, ss. 85–88

121.
Ułamki 
dziesiętne
1 godz.

 

Uczeń:

 zapisuje ułamki 

zwykłe o mianowniku 
10, 100, 1000 itp. 
w postaci dziesiętnej

 zapisuje ułamki 

dziesiętne w postaci 
ułamków zwykłych

 zapisuje słowami 

podane ułamki 
dziesiętne i odwrotnie 

Uczeń:

 skraca i rozszerza 

ułamki dziesiętne

 zaznacza ułamki dzie-

siętne na osi liczbowej 

– podręcznik, 

ss. 230–232;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 40–44.

Praca domowa: 
– podręcznik, zad. 4, 

s. 231 oraz zad. 5, 
s. 232;

– podręcznik, zad. 8, 9, 

s. 232 (PP). 

Uczeń:

 powinien tworzyć 

ułamki równe danemu 
ułamkowi dziesiętne-
mu, dopisując lub skre-
ślając końcowe zera

 zapisuje ułamki 

dziesiętne w postaci 
ułamków zwykłych

122.
Porówny-
wanie 
ułamków 
dziesiętnych
1 godz.

 

Uczeń:

 porównuje ułamki 

dziesiętne

 ustawia dane ułamki 

dziesiętne w porządku 
rosnącym lub maleją-
cym

Uczeń:

 

podaje przykłady 

ułamków dziesiętnych 
większych (mniej-
szych) od danej liczby

– podręcznik, 

ss. 233–234;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 45–46;

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 89–92.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 4, 

s. 234;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 234 (PP). 

Uczeń:

 rozwiązuje zad. 1–3, 

Matematyczne kroki 4

ss. 89–92

 porównuje ułamki 

dziesiętne wybraną 
metodą, np. za pomocą 
osi liczbowej, biorąc 
pod uwagę pozycję 
cyfry w zapisie 
dziesiętnym ułamka 

background image

47

1

2

3

4

5

6

7

123–124.
Dodawanie 
i odejmowa-
nie ułamków 
dziesiętnych
2 godz.

 

Uczeń:

 dodaje pisemnie 

ułamki dziesiętne 

 odejmuje pisemnie 

ułamki dziesiętne

 sprawdza wyniki za 

pomocą kalkulatora

Uczeń:

 przedstawia dodawa-

nie (odejmowanie) 
ułamków dziesiętnych 
na osi liczbowej 

 wykorzystuje prawa 

działań w oblicze-
niach, w których 
występują ułamki 
dziesiętne 

– podręcznik, 

ss. 234–238;

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 47–52.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 8, 

s. 238; ćwiczenia, z. 3, 
zad. 1, 2, s. 51;

– ćwiczenia, z. 3, zad. 5, 

s. 52 (PP).

Uczeń:

 posługuje się algoryt-

mem pisemnego doda-
wania (odejmowania) 
ułamków dziesiętnych

125.
Ułamki 
dziesiętne. 
Zadania
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza wartość wyra-

żenia arytmetycznego, 
w którym występują 
ułamki dziesiętne

 rozwiązuje zadania 

z treścią wymagające 
matematyzowania 
sytuacji z życia 
codziennego

Uczeń:

 układa i rozwiązuje 

zadania dotyczące 
ułamków dziesiętnych

– podręcznik, s. 239; 
– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 53–54;

– mapa Polski.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 3, zad. 2, 

3, 4, s. 53;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 239 (PP). 

Uczeń:

 dodaje i odejmuje 

ułamki dziesiętne

 porównuje ułamki 

dziesiętne

Przygotowując 
zajęcia, można 
wykorzystać kon-
spekt „Polskie 
rzeki”, Poradnik 
metodyczny

, s. 69. 

126.
Ułamki 
dziesiętne. 
Równania
1 godz.

 

Uczeń:

 rozwiązuje równania, 

stosując własności 
działań odwrotnych 

 rozwiązuje zadania 

z treścią, wykorzy-
stując równania

Uczeń:

 układa zadanie do 

podanego równania

– podręcznik, 

ss. 240–241; 

– ćwiczenia, z. 3, 

ss. 55–56.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 3, zad. 1, 

2, 3, s. 55; 

– ćwiczenia, z. 3, zad. 5, 

s. 56 (PP). 

Uczeń:

 rozwiązuje równania 

typu: x – 0, 3 = 1; 
2x + 1, 6 = 7,6

background image

48

1

2

3

4

5

6

7

127.
Ułamki 
dziesiętne – 
zadania różne
1 godz.

 

Uczeń:

 rozwiązuje zadania, 

wykorzystując ukształ-
towane umiejętności 
dotyczące ułamków 
dziesiętnych

– Matematyczne 

kroki 4

, ss. 93–96.

Przygotowując 
zajęcia, można 
wykorzystać kon-
spekt „Z ciekną-
cego kranu”, 
Poradnik meto-
dyczny

, s. 70. 

128–129.
Praca klasowa 
Ułamki dzie-
siętne

 oraz jej 

omówienie
2 godz.

 

Uczeń:

 wykorzystuje poznane 

algorytmy w oblicze-
niach

 wykorzystuje 

własności działań 
odwrotnych

 stosuje właściwą kolej-

ność wykonywania 
działań

Uczeń:

 zastanawia się nad 

efektywnością obranej 
strategii pracy

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

background image

49

KLASA

PIĄTA

background image

50

Orientacyjny przydział godzin

I. Liczby naturalne – powtórzenie

12 godzin

II. Ułamki zwykłe

22 godziny

III. Ułamki dziesiętne

26  godzin

IV. Zastosowania ułamków

14 godzin

V. Figury płaskie

30 godzin

VI. Graniastosłupy

10 godzin

Razem

114 godzin

background image

51

ROZDZIAŁ I. LICZBY NATURALNE. POWTÓRZENIE 

(12 godzin)

Numer i temat 

zajęć

Wymagania edukacyjne

Środki dydaktyczne,

materiał kształcenia

Procedury sprawdzania i oceniania osiągnięć 

edukacyjnych uczniów

Uwagi

podstawowe

(P)

ponadpodstawowe

(PP)

Zadania 

sprawdzające

Kryteria

sukcesu

1

2

3

4

5

6

7

1.
Dziesiątkowy 
układ pozy-
cyjny. Rzym-
ski sposób 
zapisywania 
liczb
1 godz.

Uczeń:

 zapisuje liczby w dzie-

siątkowym układzie 
pozycyjnym

 odczytuje liczby wie-

locyfrowe (zapisane za 
pomocą nie więcej niż 
11 cyfr)

 zaznacza liczby na osi 

liczbowej

 zapisuje liczby 

znakami rzymskimi

Uczeń:

 zapisuje i odczytuje 

liczby co najmniej 
11-cyfrowe

 odczytuje współrzędne 

punktu na osi licz-
bowej

– podręcznik, 

ss. 11–14;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 7–9;

– druki bankowe 

(numery kont, 
zapisy wpłat 
i wypłat na kon-
tach bankowych);

– faktury sklepowe, 

(numery NIP, 
zapisy cen jedno-
stkowych i war-
tości zakupionych 
towarów).

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

4, s. 7 oraz zad. 8, s. 9;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 9, 

s. 9 (PP).

Uczeń:

 odróżnia pojęcia: licz-

ba i cyfra

 zapisuje i odczytuje 

liczby nie więcej niż 
11-cyfrowe

 zaznacza liczby na osi 

liczbowej i odczytuje 
liczbę, której na osi 
liczbowej odpowiada 
dany punkt

 posługuje się liczbami 

zapisanymi znakami 
rzymskimi w zastoso-
waniach praktycz-
nych, np. określając 
wiek, w którym miało 
miejsce dane wyda-
rzenie; odczytując 
godzinę, którą wska-
zuje zegar

background image

52

1

2

3

4

5

6

7

2.
Dodawanie 
i odejmo-
wanie liczb 
naturalnych
1 godz.

Uczeń:

 wskazuje sumę, skład-

niki, różnicę, odjemną 
i odjemnik

 dodaje i odejmuje liczby 

naturalne w pamięci

 wykorzystuje w obli-

czeniach własności 
dodawania i odejmo-
wania

 stosuje algorytm pi-

semnego dodawania 
(odejmowania)

Uczeń:

 sprawdza, czy dana 

figura jest kwadratem 
magicznym

 buduje kwadraty ma-

giczne

– podręcznik, 

ss. 14–16;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 9–11;

– rachunki skle-

powe, materiały 
reklamujące 
towary (obniżki 
cen, zakup hur-
towy towarów).

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, s. 9 oraz zad. 3, 4 
s. 10;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 10 oraz zad. 6, s. 11 
(PP). 

Uczeń:

 wykorzystuje doda-

wanie i odejmowanie 
liczb naturalnych 
w sytuacjach praktycz-
nych, np. oblicza war-
tość zakupów

3.
Mnożenie 
i dzielenie 
liczb natural-
nych
1 godz.

 

Uczeń:

 wskazuje czynniki, 

iloczyn, dzielną, dziel-
nik, iloraz

 mnoży i dzieli liczby 

naturalne w pamięci 
(wykonuje również 
dzielenie z resztą)

 wykorzystuje 

własności mnożenia 
i dzielenia

 oblicza potęgi liczb 

naturalnych

 stosuje algorytm pi-

semnego mnożenia 
(dzielenia)

Uczeń:

 porównuje liczby 

zapisane w postaci 
potęg

 znajduje dzielną, 

mając dzielnik, iloraz 
i resztę 

– podręcznik, 

ss. 17–21;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 11–14;

– dane z prasy 

codziennej 
dotyczące naj-
bliższej okolicy;

– dane astronomicz-

ne (zapisane w po-
staci potęg).

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4 s. 12;

– dowiedz się w trzech 

sklepach, ile kosztuje 
kilogram cukru. Jeśli 
ceny są różne, oblicz, 
ile można zaoszczę-
dzić kupując 10 kg 
cukru w sklepie, 
w którym cukier był 
najtańszy (PP). 

Uczeń:

 wykorzystuje 

mnożenie, dzielenie 
i potęgowanie w sytua-
cjach praktycznych, 
np. oblicza cenę 1 sztuki 
danego towaru

 zapisuje liczbę wielo-

cyfrową w postaci 
potęgi (jeśli jest to 
możliwe)

background image

53

1

2

3

4

5

6

7

4.
Działania 
w zbiorze 
liczb natural-
nych 
1 godz.

Uczeń:

 stosuje w obliczeniach 

właściwą kolejność 
wykonywania działań

 wykorzystuje prawo 

rozdzielności mno-
żenia względem doda-
wania

Uczeń:

 stosuje symbole litero-

we do zapisu praw 
działań

 zapisuje rozwinięcie 

dziesiętne danej liczby 
wielocyfrowej z zasto-
sowaniem potęg 

– podręcznik, 

ss. 21–23;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 14–16.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

6, s. 16;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 7, 

s. 16 (PP).

Uczeń:

 powinien sprawnie 

wykorzystywać w obli-
czeniach reguły doty-
czące kolejności wy-
konywania działań 

5.
Zadania 
tekstowe. 
Równania
1 godz.

Uczeń:

 rozwiązuje równania, 

wykorzystując np. 
grafy

 stosuje równania do 

rozwiązywania zadań 
z treścią 

Uczeń:

 układa zadania do 

podanego równania

– podręcznik, 

ss. 23–25;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 17–19.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

s. 18;

– ułóż zadanie, którego 

rozwiązanie wymaga 
zapisania równania 
(PP).

Uczeń:

 powinien wykorzysty-

wać działania odwrot-
ne, rozwiązując równa-
nia

Planując zajęcia, 
można wykorzys-
tać konspekt 
„Czy znasz Kubu-
sia Puchatka?”,
Poradnik meto-
dyczny

, ss. 57–59.

6.
Pomiary
1 godz.

Uczeń:

 zamienia jednostki 

masy, długości, czasu

 rozwiązuje zadania 

z treścią wymagające 
obliczeń z wykorzysta-
niem jednostek długo-
ści, masy i czasu

Uczeń:

 wykorzystuje w obli-

czeniach dawne jed-
nostki długości

 wykorzystuje rzymski 

zapis liczb, określając 
lata

– podręcznik, 

ss. 25–26;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 20–23;

– odważniki, waga;
– program telewi-

zyjny, kalendarz.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 6, 

s. 26;

– dowiedz się, jakich 

jednostek masy uży-
wano w dawnej Polsce 
i ułóż zadanie, którego 
rozwiązanie wyma-
gałoby wykorzystania 
którejś z tych jedno-
stek (PP).

Uczeń:

 posługuje się jedno-

stkami miar w sytua-
cjach praktycznych

background image

54

1

2

3

4

5

6

7

7.
Prędkość, 
droga, czas
1 godz.

Uczeń:

 zamienia jednostki 

prędkości (np. km/h 
na m/s)

 oblicza długość prze-

bytej drogi, czas 
potrzebny na przebycie 
drogi danej długości, 
prędkość jazdy

Uczeń:

 wykorzystuje symbole 

literowe w zapisie 
zależności między 
prędkością, drogą 
a czasem 

– podręcznik, 

ss. 27–28;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 23–25;

– rozkład jazdy 

pociągów.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 5, 6, 

7, s. 28;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 7 

s. 25 (PP). 

Uczeń:
 

 oblicza czas potrzebny 

na przebycie drogi 
danej długości, 
długość przebytej 
drogi w określonym 
czasie oraz prędkość 
jazdy w ruchu jedno-
stajnym w sytuacjach, 
które nie wymagają 
zamiany jednostek 

8.
Podzielność 
liczb natural-
nych
1 godz.

Uczeń:

 podaje przykład 

wielokrotności danej 
liczby

 wykorzystuje cechy 

podzielności, określa-
jąc dzielniki danej 
liczby

Uczeń:

 rozkłada liczbę na 

czynniki pierwsze 

– podręcznik, 

ss. 29–31;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 25–28.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 6, 

7, s. 27;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 

10, s. 28 (PP).

 stosuje cechy podziel-

ności w przypadku 
konieczności określe-
nia dzielników danej 
liczby

9.
Wspólne 
dzielniki. 
Wspólna 
wielokrotność
1 godz.

Uczeń:

 określa wspólne dziel-

niki dwóch danych 
liczb

 podaje przykład wspól-

nej wielokrotności 
(różnej od 0) danych 
liczb

Uczeń:

 oblicza najmniejszą 

wspólną wielokrot-
ność i największy 
wspólny dzielnik da-
nych liczb

– podręcznik, 

ss. 33–36;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 28–33.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2 

s. 29, zad. 6 s. 30 oraz 
zad. 2, s. 32;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 9, 

s. 31 oraz zad. 3, s. 32 
(PP).

Uczeń:

 określa wspólne dziel-

niki i wspólne wielo-
krotności liczb w sytu-
acjach praktycznych 
(np. wkładanie do pa-
czek jednakowej 
liczby sztuk towaru)

background image

55

1

2

3

4

5

6

7

10.
Podzielność 
liczb. Zadania
1 godz.

Uczeń:

 wykonuje działania na 

liczbach naturalnych

 wykorzystuje podziel-

ność liczb w sytuacjach 
praktycznych

Uczeń:

 stosuje symbole litero-

we w zapisach wzorów

 oblicza NWW oraz 

NWD danych liczb

 wykonuje obliczenia 

z użyciem potęg

– Matematyczne 

kroki 

5, ss. 5–8;

– dane statystyczne 

dotyczące najbliż-
szego regionu.

– Poradnik metodyczny

zadania ze ss. 42–43.

Uczeń:

 samodzielnie 

wykonuje zadania, 
Matematyczne kroki 5

ss. 5–8

Przygotowując 
zajęcia, można 
wykorzystać sce-
nariusz „Tajemni-
cza wiadomość. 
Liczby naturalne. 
Powtórzenie”, 
Ścieżki edukacyjne 
na lekcjach mate-
matyki

, ss. 40–46.

11–12.
Praca klasowa 
Liczby natu-
ralne 

oraz jej 

omówienie
2 godz.

 

Uczeń:

 wykorzystuje 

ukształtowane umiejęt-
ności do rozwiązywa-
nia zadań typowych

Uczeń:

 wykorzystuje 

ukształtowane umiejęt-
ności do rozwiązywa-
nia zadań typowych 
i nietypowych

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

ROZDZIAŁ II. UŁAMKI ZWYKŁE

 (22 godziny)

13.
Ułamki 
zwykłe
1 godz. 

Uczeń:

 interpretuje ułamek 

jako część całości lub 
iloraz dwóch liczb

 zapisuje iloraz w po-

staci ułamka i odwrot-
nie

 zapisuje i odczytuje 

ułamki

Uczeń:

 stosuje symbole litero-

we do zapisu ułamka

 

– podręcznik, 

ss. 37–39;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 34–36;

– układanki, klocki, 

przedmioty, które 
można podzielić 
na jednakowe 
części (np. sznu-
rek, wstążka);

– kubki, naczynia 

z piaskiem, wodą 
itp. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, s. 34;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 9, 

s. 36 (PP).

Uczeń:
 

 prawidłowo posługuje 
się pojęciami: licznik, 
mianownik, kreska 
ułamkowa

 wie, że kreska ułam-

kowa zastępuje znak 
dzielenia

 zapisuje za pomocą 

ułamka sytuację przed-
stawioną słownie lub 
na rysunku

W czasie zajeć 
proponujemy ucz-
niom składanie 
i rozcinanie figur, 
uzupełniając w ten 
sposób rozważania 
o ułamkach.

background image

56

1

2

3

4

5

6

7

14.
Skracanie 
i rozszerzanie 
ułamków
1 godz

.

Uczeń:

 znajduje wspólny 

dzielnik licznika i mia-
nownika ułamka

 skraca ułamek

 sprowadza ułamek do 

postaci nieskracalnej

 znajduje wspólną 

wielokrotność licznika 
i mianownika ułamka

 rozszerza ułamek

 rozszerza ułamek do 

ułamka o danym mia-
nowniku lub liczniku

 sprowadza ułamki do 

wspólnego mianownika

 zapisuje ułamki 

w postaci ułamków 
równych

Uczeń:

 znajduje NWD licz-

nika i mianownika 
ułamka

 znajduje NWW licz-

nika i mianownika 
ułamka

 sprowadza ułamki do 

najmniejszego wspól-
nego mianownika

– podręcznik, 

ss. 39–42;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 36–38.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4, s. 37;

– zapisz parę liczb 

względnie pierwszych 
i utwórz z nich dwa 
ułamki. Czy ułamki te 
można skrócić? (PP).

Uczeń:

 zapisuje ułamek w po-

staci kilku ułamków 
równych 

Można uczniom 
zaproponować 
zabawy manipula-
cyjne – budowanie 
geometrycznego 
modelu licznika 
i mianownika 
ułamka (np. uży-
wajac klocków, 
kartoników).

15.
Ułamki 
właściwe 
i niewłaściwe
1 godz.

Uczeń:

 rozpoznaje ułamki 

właściwe i niewła-
ściwe

 zamienia ułamek nie-

właściwy na ułamek 
mieszany

 zamienia ułamek mie-

szany na ułamek nie-
właściwy

 zaznacza na osi liczbo-

wej ułamki mieszane 

Uczeń:

 wykorzystuje ułamki 

mieszane w oblicze-
niach praktycznych 

– podręcznik, 

ss. 42–44;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 38–40.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4, 5, s. 39;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 7, 

s. 40 (PP).

Uczeń:

 zamieniając ułamek 

niewłaściwy na 
ułamek mieszany, 
może wykorzystywać 
dzielenie z resztą 

background image

57

1

2

3

4

5

6

7

16.
Porówny-
wanie 
ułamków
1 godz.

 

Uczeń:

 w zbiorze skończonym 

wskazuje ułamek naj-
większy (najmniejszy)

 ustawia elementy zbio-

ru skończonego w okre-
ślonym porządku

 porównuje ułamki 

o jednakowych mia-
nownikach (licznikach)

 porównuje ułamki 

o różnych mianowni-
kach i licznikach 

Uczeń:

 podaje przykład 

ułamka leżącego na osi 
liczbowej między dwo-
ma danymi ułamkami

– podręcznik, 

ss. 44–46;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 40–42;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 9–12.

Praca samodzielna:
– uczniowie w parach 

rozwiązują zadania, 
Matematyczne kroki 5

ss. 9–12. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 7, 

8, s. 42;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 

10, s. 42 (PP).

Uczeń:

 porównuje ułamki 

(w tym ułamki większe 
od 1), stosując różne 
metody, np. zaznacza-
jąc je na osi liczbowej, 
sprowadzając do jedna- 
kowego licznika lub 
mianownika

 poprawnie rozwiązuje 

zad. 1–4, Matematy-
czne kroki 5

, ss. 9–12 

17.
Dodawanie 
ułamków 
o jednako-
wych mia-
nownikach
1 godz.

 

Uczeń:

 dodaje ułamki o jedna-

kowych mianownikach 
(w tym ułamki większe 
od 1)

 wykorzystuje w obli-

czeniach prawo łącz-
ności i prawo prze-
mienności dodawania

Uczeń:

 przedstawia dodawa-

nie ułamków na osi 
liczbowej

 stosuje symbole litero-

we do zapisu łączności 
i przemienności doda-
wania 

– podręcznik, 

ss. 46–48;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 43–45.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, s. 43;

– podręcznik, zad. 8, 

s. 48 (PP).

Uczeń:

 po wykonaniu doda-

wania ułamków 
powinien starać się 
sprowadzić wynik do 
najprostszej postaci 

18.
Odejmowa-
nie ułamków 
o jednako-
wych mia-
nownikach
1 godz.

Uczeń:

 odejmuje ułamki o jed-

nakowych mianowni-
kach

 odejmuje ułamek od 

liczby naturalnej

 odejmuje ułamki mie-

szane 

Uczeń:

 przedstawia odejmo-

wanie ułamków na osi 
liczbowej

 sprawdza odejmowa-

nie za pomocą doda-
wania

– podręcznik, 

ss. 49–50;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 45–46.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, s. 45 oraz zad. 4 
s. 46;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

s. 45 (PP).

Uczeń:

 stara się wykonywać 

odejmowanie ułam-
ków mieszanych jak 
najprostszym sposo-
bem (szczególnie 
w przypadku odejmo-

wania typu: 10 – 2  )

3
4

background image

58

1

2

3

4

5

6

7

19.
Dodawanie 
i odejmowa-
nie ułamków 
o jednako-
wych mia-
nownikach
1 godz.

Uczeń:

 wykorzystuje w obli-

czeniach prawa działań 
i stosuje właściwą 
kolejność wykony-
wania działań

 rozwiązuje równania 

za pomocą grafów lub 
działań odwrotnych 

Uczeń:

 rozwiązuje zadania 

wymagające zamiany 
jednostek 

– podręcznik, 

ss. 51–53;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 47–49.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, s. 47;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 8, 

s. 49 (PP);

– ułóż i rozwiąż zadanie, 

którego rozwiązanie 
wymaga zapisania 
równania, w którym 
występują ułamki (PP).

Uczeń:

 dodaje i odejmuje 

ułamki o jednakowych 
mianownikach

20.
Dodawanie 
ułamków 
o różnych 
mianownikach
1 godz. 

Uczeń:

 dodaje ułamki po spro-

wadzeniu ich do wspól-
nego mianownika

 dodaje ułamki miesza-

ne o różnych mianow-
nikach

 wykorzystuje dodawa-

nie ułamków w zada-
niach z treścią

Uczeń:

 stosuje w obliczeniach 

algorytm dodawania 
ułamków o różnych 
mianownikach

 przedstawia dodawa-

nie ułamków na osi 
liczbowej 

– podręcznik, 

ss. 53–55;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 49–51.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

3, s. 50;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 55 (PP).

Uczeń:

 po wykonaniu doda-

wania ułamków zapi-
suje wynik w najprost-
szej postaci (np. za-
mieniając ułamek nie-
właściwy na ułamek 
mieszany)

21.
Odejmowanie 
ułamków
o różnych 
mianownikach
1 godz.

 

Uczeń:

 odejmuje ułamki po 

sprowadzeniu ich do 
wspólnego mianownika

 zapisuje wyrażenia 

dwumianowane za 
pomocą ułamków

Uczeń:

 przedstawia odejmowa-

nie ułamków na osi 
liczbowej

 układa zadania z tre-

ścią, których rozwiąza-
nie wymaga wykonania 
odejmowania ułamków

 wykorzystuje symbole 

literowe do zapisu 
odejmowania ułamków

– podręcznik, 

ss. 55–56;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 52–54.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, s. 52;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 56 (PP).

Uczeń:
 

 stara się przedstawić 

wynik odejmowania 
ułamków w najprostszej 
postaci (np. skracając 
ułamek)

background image

59

1

2

3

4

5

6

7

22.
Dodawanie 
i odejmowa-
nie ułamków. 
Zadania
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza wartość wyra-

żenia arytmetycznego, 
w którym występuje 
dodawanie i odejmo-
wanie ułamków

 rozwiązuje równania

 sprawdza poprawność 

obliczeń 

Uczeń:

 układa zadanie do sy-

tuacji przedstawionej 
na rysunku

– podręcznik, 

ss. 56–57;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 54–57;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 13–16.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 5

, ss. 13–16.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, s. 54;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 6, 

s. 56 (PP).

Uczeń:

 potrafi wykorzystać 

dodawanie i odejmo-
wanie ułamków, 
rozwiązując zadania 
dotyczące otaczającej 
nas rzeczywistości

 rozwiązuje zad. 1–4, 

Matematyczne kroki 5

ss. 13–16

23.
Mnożenie 
ułamków 
przez liczby 
naturalne
1 godz.

Uczeń:

 mnoży ułamek przez 

liczbę naturalną

 mnoży liczby miesza-

ne przez liczby natu-
ralne

 zapisuje dodawanie 

jednakowych ułamków 
w postaci mnożenia

 stosuje w obliczeniach 

prawo rozdzielności 
mnożenia względem 
dodawania (odejmo-
wania) 

Uczeń:

 stosuje symbole lite-

rowe do zapisu praw 
działań

 matematyzuje sytu-

acje zadaniowe za 
pomocą równań, 
których rozwiązanie 
wymaga mnożenia 
ułamka przez liczbę 
naturalną

– podręcznik, 

ss. 57–59;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 57–59.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 2, 3, 

6, s. 59;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 8, 

s. 59 (PP).

Uczeń:

 mnożąc liczbę natu-

ralną przez ułamek, 
mnoży licznik ułamka 
przez tę liczbę lub za-
mienia liczbę naturalną 
na ułamek o miano-
wniku 1, następnie 
mnoży licznik przez 
licznik i mianownik 
przez mianownik odpo-
wiednich ułamków 

24.
Obliczanie 
ułamka danej 
liczby
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza ułamek danej 

liczby naturalnej

Uczeń:

 układa pytania do 

zadania

 stosuje symbole litero-

we do zapisu algo-
rytmu obliczania 
ułamka danej liczby

– podręcznik, 

ss. 60–62;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 59–61;

– dane liczbowe 

dotyczące 
uczniów klasy. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, s. 59;

– podręcznik, zad. 9, 

s. 62 (PP).

 Uczeń:

 oblicza ułamek danej 

liczby w sytuacjach 
praktycznych 

background image

60

1

2

3

4

5

6

7

25.
Mnożenie 
ułamków
1 godz. 

Uczeń:

 mnoży ułamki wła-

ściwe, niewłaściwe 
i ułamki mieszane

 mnoży ułamki, wyko-

rzystując prawa prze-
mienności i łączności 
mnożenia 

Uczeń:

 stosuje symbole litero-

we do zapisu sposobu 
mnożenia ułamka 
przez ułamek

– podręcznik, 

ss. 63–64;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 61–64.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

5, s. 62;

– ćwiczenia, z. 1, 

zad. 11, s. 64 (PP).

Uczeń:

 wykonuje mnożenie 

ułamków, stosując 
skracanie

26.
Potęgi 
ułamków
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza potęgi ułam-

ków

 zapisuje mnożenie jed-

nakowych czynników 
za pomocą potęgi

Uczeń:

 stosuje w obliczeniach 

potęgi o wykładniku 0

 stosuje symbole litero-

we do zapisu potęgi 
ilorazu

 porównuje liczby zapi-

sane w postaci potęg 
ułamków

– podręcznik, 

ss. 65–66;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 64–66.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4, s. 65;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 7, 

s. 66 (PP). 

Uczeń:

 oblicza potęgi 

(ułamków) o wykła-
dniku 2 i 3

27.
Mnożenie 
ułamków. 
Ćwiczenia
1 godz.

Uczeń:

 oblicza wartość wyra-

żenia arytmetycznego 
zawierającego nawiasy

 wykorzystuje ułamki 

w obliczeniach prak-
tycznych

Uczeń:

 stosuje w obliczeniach 

dawne jednostki 
długości

– podręcznik, 

ss. 67–68;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 67–68;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 17–20.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 5

, ss. 17–20.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 5, 6, 

s. 68;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 68 (PP).

Uczeń:

 mnoży ułamki

 stosuje w obliczeniach 

reguły dotyczące ko-
lejności wykonywania 
działań

28.
Odwrotności 
liczb
1 godz.

Uczeń:

 podaje odwrotności 

liczb naturalnych 
i ułamków (różnych 
od 0)

Uczeń:

 zapisuje odwrotności 

ułamków właściwych 
w postaci liczb mie-
szanych

– podręcznik, 

ss. 68–69;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 69–70;

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 5, 

s. 69;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 69 (PP).

Uczeń:

 podaje odwrotność 

ułamka zapisanego za 
pomocą kreski ułam-
kowej

background image

61

1

2

3

4

5

6

7

28. cd.
Odwrotności 
liczb
1 godz.

 rozwiązuje równania, 

wykorzystując własno-
ści odwrotności danej 
liczby

 stosuje symbole litero-

we do zapisu odwrot-
ności danej liczby 

– naczynie z wodą 

o pojemności 1 l

– 4 jednakowe 

szklanki.

29.
Dzielenie 
ułamków 
przez liczby 
naturalne
1 godz. 

Uczeń:

 dzieli ułamek przez 

liczbę naturalną

Uczeń:

 stosuje symbole litero-

we do zapisu sposobu 
dzielenia ułamka przez 
liczbę naturalną 

– podręcznik, 

ss. 70–72;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 70–72;

– układanki, figury 

z kartonu, które 
można rozcinać, 
naczynia z pias-
kiem, jednakowe 
szklanki lub gar-
nuszki.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4, 5, s. 71;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 9, 

s. 72 (PP).

Uczeń:

 interpretuje dzielenie 

ułamka przez liczbę 
naturalną jako mno-
żenie ułamka przez 
odwrotność tej liczby

30.
Dzielenie 
ułamka przez 
ułamek
1 godz.

Uczeń:

 dzieli liczbę naturalną 

przez ułamek

 dzieli ułamek przez 

ułamek

 rozwiązuje równania 

z wykorzystaniem 
mnożenia oraz dziele-
nia ułamków i spraw-
dza poprawność wyko-
nanych obliczeń

Uczeń:

 wykorzystuje dzielenie 

ułamków, rozwiązując 
zadania na obliczanie 
prędkości, drogi, czasu

– podręcznik, 

ss. 72–74;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 72–74.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 73 oraz zad. 6, s. 74;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 74 (PP).

Uczeń:

 interpretuje dzielenie 

ułamka przez ułamek 
jako mnożenie dzielnej 
przez odwrotność 
dzielnika 

background image

62

1

2

3

4

5

6

7

31.
Mnożenie 
i dzielenie 
ułamków
1 godz.

Uczeń:

 oblicza wartości wyra-

żeń arytmetycznych 
zawierających ułamki

 rozwiązuje równania 

zawierające ułamki

 wykonuje obliczenia 

na ułamkach w sytua-
cjach praktycznych

Uczeń:

 układa i rozwiązuje 

równanie do zadania 
z treścią 

– podręcznik, 

ss. 74–75

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 75–76;

– Matematyczne 

kroki 

5, ss. 21–24.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zad. 1–6, Matematyczne 
kroki 5

, ss. 21–24.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, s. 75;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 6, 

7, s. 76 (PP);

Uczeń:

 mnoży i dzieli ułamki 

zwykłe

32.
Ułamki. 
Zadania
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza wartość wyra-

żenia arytmetycznego, 
wykorzystując kolej-
ność wykonywania 
działań

 oblicza wartość wyra-

żenia arytmetycznego, 
w którym występują 
nawiasy 

Uczeń:

 oblicza wartość 

ułamka łańcuchowego

 układa zadanie do rów-

nania

– podręcznik, 

ss. 76–78;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 77–78;

– dane na temat 

zużycia wody 
w szkole.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 10, 

11, s. 78;

– podręcznik, zad. 12, 

s. 78 (PP). 

Uczeń:

 potrafi rozwiązać 

zadania na porówny-
wanie różnicowe 
i ilorazowe 

Przygotowując 
zajęcia, można 
wykorzystać sce-
nariusz „Ułam-
kowy konkurs. 
Ułamki zwykłe”, 
Ścieżki eduka-
cyjne na lekcjach 
matematyki

ss. 54–58.

33–34.
Praca klasowa 
Ułamki zwykłe 
oraz jej 
omówienie 
2 godz.

Uczeń:

 wykorzystuje 

ukształtowane umiejęt-
ności w sytuacjach 
praktycznych

Uczeń:

 wykorzystuje symbole 

literowe w obliczeniach

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

background image

63

1

2

3

4

5

6

7

ROZDZIAŁ III. UŁAMKI DZIESIĘTNE

 (26 godzin)

35.
Ułamki 
dziesiętne
1 godz.

Uczeń:

 zapisuje ułamki o mia-

nowniku 10, 100, 1000 
itp. w postaci dziesiętnej

 zapisuje ułamek 

dziesiętny słowami

 zapisuje ułamek dzie-

siętny w postaci sumy 
ułamków zwykłych

 skraca i rozszerza 

ułamki dziesiętne

Uczeń:

 sprowadza ułamki do 

mianownika 10, 100, 
1000 i zapisuje je 
w postaci dziesiętnej

– podręcznik, 

ss. 79–81;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 79–80.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

3, s. 79;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 81 (PP).

Uczeń:

 odczytuje ułamek 

zapisany w postaci 
dziesiętnej 

 zapisuje ułamek o mia-

nowniku 10, 100, 1000 
w postaci dziesiętnej 

36.
Ułamki 
dziesiętne. 
Zamiana jed-
nostek
1 godz. 

Uczeń:

 zamienia jednostki 

masy i długości

 zapisuje wyrażenia 

dwumianowane 
w postaci dziesiętnej 
i odwrotnie

 wykonuje obliczenia 

pieniężne 

Uczeń:

 układa zadania 

wymagające zamiany 
jednostek masy 
i długości

– podręcznik, 

ss. 81–82;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 80–82;

– cennik, jadłospis. 

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 4, 5, 

6, s. 82;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

5, s. 82 (PP).

Uczeń:

 wykonuje obliczenia 

typu: zamień 126 cm 
na metry; zamień 
3,2 cm na milimetry

37.
Porównywa-
nie ułamków 
dziesiętnych
1 godz.

Uczeń:

 porównuje dwa ułamki 

dziesiętne

 porządkuje ułamki 

dziesiętne w określo-
nym porządku (np. od 
największego do naj-
mniejszego) 

Uczeń:

 zamienia jednostki, 

aby móc porównać 
wielkości tego samego 
typu

– podręcznik, 

ss. 83–84;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 82–83;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 25–28;

– mapa Polski, 

plansze zawiera-
jące dane na temat 
największych pol-
skich jezior.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zad. 1–6, Matematycz-
ne kroki 5

, ss. 25–28.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 2, 3, 

s. 83;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 84 (PP).

Uczeń:

 porównuje ułamki 

o jednakowej i innej 
liczbie cyfr znaczą-
cych po przecinku

background image

64

1

2

3

4

5

6

7

38.
Dodawanie 
ułamków 
dziesiętnych
1 godz.

Uczeń:

 dodaje pisemnie 

ułamki dziesiętne

 wykorzystuje prawa 

łączności i przemien-
ności dodawania 
w obliczeniach

 wykorzystuje dodawa-

nie ułamków w sytua-
cjach praktycznych 

Uczeń:

 dodaje ułamki 

zapisane w postaci 
dziesiętnej oraz za 
pomocą kreski 
ułamkowej

– podręcznik, 

ss. 84–85;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 84–85;

– dane dotyczące 

cen artykułów 
papierniczych;

– mapa Ameryki 

Północnej.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, s. 84;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 85 (PP).

Uczeń:

 dodaje ułamki dzie-

siętne pisemnie oraz 
sprawdza otrzymane 
wyniki za pomocą 
kalkulatora

39.
Odejmowa-
nie ułamków 
dziesiętnych
1 godz.

Uczeń:

 odejmuje ułamki dzie-

siętne o jednakowej lub 
innej liczbie cyfr zna-
czących po przecinku

 odejmuje od liczby 

naturalnej ułamek 
dziesiętny

 wykorzystuje właściwą 

kolejność wykonywa-
nia działań w doda-
waniu i odejmowaniu 
ułamków dziesiętnych

Uczeń:

 układa zadanie teksto-

we, którego rozwią-
zanie można zapisać za 
pomocą danego wyra-
żenia arytmetycznego

 posługuje się poję-

ciami: brutto, netto, 
tara

– podręcznik, s. 86;
– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 85–87;

– waga szalkowa. 

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 2, 4, 

5, s. 86;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 86 (PP). 

Uczeń:

 wykorzystuje algorytm 

pisemnego odejmowa-
nia ułamków dziesięt-
nych oraz sprawdza 
obliczenia za pomocą 
kalkulatora

40.
Dodawanie 
i odejmowa-
nie ułamków 
dziesiętnych. 
Ćwiczenia
1 godz. 

Uczeń:

 wykorzystuje znacze-

nie liczby 0 w doda-
waniu i odejmowaniu

 odejmuje i dodaje 

w pamięci ułamki 
dziesiętne

Uczeń:

 wykonuje działania na 

ułamkach dziesiętnych, 
stosując uproszczony 
zapis pisemnego doda-
wania i odejmowania 

– podręcznik, 

ss. 87–88;

– ćwiczenia, z. 1, ss. 

87–89;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 29–32;

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 4, 5, 

s. 88;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 89 (PP).

Uczeń:

 dodaje i odejmuje 

w pamięci ułamki 
bez przekraczania 
progu dziesiątkowego

 potrafi oszacować wy-

nik dodawania (odej-
mowania) ułamków 
w prostych przypadkach

background image

65

1

2

3

4

5

6

7

40. cd.
Dodawanie 
i odejmowa-
nie ułamków 
dziesiętnych. 
Ćwiczenia
1 godz. 

 posługuje się algoryt-

mami pisemnego doda-
wania i odejmowania 
ułamków dziesiętnych 

– mapa pogody 

(z prasy codzien-
nej);

– dane liczbowe 

dotyczące wzrostu 
i wagi uczniów 
klasy. 

41.
Mnożenie 
i dzielenie 
ułamków 
dziesiętnych 
przez 10, 100...
1 godz. 

Uczeń:

 mnoży i dzieli ułamek 

dziesiętny przez 10, 
100, 1000 itp. 

Uczeń:

 mnoży i dzieli ułamki 

dziesiętne przez potęgi 
liczby 10

– podręcznik, 

ss. 88–90;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 89–90. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 90;

– podręcznik, zad. 9, 

s. 90 (PP).

Uczeń:

 wykonuje mnożenie 

i dzielenie ułamków 
przez 10, 100, 1000 
itp., przesuwając odpo-
wiednio przecinek 
w liczbie dziesiętnej

42.
Mnożenie 
ułamków 
dziesiętnych
1 godz. 

Uczeń:

 wykonuje mnożenie 

ułamków dziesiętnych, 
zamieniając je na 
ułamki zwykłe

 mnoży ułamek 

dziesiętny przez liczbę 
naturalną i przez 
ułamek dziesiętny

 wykorzystuje prawo 

przemienności mno-
żenia w obliczeniach

Uczeń:

 wykorzystuje mnoże-

nie ułamków w obli-
czeniach dotyczących 
prędkości, drogi 
i czasu

– podręcznik, 

ss. 90–91;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 90–91.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

s. 90;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 91 (PP).

Uczeń:

 stosuje algorytm 

pisemnego mnożenia 
ułamków dziesiętnych 
w obliczeniach 

background image

66

1

2

3

4

5

6

7

43.
Obliczanie 
ułamka danej 
liczby
1 godz. 

Uczeń:

 mnoży ułamki

 wykonuje obliczenia 

pieniężne oraz oblicze-
nia związane z czasem 

Uczeń:

 wykonuje obliczenia 

dotyczace stopów złota 
(srebra)

– podręcznik, 

ss. 92–93;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 92–93;

– tabela oznaczania 

prób złota;

– złote wyroby jubi-

lerskie;

– szkło powięk-

szające.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, s. 92;

– podręcznik, zad. 3, 5, 

s. 93 (PP).

Uczeń:

 matematyzuje proste 

sytuacje praktyczne, 
obliczając ułamek 
danej liczby

44.
Mnożenie 
ułamków 
dziesiętnych. 
Ćwiczenia
1 godz. 

Uczeń:

 mnoży ułamki 

dziesiętne

 wykonuje obliczenia 

pieniężne

 wykorzystuje mno-

żenie ułamków dzie-
siętnych w praktyce

Uczeń:

 oblicza potęgi 

ułamków dziesiętnych

 wykorzystuje dawne 

jednostki długości 
i jednostki prędkości 
(statków) w oblicze-
niach praktycznych 

– podręcznik, 

ss. 93–94;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 94–95;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 33–36;

– cenniki;
– banknoty i monety;
– rachunki sklepo-

we, rachunki za 
telefon, za energię 
elektryczną;

– przepisy na 

sałatki.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 5

, ss. 33–36.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, s. 94;

– podręcznik, zad. 4, 5, 

s. 94 (PP).

Uczeń:
 

 wykorzystuje w obli-

czeniach algorytm 
pisemnego mnożenia 
ułamków dziesiętnych,

 potrafi w pamięci 

pomnożyć ułamek 
dziesiętny przez 10, 
100, 1000

45.
Dzielenie 
ułamków 
dziesiętnych 
przez liczby 
naturalne
1 godz. 

Uczeń:

 dzieli ułamek dzie-

siętny przez liczbę 
naturalną w pamięci

 dzieli pisemnie ułamek 

dziesiętny przez liczbę 
naturalną

Uczeń:

 układa zadania, 

których rozwiązanie 
wymaga dzielenia 
ułamków dziesiętnych 
przez liczby naturalne

– podręcznik, 

ss. 94–96;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 95–97.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

s. 95 oraz zad. 4, s. 96;

– ułóż zadanie, którego 

rozwiązanie wymaga 
dzielenia ułamków 
dziesiętnych przez 
liczby naturalne (PP).

Uczeń:

 dzieli ułamek dzie-

siętny przez liczbę 
naturalną

background image

67

1

2

3

4

5

6

7

46.
Dzielenie 
ułamków 
dziesiętnych
1 godz. 

Uczeń:

 dzieli ułamki 

dziesiętne

 wykonuje dzielenie 

i porównuje ilorazy

 rozwiązuje zadania 

z treścią, których 
rozwiązanie wymaga 
dzielenia ułamków 
dziesiętnych 

Uczeń:

 układa zadanie z treścią 

do podanego wyraże-
nia arytmetycznego

 mnoży dzielną i dziel-

nik przez potęgi liczby 
10

 sprawdza poprawność 

wykonanego dzielenia

– podręcznik, 

ss. 96–97;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 97–99.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

s. 97 oraz zad. 3, s. 98;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 97 (PP).

Uczeń:
 

 stosuje algorytm 

pisemnego dzielenia 
ułamków dziesiętnych

47.
Mnożenie 
i dzielenie 
ułamków 
dziesiętnych
1 godz.

 

Uczeń:

 rozwiązuje równania, 

stosując własności 
działań odwrotnych

 oblicza wartości 

wyrażeń arytmetycz-
nych i sprawdza wyniki 

Uczeń:

 wykorzystuje w obli-

czeniach dawne jed-
nostki masy

 układa zadanie do 

danego równania

– podręcznik, 

ss. 98–99;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 99–101;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 37–40.

Praca samodzielna:
– uczniowie wykonują 

zadania, Matematyczne 
kroki 5

, ss. 37–40.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

5, s. 101;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

s. 100 (PP).

Uczeń:

 mnoży i dzieli ułamki 

dziesiętne

 potrafi sprawdzić 

poprawność obliczeń 
(np. za pomocą kalku-
latora)

48.
Kalkulator
1 godz.

Uczeń:

 oblicza wartości wyra-

żeń arytmetycznych, 
wykorzystując kalku-
lator

 rozwiązuje równania 

i zadania z treścią, 
posługując się kalkula-
torem 

Uczeń:

 wykonuje obliczenia 

z użyciem kalkulatora, 
rejestrując wyniki 
kolejnych działań 

– podręcznik, 

ss. 100–102;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 102–103;

– kalkulator.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 2, 

s. 102;

– podręcznik, zad. 4, 5, 

s. 102 (PP).

Uczeń:
 

 oblicza wartości wyra-
żeń arytmetycznych 
jednooperacyjnych, 
używając kalkulatora 

background image

68

1

2

3

4

5

6

7

49.
Dodawanie, 
odejmowanie, 
mnożenie 
i dzielenie 
ułamków 
dziesiętnych
1 godz. 

Uczeń:

 posługuje się prawami 

działań w obliczeniach

 wykorzystuje właściwą 

kolejność wykonywa-
nia działań

 posługuje się kalkula-

torem w obliczeniach

Uczeń:

 wykonuje działania 

łączne na ułamkach 
dziesiętnych i sprawdza 
obliczenia na kalkula-
torze

 posługuje się dawnymi 

angielskimi jednostka-
mi pojemności 

– podręcznik, s. 103;
– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 103–104.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

s. 103 oraz zad. 3, 
s. 104;

– podręcznik, zad. 3, 

s. 103 (PP).

Uczeń:

 wykonuje działania 

łączne na ułamkach 
dziesiętnych, wyko-
rzystując kalkulator do 
wykonywania działań 
jednooperacyjnych

Przygotowując 
zajęcia, można 
wykorzystać sce-
nariusz „Zdrowe 
ząbki. Zastoso-
wanie ułamków 
dziesietnych”, 
Ścieżki eduka-
cyjne na lekcjach 
matematyki

ss. 59–63.

50.
Zamiana 
ułamków 
zwykłych na 
ułamki 
dziesiętne
1 godz.

Uczeń:

 zamienia ułamek 

zwykły na dziesiętny 
skończony bądź nie-
skończony okresowy

 określa okres ułamka 

okresowego 

Uczeń:

 porównuje ułamki 

okresowe

 podaje przykłady 

ułamków dziesiętnych 
nieskończonych nie-
okresowych 

– podręcznik, 

ss. 104–105;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 104–105 ;

– kalkulator.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

s. 104 oraz zad. 5, 
s. 105;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

s. 105 (PP).

Uczeń:

 zamienia ułamek 

zwykły na dziesiętny, 
dzieląc licznik ułamka 
przez jego mianownik

51.
Przybliżenia 
dziesiętne
1 godz.

Uczeń:

 podaje przybliżenie 

dziesiętne ułamka 
dziesiętnego skończo-
nego z nadmiarem 
i niedomiarem

 podaje wartość przy-

bliżoną ułamka 
dziesiętnego skończo-
nego z dokładnością 
do określonego miej-
sca po przecinku

Uczeń:

 podaje przybliżenie 

ułamka dziesiętnego 
okresowego z dokład-
nością do określonego 
miejsca po przecinku 

– podręcznik, 

ss. 106 –108;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 105–106;

– kalkulator.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

s. 106;

– podręcznik, zad. 5, 6, 

s. 108 (PP).

Uczeń:

 podaje zaokrąglenie 

liczby dziesiętnej, sto-
sując reguły dotyczące 
przybliżeń 

background image

69

1

2

3

4

5

6

7

52–53. 
Wykonywa-
nie działań
na ułamkach 
zwykłych 
i dziesiętnych
2 godz. 

Uczeń:

 wykonuje działania, 

w których występują 
ułamki zwykłe i dzie-
siętne

 rozwiązuje równania, 

w których liczby zapi-
sane są w postaci 
ułamków zwykłych 
i dziesiętnych

 rozwiązuje zadania 

z treścią, wykorzy-
stując działania na 
ułamkach 

Uczeń:

 układa zadanie do 

danego wyrażenia 
arytmetycznego

 podaje przykłady 

ułamków dziesiętnych 
znajdujących się na osi 
liczbowej między 
dwoma danymi 
ułamkami zwykłymi

– podręcznik, 

ss. 108–111;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 107–109;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 41–44.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 5

, ss. 41–44.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 2, 3, 

4 s. 109;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

s. 107 (PP).

Uczeń:

 potrafi obliczyć war-

tości wyrażeń arytme-
tycznych jednoopera-

cyjnych typu: 0,2 + 

54–55. 
Nierówności
2 godz. 

Uczeń:

 podaje kilka liczb 

mniejszych (więk-
szych) od danej liczby

 sprawdza, która z po-

danych liczb spełnia 
daną nierówność

 podaje przykłady liczb 

spełniających daną 
nierówność

 rozwiązuje zadania 

tekstowe prowadzące 
do ułożenia nierów-
ności

Uczeń:

 zaznacza zbiór 

rozwiązań nierówności 
na osi liczbowej

 podaje przykłady liczb 

spełniających daną 
nierówność podwójną 

– podręcznik, 

ss. 111–114;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 110–113.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

s. 111 oraz zad. 1, 
s. 112;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 113 (PP).

Uczeń:
 

 rozwiązuje 

nierówności typu: 
x

 + 2 < 5; 2x > 10

2
5

background image

70

1

2

3

4

5

6

7

56.
Wyrażenia 
algebraiczne
1 godz. 

Uczeń:

 podaje przykłady wyra-

żeń algebraicznych

 odczytuje wyrażenie 

algebraiczne

 zapisuje za pomocą 

symboli wyrażenie 
algebraiczne określone 
słownie

 oblicza wartość licz-

bową wyrażenia alge-
braicznego

Uczeń:

 zapisuje z użyciem 

symboli literowych 
prawa działań

 zapisuje wyrażenie 

algebraiczne opisujące 
sytuację podaną 
w zadaniu

– podręcznik, 

ss. 115–116;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 113–115.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

s. 113 oraz zad. 2, 
s. 114;

– podręcznik, zad. 7, 8, 

s. 116 (PP).

Uczeń:

 oblicza wartość 

wyrażenia algebraicz-
nego i zapisuje za 
pomocą symboli litero-
wych wyrażenie typu: 
iloczyn liczb a i b
suma liczby x i liczby 5

57.
Redukcja 
wyrazów 
podobnych
1 godz. 

Uczeń:

 podaje przykład jedno-

mianu

 określa współczynnik 

liczbowy jednomianu

 wskazuje jednomiany 

podobne

 wykonuje redukcję 

wyrazów podobnych

Uczeń:

 zapisuje jednomian 

podobny do danego

 zapisuje działanie 

przedstawione na 
grafie i podaje jego 
wynik

– podręcznik, 

ss. 116–118;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 115–116;

– domino alge-

braiczne.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 5, 

s. 118;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 118 (PP).

Uczeń:

 wykonuje redukcję 

wyrazów podobnych 
w wyrażeniach typu:
1 + 2a + a + 3a

W czasie zajęć 
można wykorzys-
tać domino alge-
braiczne do roz-
poznawania wyra-
zów podobnych. 

58.
Ułamki 
zwykłe
i dziesiętne – 
przygotowa-
nie do pracy 
klasowej
1 godz.

Uczeń:

 wykonuje dodawanie, 

odejmowanie, 
mnożenie i dzielenie 
ułamków dziesiętnych 
i zwykłych

 sprawdza obliczenia za 

pomocą kalkulatora

 rozwiązuje równania 

z zastosowaniem 
ułamków 

Uczeń:

 potęguje ułamki

 sprowadza sumę alge-

braiczną do najprost-
szej postaci i oblicza 
jej wartość

 wykorzystuje oznacze-

nia literowe do zapisu 
sytuacji przedstawio-
nej w zadaniu

– Poradnik meto-

dyczny

, zadania 

ze ss. 43–45.

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

Uczeń:

 potrafi wykonywać 

obliczenia w sytua-
cjach praktycznych 
(np. obliczając wartość 
zakupionego towaru, 
wagę produktów)

background image

71

1

2

3

4

5

6

7

59–60.
Praca klasowa 
Ułamki zwykłe 
i dziesiętne

 

oraz jej 
omówienie
2 godz. 

Uczeń:

 wykonuje obliczenia, 

wybierając najprost-
szą metodę 

Uczeń:

 układa i rozwiązuje 

zadania, wymagające 
obliczeń na ułamkach 
zwykłych i dziesięt-
nych

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

ROZDZIAŁ IV. ZASTOSOWANIA UŁAMKÓW

 (14 godzin)

61.
Średnia aryt-
metyczna
1 godz

Uczeń:

 oblicza średnią arytme-

tyczną liczb

 odczytuje i wykorzys-

tuje dane przedsta-
wione w tabeli

 zamienia ułamki 

zwykłe na dziesiętne 
(skończone) 

Uczeń:

 szacuje wyniki

– podręcznik, 

ss. 119–120;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 5–6;

– dane statystyczne 

dotyczące miej-
scowości, regionu;

– kalkulator.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

6, s. 6; 

– podręcznik, zad. 4, 

s. 120 (PP).

Uczeń:

 powinien wykorzystać 

algorytm obliczania 
średniej arytmetycznej 
w obliczeniach praktycz-
nych – w przypadku 
trudniejszych obliczeń 
uczeń może korzystać 
z kalkulatora

62.
Średnia aryt-
metyczna. 
Zbieranie 
informacji
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza średnią arytme-

tyczną liczb i interpre-
tuje uzyskany wynik

 zbiera informacje na 

podany temat, przed-
stawia je graficznie 
(np. w postaci tabelki)

Uczeń:

 opracowuje ankietę 

i wykorzystuje ją do 
zbierania danych 
dotyczących uczniów 
klasy

– podręcznik, 

ss. 120–121;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 7–8;

– rocznik statysty-

czny;

– dane liczbowe 

zebrane przez 
uczniów.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 8;

– opracuj ankietę 

dotyczącą liczby 
rodzeństwa uczniów 
twojej klasy, daj ją do 
wypełnienia kolegom 
i oblicz średnią liczbę 
rodzeństwa. Wyciągnij 
wnioski (PP).

Uczeń:

 powinien umieć zebrać 

potrzebne dane (np. 
dotyczące wzrostu 
uczniów klasy), zapi-
sać je (np. w tabelce), 
zaprezentować i obli-
czyć średnią arytmety-
czną liczb reprezentu-
jących dane wielkości

background image

72

1

2

3

4

5

6

7

63.
Procenty
1 godz.

Uczeń:

 sprowadza ułamek 

zwykły do ułamka 
o mianowniku 100

 zapisuje liczby w po-

staci procentów i od-
wrotnie

 wykorzystuje pro-

centy w obliczeniach 
związanych z opera-
cjami bankowymi

Uczeń:

 wykorzystuje kalkula-

tor w obliczeniach pro-
centowych

– podręcznik, 

ss. 122–124;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 8–10;

– kalkulator;
– tablice fizyczne 

i chemiczne za-
wierające skład 
procentowy np. 
powietrza, stopu.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

s. 8 oraz zad. 3, s. 9; 

– podręcznik, zad. 7, 

s. 124 (PP).

Uczeń:

 potrafi operować pro-

centami wyrażonymi 
liczbami naturalnymi

64. 
Obliczanie 
procentu 
danej liczby
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza procent danej 

liczby

 oblicza kwotę odsetek 

od zgromadzonego 
kapitału, wykorzystując 
procenty

Uczeń:

 wykorzystuje oznacze-

nia literowe do zapisu 
obliczania procentu 
danej liczby

– podręcznik, 

ss. 124–125;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 10–11;

– dane na

 

temat wy-

sokości oprocen-
towania wkładów, 
kredytów itp.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 10;

– podręcznik, zad. 6, 7, 

s. 125 (PP).

Uczeń:

 oblicza procent danej 

liczby w sytuacjach 
praktycznych (np. 
określając cenę towaru 
po podwyżce o dany 
procent) 

65.
Obliczanie 
liczby na pod-
stawie danego 
jej procentu
1 godz. 

Uczeń:

 znajduje liczbę na pod-

stawie danego jej pro-
centu

 zaokrągla otrzymane 

wyniki

Uczeń:

 wykorzystuje kalkula-

tor w obliczeniach pro-
centowych

– podręcznik, 

ss. 125–126;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 12–13.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 4, 

s. 125;

– podręcznik, zad. 5, 6, 

s. 126 (PP).

Uczeń:

 oblicza liczbę na pod-

stawie danego jej pro-
centu

66.
Obliczanie, ile 
procent jednej 
liczby stanowi 
druga liczba
1 godz

Uczeń:

 oblicza, ile procent 

jednej liczby stanowi 
druga liczba

 określa procent pod-

wyżki (obniżki) ceny 
towaru 

Uczeń:

 oblicza skład procen-

towy mieszaniny

 określa wielkość stopy 

procentowej lokat 
bankowych

– podręcznik, 

ss. 126–127;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 13–15.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 13 oraz zad. 2 s. 14;

– podręcznik, zad. 6, 7, 

s. 127 (PP).

Uczeń:

 posługuje się oblicze-

niami procentowymi 
w obliczeniach banko-
wych i sklepowych 

background image

73

1

2

3

4

5

6

7

67.
Zadania 
związane 
z obliczaniem 
procentów
1 godz. 

Uczeń:

 stosuje „regułę trzech” 

w obliczeniach procen-
towych

 matematyzuje proste 

sytuacje z życia co-
dziennego wymaga-
jące obliczeń procen-
towych

Uczeń:

 szacuje wynik oblicze-

nia, w którym wystę-
pują procenty

– podręcznik, 

ss. 127–129;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 15–16.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 15;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 129 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje „regułę 

trzech” do obliczenia 
procentu danej liczby, 
obliczenia liczby na 
podstawie jej procentu, 
obliczenia, jakim pro-
centem jednej liczby 
jest druga liczba 

Planując zajęcia, 
można wykorzys-
tać konspekt 
„Wspólne plano-
wanie”, Poradnik 
metodyczny

ss. 63–64.

68.
Procenty 
i ułamki. 
Diagramy
1 godz. 

Uczeń:

 odczytuje dane przed-

stawione na diagramie 
słupkowym, kolum-
nowym, kołowym

 przedstawia w sposób 

graficzny dane, 
sporządzając tabelę, 
diagram kolumnowy 
lub słupkowy

Uczeń:

 układa zadanie z tre-

ścią, którego ilustracją 
będzie dany diagram

 przedstawia zebrane 

dane na diagramie 
kołowym

 interpretuje dane 

odczytane z diagramu

– podręcznik, 

ss. 130–132;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 16–19;

– przykłady różnego 

typu diagramów.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 2, 

s. 132; ćwiczenia, z. 2, 
zad. 1, s. 16;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

s. 18 (PP).

Uczeń:

 odczytuje również 

dane przedstawione 
na diagramach pro-
centowych

69.
Diagramy 
kołowe. 
Zadania
1 godz.

 

Uczeń:

 analizuje i interpretuje 

dane przedstawione na 
diagramach kołowych

 sporządza diagramy 

kołowe

Uczeń:

 zbiera dane i przed-

stawia je na procen-
towym diagramie 
kołowym

– podręcznik, 

ss. 133–134;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 20–21;

– artykuły z gazet, 

książek podające 
interpretację da-
nych zamieszczo-
nych na diagra-
mach kołowych;

– kątomierz.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 20;

– podręcznik, zad. 4, 

s. 134 (PP).

Uczeń:

 analizuje dane przed-

stawione na diagramie 
kołowym

 sporządza diagramy 

kołowe

background image

74

1

2

3

4

5

6

7

70.
Różne spo-
soby przedsta-
wiania danych 
na diagramach
1 godz. 

Uczeń:

 przedstawia graficznie 

dane liczbowe

 porównuje wielkości 

przedstawione w po-
staci graficznej 

Uczeń:

 analizuje i interpretuje 

dane przedstawione za 
pomocą kilku różnych 
diagramów

– podręcznik, 

ss. 134–137;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 21–23;

– diagramy różnego 

typu.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

4, s. 22;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 137 (PP). 

Uczeń:

 przedstawia graficznie 

dane w dowolny spo-
sób, jednak wybiera 
taki diagram, aby 
najlepiej obrazował 
opisywaną sytuację

71. 
Plany i mapy. 
Skala
1 godz. 

Uczeń:

 odczytuje dane z planu 

i mapy

 określa rzeczywistą 

odległość między 
punktami zaznaczo-
nymi na planie lub 
mapie

Uczeń:

 szkicuje plan pokoju, 

najbliższej okolicy 
i sporządza legendę do 
planu, mapy

– podręcznik, 

ss. 137–138;

– ćwiczenia, z. 2, 

s. 24;

– plan najbliższej 

okolicy, mapa 
Polski.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 24;

– sporządź plan najbliż-

szej okolicy, w której 
znajduje się twój dom, 
ułóż legendę do planu 
(PP).

Uczeń:

 potrafi odszukać na 

planie dany obiekt, 
określa na podstawie 
mapy odległość 
między dwiema miej-
scowościami (w linii 
prostej i posługując się 
metryką miejską)

72. 
Zastosowania 
ułamków – 
podsumo-
wanie
1 godz.

 

Uczeń:

 wykorzystuje oblicze-

nia procentowe w sytu-
acjach praktycznych

Uczeń:

 matematyzuje sytua-

cje z otaczającej nas 
rzeczywistości 

 wykonuje obliczenia 

procentowe i przed-
stawia wyniki na dia-
gramach

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 45–48.

Praca domowa:
– uczeń samodzielnie 

rozwiązuje zadania, 
Matematyczne kroki 5

ss. 45–48.

Uczeń:

 dostrzega potrzebę 

wykorzystania pro-
centów do porówny-
wania i interpretowa-
nia danych

73–74. 
Praca klasowa 
Procenty 
oraz jej 
omówienie
2 godz.

 

Uczeń:

 wykonuje obliczenia 

procentowe, odczytuje 
dane przedstawione 
graficznie

 wykonuje diagramy 

słupkowe i kolumnowe

Uczeń:

 sporządza procentowe 

diagramy kołowe

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

background image

75

1

2

3

4

5

6

7

ROZDZIAŁ V. FIGURY PŁASKIE 

(30 godzin)

75.
Figury geo-
metryczne
1 godz. 

Uczeń:

 rozpoznaje, rysuje 

i oznacza podstawowe 
figury geometryczne

 określa liczbę prostych 

przechodzących przez 
2 punkty 

Uczeń:

 rozpoznaje odcinki 

wyznaczone na prostej 
przez 3 lub 4 punkty

– podręcznik, 

ss. 139–141;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 25–26;

– patyczki, sznurek, 

linijka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

6, s. 26;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 141 (PP).

Uczeń:

 posługuje się swobod-

nie pojęciami: punkt, 
prosta, odcinek

 rysuje i oznacza prostą, 

odcinek o danych koń-
cach, półprostą o da-
nym początku

76.
Mierzenie 
odcinków
1 godz.

Uczeń:

 określa długość 

danego odcinka, mając 
odcinek jednostkowy

 oblicza odległość 

punktów przy danym 
odcinku jednostkowym

 rozpoznaje odcinki 

przystające

 odczytuje odległość 

punktów zaznaczo-
nych na osi liczbowej

 rysuje odcinki danej 

długości 

Uczeń:

 wykorzystuje 

własności odległości 
punktów w sytuacjach 
praktycznych

– podręcznik, 

ss. 141–142;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 27–29;

– linijka, patyczki.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 4, 

5, s. 142;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 6, 

s. 29 (PP).

Uczeń:

 potrafi zmierzyć linijką 

długość odcinka

 powinien określić 

długość odcinka przy 
danym odcinku jedno-
stkowym

77.
Kąty
1 godz.

Uczeń:

 wskazuje wierzchołek 

i ramiona kąta

 określa miarę kąta, 

używając kątomierza

 wskazuje kąty równe

 wskazuje kąt ostry, 

prosty, rozwarty

Uczeń:

 rozpoznaje, rysuje kąty 

wklęsłe

 określa miarę kąta 

wklęsłego

 znajduje sumę kątów 

za pomocą cyrkla

– podręcznik, 

ss. 142–145;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 29–32;

– cyrkiel, kątomierz, 

ekierka.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 4, 

s. 145;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 

10, 11, s. 32 (PP).

Uczeń:

 potrafi rozpoznać 

i narysować kąt ostry, 
prosty i rozwarty

 potrafi podać miarę 

kąta (nie większego 
niż 180

°

)

background image

76

1

2

3

4

5

6

7

77. cd.
Kąty
1 godz. 

 rysuje kąty o danej 

mierze nie większej 
niż 180

°

 znajduje sumę 

(różnicę) kątów za 
pomocą kątomierza 

78.
Położenie 
prostych na 
płaszczyźnie
1 godz.

 

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

proste (odcinki) równo-
ległe i prostopadłe

 znajduje odległość 

punktu od prostej i od-
ległość między pro-
stymi równoległymi 

Uczeń:

 znajduje odległość 

punktu od prostej

 konstrukcyjnie rysuje 

proste równoległe 
i prostopadłe

– podręcznik, 

ss. 146–149;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 33–34;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 49–52.

– paski papieru, cen-

tymetr, linijka, 
ekierka, cyrkiel;

Praca samodzielna:
– uczniowie w parach 

rozwiązują zadania, 
Matematyczne kroki 5

ss. 49–52.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, 

zad. 1–4, s. 33;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 8, 

s. 34 (PP).

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

proste równoległe 
i prostopadłe różnymi 
sposobami, np. z uży-
ciem ekierki i linijki

79.
Kąty wierz-
chołkowe 
i kąty 
przyległe
1 godz.

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

kąty wierzchołkowe 
oraz kąty przyległe

 określa miarę jednego 

z kątów wierzchołko-
wych (przyległych), zna-
jąc miarę drugiego kąta

 wykorzystuje w zada-

niach własności kątów 
wierzchołkowych 
i kątów przyległych 

Uczeń:

 posługuje się symbola-

mi literowymi, rozwią-
zując zadania o kątach

– podręcznik, 

ss. 149–150;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 35–36.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, 4, s. 35;

– podręcznik, zad. 4, 6, 

s. 150 (PP).

Uczeń:

 wskazuje kąty o rów-

nych miarach oraz kąty 
przyległe na rysunku 
przedstawiającym 
dwie przecinające się 
proste

background image

77

1

2

3

4

5

6

7

80.
Kąty odpowia-
dające i naprze-
mianległe
1 godz.

 

Uczeń:

 rozpoznaje i zaznacza 

kąty naprzemianległe 
i kąty odpowiadające

 mając daną miarę jed-

nego z kątów przy pro-
stych równoległych 
przeciętych trzecią 
prostą, podaje miary 
pozostałych kątów 

Uczeń:

 wykorzystuje w zada-

niach własności kątów 
naprzemianległych 
i kątów odpowiada-
jących

– podręcznik, 

ss. 151–152;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 37–38;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 53–56.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 5

, ss. 53–56.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2 b), s. 37;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 

2 c), d) s. 37 (PP).

Uczeń:

 wskazuje pary kątów 

równych przy prostych 
równoległych przecię-
tych trzecią prostą 

81.
Łamana
1 godz.

Uczeń:

 wskazuje boki i wierz-

chołki łamanej

 rysuje łamaną 

spełniającą podane 
warunki

 oblicza długość 

łamanej

Uczeń:

 sprawdza, czy dana 

krzywa jest łamaną

 określa rodzaj łamanej 

– podręcznik, 

ss. 152–154;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 38–40.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

4, s. 39;

– podręcznik, zad. 4, 

s. 154 (PP);

– zaplanuj trasę wycie-

czki pieszej (określ jej 
długość, wymień cie-
kawe miejsca, przez 
które będzie przebie-
gała) (PP).

Uczeń:

 rysuje łamaną i podaje 

jej długość

82.
Wielokąty
1 godz.

Uczeń:

 wskazuje w wielokącie 

boki, wierzchołki, kąty

 nazywa wielokąt 

w zależności od liczby 
boków (kątów)

 oblicza obwód wielokąta

 rysuje przekątne 

w wielokącie

 rysuje wielokąt spełnia-

jący podane warunki

Uczeń:

 zaznacza przekątne 

w wielokącie wklęsłym

– podręcznik, 

ss. 155–157;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 40–41;

– modele wielo-

kątów wypukłych 
i wklęsłych;

– przedmioty 

w kształcie wielo-
kątów (np. płytki 
podłogowe).

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 40 oraz zad. 4, 
s. 41;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

s. 41 (PP).

Uczeń:

 rozpoznaje wielokąt, 

nazywa go w zależno-
ści od liczby boków

 oblicza obwód wielo-

kąta

background image

78

1

2

3

4

5

6

7

83.
Trójkąt
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza obwód trójkąta

 rysuje trójkąt spełnia-

jący dane warunki

 wskazuje odcinki, 

z których można zbu-
dować trójkąt

Uczeń:

 konstruuje trójkąt 

o bokach danej 
długości

– podręcznik, 

ss. 157–158;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 42–44;

– patyczki różnej 

długości, giętki 
drut;

– cyrkiel, linijka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

6, s. 43;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 8, 

s. 44 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje w prak-

tyce warunek trójkąta 

 oblicza obwód trójkąta

84.
Różne rodza-
je trójkątów
1 godz.

Uczeń:

 klasyfikuje trójkąty 

ze względu na miary 
kątów i długości 
boków

 wykorzystuje zależno-

ści między kątami
w trójkącie równobo-
cznym, równoramien-
nym, prostokątnym

Uczeń:

 konstruuje trójkąty 

prostokątne o danych 
przyprostokątnych

– podręcznik, 

ss. 159–160;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 45–47;

– modele różnego 

rodzaju trójkątów;

– kartki do składania;
– ekierka, linijka;

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 45;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

s. 46 (PP).

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

trójkąty równoboczne, 
równoramienne, 
różnoboczne, ostro-
kątne, prostokątne 
i rozwartokątne 

85.
Wysokość 
w trójkącie
1 godz. 

Uczeń:

 rysuje wysokości 

w trójkącie

Uczeń:

 rysuje środkowe 

boków trójkąta i dwu-
sieczne kątów trójkąta

 rysuje trójkąt, znając 

położenie jego wyso-
kości 

– podręcznik, 

ss. 161–162;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 48–49;

– modele trójkątów;
– linijka, ekierka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2 s. 48;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 6, 

s. 49 (PP).

Uczeń:

 potrafi zaznaczyć 

wszystkie wysokości 
w trójkącie ostro-
kątnym i prostokątnym 
oraz przynajmniej 
jedną wysokość w trój-
kącie rozwartokątnym 

background image

79

1

2

3

4

5

6

7

86.
Figury przy-
stające
1 godz. 

Uczeń:

 rozpoznaje figury 

przystające

 wykorzystuje pierwszą 

cechę przystawania 
trójkątów (bbb)

Uczeń:

 rysuje figury przy-

stające

 wykorzystuje cechy 

przystawania trój-
kątów prostokątnych

– podręcznik, 

ss. 163–164;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 49–51;

– modele figur przy-

stających;

– przedmioty 

w kształcie figur 
przystających;

– zdjęcia (rysunki) 

przedstawiające 
wykorzystanie 
w praktyce figur 
przystających (np. 
mozaiki podłogo-
we, wzory tkanin);

– kalka, papier 

w kratkę.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 49 oraz zad. 3, 4, 
s. 50;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 6, 

7, s. 51 (PP);

– zaprojektuj posadzkę 

zbudowaną z kilku 
rodzajów płytek 
w kształcie wielo-
kątów (PP);

– wykonaj z ziemniaka 

„pieczątkę” i wykorzy-
staj ją do wykonania 
wzoru składającego 
się z figur przysta-
jących.

Uczeń:

 określa figury przysta-

jące jako takie, które 
można na siebie nało-
żyć

 wykorzystuje równość 

boków trójkątów 
przystających

87.
Suma miar 
kątów 
w trójkącie
1 godz.

Uczeń:

 wykorzystuje 

zależności między 
kątami w trójkącie

 oblicza miary kątów 

w trójkącie

Uczeń:

 wykorzystuje własno-

ści kątów wierzchołko-
wych i przyległych 
oraz naprzemian-
ległych i odpowiada-
jących do obliczania 
miar kątów w trójkącie

– podręcznik, 

ss. 164–166;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 52–54.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 52;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 53 oraz zad. 8, s. 54 
(PP).

Uczeń:

 wykorzystuje twier-

dzenie o sumie miar 
kątów w trójkącie 
w sytuacjach praktycz-
nych

background image

80

1

2

3

4

5

6

7

88.
Własności 
trójkątów. 
Zadania
1 godz.

Uczeń:

 rysuje trójkąty o danych 

własnościach 

 wykorzystuje twier-

dzenie o sumie miar 
kątów w trójkącie

Uczeń:

 znajduje miary kątów 

w trójkącie, układając 
i rozwiązując odpo-
wiednie równania 

– podręcznik, 

ss. 166–167;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 55–56;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 57–60.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 5

, ss. 57–60.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 4, 

5, s. 167;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

3, s. 55.

89.
Prostokąt 
i kwadrat
1 godz. 

Uczeń:

 wyróżnia, rysuje

i oznacza prostokąty

 wskazuje pary boków 

równoległych i prosto-
padłych w prostokącie

 wykorzystuje w zada-

niach praktycznych 
własności przekąt-
nych, boków i kątów 
prostokąta

 oblicza obwód prosto-

kąta 

Uczeń:

 buduje figury z kwa-

dratów i oblicza ich 
obwody

– podręcznik, 

ss. 168–169;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 57–58;

– modele wielo-

kątów, w tym pro-
stokąty i kwadraty.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

3, s. 57;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

5, s. 58 (PP).

Uczeń:

 identyfikuje kwadrat 

jako prostokąt o rów-
nych bokach 

 rysuje prostokąt 

i oblicza jego obwód

90.
Równoległo-
bok. Romb
1 godz. 

Uczeń:

 wyróżnia, rysuje 

i oznacza równoległo-
bok i romb

 wykorzystuje w zada-

niach własności prze-
kątnych, boków i kątów 
równoległoboku

 oblicza obwód równo-

ległoboku

Uczeń:

 stosuje oznaczenia lite-

rowe w obliczeniach 
kątów i obwodu rów-
noległoboku

 konstruuje równo-

ległobok

– podręcznik, 

ss. 169–170;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 59–62;

– modele równole-

głoboków i rom-
bów.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

3, s. 59 oraz zad. 8, 
s. 61;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 60 (PP). 

Uczeń:

 identyfikuje romb jako 

równoległobok o rów-
nych bokach

 wykorzystuje 

własności przekątnych 
rombu w zadaniach

 oblicza obwód równo-

ległoboku

background image

81

1

2

3

4

5

6

7

91.
Trapez 
i deltoid
1 godz.

Uczeń:

 wyróżnia, rysuje 

i oznacza trapez oraz 
równoległobok

 wykorzystuje w zada-

niach praktycznych 
własności boków, 
kątów i przekątnych 
trapezu oraz deltoidu

 oblicza obwód trapezu 

i deltoidu

 klasyfikuje trapezy

Uczeń:

 wykorzystuje własno-

ści deltoidów wklę-
słych

 wykorzystuje własno-

ści kątów wierzchołko-
wych i kątów przy 
prostych równoległych 
przeciętych trzecią 
prostą do obliczania 
miar kątów w trapezie 

– podręcznik, 

ss. 171–172;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 62–65;

– modele trapezów 

i deltoidów 
(latawce).

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

3, 4, s. 63;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 

10, 12, s. 65 (PP).

Uczeń:

 rozróżnia trapezy 

równoramienne i pros-
tokątne

 oblicza obwód trapezu, 

gdy dane są długości 
jego boków

 oblicza obwód delto-

idu, gdy dane są 
długości jego boków

92.
Suma miar 
kątów czwo-
rokąta
1 godz.

 

Uczeń:

 wykorzystuje twier-

dzenie o sumie miar 
kątów czworokąta 
w zadaniach

Uczeń:

 oblicza miary kątów 

w czworokątach, wyko-
rzystując własności ką-
tów wierzchołkowych 
i przyległych oraz 
kątów przy prostych 
równoległych przecię-
tych trzecią prostą 

– podręcznik, s. 173;
– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 66–67;

– papierowe modele 

czworokątów;

– nożyczki.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

5 s. 67;

– podręcznik, zad. 3, 

s. 173 (PP).

Uczeń:

 oblicza miary kątów 

czworokąta

93.
Klasyfikacja 
czworokątów. 
Wielokąty. 
Zadania
1 godz.

Uczeń:

 klasyfikuje czworo-

kąty ze względu na 
ich własności

 rysuje czworokąty 

w skali, oblicza rze-
czywiste wymiary 
czworokąta naryso-
wanego w skali

 oblicza obwody i kąty 

czworokątów

Uczeń:

 rysuje czworokąt 

przystający do danego

– podręcznik, 

ss. 174–175;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 68–71;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 61–64;

– taśma klejąca, 

sznurek, tasiemka, 
papier w kratkę;

– modele różnego ro-

dzaju wielokątów.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 5

, ss. 61–65.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 68 oraz zad. 4, 5, 
s. 71;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

s. 70 oraz zad. 6, s. 71 
(PP);

Uczeń:

 stosuje w praktyce 

własności czworo-
kątów

background image

82

1

2

3

4

5

6

7

93. cd.
Klasyfikacja 
czworokątów. 
Wielokąty. 
Zadania
1 godz.

– jeśli twoja rodzina 

posiada działkę, nary-
suj plan tej działki 
w odpowiedniej skali 
i oblicz, ile siatki po-
trzeba na jej ogro-
dzenie (PP).

94.
Przykłady 
wielokątów 
foremnych
1 godz.

Uczeń:

 wykorzystuje 

własności boków 
i kątów w wielokątach 
foremnych

 oblicza miary kątów 

wielokąta foremnego

Uczeń:

 konstruuje sześciokąt 

foremny

– podręcznik, s. 176;
– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 72–74.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 72;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 176 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje w zada-

niach własności trój-
kątów równobocznych, 
kwadratów, sześcio-
kątów foremnych

95.
Pole prosto-
kąta i kwa-
dratu
1 godz.

Uczeń:

 posługuje się jednost-

kami pola

 zamienia jednostki 

pola

 oblicza pole prostokąta 

i kwadratu

Uczeń:

 oblicza pole figury zbu-

dowanej z prostokątów

 wykorzystuje oznacze-

nia literowe w oblicze-
niach dotyczących 
pola prostokąta

 oblicza rzeczywiste 

pole prostokąta nary-
sowanego w skali

– podręcznik, 

ss. 177–179;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 74–75;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 65–68.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 5

, ss. 65–68.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 74;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

5, s. 75 (PP).

Uczeń:

 oblicza pole prostokąta 

w sytuacjach praktycz-
nych

 określa pole powierzch-

ni w hektarach i arach 

background image

83

1

2

3

4

5

6

7

96–97.
Pole trójkąta
2 godz.

Uczeń:

 rysuje wysokości 

w trójkącie

 oblicza pole trójkąta

 oblicza wysokość 

trójkąta, gdy dane jest 
jego pole i podstawa

 oblicza długość pod-

stawy trójkąta, gdy 
dane jest jego pole 
i wysokość

Uczeń:

 oblicza pole deltoidu

 rozpoznaje trójkąty 

o równych polach

 oblicza pola figur zbu-

dowanych z wielo-
kątów

– podręcznik, 

ss. 180–182;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 76–80;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 69–72;

– kartki papieru 

w kształcie pros-
tokątów.

Praca samodzielna:
– uczniowie w parach 

rozwiązują zadania, 
Matematyczne kroki 5,

 

ss. 69–72.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, 3, s. 76;

– podręcznik, zad. 6, 7, 

s. 182 (PP).

Uczeń:

 wskazuje w trójkącie 

wysokość i odpowia-
dającą jej podstawę

 oblicza pole trójkąta 

w sytuacjach praktycz-
nych, np. obliczając 
powierzchnię działki

98.
Pole równo-
ległoboku
1 godz. 

Uczeń:

 rysuje wysokości 

równoległoboku

 oblicza pole równo-

ległoboku

 oblicza wysokość rów-

noległoboku, gdy dane 
jest jego pole i długość 
boku, na który opusz-
czona jest ta wysokość

 oblicza długość boku 

równoległoboku, gdy 
dane jest jego pole 
i wysokość opuszczona 
na ten bok

Uczeń:

 posługuje się oznacze-

niami literowymi 
w obliczeniach doty-
czących pola równo-
ległoboku

 rysuje równoległobok 

o danym polu 

– podręcznik, 

ss. 183–184;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 81–82;

– papierowe modele 

równoległoboków;

– nożyczki.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, 3, s. 81;

– podręcznik, zad. 5, 7, 

s. 184 (PP).

Uczeń:

 wskazuje w równo-

ległoboku bok i odpo-
wiadającą mu wyso-
kość

 oblicza pole równo-

ległoboku, korzystając 
z odpowiedniego 
wzoru

background image

84

1

2

3

4

5

6

7

99.
Pole rombu
1 godz.

Uczeń:

 oblicza pole rombu, 

gdy dane są długości 
jego przekątnych

 oblicza pole rombu, 

gdy dana jest długość 
wysokości i długość 
odpowiadającego jej 
boku

 oblicza długość jednej 

przekątnej rombu, gdy 
dane jest jego pole 
i długość drugiej prze-
kątnej 

Uczeń:

 posługuje się symbo-

lami literowymi 
w obliczeniach doty-
czących pola rombu

– podręcznik, 

ss. 184–185;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 83;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 73–76;

– papierowe modele 

rombów;

– nożyczki.

Praca samodzielna:
– uczniowie w grupach 

rozwiązują zadania, 
Matematyczne kroki 5

ss. 73–76.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 4, 

s. 185;

– podręcznik, zad. 6, 7, 

s. 185 (PP).

Uczeń:

 potrafi obliczyć pole 

rombu dwoma sposo-
bami – wykorzystując 
długości jego przekąt-
nych lub długość wy-
sokości i długość od-
powiadającego jej boku

100.
Pole trapezu
1 godz.

Uczeń:

 rysuje wysokości 

w trapezie

 oblicza pole trapezu

 oblicza wysokość 

trapezu, gdy dane jest 
jego pole i długości 
jego podstaw

Uczeń:

 posługuje się symbo-

lami literowymi 
w obliczeniach doty-
czących pola trapezu

 wyprowadza wzór na 

pole trapezu, korzys-
tając ze wzoru na pole 
trójkąta

– podręcznik, 

ss. 186–187;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 84–86;

– papierowe modele 

trapezów

– nożyczki.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 84 oraz zad. 6, 
s. 85;

– podręcznik, zad. 4, 5, 

s. 187 (PP).

Uczeń:

 oblicza pole trapezu

 posługując się wzorem 

na pole trapezu, 
powinien nie tylko 
zapisać go jako 
P

 = 0,5(a + b) · h, ale 

wskazać na rysunku 
długości odcinków, 
które interpretuje jako 
a

, jako b i jako h

101.
Pola figur. 
Zadania
1 godz.

Uczeń:

 oblicza pola wielo-

kątów w sytuacjach 
praktycznych

Uczeń:

 konstruuje wielokąty 

o równych polach

– podręcznik, 

ss. 187–188;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 86–88.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 86;

– podręcznik, zad. 8, 

s. 188 (PP).

Uczeń:

 potrafi obliczyć pole 

wielokąta zbudowa-
nego z czworokątów 
i trójkątów

background image

85

1

2

3

4

5

6

7

102.
Figury płaskie 
– zadania
1 godz.

Uczeń:

 klasyfikuje trójkąty 

i czworokąty

 wykorzystuje własno-

ści kątów w zadaniach 
(w tym kątów w wielo-
kątach)

 oblicza pola i obwody 

trójkątów i czworo-
kątów

Uczeń:

 oblicza pola niektó-

rych wielokątów 
foremnych

 wykorzystuje własno-

ści figur przystających

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 77–80.

Praca domowa:
– uczeń samodzielnie 

rozwiązuje zadania, 
Matematyczne kroki 5

ss. 77–80.

103–104.
Praca klasowa 
Figury płaskie 
oraz jej 
omówienie
2 godz. 

Uczeń:

 wykorzystuje ukształ-

towane umiejętności 
w sytuacjach praktycz-
nych

Uczeń:

 planuje swoją pracę, 

dokonuje ewaluacji 
własnego uczenia się

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

ROZDZIAŁ VI. GRANIASTOSŁUPY

 (10 godzin)

105.
Proste i płasz-
czyzny w przes-
trzeni. Prosto-
padłościan
1 godz.

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

prostopadłościan oraz 
sześcian

 określa wzajemne poło-

żenie prostych i płasz-
czyzn w przestrzeni

 wskazuje na modelu 

prostopadłościanu kra-
wędzie równoległe, 
prostopadłe i skośne

 wskazuje na modelu 

prostopadłościanu 
ściany równoległe 
i prostopadłe

Uczeń:

 określa wzajemne poło-

żenie prostej i płasz-
czyzny w przestrzeni

 określa wzajemne 

położenie płaszczyzn 
w przestrzeni

– podręcznik, 

ss. 189–191;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 89–90;

– przedmioty 

w kształcie 
prostopadłościa-
nów (pudełka, 
skrzyneczki itp.);

– modele prosto-

padłościanów 
(w tym modele 
szkieletowe).

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 

s. 191;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

s. 89 oraz zad. 3, s. 90 
(PP).

Uczeń:

 określa wzajemne poło-

żenie prostych i płasz-
czyzn w przestrzeni, 
korzystając z modelu 
prostopadłościanu

 wskazując elementy 

prostopadłościanu, 
posługuje się oznacze-
niami literowymi (np. 
krawędź boczna AB

background image

86

1

2

3

4

5

6

7

106.
Graniasto-
słupy
1 godz.

Uczeń:

 rozpoznaje graniasto-

słupy proste (prawidło-
we), wskazuje ich ele-
menty

 rysuje graniastosłupy 

o danych własnościach

 określa wzajemne poło-

żenie krawędzi i ścian 
w graniastosłupach

Uczeń:

 określa wzajemne poło-

żenie płaszczyzn i pro-
stych w przestrzeni, 
korzystając z modeli 
graniastosłupów

 określa liczbę ścian, 

wierzchołków, kra-
wędzi, przekątnych 
w graniastosłupie 
w zależności od pod-
stawy graniastosłupa

– podręcznik, 

ss. 192–193;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 91–93;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 81–84;

– przedmioty 

w kształcie 
graniastosłupów;

– modele graniasto-

słupów prostych 
i pochyłych (w tym 
również modele 
szkieletowe).

Praca domowa:
– Matematyczne kroki 5

zad. 1–5, ss. 81–82 
lub 1–5, ss. 83–84;

– Matematyczne kroki 5

zad. 6, s. 82 lub zad. 6, 
s. 84 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje w zada-

niach tylko własności 
graniastosłupów pros-
tych

107.
Siatki grania-
stosłupów
1 godz. 

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

siatki graniastosłupów

 sporządza modele gra-

niastosłupów, mając 
odpowiednie siatki

Uczeń:

 rysuje siatki granias-

tosłupów o danych 
wymiarach

– podręcznik, 

ss. 193–194;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 94–95;

– prostopadłościenne 

cukierki (w papier-
kach), opakowania 
w kształcie grania-
stosłupów;

– modele siatek gra-

niastosłupów;

– klej.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 4, 

s. 194;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 95 (PP).

Uczeń:

 posługuje się tylko 

siatkami graniasto-
słupów prostych

108.
Projektowa-
nie siatek 
w skali
1 godz.

 

Uczeń:

 projektuje siatki gra-

niastosłupów w skali

Uczeń:

 rysuje w skali siatkę 

dowolnego przedmio-
tu w kształcie granias-
tosłupa, mierząc 
potrzebne odcinki

– podręcznik, 

ss. 195–196;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 96–97;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 85–88;

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 5

, ss. 85–88.

background image

87

1

2

3

4

5

6

7

108. cd.
Projektowa-
nie siatek 
w skali
1 godz.

 

 określa rzeczywiste 

wymiary graniasto-
słupa na podstawie 
jego siatki narysowa-
nej w skali

– modele siatek gra-

niastosłupów, 
odbitki ksero-
graficzne w róż-
nych skalach 
siatki tego samego 
graniastosłupa.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 96;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 196 (PP).

109.
Pole powie-
rzchni grania-
stosłupa
1 godz.

Uczeń:

 oblicza pole powierzch-

ni bocznej, pola pod-
staw i pole powierzch-
ni całkowitej grania-
stosłupa

 oblicza rzeczywiste 

pole powierzchni gra-
niastosłupa naryso-
wanego w skali

Uczeń:

 posługuje się symbo-

lami literowymi w za-
daniach dotyczących 
obliczania pola po-
wierzchni graniasto-
słupa

– podręcznik, 

ss. 197–198;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 98–100;

– modele graniasto-

słupów, siatki gra-
niastosłupów, opa-
kowania kartono-
we w kształcie 
graniastosłupów.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

s. 99 oraz zad. 6, s. 100;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 198 (PP).

Uczeń:

 oblicza pole powierzch-

ni graniastosłupa, 
posługując się jego 
siatką, modelem, 
opisem słownym

 oblicza pole powierzch-

ni graniastosłupa, gdy 
długości jego krawędzi 
podane są w tych 
samych jednostkach 

110.
Objętość gra-
niastosłupa
1 godz.

Uczeń:

 posługuje się jedno-

stkami objętości 
(pojemności)

 zamienia dm

3

 na litry 

i odwrotnie

 oblicza objętość gra-

niastosłupa

Uczeń:

 posługuje się symbo-

lami literowymi, obli-
czając objętość gra-
niastosłupa

 oblicza wysokość gra-

niastosłupa, mając 
dane: jego objętość 
i pole podstawy

 oblicza pole podstawy 

graniastosłupa, mając 
dane: jego objętość 
i wysokość

– podręcznik, 

ss. 198–200;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 101–103;

– modele granias-

tosłupów, naczy-
nia w kształcie 
graniastosłupów;

– piasek.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 101;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 200 (PP).

Uczeń:

 powinien obliczać obję-

tość graniastosłupa 
prostego w zadaniach 
praktycznych (np. 
dotyczących pojem-
ności naczynia)

background image

88

1

2

3

4

5

6

7

111.
Pole 
powierzchni 
i objętość. 
Zadania
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza pole powierzch-

ni i objętość grania-
stosłupa w sytuacjach 
praktycznych

 oblicza pole powierzch-

ni sześcianu, mając 
daną jego objętość 
i odwrotnie

Uczeń:

 zamienia jednostki 

objętości

– podręcznik, s. 200;
– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 103–104.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

5, s. 104;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 200 (PP).

Uczeń:

 oblicza pole powierzch-

ni i objętość grania-
stosłupa

112.
Graniasto-
słupy – pod-
sumowanie
(PP)
1 godz.

Uczeń:

 rysuje różne rodzaje 

graniastosłupów pros-
tych ( w tym również 
w skali), sporządza ich 
siatki, oblicza obję-
tość i pole powierzchni

 wykorzystuje w zada-

niach zależności 
między krawędziami 
i ścianami graniasto-
słupów

Uczeń:

 używa symboli litero-

wych w zadaniach 
(do oznaczania szuka-
nej wielkości)

 przekształca proste 

wzory

– ćwiczenia, z. 2, 

s. 100;

– Matematyczne 

kroki 5

, ss. 89–96.

Praca domowa:
– uczeń samodzielnie 

rozwiązuje zadania, 
Matematyczne kroki 5

s. 89–96.

Uczeń:

 potrafi obliczyć pole 

powierzchni i objętość 
graniastosłupa, korzy-
stając z modelu, 
z siatki lub z opisu gra-
niastosłupa

 rozwiązując zadania 

z treścią, określa dane 
i szukane, w uzasadnio-
nych przypadkach 
sporządza rysunek 
pomocniczy

113–114. 
Praca klasowa 
Graniasto-
słupy 

oraz jej 

omówienie
2 godz.

 

Uczeń:

 wykorzystuje w prak-

tyce ukształtowane 
umiejętności

Uczeń:

 analizuje popełniane 

błędy i zastanawia się 
nad przyczyną ich 
powstania

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

background image

89

KLASA

SZÓSTA

background image

90

Orientacyjny przydział godzin

Wakacje...

1 godzina

I. Liczby naturalne i ułamki

16 godzin

II. Geometria płaszczyzny.

Konstrukcje geometryczne

12 godzin

III. Liczby wymierne

33  godziny

IV. Średnia arytmetyczna. Procenty

14 godzin

V. Układ współrzędnych. 

Przyporządkowania

16 godzin

VI. Symetria

12 godzin

VII. Geometria przestrzenna

14 godzin

Razem

118 godzin

background image

91

WAKACJE...

 (1 godzina)

Numer i temat 

zajęć

Wymagania edukacyjne

Środki dydaktyczne,

materiał kształcenia

Procedury sprawdzania i oceniania osiągnięć 

edukacyjnych uczniów

Uwagi

podstawowe

(P)

ponadpodstawowe

(PP)

Zadania 

sprawdzające

Kryteria

sukcesu

1

2

3

4

5

6

7

1.
Wakacje...
1 godz.

Uczeń:

 planuje trasę i koszt 

wycieczki

 odczytuje dane zamie-

szczone na planie lub 
mapie

 oblicza rzeczywistą 

długość odcinka przed-
stawionego w skali

Uczeń:

 ustala trasę podróży, 

określa ciekawe miej-
sca na tej trasie, jej 
długość, czas potrzebny 
do odbycia podróży

– podręcznik, s. 10;
– mapy, plany, zdję-

cia przedstawiają-
ce miejsca godne 
zwiedzania.

Praca domowa:
– napisz list do kolegi, 

w którym opiszesz 
trasę zaplanowanej 
wycieczki.

Mogą to być 
pierwsze zajęcia 
poświęcone pro-
jektowi interdys-
cyplinarnemu 
Podróż w nieznane.

ROZDZIAŁ I. LICZBY NATURALNE I UłAMKI 

(16 godzin)

2.
Nierówności
1 godz.

Uczeń:

 zaznacza liczby natu-

ralne na osi liczbowej

 zaznacza na osi licz-

bowej zbiór rozwiązań 
nierówności

 porównuje liczby natu-

ralne

 podaje przykłady liczb 

naturalnych (ułam-
ków) spełniających 
daną nierówność

 rozpoznaje liczby 

spełniające daną 
nierówność

Uczeń:

 wykonuje działania na 

liczbach naturalnych

 rozwiązuje nierówno-

ści typu: a < x < b

 podaje przykłady 

nierówności spełnia-
jących określone 
warunki

– podręcznik, 

ss. 11–14;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 7–9;

– termometr, centy-

metr;

– tabele wagi i wzro-

stu 13-latków.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 7, 

8, s. 9;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 9, 

s. 9 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje w sytu-

acjach praktycznych 
ukształtowane umie-
jętności (np. podając, 
jaka może być tempe-
ratura powietrza, jeżeli 
wiadomo, że jest niższa 
od 12 °C; ile wzrostu 
może mieć Stefan, 
jeżeli jest wyższy od 
Tadeusza, który ma 
170 cm wzrostu)

W czasie zajęć 
wykorzystujemy 
termometr i cen-
tymetr do odczy-
tywania liczb 
spełniających dane 
nierówności.
Uczniowie mogą 
też analizować 
tabele wagi i wzro-
stu 13-latków, 
dokonując 
odpowiednich 
porównań.

background image

92

1

2

3

4

5

6

7

3.
Dodawanie 
i odejmo-
wanie liczb 
naturalnych. 
Własności
1 godz.

Uczeń:

 dodaje i odejmuje licz-

by naturalne (również 
za pomocą kalkulatora)

 wykorzystuje prawa 

działań w obliczeniach

 stosuje właściwą kolej-

ność wykonywania 
działań

 rozwiązuje równania, 

wykorzystując własno-
ści działań odwrotnych

Uczeń:

 odczytuje dane przed-

stawione w sposób 
graficzny

 zapisuje prawa działań 

za pomocą symboli 
literowych 

– podręcznik, 

ss. 15–19;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 10–11;

– mapa Polski;
– dane statystyczne 

na temat państw 
sąsiadujących 
z Polską. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

3, s. 10;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

s. 10 oraz zad. 7, s. 11 
(PP).

Uczeń:

 stosuje algorytmy pi-

semnego dodawania 
i odejmowania liczb 
naturalnych w sytua-
cjach praktycznych

W czasie zajęć 
można zaplano-
wać ćwiczenia 
na temat różnic 
między państwa-
mi sąsiadującymi 
z Polską (np. wiel-
kość powierzchni, 
liczba mieszkań-
ców). 

4.
Mnożenie 
i dzielenie 
liczb natu-
ralnych. 
Własności. 
Potęgowanie
1 godz.

Uczeń:

 wykonuje mnożenie 

i dzielenie liczb natu-
ralnych (w tym dziele-
nie z resztą)

 rozwiązuje równania, 

posługując się własno-
ściami działań odwrot-
nych

 wykorzystuje prawa 

działań w obliczeniach

 oblicza potęgi liczb 

naturalnych

Uczeń:

 stosuje symbole lite-

rowe do zapisywania 
praw działań

 rozwiązuje równania, 

w których występują 
potęgi

 porównuje liczby 

zapisane za pomocą 
potęg

– podręcznik, 

ss. 19–22;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 12–13;

– plan najbliższej 

okolicy.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, 4, s. 12;

– podręcznik, zad. 10, 

11, 12, s. 22 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje algo-

rytmy pisemnego 
mnożenia i dzielenia 
liczb naturalnych 
w sytuacjach praktycz-
nych

W czasie zajęć 
można zaplano-
wać ćwiczenia 
dotyczące podró-
ży po najbliższej 
okolicy (oblicza-
nie średniej pręd-
kości jazdy, okre-
ślanie czasu 
potrzebnego na 
przebycie drogi).

5. 
Kolejność 
wykonywa-
nia działań
1 godz.

Uczeń:

 oblicza wartości wyra-

żeń arytmetycznych, 
stosując właściwą ko-
lejność wykonywania 
działań

Uczeń:

 czyta ze zrozumieniem 

teksty matematyczne

– podręcznik, 

ss. 23–25;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 14–16;

– domino liczbowe.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4, s. 14;

– podręcznik, zad. 5, 6, 

s. 25 (PP).

Uczeń:

 oblicza wartości wyra-

żeń arytmetycznych 
(również z użyciem 
kalkulatora)

W czasie zajęć 
można wykorzy-
stać domino licz-
bowe.

background image

93

1

2

3

4

5

6

7

5. cd.
Kolejność 
wykonywa-
nia działań
1 godz.

 wykorzystuje w obli-

czeniach prawo roz-
dzielności mnożenia 
względem dodawania

 wykorzystuje symbole 

literowe do zapisu 
prawa rozdzielności 
mnożenia względem 
dodawania

6–7. 
Podzielność 
liczb natural-
nych
2 godz.

 Uczeń:

 wskazuje dzielniki 

danej liczby

 podaje przykłady kilku 

wielokrotności danej 
liczby

 rozkłada daną liczbę 

na czynniki

 rozpoznaje liczby 

pierwsze i złożone

 określa NWD oraz 

NWW liczb co naj-
wyżej dwucyfrowych

 wykorzystuje cechy 

podzielności liczb 

Uczeń:

 zapisuje daną liczbę 

w postaci iloczynu 
liczb pierwszych (o ile 
jest to możliwe)

 określa NWD oraz 

NWW kilku liczb 

– podręcznik, 

ss. 25–29;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 16–18;

– katalogi i kartoteki 

biblioteczne.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, s. 16;

– podręcznik, zad. 8, 9, 

10, s. 29 (PP).

Uczeń:

 korzysta z cech 

podzielności przez 2, 
3, 4, 5, 9, 10, 25, 100

 wskazuje wspólne 

dzielniki i wspólne 
wielokrotności liczb

W czasie zajęć 
można zaplano-
wać ćwiczenia 
dotyczące podzia-
łu różnych ele-
mentów na grupy 
o jednakowej 
liczebności (np. 
katalogowanie 
książek w biblio-
tece).

8–9. 
Ułamki 
zwykłe. 
Ułamki 
dziesiętne
2 godz.

 

Uczeń:

 zamienia ułamki zwy-

kłe na ułamki dziesiętne

 zamienia ułamki dzie-

siętne skończone na 
ułamki zwykłe

 zaznacza ułamki na osi 

liczbowej

 skraca ułamki, roz-

szerza ułamki

 porównuje ułamki

Uczeń:

 zamienia ułamki 

dziesiętne okresowe 
na ułamki zwykłe

 porównuje ułamki dzie-

siętne nieskończone

– podręcznik, 

ss. 30–34;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 18–21;

– plan najbliższej 

okolicy.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 5–8.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

3, s. 19 oraz zad. 7, 9, 
s. 20;

– podręcznik, zad. 12, 

13, s. 34 (PP).

Uczeń:

 przedstawia liczby 

w kilku postaciach, np. 
jako ułamki zwykłe, 
ułamki dziesiętne

 zaznacza ułamki na osi 

liczbowej

 porównuje ułamki

W czasie lekcji 
można wykonać 
ćwiczenia polega-
jące na planowa-
niu zagospodaro-
wania najbliższego 
otoczenia (obli-
czanie części 
powierzchni 
ogrodu, boiska, 
placu zabaw).

background image

94

1

2

3

4

5

6

7

8–9. cd.
Ułamki 
zwykłe. 
Ułamki 
dziesiętne
2 godz.

 

 podaje przykłady ułam-

ków spełniających 
daną nierówność

 zapisuje wyrażenia 

dwumianowane 
w postaci ułamków 

 

10. 
Dodawanie 
i odejmowa-
nie ułamków
1 godz. 

Uczeń:

 dodaje i odejmuje 

ułamki zwykłe 
i dziesiętne

 rozwiązuje równania, 

w których występują 
ułamki

 oblicza wartości licz-

bowe wyrażeń arytme-
tycznych, w których 
występują nawiasy

Uczeń:

 buduje wyrażenia 

arytmetyczne spełnia-
jące podane warunki 
i oblicza ich wartości 
liczbowe 

– podręcznik, 

ss. 34–37;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 21–23;

– dane statystyczne 

dotyczące jezior 
w Polsce.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4, 6, s. 22;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 8, 

s. 23 (PP).

Uczeń:

 dodaje i odejmuje 

ułamki zwykłe i dzie-
siętne, doprowadzając 
je do najprostszej po-
staci w celu wykonania 
obliczeń (pamiętając, 
że nie zawsze ułamek 
zwykły można zamie-
nić na ułamek dzie-
siętny skończony) 

W czasie zajęć 
można wykorzy-
stać dane dotyczą-
ce jezior w Polsce.

11. 
Mnożenie 
i dzielenie 
ułamków
1 godz. 

Uczeń:

 mnoży i dzieli pisem-

nie ułamki dziesiętne 
(w tym przez 10, 100, 
1000...)

 mnoży i dzieli ułamki 

zwykłe

 wykonuje obliczenia 

z zastosowaniem 
ułamków zwykłych 
i dziesiętnych

 oblicza ułamek danej 

liczby

Uczeń:

 zamienia ułamek 

okresowy na ułamek 
zwykły

 samodzielnie czyta ze 

zrozumieniem teksty 
matematyczne

– podręcznik, 

ss. 37–39;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 23–26. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4, 6, s. 24;

– ćwiczenia, z. 1, 

zad. 11, s. 26 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje algo-

rytmy pisemnego mno-
żenia i dzielenia ułam-
ków dziesiętnych

 po wykonaniu mno-

żenia (dzielenia) ułam-
ków zwykłych stara się 
wynik doprowadzić do 
najprostszej postaci

 potrafi posługiwać się 

działaniami na ułam-
kach w sytuacjach 
praktycznych (np. prze-
liczając jednostki miar) 

background image

95

1

2

3

4

5

6

7

12–13. 
Obliczenia 
związane 
z ułamkami
2 godz. 

Uczeń:

 rozwiązuje równania, 

stosując własności 
działań odwrotnych

 wykonuje obliczenia, 

wykorzystując 
właściwą kolejność 
wykonywania działań

 oblicza ułamek danej 

liczby

 porównuje ułamki

 oblicza średnią aryt-

metyczną kilku liczb

 rozwiązuje zadania 

z treścią z zastoso-
waniem ułamków 

Uczeń:

 rozwiązuje równania, 

wymagające przekształ-
cania wyrażeń algebra-
icznych co najmniej 
dwuoperacyjnych

 oblicza wartość 

ułamka łańcuchowego

– podręcznik, 

ss. 39–41;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 26–28;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 9–12;

– dane dotyczące 

prób złota.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 9–12.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4, 5, s. 27;

– podręcznik, zad. 10, 

11, s. 41 (PP).

Uczeń:

 wykonuje działania 

łączne na ułamkach 
zwykłych i dziesięt-
nych

14. 
Ułamki. 
Zadania
1 godz. 

Uczeń:

 wykonuje działania 

łączne na ułamkach 
zwykłych i dziesięt-
nych

 mając rzeczywistą 

długość odcinka, 
określa jego długość 
w danej skali

 posługuje się w obli-

czeniach jednostkami 
masy i objętości

Uczeń:

 zamienia ułamki 

okresowe na ułamki 
zwykłe

 rozwiązuje równania, 

w których występują 
ułamki okresowe

 buduje wyrażenie aryt-

metyczne, spełniające 
podane warunki

– podręcznik, s. 42;
– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 29–31.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

s. 29 oraz zad. 5, s. 30;

– podręcznik, zad. 4, 6, 

s. 42 (PP). 

 

background image

96

1

2

3

4

5

6

7

15. 
Liczby natu-
ralne i ułamki. 
Powtórzenie
1 godz. 

Uczeń:

 zapisuje ułamki w po-

staci sumy (różnicy) 
ułamków

 matematyzuje sytua-

cje z życia codzien-
nego, rozwiązując 
zadania z treścią

 zaznacza ułamki na osi 

liczbowej

Uczeń:

 podaje liczby naturalne 

spełniające daną nie-
równość

 układa pytania do 

zadania z treścią

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 31–32.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

5, 7, s. 32;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

s. 32 (PP).

W czasie zajęć 
można wykorzys-
tać zadania zamie-
szczone w Porad-
niku metodycznym

 

na ss. 11–16.

16–17. 
Praca klasowa 
Liczby natu-
ralne i ułamki

 

oraz jej 
omówienie
2 godz.

Uczeń:

 wykorzystuje ukształ-

towane umiejętności: 
opisuje sytuację przed-
stawioną w zadaniu za 
pomocą wyrażenia 
arytmetycznego, roz-
poznaje i wykorzystuje 
charakterystyczne 
cechy i własności liczb 
naturalnych i ułamków

Uczeń:

 wykorzystuje 

ukształtowane umiejęt-
ności, opisując sytuację 
przestawioną w zada-
niu za pomocą równa-
nia stopnia pierwszego 
z jedną niewiadomą

 dokonuje refleksji na 

temat własnego ucze-
nia się

ROZDZIAŁ II. GEOMETRIA PłASZCZYZNY. KONSTRUKCJE GEOMETRYCZNE

 (12 godzin)

18–19.
Wielokąty. 
Powtórzenie
2 godz.

Uczeń:

 posługuje się w oblicze-

niach jednostkami 
miary długości i jedno-
stkami miary pola 

 rysuje wielokąty, obli-

cza ich pola i obwody

Uczeń:

 wykorzystuje 

własności figur przys-
tających

– podręcznik, 

ss. 43–46;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 33–36;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 13–16;

– modele 

wielokątów;

– geoplan;

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, s. 33 oraz zad. 8, 9 
s. 35;

– ćwiczenia, z. 1, 

zad. 12, s. 36 (PP).

Uczeń:

 rozpoznaje elementy 

wielokątów

 wykorzystuje w zada-

niach własności wielo-
kątów

background image

97

1

2

3

4

5

6

7

18–19. cd.
Wielokąty. 
Powtórzenie
2 godz. 

 podaje przybliżone 

pole wielokąta naryso-
wanego w skali

 oblicza miary kątów 

w wielokątach

– kartki papieru do 

składania wielo-
kątów.

 oblicza obwody i pola 

wielokątów (również, 
gdy wymiary podane 
są w skali)

20. 
Dodawanie 
i odejmo-
wanie 
odcinków
1 godz.

Uczeń:

 rysuje odcinek, który 

jest sumą (różnicą) 
danych odcinków

 buduje łamaną, której 

boki spełniają okre-
ślone warunki

Uczeń:

 stosuje symbole lite-

rowe do oznaczania 
długości odcinków

– podręcznik, 

ss. 46–48;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 37–38;

– mapa wielkich 

odkryć geogra-
ficznych;

– cyrkiel, linijka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

6, s. 38;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 7, 

s. 48 (PP).

Uczeń:

 wykonuje dodawanie 

(odejmowanie) 
odcinków za pomocą 
cyrkla

W czasie zajęć 
można wykorzy-
stać mapę wiel-
kich odkryć geo-
graficznych, np. 
porównując dłu-
gości tras wędró-
wek wielkich 
odkrywców

21. 
Dodawanie 
kątów. 
Budowanie 
trójkątów
1 godz. 

Uczeń:

 konstruuje kąt przysta-

jący do danego

 konstruuje sumę katów

 konstruuje trójkąt o da-

nych własnościach

 konstruuje kąt o danej 

mierze

Uczeń:

 wykorzystuje w kon-

strukcjach własności 
kątów naprzemian-
ległych i odpowiada-
jących 

– podręcznik, 

ss. 49–51;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 39–41;

– cyrkiel, linijka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, s. 39;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 50 (PP).

Uczeń:

 konstruując kąty przy-

stające, sumę kątów, 
trójkąty o danych wła-
snościach, posługuje 
się cyrklem i linijką

22. 
Podział kąta. 
Konstrukcja 
prostej rów-
noległej
1 godz. 

Uczeń:

 konstruuje dwusieczną 

kąta

 konstruuje prostą rów-

noległą do danej

 konstruuje równole-

głobok 

Uczeń:

 buduje kąty przyległe 

o danych własnościach

 wykorzystuje wła-

sności dwusiecznych 
kątów przyległych

– podręcznik, 

ss. 51–54;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 41–43;

– cyrkiel, linijka.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 7, 9, 

s. 54;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4, s. 42 (PP).

Uczeń:

 konstruuje prostą rów-

noległą do danej za po-
mocą cyrkla, wykorzy-
stuje taką konstrukcję 
do rysowania równo-
ległoboków i trapezów

background image

98

1

2

3

4

5

6

7

23. 
Konstrukcja 
prostej prosto-
padłej
1 godz.

Uczeń:

 konstruuje prostą pro-

stopadłą do danej pro-
stej

 rysuje konstrukcyjnie 

kąty o miarach 45°, 135°

 konstruuje prostokąty 

i równoległoboki o da-
nych własnościach

Uczeń:

 konstruuje wysokości 

w wielokątach

– podręcznik, 

ss. 55–57;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 44 –46;

– cyrkiel, linijka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

5, 6, s. 45;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

s. 44 (PP).

Uczeń:

 potrafi konstruować 

wielokąty o danych 
własnościach 

24. 
Zadania kon-
strukcyjne
1 godz. 

Uczeń:

 wykonuje opis kon-

strukcji geometrycznej

 konstruuje wielokąty

o danych własnościach 

Uczeń:

 wykonuje trudniejsze 

konstrukcje geome-
tryczne 

– podręcznik, 

ss. 57–58;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 46–48;

– cyrkiel, linijka.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 4, 5, 

6, s. 58;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 47 (PP).

Uczeń:

 wykonuje proste kon-

strukcje geometryczne 
(np. trójkątów prosto-
kątnych równoramien-
nych, prostokątów 
o bokach danej długo-
ści, równoległoboków 
o danym kącie ostrym)

 krótko opisuje wyko-

nane konstrukcje

25. 
Figury przy-
stające. Cechy 
przystawania 
trójkątów
1 godz.

Uczeń:

 rozróżnia figury przy-

stające

 wykorzystuje w zada-

niach cechy przysta-
wania trójkątów

 konstruuje figury 

przystające

Uczeń:

 określa cechy przysta-

wania trójkątów pros-
tokątnych

– podręcznik, 

ss. 58–61;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 48–50;

– modele i ksero-

kopie figur przy-
stających;

– cyrkiel, linijka.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 6, 7 

s. 60;

– podręcznik, zad. 11, 

s. 61 (PP).

background image

99

1

2

3

4

5

6

7

26. 
Figury przy-
stające. 
Zadania
1 godz.

Uczeń:

 oblicza pola i obwody 

figur przystających

 rozpoznaje figury 

przystające, wykorzy-
stując własności kątów 
wierzchołkowych 
i przyległych 

Uczeń:

 konstruuje trapezy 

przystające

– podręcznik, 

ss. 61–62;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 51–53;

– cyrkiel, linijka;
– przykłady deseni 

i ornamentów 
utworzonych z fi-
gur przystających.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 6, 7, 

s. 62;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 7, 

s. 53 (PP).

Uczeń:

 dostrzega i wykorzy-

stuje własności figur 
przystających (rów-
ność odpowiednich 
odcinków i miar odpo-
wiednich kątów), a co 
za tym idzie – równość 
pól i obwodów 

27. 
Geometria 
płaszczyzny. 
Konstrukcje 
geometryczne.
Powtórzenie
1 godz.

Uczeń:

 wykorzystuje w pra-

ktyce umiejętności 
dotyczące wielokątów 
i kątów

 wykonuje konstrukcje 

geometryczne za 
pomocą cyrkla i linijki

Uczeń:

 konstruuje niektóre 

wielokąty foremne

– ćwiczenia, z. 1, 

s. 54;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 17–20.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

8, s. 54;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 9, 

s. 54 (PP).

Uczeń:

 sprawnie posługuje się 

cyrklem i linijką

 podaje krótki opis kon-

strukcji

W czasie zajęć 
można wykorzys-
tać zadania zamie-
szczone w Porad-
niku metodycznym

 

na ss. 17–22.

28–29.
Praca klasowa 
Geometria 
płaszczyzny 
oraz jej 
omówienie
2 godz.

Uczeń:

 rozwiązuje typowe 

zadania wymagające 
wykorzystania własno-
ści wielokątów i kon-
strukcji geometry-
cznych

Uczeń:

 dokonuje samooceny 

własnej pracy

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

ROZDZIAŁ III. LICZBY WYMIERNE

 (33 godziny)

30. 
Liczby dodat-
nie i ujemne
1 godz.

 

Uczeń:

 dodaje i odejmuje licz-

by na osi liczbowej

 rozpoznaje liczby 

dodatnie i ujemne

Uczeń:

 interpretuje zapisy 

liczb całkowitych 
w obliczeniach banko-
wych (zyski i straty), 

– podręcznik, 

ss. 63–66;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 55–57;

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, s. 55;

– podręcznik, zad. 5, 7, 

s. 66 (PP). 

Uczeń:

 odróżnia liczby dodat-

nie i ujemne

 wie, że 0 nie jest liczbą 

ani dodatnią, ani 
ujemną

background image

100

1

2

3

4

5

6

7

30. cd.
Liczby dodat-
nie i ujemne
1 godz.

 

 zaznacza liczby całko-

wite na osi liczbowej

 posługuje się liczbami 

całkowitymi w sytua-
cjach z życia codzien-
nego (np. punkty 
karne, oznaczenia wad 
wzroku)

w pomiarach tempera-
tury powietrza, wyso-
kości szczytów górs-
kich, zapisach głębo-
kości rowów oceanicz-
nych itp.

– przelewy banko-

we, czeki

– atlas geograficzny, 

mapa poziomi-
cowa Polski;

– termometr zao-

kienny.

 posługuje się takimi 

pojęciami, jak np. dług, 
strata, temperatura 
ujemna, wysokość 
nad poziomem morza 
(poniżej poziomu 
morza)

31. 
Liczby 
przeciwne
1 godz.

Uczeń:

 wskazuje na osi liczbo-

wej liczby leżące w da-

nej odległości od 0

 podaje liczbę prze-

ciwną do danej

 określa wartość bez-

względną danej liczby

Uczeń:

 wskazuje liczby 

o danej wartości bez-
względnej

 rozwiązuje elementarne 

nierówności modułowe

– podręcznik, 

ss. 67–68;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 57–58;

– termometr za-

okienny.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 4, 

6, s. 68;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 68 (PP);

Uczeń:

 wskazuje liczbę prze-

ciwną do danej (wie, 
że liczbą przeciwną 
do 0 jest 0)

 poprawnie stosuje 

nawiasy i znak „–” 
przy zapisie liczb 
przeciwnych (np. wie, 
że liczba –a nie zawsze 
jest liczbą ujemną)

32. 
Porównywa-
nie liczb
1 godz. 

Uczeń:

 porównuje liczby cał-

kowite

 porządkuje skończony 

zbiór liczb całkowitych

 przedstawia graficznie 

dane dotyczące tempe-
ratury powietrza w da-
nym regionie, mieście

Uczeń:

 podaje przykłady liczb 

całkowitych spełniają-
cych daną nierówność

 wykorzystuje symbole 

literowe do zapisu wła-
sności liczb całkowi-
tych

– podręcznik, 

ss. 69–70;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 58–60;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 21–24;

– dane dotyczące 

temperatury po-
wietrza w danym 
regionie, mieście.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 21–24.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 3, 

4, 5, s. 59;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 8, 

9, s. 60 (PP).

Uczeń:

 potrafi podać przykład 

liczby większej 
(mniejszej) od danej

 porządkuje skończony 

zbiór liczb całkowi-
tych w sposób rosnący 
(malejący) 

background image

101

1

2

3

4

5

6

7

33. 
Liczby całko-
wite. Doda-
wanie liczb 
całkowitych
1 godz. 

Uczeń:

 podaje przykłady ele-

mentów należących do 
zbioru liczb całkowi-
tych

 dodaje liczby całkowite, 

wykorzystując suwak 
arytmetyczny

 ustala znak sumy, gdy 

składniki są tych 
samych znaków

Uczeń:

 posługuje się liczbami 

ujemnymi w oblicze-
niach bankowych 

– podręcznik, 

ss. 71–74;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 61–62;

– suwak arytme-

tyczny;

– mapa pogody;
– dane dotyczące 

zatrudnienia, 
wydatków, noto-
wań giełdowych.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 8, 

s. 74;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 74 (PP).

34–35.
Dodawanie 
i odejmowa-
nie liczb 
całkowitych
2 godz.

Uczeń:

 dodaje i odejmuje licz-

by całkowite (również 
posługując się suwa-
kiem arytmetycznym, 
kalkulatorem, osią 
liczbową)

 wykorzystuje w obli-

czeniach prawa działań 
i kolejność wykony-
wania działań

 rozwiązuje równania 

prowadzące do doda-
wania (odejmowania) 
liczb całkowitych

 określa odległość 

punktów na osi licz-
bowej

Uczeń:

 zapisuje własności 

związane z dodawa-
niem i odejmowaniem 
liczb całkowitych, 
używając symboli lite-
rowych

 podaje przykłady liczb 

całkowitych spełniają-
cych daną nierówność

– podręcznik, 

ss. 74–80;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 63–66;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 25–28;

– oś czasu – dane 

dotyczące waż-
nych faktów histo-
rycznych;

– suwak arytme-

tyczny.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 25–28.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

3, s. 63 oraz zad. 1, 3, 
s. 65;

– podręcznik, zad. 10, 

12, s. 80 (PP);

– sporządź oś czasu, 

na której zaznaczysz 
ważniejsze fakty z ży-
cia twojej rodziny. 
Wydarzeniom, które 
miały miejsce przed 
twoimi narodzinami, 
przypisz liczby 
ujemne. (PP). 

Uczeń:

 dodaje i odejmuje 

liczby ujemne różnymi 
sposobami

 stosuje w obliczeniach 

prawa działań 

 określa odległość 

punktów na osi licz-
bowej (w tym odleg-
łość punktów o współ-
rzędnych ujemnych)

W czasie zajęć 
można poprosić 
uczniów o zazna-
czenie kilku waż-
nych faktów his-
torycznych na osi 
czasu i wykonanie 
przez nich ćwi-
czeń, które pole-
gałyby na oblicza-
niu np. ile lat 
temu miało miej-
sce dane wydarze-
nie; za ile lat 
minie 100. rocz-
nica tego wyda-
rzenia itp. 

background image

102

1

2

3

4

5

6

7

34–35. cd.
Dodawanie 
i odejmowa-
nie liczb cał-
kowitych
2 godz.

 rozwiązuje zadania 

z treścią, wykorzys-
tując w obliczeniach 
własności dodawania 
i odejmowania liczb 
całkowitych 

36. 
Zastosowania 
liczb całko-
witych
1 godz.

Uczeń:

 odczytuje i interpretuje 

dane przedstawione 
graficznie (w tabeli, 
na wykresie, diagramie, 
mapie)

 rozróżnia liczby nie-

ujemne i niedodatnie 

Uczeń:

 układa i rozwiązuje 

zadania, dysponując 
określonymi danymi

 wyszukuje i odczytuje 

potrzebne informacje 
z tablic fizycznych, 
geograficznych, 
chemicznych

– podręcznik, 

ss. 80–82;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 67–69;

– różnego rodzaju 

termometry;

– atlas geograficzny;
– tablice fizyczne 

(astronomiczne), 
chemiczne, 
geograficzne;

– kalkulator. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, s. 67;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 82 (PP).

Uczeń:

 potrafi odczytać dane 

przedstawione graficz-
nie i korzystając z nich, 
rozwiązać zadanie

 poprawnie interpretuje 

nawiasy przy zapisach 
typu: –(4) – (–3)

37. 
Mnożenie 
i dzielenie 
liczb całko-
witych
1 godz. 

Uczeń:

 ustala znak iloczynu

 wykorzystuje w obli-

czeniach prawa działań

Uczeń:

 zapisuje za pomocą 

symboli literowych 
prawa działań doty-
czące mnożenia i dzie-
lenia liczb całkowitych

 oblicza wartość bez-

względną wyrażenia 
arytmetycznego

– podręcznik, 

ss. 82–84;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 69–71;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 29–32.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 29–32.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 9, 10, 

s. 86;

– podręcznik, zad. 8, 

s. 86 (PP).

background image

103

1

2

3

4

5

6

7

38. 
Mnożenie 
i dzielenie 
liczb całko-
witych. 
Zadania
1 godz. 

Uczeń:

 mnoży i dzieli liczby 

całkowite

 podaje liczbę przeci-

wną do danej i znajdu-
je ich iloczyn (iloraz)

 rozwiązuje równania 

metodą działań wza-
jemnie odwrotnych

Uczeń:

 wykorzystuje symbole 

literowe w zadaniach

– podręcznik, 

ss. 86–88;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 71–73;

– kalkulator.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 6, 7, 

8, 9 s. 88;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

6, s. 72 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje w zada-

niach algorytm pisem-
nego mnożenia i dzie-
lenia liczb całkowitych 

39. 
Potęgowanie 
liczb całko-
witych
1 godz. 

Uczeń:

 zapisuje iloczyny tych 

samych czynników 
w postaci potęgi

 oblicza wartości potęg 

o podstawie będącej 
liczbą całkowitą

 wykorzystuje w obli-

czeniach kalkulator 

 rozwiązuje równania 

z zastosowaniem potęg

Uczeń:

 wskazuje wykładnik 

i podstawę potęgi

 wykorzystuje symbole 

literowe w obliczeniach 
związanych z potęgami

 zapisuje liczbę całko-

witą wielocyfrową 
z użyciem potęgi 
liczby 10

– podręcznik, 

ss. 88–90;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 74–76;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 33–36;

– kalkulator.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 33–36.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

5, 6, s. 75;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 8, 

9, 10, s. 76 (PP).

Uczeń:

 oblicza potęgi liczb 

całkowitych

40. 
Wzory zwią-
zane z oblicze-
niem potęg
1 godz. 

Uczeń:

 wykorzystuje w obli-

czeniach wzory na 
iloczyn i iloraz potęg 
o tych samych podsta-
wach oraz wzór na 
potęgę potęgi

 wykonuje działania na 

potęgach i wynik przed-
stawia w najprostszej 
postaci 

Uczeń:

 zapisuje za pomocą 

symboli literowych 
wzory związane z po-
tęgowaniem liczb 
całkowitych

 przeprowadza proste 

dowody matematyczne

 określa ostatnią cyfrę 

potęgi bez obliczania 
jej wartości

– podręcznik, 

ss. 90–92;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 76–78;

– kalkulator.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

6, 7, s. 77;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 8, 

9, s. 78 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje defini-

cję, obliczając potęgę 
o wykładniku 2 i 3

 odczytuje i interpretuje 

potęgi o wykładniku 
większym niż 3

 wykorzystuje fakt, 

że jeśli wykładnik jest 
liczbą parzystą, to war-
tość potęgi jest liczbą 
dodatnią 

background image

104

1

2

3

4

5

6

7

41. 
Działania na 
liczbach 
całkowitych
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza wartości wyra-

żeń arytmetycznych, 
stosując właściwą 
kolejność wykonywa-
nia działań

 rozwiązuje równania, 

stosując działania wza-
jemnie odwrotne

 czyta ze zrozumieniem 

tekst matematyczny

Uczeń:

 zapisuje wyrażenie 

arytmetyczne, spełnia-
jące podane warunki 
i oblicza jego wartość

 rozwiązuje równania, 

w których występują 
potęgi 

– podręcznik, 

ss. 92–95;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 78–81.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 1, 2, 

3, s. 93;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

s. 79 oraz zad. 9, s. 81 
(PP). 

Uczeń:

 wykonuje działania 

łączne na liczbach 
całkowitych, starając 
się wykonywać obli-
czenia w najprostszy 
sposób

 potrafi określić znak 

iloczynu w zależności 
od liczby czynników 
ujemnych

42.
Liczby 
całkowite. 
Powtórzenie
1 godz.

 

Uczeń:

 odczytuje i interpretuje 

dane przedstawione 
graficznie

 zaznacza liczby całko-

wite na osi liczbowej

 określa odległość pun-

któw na osi liczbowej

 wykonuje działania na 

liczbach całkowitych

 stosuje pojęcie warto-

ści bezwzględnej i wy-
korzystuje własności 
liczb przeciwnych

 porównuje liczby 

całkowite

Uczeń:

 podaje przykłady 

liczb całkowitych 
spełniających nie-
równość podwójną 
(nierówność z war-
tością bezwzględną)

 posługuje się symbo-

lami literowymi 
w określaniu własno-
ści liczb całkowitych 

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 81–84;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 37–40.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 8, 

9, 12, s. 83;

– ćwiczenia, z. 1, 

zad. 13, 14, s. 84 (PP).

Uczeń:

 w obliczeniach wyko-

rzystuje własności 
działań (wie, że 1 jest 
elementem neutral-
nym mnożenia i dzie-
lenia, a 0 dodawania 
i odejmowania)

 opisuje w sposób 

matematyczny sytu-
acje typu: gotówka – 
dług, zysk – strata, 
temperatura rośnie – 
spada poniżej 0 °C itp. 

background image

105

1

2

3

4

5

6

7

43–44. 
Praca klasowa 
Liczby 
całkowite

 

oraz jej 
omówienie
2 godz.

Uczeń:

 posługuje się katego-

riami czasu w celu 
porządkowania wyda-
rzeń (umieszcza daty 
w przedziałach czaso-
wych, oblicza upływ 
czasu między wyda-
rzeniami)

 posługuje się charakte-

rystycznymi cechami 
liczb całkowitych

 analizuje otrzymane 

wyniki i ocenia ich 
sensowność

Uczeń:

 wyraża własne opinie 

i próbuje je uzasadniać

45. 
Liczby 
wymierne
1 godz.

Uczeń:

 rozpoznaje liczby 

wymierne

 zaznacza liczby wy-

mierne na osi liczbo-
wej

 porównuje liczby 

wymierne, porządkuje 
skończony zbiór liczb 
wymiernych rosnąco 
(malejąco)

 zapisuje liczbę wy-

mierną w różnych 
postaciach

 określa liczbę prze-

ciwną do danej liczby 
wymiernej

Uczeń:

 zamienia ułamki 

okresowe ujemne na 
ułamki zwykłe

– podręcznik, 

ss. 95–99;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 84–86.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

7, s. 85 oraz zad. 8, 
s. 86;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 5, 

s. 85 (PP). 

Uczeń:

 właściwie interpretuje 

na osi liczbowej rów-
ność ułamków 

(np. 0,5 = 

)

 umie zapisać liczbę 

wymierną na kilka 
sposobów 

(np. 4 =   = 2

2

)

1
2

---

8
2

---

background image

106

1

2

3

4

5

6

7

45. cd.
Liczby 
wymierne
1 godz.

 oblicza wartość bez-

względną i podaje 
odwrotność danej 
liczby wymiernej

 rozumie zależności 

między podzbiorami 
zbioru liczb wymier-
nych, np. wykorzy-
stuje fakt, że liczba 
naturalna jest liczbą 
całkowitą, a liczba 
całkowita jest liczbą 
wymierną

46. 
Rozwinięcia 
dziesiętne
1 godz. 

Uczeń:

 podaje rozwinięcie 

dziesiętne liczby 
wymiernej (skończone 
lub do określonego 
miejsca po przecinku)

 określa okres ułamka

 zamienia na ułamek 

zwykły liczbę o danym 
rozwinięciu dziesięt-
nym

 posługuje się rozwinię-

ciami dziesiętnymi 
liczb w sytuacjach 
praktycznych

Uczeń:

 dodaje ułamki okre-

sowe 

– podręcznik, 

ss. 99–101;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 87–89;

– kalkulator.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 2, 3, 

4, s. 100;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 100 (PP).

Uczeń:

 interpretuje rozwinięcie 

dziesiętne jako zapis 
liczby w postaci ułam-
ka dziesiętnego

 rozumie potrzebę sto-

sowania rozwinięcia 
dziesiętnego (np. w sy-
tuacji, gdy określamy 
wartość towaru)

47. 
Przybliżenia 
dziesiętne
1 godz. 

Uczeń:

 określa przybliżenie 

dziesiętne danej liczby 
nieujemnej z niedo-
miarem i nadmiarem

 podaje zaokrąglenie 

liczby nieujemnej 
z daną dokładnością

Uczeń:

 oblicza błąd przybli-

żenia

 podaje przybliżenie 

liczby ujemnej

– podręcznik, 

ss. 101–104;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 89–91.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, s. 89;

– podręcznik, zad. 8, 9, 

s. 104 (PP);

Uczeń:

 stosuje przybliżenia, 

szacując wyniki, po-
dając wartości średnich

background image

107

1

2

3

4

5

6

7

47. cd.
Przybliżenia 
dziesiętne
1 godz. 

 stosuje przybliżenia 

w obliczeniach staty-
stycznych, pienięż-
nych (obliczając np. 
średnią arytmetyczną 
kilku liczb)

– rocznik statysty-

czny: dane 
demograficzne 
dotyczące najbliż-
szego regionu 
(np. gęstość zalud-
nienia).

– znajdź w gazecie ar-

tykuł, w którym za-
mieszczone są pewne 
dane statystyczne. 
Czego one dotyczą? 
Z jaką dokładnością 
są one podawane? 

 wie, w jakim przypadku 

wskazane jest przybli-
żenie z większą (mniej-
szą) dokładnością

48–49. 
Dodawanie 
i odejmo-
wanie liczb 
wymiernych
2 godz. 

Uczeń:

 dodaje i odejmuje liczby 

wymierne, wykorzy-
stując prawa działań

 rozwiązuje równania, 

stosując działania wza-
jemnie odwrotne

 czyta ze zrozumieniem 

tekst matematyczny 

Uczeń:

 oblicza odległość liczb 

wymiernych na osi 
liczbowej

– podręcznik, 

ss. 104–106;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 92–94;

– Matematyczne 

kroki 6

, s. 41–44;

– dane dotyczące 

notowań gieł-
dowych akcji.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 41–44.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

3, s. 92;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 106 (PP). 

Uczeń:

 zapisuje liczbę wy-

mierną w postaci dogod-
nej do wykonywania 
obliczeń

 wykorzystuje prawa 

działań, w celu ułatwie-
nia obliczeń

 posługuje się kalkula-

torem

Na zajęciach moż-
na wykorzystać 
dane dotyczące 
notowań giełdo-
wych akcji kilku 
firm, określając 
np. ile klient mógł 
zarobić, ile stracić, 
kupując (sprzeda-
jąc) akcje danego 
dnia. 

50–51. 
Mnożenie 
i dzielenie 
liczb wymier-
nych
2 godz.

Uczeń:

 znajduje odwrotność 

danej liczby

 mnoży i dzieli liczby 

wymierne w pamięci 
i pisemnie

 rozwiązuje równania 

Uczeń:

 ustala znak wyniku 

mnożenia (dzielenia) 
bez wykonywania 
działań 

 zapisuje daną liczbę 

w postaci iloczynu 
(ilorazu) kilku liczb 

– podręcznik, 

ss. 106–108;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 95–97. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 4, 

5, 6, s. 96;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 9. 

10, s. 97 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje w prak-

tyce własności mno-
żenia i dzielenia (np. 
zauważa, że iloczyn 
jest równy 0, gdy co 
najmniej jeden z czyn-
ników jest równy 0)

 potrafi oszacować 

wynik w sytuacjach 
praktycznych (np. czy 
wystarczy mu pienię-
dzy na zakup określo-
nych towarów)

background image

108

1

2

3

4

5

6

7

52.
Potęgowanie 
liczb wymier-
nych
1 godz.

 

Uczeń:

 oblicza potęgi liczb 

wymiernych (również 
z wykorzystaniem 
kalkulatora)

 wykorzystuje włas-

ności iloczynu i ilo-
razu potęg o tych 
samych podstawach

Uczeń:

 wykorzystuje symbole 

literowe do zapisu 
własności potęgowania

 określa ostatnią cyfrę 

liczby zapisanej w po-
staci potęgi (bez obli-
czania tej potęgi)

– podręcznik, 

ss. 108–111;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 98–99.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 4, 

s. 110 oraz zad. 5 
s. 111;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 111 (PP).

Uczeń:

 oblicza kwadraty i sze-

ściany liczb wymier-
nych, określa również 
potęgę 1 i 0 danej licz-
by (różnej od 0)

 odróżnia zapis 3

2

 

od zapisu (–3)

2

 posługuje się potęga-

mi 10

n

53. 
Potęgowanie 
liczb wymier-
nych. Zadania
1 godz. 

 Uczeń:

 oblicza wartość wyra-

żenia arytmetycznego, 
w którym występują 
potęgi

 opisuje sytuację przed-

stawioną w zadaniu za 
pomocą wyrażenia 
arytmetycznego, 
w którym występują 
potęgi

 odczytuje dane zapi-

sane w tablicach astro-
nomicznych oraz w ro-
czniku statystycznym 

Uczeń:

 zapisuje liczby wielo-

cyfrowe z wykorzysta-
niem potęgi liczby 10

– podręcznik, 

ss. 111–113;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 100–102;

– tablice astrono-

miczne;

– plansze z liczbami 

pierwszymi;

– rocznik 

statystyczny.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 2, 

3, 4, s. 100;

– podręcznik, zad. 6, 8, 

s. 113 (PP). 

Uczeń:

 dostrzega potrzebę 

zapisu liczb wielocy-
frowych za pomocą 
potęg

 wykorzystuje potęgo-

wanie w obliczeniach 
z dziedziny fizyki, 
chemii, geografii

Zajęcia te mogą 
posłużyć do 
rozważań na 
temat miejsca 
Ziemi w Układzie 
Słonecznym

54–55. 
Liczby 
wymierne. 
Zadania
2 godz.

Uczeń:

 oblicza wartość wyra-

żenia arytmetycznego, 
stosując właściwą 
kolejność wykony-
wania działań

Uczeń:

 odczytuje dane przed-

stawione w tabelce 

 układa zadanie, 

którego rozwiązanie 
wymaga wykorzysta-
nia tych danych

– podręcznik, 

ss. 113–116;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 103–105;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 45–48;

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 45–48.

Uczeń:

 matematyzuje sytua-

cje z otaczającej nas 
rzeczywistości i innych 
dziedzin wiedzy, wy-
konując odpowiednie 
obliczenia

W czasie zajęć 
można wykorzys-
tać dane na temat 
gatunków zwie-
rząt będących pod 
ochroną.

background image

109

1

2

3

4

5

6

7

54–55. cd.
Liczby 
wymierne. 
Zadania
2 godz.

 określa przynależność 

danej liczby do pod-
zbioru zbioru liczb 
wymiernych 

 podaje przykład liczby 

wymiernej spełniającej 
daną nierówność 

– dane dotyczące 

gatunków zwie-
rząt będących pod 
ochroną

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, s. 103;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 115 (PP).

 samodzielnie wykonuje 

zadania, Matematyczne 
kroki 6, 

ss. 45–48

Można przybliżyć 
uczniom zagad-
nienia związane 
z analizą liczbową 
niektórych gatun-
ków zwierząt, 
z miejscami ich 
występowania, 
zagrożeniami 
cywilizacyjnymi, 
ekologicznymi.

56–57. 
Wyrażenia 
algebraiczne.
Wartość licz-
bowa wyraże-
nia algebra-
icznego
2 godz. 

Uczeń:

 rozpoznaje wyrażenia 

algebraiczne, podaje 
przykłady wyrażeń 
algebraicznych

 oblicza wartość licz-

bową wyrażenia alge-
braicznego

 nazywa wyrażenie 

algebraiczne, używając 
pojęć: suma, różnica, 
iloczyn, iloraz

 wskazuje jednomiany 

(w tym jednomiany 
podobne)

 zapisuje wyrażenie 

algebraiczne opisujące 
sytuację przedstawioną 
w zadaniu

Uczeń:

 zapisuje wyrażenie 

algebraiczne spełnia-
jące określone warunki

 zapisuje wzory mate-

matyczne za pomocą 
wyrażeń algebraicz-
nych

 zapisuje własności 

liczb za pomocą wyra-
żeń algebraicznych

– podręcznik, 

ss. 116–118;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 106–108;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 53–56.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 53–56.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 4, 5, 

6, s. 118;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 118 (PP);

– uczeń samodzielnie 

rozwiązuje zadania, 
Matematyczne kroki 6

ss. 61–64.

Uczeń:

 zapisuje i odczytuje 

jednooperacyjne wy-
rażenia algebraiczne 
(np. x + 4 – suma liczb 
x

 oraz 4)

 oblicza wartości licz-

bowe wyrażeń algebra-
icznych (np. wstawia-
jąc do wzoru na pole 
prostokąta odpowied-
nie liczby)

background image

110

1

2

3

4

5

6

7

58. 
Redukcja 
wyrazów 
podobnych
1 godz. 

Uczeń:

 rozpoznaje jednomiany 

podobne

 porządkuje jednomiany

 redukuje wyrazy po-

dobne

 sprowadza sumę alge-

braiczną do najprost-
szej postaci i oblicza 
jej wartość liczbową 

Uczeń:

 rozwiązuje równania, 

dokonując najpierw 
redukcji wyrazów 
podobnych

 przedstawia jednomian 

w postaci sumy alge-
braicznej 

– podręcznik, 

ss. 119–120;

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 109–112.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

2, 3, s. 109;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 9, 

10, s. 111 (PP).

Uczeń:

 redukując wyrazy 

podobne, zastępuje 
odejmowanie doda-
waniem liczb przeciw-
nych, stosuje prawo 
łączności dodawania 
i przemienności doda-
wania 

59–60. 
Liczby 
wymierne. 
Wyrażenia 
algebraiczne. 
Powtórzenie
2 godz.

Uczeń:

 zapisuje liczbę wy-

mierną na kilka sposo-
bów

 zaznacza na osi liczbo-

wej zbiór rozwiązań 
nierówności

 wykonuje działania na 

liczbach wymiernych

 przekształca wyrażenia 

algebraiczne i oblicza 
ich wartości liczbowe 

Uczeń:

 rozwiązuje zadania 

z treścią wymagające 
ułożenia i rozwiązania 
równania

– ćwiczenia, z. 1, 

ss. 112–114.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 1, zad. 1, 

s. 112; zad. 7, s. 113 
oraz zad. 11 s. 114;

– ćwiczenia, z. 1, zad. 14, 

15, s. 114 (PP).

Uczeń:

 potrafi wykonywać 

działania na liczbach 
wymiernych (wyniki 
sprawdza za pomocą 
kalkulatora)

 przekształca nieskom-

plikowane wyrażenia 
algebraiczne i oblicza 
ich wartości liczbowe

 rozwiązuje równania 

typu: 4x – 3x = 3(x + 1)

 sprawdza, czy dana 

liczba jest rozwiąza-
niem równania 

W czasie zajęć 
można wykorzys-
tać zadania zamie-
szczone w Porad-
niku metodycznym

 

na ss. 23–30.

61–62. 
Praca klasowa 
Liczby 
wymierne 
oraz jej 
omówienie
2 godz.

Uczeń:

 rozpoznaje charaktery-

styczne cechy i własno-
ści liczb wymiernych

 wskazuje różnice oraz 

podobieństwa liczb

 porządkuje liczby

Uczeń:

 opisuje sytuację przed-

stawioną w zadaniu za 
pomocą wyrażenia 
algebraicznego

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

background image

111

1

2

3

4

5

6

7

61–62. cd.
Praca klasowa 
Liczby 
wymierne 
oraz jej 
omówienie
2 godz.

 opisuje sytuację przed-

stawioną w zadaniu za 
pomocą wyrażenia 
arytmetycznego 

ROZDZIAŁ IV. ŚREDNIA ARYTMETYCZNA. PROCENTY

 (14 godzin)

63.
Średnia aryt-
metyczna. 
Zadania
1 godz.

Uczeń:

 oblicza średnią arytme-

tyczną kilku liczb

 odczytuje dane z tabeli, 

wykresu, diagramu 
oraz odpowiada na py-
tania z nimi związane

 przedstawia w formie 

graficznej dane 
opisane słownie lub 
w tabeli

Uczeń:

 określa odchylenie od 

średniej arytmetycznej

 układa i przeprowadza 

ankietę wśród uczniów 
klasy w celu zebrania 
danych na określony 
temat 

– podręcznik, 

ss. 121–122;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 7–9;

– termometr;
– dane zawierające 

ceny tych samych 
towarów w róż-
nych sklepach;

– dane dotyczące 

budżetu gospo-
darstw domowych.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, 3, s. 7;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

s. 9 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje algorytm 

obliczania średniej 
arytmetycznej oraz 
formułuje wnioski 
wynikające z obliczeń

W czasie zajęć 
można wykorzys-
tać dane zebrane 
przez uczniów, 
np. na temat ocen 
otrzymywanych 
przez uczniów 
klasy, liczby 
rodzeństwa itp.

64–65. 
Procenty 
i promile
2 godz. 

Uczeń:

 zamienia procenty na 

ułamki i odwrotnie

 zamienia promile na 

ułamki i odwrotnie

 przedstawia graficznie 

dane zapisane za 
pomocą procentów

Uczeń:

 zamienia procenty na 

promile i odwrotnie

– podręcznik, 

ss. 123–125;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 10–12;

– dane dotyczące 

zanieczyszczenia 
środowiska.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 4, 5, 

s. 125;

– ćwiczenia, z. 2, 

zad. 10, s. 12 (PP). 

Uczeń:

 zamienia ułamek na 

procenty i odwrotnie 
(przyjmujemy, że uczeń 
operuje tylko procen-
tami wyrażonymi licz-
bami naturalnymi)

 posługuje się procen-

tami w sytuacjach pra-
ktycznych (np. odczy-
tując dane statystyczne)

Przygotowując 
zajęcia, można 
wykorzystać dane 
na temat zanieczy-
szczenia środo-
wiska naturalnego.

background image

112

1

2

3

4

5

6

7

66. 
Obliczanie 
procentu 
danej liczby
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza procent danej 

liczby

 odczytuje i interpretuje 

dane przedstawione 
graficznie

 posługuje się procen-

tami w obliczeniach 
pieniężnych, statystycz-
nych 

Uczeń:

 stawia hipotezy 

i uzasadnia ich 
prawdziwość 

– podręcznik, 

ss. 126–127;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 12–15.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 6, 

s. 127; ćwiczenia, z. 2, 
zad. 6, 7 s. 14; 

– ćwiczenia, z. 2, 

zad. 11, s. 15 (PP). 

Uczeń:

 oblicza procent danej 

liczby w sytuacjach 
praktycznych (np. 
związanych z pod-
wyżkami bądź obniż-
kami cen, zawartością 
metali w stopach itp.) 

67. 
Obliczanie 
liczby na pod-
stawie danego 
jej procentu
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza liczbę na pod-

stawie danego jej pro-
centu

 wykorzystuje procenty 

w sytuacjach dnia co-
dziennego (np. w obli-
czeniach pieniężnych)

Uczeń:

 oblicza liczbę na pod-

stawie danego jej 
promila 

– podręcznik, 

ss. 127–128;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 15–17.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

3, 4, s. 16;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 128 (PP). 

Uczeń:

 wykorzystuje oblicze-

nia dotyczące procen-
tów w sytuacjach prak-
tycznych (np. oblicza-
jąc dochody uzyskane 
przez daną osobę, cenę 
towaru po podwyżce)

68. 
Obliczanie, 
ile procent 
jednej liczby 
stanowi inna 
liczba
1 godz.

Uczeń:

 oblicza, ile procent 

jednej liczby stanowi 
inna liczba

 oblicza kwotę odsetek 

od kapitału złożonego 
w banku

 oblicza skład procen-

towy mieszaniny

 odczytuje dane przed-

stawione w tabeli

Uczeń:

 ustala zależności pro-

centowe między dany-
mi dotyczącymi kraju 
i danej miejscowości 

– podręcznik, 

ss. 128–129;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 18–20;

– dane statystyczne 

dotyczące Polski;

– dane dotyczące 

składu produktów 
żywnościowych.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, 3, s. 18;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 129 (PP).

Uczeń:

 oblicza w sytuacjach 

praktycznych, ile pro-
cent jednej liczby 
stanowi inna liczba

Planując zajęcia, 
można wykorzys-
tać dane dotyczące 
składu produktów 
żywnościowych, 
porozmawiać 
o konieczności 
urozmaicania 
posiłków. 

background image

113

1

2

3

4

5

6

7

69–70. 
Zadania 
związane 
z obliczaniem 
procentów
2 godz.

Uczeń:

 stosuje „regułę trzech” 

w obliczeniach procen-
towych

 odczytuje i wykorzy-

stuje dane przedsta-
wione w formie gra-
ficznej

 opisuje za pomocą 

tabeli sytuację przed-
stawioną w zadaniu 

Uczeń:

 oblicza kwotę odsetek 

od złożonego kapitału, 
wykorzystując odpo-
wiedni wzór

 przeprowadza proste 

wnioskowanie deduk-
cyjne i wyciąga 
wnioski

– podręcznik, 

ss. 130–132;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 21–23;

– dane prasowe, 

radiowe, noto-
wania rynkowe, 
dane dotyczące 
eksportu, importu 
towarów itp. 

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, 4, s. 21;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 132 (PP). 

Uczeń:

 rozwiązuje zadania 

dotyczące zagadnień 
z życia codziennego, 
np. ekonomicznych – 
dostrzega zjawiska 
ekonomiczne, anali-
zuje je, opisuje języ-
kiem matematyki

71. 
Zastosowanie 
kalkulatora 
do obliczania 
procentów
1 godz.

Uczeń:

 wykonuje obliczenia 

procentowe z użyciem 
kalkulatora

 analizuje dane przed-

stawione w tabeli i na 
diagramie procentowym

 oblicza masy poszcze-

gólnych składników 
mieszaniny na podsta-
wie diagramu procen-
towego

 rozpoznaje próby złota 

i srebra

Uczeń:

 analizuje sytuację 

przedstawioną w zada-
niu i interpretuje ją, 
używając procentów 

– podręcznik, 

ss. 133–134;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 23–27;

– kalkulator;
– tabela prób złota 

i srebra;

– wyroby ze złota 

i srebra;

– szkło powięk-

szające.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 4, 5, 

6, 7, s. 134;

– ćwiczenia, z. 2, 

zad. 11, s. 27 (PP). 

Uczeń:

 wykonuje obliczenia 

procentowe za pomocą 
kalkulatora, oblicza 
między innymi masy 
poszczególnych skład-
ników w próbach złota 
i srebra

 rozpoznaje próby złota 

(srebra) i umie je wy-
korzystać

72. 
Diagramy 
procentowe. 
Zadania
1 godz.

Uczeń:

 odczytuje i wykorzy-

stuje dane zamiesz-
czone na diagramach 
procentowych

 sporządza diagramy 

procentowe

Uczeń:

 zbiera dane i na ich 

podstawie sporządza 
diagramy procentowe

– podręcznik, 

ss. 134–136;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 27–30;

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

5, s. 28 oraz zad. 6, 
s. 29;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 136 (PP).

Uczeń:

 odczytuje dane zamie-

szczone na diagramach 
procentowych (koło-
wych, kwadratowych, 
słupkowych)

 interpretuje te dane 

Zajęcia mogą być 
okazją do analizy 
stanu czystości 
rzek w Polsce.

background image

114

1

2

3

4

5

6

7

72. cd.
Diagramy 
procentowe. 
Zadania
1 godz.

– dane na temat 

zmian czystości 
rzek w Polsce;

– mapa Polski.

 sporządza diagramy 

na podstawie danych 
zamieszczonych 
w zadaniu

73–74. 
Średnia aryt-
metyczna. 
Procenty. 
Powtórzenie
2 godz.

Uczeń:

 zamienia procenty 

(promile) na ułamki 
i odwrotnie

 wykonuje obliczenia 

procentowe

 oblicza średnią aryt-

metyczną kilku liczb

 odczytuje dane przed-

stawione graficznie

Uczeń:

 analizuje dane, stawia 

hipotezy i próbuje je 
uzasadniać

 oblicza odchylenie od 

średniej 

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 31–32;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 57–60.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 57–60.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

5, s. 31;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 6, 

s. 31 (PP).

Uczeń:

 wykonuje obliczenia 

procentowe, analizuje 
otrzymane wyniki, 
ocenia je, przedstawia 
na wykresie 

W czasie zajęć 
można wykorzys-
tać scenariusz 
„Życiodajna wo-
da. Zastosowanie 
procentów”, 
Ścieżki eduka-
cyjne na lekcjach 
matematyki, 
ss. 64–72.

75–76. 
Praca klasowa 
Procenty 

oraz 

jej omówienie
2 godz. 

Uczeń:

 wyraża dane w postaci 

diagramu, tabeli

 opisuje sytuację przed-

stawioną w zadaniu za 
pomocą wyrażenia za-
wierającego procenty

 wykonuje obliczenia 

dotyczące pieniędzy, 
temperatury, zjawisk 
ekonomicznych, wy-
magające wykorzysta-
nia procentów

Uczeń:

 analizuje dane zamie-

szczone w zadaniu

 przedstawia dane 

w najdogodniejszy 
sposób

 planuje rozwiązanie 

zadania i analizuje 
jego przydatność

Przygotowując 
pracę klasową, 
można wykorzys-
tać zadania zamie-
szczone w Porad-
niku metodycznym

 

na ss. 30–33.

background image

115

1

2

3

4

5

6

7

ROZDZIAŁ V. UKŁAD WSPÓŁRZĘDNYCH. PRZYPORZĄDKOWANIA

 (16 godzin)

77. 
Prostokątny 
układ współ-
rzędnych na 
płaszczyźnie
1 godz.

Uczeń:

 określa położenie 

punktu na płaszczyźnie

 tworzy uporządkowane 

pary punktów

 rysuje prostokątny 

układ współrzędnych 
na płaszczyźnie

 zaznacza w układzie 

współrzędnych punkty 
o danych współrzęd-
nych

Uczeń:

 posługuje się określe-

niami: rzędna punktu, 
odcięta punktu

– podręcznik, 

ss. 137–139;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 33–36;

– gry planszowe, np. 

„Bitwa morska”;

– 

plany, mapy, sza-

chownica, bilety 
do teatru i kina;

– plansza z naryso-

wanym prostokąt-
nym układem 
współrzędnych.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

4, 5, s. 34 ;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 8, 

s. 35 (PP).

Uczeń:

 określa położenie 

punktu na mapie, 
planie, schemacie

 posługuje się uporząd-

kowaną parą punktów, 
określając położenie 
punktu na płaszczyźnie

 rysuje układ współ-

rzędnych, wskazuje 
początek układu oraz 
jednostkę na każdej osi

78. 
Określanie 
współrzęd-
nych na płasz-
czyźnie
1 godz.

Uczeń:

 rozpoznaje i wskazuje 

ćwiartki układu współ-
rzędnych

 określa, w której 

ćwiartce układu współ-
rzędnych leży punkt 
o danych współrzędnych

 odczytuje współrzęd-

ne punktu zaznaczo-
nego w układzie współ-
rzędnych

 zaznacza w układzie 

współrzędnych punkt 
o danych współrzęd-
nych

Uczeń:

 określa wspólne 

własności współrzęd-
nych kilku punktów

– podręcznik, 

ss. 140–142;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 36–39;

– globus.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 6, 

s. 142;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 142 (PP).

Uczeń:

 odczytuje współrzędne 

całkowite punktu zazna-
czonego w układzie 
współrzędnych, zazna-
cza punkt o danych 
współrzędnych całko-
witych (uczeń wie, 
którą współrzędną 
zapisujemy lub odczy-
tujemy jako pierwszą; 
wskazuje, w której 
ćwiartce znajduje się 
dany punkt, potrafi 
zaznaczyć punkt 
o współrzędnych (0, a
oraz (b, 0))

background image

116

1

2

3

4

5

6

7

79. 
Punkty 
o współrzęd-
nych wymier-
nych
1 godz. 

Uczeń:

 odczytuje współrzędne 

punktów wyrażone 
liczbami wymiernymi

 zaznacza w układzie 

współrzędnych punkty 
o współrzędnych 
wymiernych

Uczeń:

 posługuje się symbo-

lami literowymi w za-
pisie współrzędnych 
punktów

– podręcznik, 

ss. 142–143;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 39–42.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

3, 4, s. 40 ;

– podręcznik, zad. 4, 

s. 143 (PP).

80. 
Zbiory punk-
tów w ukła-
dzie współ-
rzędnych
1 godz.

Uczeń:

 zaznacza w układzie 

współrzędnych zbiory 
punktów, których 
współrzędne spełniają 
określone warunki

Uczeń:

 odczytuje warunki, 

które spełniają 
współrzędne zazna-
czonych punktów

– podręcznik, 

ss. 143–146;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 42–45;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 61–64;

– siatka kartografi-

czna.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 61–64.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

3, s. 43;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 7, 

s. 45 (PP).

Uczeń:

 zaznacza w układzie 

współrzędnych zbiory 
punktów, których 
współrzędne spełniają 
określone warunki, np.: 
x

 = 2; x > 5 i y = 4

81. 
Odcinek 
w układzie 
współrzędnych
1 godz.

Uczeń:

 zaznacza w układzie 

współrzędnych odci-
nek o danych końcach

 oblicza długość odcinka 

zaznaczonego w ukła-
dzie współrzędnych 
równoległego do osi x 
bądź osi y

Uczeń:

 zaznacza w układzie 

współrzędnych punkt 
znajdujący się w danej 
odległości od początku 
układu współrzędnych 

– podręcznik, 

ss. 146–148;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 45 –48.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

6, s. 47;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 8, 

s. 48 (PP). 

Uczeń:

 interpretuje odcinek 

jako najkrótszą odleg-
łość między dwoma 
punktami

 potrafi obliczyć dłu-

gość odcinka równo-
ległego do osi układu 
współrzędnych

82. 
Wielokąty 
w układzie 
współrzędnych
1 godz.

 

Uczeń:

 oblicza pola i obwody 

wielokątów zaznaczo-
nych w układzie 
współrzędnych

Uczeń:

 zaznacza w układzie 

współrzędnych wielo-
kąt o określonych wła-
snościach – rozważa 
różne możliwości

– podręcznik, 

ss. 148–151;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 48–50.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

5, s. 49 ;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 151 (PP).

background image

117

1

2

3

4

5

6

7

82. cd.
Wielokąty 
w układzie 
współrzęd-
nych
1 godz.

 

 określa współrzędne 

czwartego wierzchołka 
prostokąta, mając dane 
współrzędne trzech 
pozostałych wierz-
chołków

 Uczeń:

 oblicza pola wielokątów 

zaznaczonych w ukła-
dzie współrzędnych, 
sumując odpowiednie 
kwadraty jednostkowe 
lub obliczając długości 
boków wielokątów

Można wykorzys-
tać scenariusz 
„Wzór Picka. Pola 
wielokątów”, 
Ścieżki eduka-
cyjne na lekcjach 
matematyki

ss. 81–89. 

83. 
Układ współ-
rzędnych. 
Zadania
1 godz.

Uczeń:

 rysuje w układzie 

współrzędnych figury 
o danych własnościach

 oblicza długości 

odcinków, obwody 
i pola figur

 wskazuje punkty 

należące do danego 
zbioru 

Uczeń:

 odczytuje z rysunku, 

jakie warunki spełniają 
współrzędne punktów 
zaznaczonych w ukła-
dzie współrzędnych

 oblicza długości nie-

których odcinków, 
które nie są równoległe 
do osi układu współ-
rzędnych

– podręcznik, 

ss. 151–152;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 50–53;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 65–68; 

– mapy, plany.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 65–68.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 9, 

s. 152;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 7, 

s. 52 (PP).

Uczeń:

 zaznaczając punkty 

i odczytując współ-
rzędne punktów, wy-
korzystuje fakt, że 
każda para liczb jedno-
znacznie wyznacza 
punkt, a każdemu 
punktowi odpowiada 
dokładnie jedna para 
liczb

84. 
Przyporząd-
kowania
1 godz. 

Uczeń:

 rozpoznaje przypo-

rządkowanie, podaje 
przykład przyporząd-
kowania

 określa dziedzinę przy-

porządkowania

 opisuje przyporządko-

wanie na różne sposoby

 odczytuje dane opisane 

za pomocą przyporząd-
kowania 

Uczeń:

 rozpoznaje funkcje, 

podaje przykłady
funkcji

– podręcznik, 

ss. 153–155;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 53–55.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 3, 4, 

s. 155;

– podręcznik, zad. 5, 

s. 155 (PP).

Uczeń:

 rozpoznaje przypo-

rządkowanie

 opisuje przyporządko-

wanie w różny sposób 
(za pomocą grafu, 
tabelki, diagramu)

 odczytuje dane opisane 

za pomocą grafu, 
tabelki, diagramu

background image

118

1

2

3

4

5

6

7

85. 
Przykłady 
przyporząd-
kowań
1 godz.

Uczeń:

 przedstawia graficznie 

przyporządkowanie 
dane opisem słownym

 podaje przykłady przy-

porządkowań i opisuje 
je graficznie

 odczytuje dane przed-

stawione za pomocą 
przyporządkowań 
i wyciąga wnioski

Uczeń:

 zbiera dane i opisuje je 

za pomocą przyporząd-
kowania

 określa, które przypo-

rządkowanie jest 
funkcją

– podręcznik, 

ss. 155–157;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 56–58;

– numery NIP, 

PESEL, numery 
kart do banko-
matu, numery 
rachunków banko-
wych.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 2, 

s. 156; ćwiczenia, z. 2, 
zad. 1, 2, s. 56 ;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 157 (PP).

Uczeń:

 rozpoznaje przyporząd-

kowania w otaczają-
cej go rzeczywistości 
(np. związane z nume-
rami rejestracyjnymi 
samochodów, numera-
mi PESEL), dostrzega 
ich praktyczne zna-
czenie

 odczytuje i interpretuje 

dane przedstawione za 
pomocą przyporząd-
kowań 

86. 
Przyporząd-
kowania. 
Diagramy
1 godz.

Uczeń:

 sporządza diagramy 

obrazujące różne przy-
porządkowania

 odczytuje i interpretuje 

dane przedstawione 
graficznie 

Uczeń:

 określa, czy dany dia-

gram przedstawia 
funkcję 

– podręcznik, 

ss. 158–159;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 58–60;

– dane z prasy 

dotyczące różnych 
dziedzin wiedzy.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

4, s. 59 ;

– podręcznik, zad. 4, 5, 

s. 159 (PP).

87. 
Przyporząd-
kowania. 
Wykresy 
w układzie 
współrzędnych
1 godz.

Uczeń:

 odczytuje dane przed-

stawione na wykresie

 sporządza wykresy 

niektórych przypo-
rządkowań

Uczeń:

 określa, czy rysunek 

przedstawia wykres 
funkcji

 interpretuje dane od-

czytane z wykresu

– podręcznik, 

ss. 160–162;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 61–63;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 69–72;

– przykłady różnego 

rodzaju wykresów 
dotyczących np. 
temperatury, przy-
rostu naturalnego. 

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 69–72.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 6, 

ss. 62–63 oraz zad. 7, 
s. 63;

– podręcznik, zad. 3, 

s. 162 (PP).

Uczeń:

 odczytuje dane przed-

stawione na wykresie

 sporządza wykresy 

niektórych przypo-
rządkowań (w tym 
liczbowo-liczbowych)

background image

119

1

2

3

4

5

6

7

88.
Matematyka 
w ekonomii
1 godz. 

Uczeń:

 posługuje się w zada-

niach praktycznych 
pojęciami: podaż, 
popyt, cena równowagi

 interpretuje wykresy 

krzywych popytu 
i podaży

Uczeń:

 sporządza krzywe 

popytu i podaży 
spełniające określone 
warunki

– podręcznik, 

ss. 162–164;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 64–65;

– dane dotyczące 

podaży i popytu 
niektórych arty-
kułów.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 64 ;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 65 (PP).

89–90.
Układ współ-
rzędnych. 
Przyporząd-
kowania. 
Powtórzenie
2 godz.

Uczeń:

 zaznacza figury w ukła-

dzie współrzędnych

 oblicza odległość 

punktów w układzie 
współrzędnych

 oblicza pola wielo-

kątów

 opisuje różnymi sposo-

bami przyporządko-
wania

Uczeń:

 określa, które z po-

danych przyporząd-
kowań przedstawia 
funkcję

 uzupełnia graf przypo-

rządkowania tak, aby 
przedstawiał funkcję 

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 65–67;

– tabele, diagramy, 

wykresy z prasy, 
książek popular-
nonaukowych, 
poradników.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

s. 66 oraz zad. 10, 
s. 67;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 9, 

12, s. 67 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje w prak-

tyce wiadomości doty-
czące przyporządko-
wań (np. sporządzając 
wykresy, odczytując 
dane przedstawione 
różnymi sposobami)

Przygotowując 
zajęcia, można 
wykorzystać sce-
nariusz „Pozna-
jemy Łódź. 
Odczytywanie, 
przedstawianie 
i interpretowanie 
danych”, Ścieżki 
edukacyjne na 
lekcjach matema-
tyki

, ss. 73–80.

91–92.
Praca klasowa 
Układ współ-
rzędnych. 
Przyporząd-
kowania

 oraz 

jej omówienie
2 godz.

Uczeń:

 przedstawia w postaci 

graficznej informacje 
dane za pomocą przy-
porządkowania

 opisuje sytuację przed-

stawioną w zadaniu za 
pomocą diagramu, 
grafu, tabelki

 analizuje uzyskane 

wyniki i podaje ich 
interpretację

Uczeń:

 analizuje efektywność 

wykorzystanego czasu 
pracy

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.

Przygotowując 
pracę klasową, 
można wykorzys-
tać zadania zamie-
szczone w Porad-
niku metodycznym

 

na ss. 34–38.

background image

120

1

2

3

4

5

6

7

ROZDZIAŁ VI. SYMETRIA

 (12 godzin)

93.
Punkty 
położone 
symetrycznie 
względem 
prostej
1 godz. 

Uczeń:

 określa położenie 

punktu symetrycznego 
do danego względem 
prostej

 wyznacza punkt syme-

tryczny do danego 
względem prostej

 rozpoznaje i rysuje 

prostą, względem 
której dane punkty 
są symetryczne 

Uczeń:

 konstruuje punkt sy-

metryczny do danego 
względem prostej

– podręcznik, 

ss. 165–167;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 68–70;

– lusterka;
– kartki papieru do 

składania;

– atrament;
– cyrkiel, linijka, 

ekierka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

6, s. 69;

– podręcznik, zad. 8, 

s. 167 (PP).

Uczeń:

 potrafi wyznaczyć 

punkt symetryczny 
do danego względem 
prostej, posługując się 
np. ekierką 

W czasie lekcji 
można wykorzys-
tać odbicia lustrza-
ne figur, ilus-
trujące istotę 
symetrii.

94–95.
Obrazy figur 
w symetrii 
osiowej
2 godz. 

Uczeń:

 wyznacza obraz figury 

w symetrii osiowej

 rozwiązuje zadania 

konstrukcyjne, wyko-
rzystując własności 
figur symetrycznych 
względem prostej

Uczeń:

 wyznacza konstruk-

cyjnie obraz figury 
w symetrii osiowej

 opisuje wykonaną 

konstrukcję

– podręcznik, 

ss. 167–172;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 70–73;

– zdjęcia figur

symetrycznych;

– lusterka, pergamin;
– cyrkiel, linijka, 

ekierka;

– przykłady szyfrów 

(pismo lustrzane 
Leonarda da Vinci).

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

4, 5, s. 71;

– podręcznik, zad. 8, 9, 

s. 172 (PP).

Uczeń:

 znajduje obraz figury 

w symetrii względem 
danej prostej różnymi 
sposobami: za pomocą 
kratek w zeszycie, 
ekierki, cyrkla

 w zadaniach wykorzy-

stuje przystawanie 
figur i ich obrazów 
uzyskanych w symetrii

96.
Ornamenty. 
Figury osiowo-
symetryczne
1 godz.

Uczeń:

 wskazuje osie symetrii 

figury

 rozpoznaje i rysuje 

figury osiowosyme-
tryczne

Uczeń:

 projektuje i wykonuje 

użytkowe motywy 
zdobnicze (np. do 
ozdobienia kartek 
świątecznych)

– podręcznik, 

ss. 172–173;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 73–75;

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

4, 5, s. 74;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 7, 

8, s. 75 (PP);

Uczeń:

 potrafi zaprojektować 

prosty wzór, oparty na 
symetrii osiowej, 
wykorzystując powta-
rzające się motywy

Można urządzić 
wystawę ornamen-
tów, wycinanek 
i innych elemen-
tów zdobniczych, 
wykonanych 
przez uczniów.

background image

121

1

2

3

4

5

6

7

96. cd.
Ornamenty. 
Figury osiowo-
symetryczne
1 godz.

 projektuje i wykonuje 

ornamenty, korzystając 
z własności symetrii 
osiowej

 potrafi odszukać 

w przedstawionym 
ornamencie powta-
rzający się motyw

– przykłady orna-

mentów (tapety, 
płytki cerami-
czne, kawałki 
materiałów);

– wycinanki;
– nożyczki;
– papierowe modele 

figur (do składa-
nia), które mają 
bądź nie mają osi 
symetrii;

– cyrkiel, linijka, 

ekierka.

– sporządź wycinankę, 

wykorzystując włas-
ności symetrii osio-
wej i motywy sztuki 
ludowej twojego 
regionu.

 wskazuje i rysuje 

nieskomplikowane 
figury osiowosyme-
tryczne

Proponujemy 
ćwiczenia pole-
gające na składa-
niu kartek papieru 
i modeli figur 
geometrycznych, 
aby uczniowie 
sami mogli 
zauważyć zależ-
ności, które 
pozwolą im na 
zdefiniowanie 
figur osiowo-
symetrycznych.

97.
Osie symetrii 
figur geome-
trycznych. 
Podział 
odcinka 
1 godz. 

Uczeń:

 znajduje oś symetrii 

figury (o ile taka ist-
nieje)

 rysuje symetralną 

odcinka i dwusieczną 
kąta

 wykorzystuje własno-

ści symetralnej odcinka 
i dwusiecznej kąta 
w zadaniach (dzieli 

odcinek na 2

n

 równych 

części)

Uczeń:

 wykreśla konstrukcyj-

nie symetralną odcinka 
i dwusieczną kąta 

– podręcznik, 

ss. 174–176;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 75–78;

– kartki papieru do 

składania;

– papierowe modele 

figur geometrycz-
nych (do składa-
nia);

– cyrkiel, linijka, 

ekierka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

4, 5, s. 76;

– podręcznik, zad. 9, 

s. 176 (PP).

Uczeń:

 potrafi podzielić 

odcinek na 2

n

 

równych 

części, rysując odpo-
wiednie symetralne 

 wykorzystuje podsta-

wowe własności zwią-
zane z symetralną od-
cinka (jest ona prosto-
padła do odcinka, punkt 
leżący na niej jest jed-
nakowo oddalony od 
końców odcinka)

background image

122

1

2

3

4

5

6

7

98.
Symetria 
środkowa
1 godz.

Uczeń:

 znajduje obraz punktu 

w symetrii środkowej 
względem danego 
punktu

 wskazuje punkty sy-

metryczne względem 
danego punktu

Uczeń:

 znajduje konstrukcyj-

nie punkt, względem 
którego dane punkty 
są symetryczne

– podręcznik, 

ss. 176–178;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 78–80;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 73–76;

– kartki papieru
– cyrkiel, linijka.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 73–76.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

3, 4, s. 79;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 178 (PP).

Uczeń:

 znajduje obraz punktu 

w symetrii środkowej 
różnymi sposobami 
(wykorzystując kratkę 
w zeszycie, odmierza-
jąc linijką potrzebne 
odcinki, konstruk-
cyjnie)

W czasie zajęć 
wykonujemy 
ćwiczenia manu-
alne polegające 
na znajdowaniu 
obrazu punktu 
w symetrii środ-
kowej, np. poprzez 
składanie kartki 
papieru i nakłu-
wanie jej cyrklem 
w odpowiednim 
miejscu.

99–100.
Obrazy figur 
w symetrii 
środkowej
2 godz. 

Uczeń:

 wyznacza obraz figury 

w symetrii środkowej 
względem danego 
punktu

 wykorzystuje w zada-

niach własności 
symetrii środkowej

Uczeń:

 wyznacza konstruk-

cyjnie obraz figury 
w symetrii środkowej

 znajduje punkt, wzglę-

dem którego dane fi-
gury są symetryczne

– podręcznik, 

ss. 178–181;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 80–82;

– ornamenty wyko-

nane z wykorzys-
taniem symetrii 
środkowej;

– przykłady figur 

(przedmiotów) 
utworzonych 
w symetrii środ-
kowej;

– zdjęcia takich 

przedmiotów;

– cyrkiel, linijka, 

ekierka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 5, 

6, 7, s. 82;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 181 (PP).

Uczeń:

 znajduje obraz figury 

w symetrii względem 
danego punktu różny-
mi metodami (posłu-
gując się linijką, kon-
strukcyjnie)

 wykorzystuje w zada-

niach przystawanie 
figur i ich obrazów 
w symetrii środkowej 

background image

123

1

2

3

4

5

6

7

101.
Figury
środkowo-
symetryczne
1 godz.

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje fi-

gury środkowosyme-
tryczne

 wskazuje środek 

symetrii figury

 uzupełnia rysunek tak, 

aby przedstawiał on 
figurę mającą środek 
symetrii

Uczeń:

 wśród wielokątów 

foremnych wskazuje 
wielokąty, które nie 
mają środka symetrii

 rysuje konstrukcyjnie 

figury środkowosyme-
tryczne

– podręcznik, 

ss. 182–184;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 83–84;

– przykłady i zdjęcia 

przedmiotów 
mających środek 
symetrii;

– kartki do składania 

i cięcia;

– nożyczki;
– ornamenty utwo-

rzone z figur środ-
kowosymetrycz-
nych;

– linijka, cyrkiel, 

ekierka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, 4, s. 83;

– podręcznik, zad. 7, 8, 

s. 184 (PP);

– zaprojektuj i wykonaj 

element zdobniczy 
składający się z figur 
środkowosymetrycz-
nych (PP).

Uczeń:

 potrafi wskazać i na-

rysować nieskompli-
kowaną figurę środ-
kowosymetryczną 

 wykorzystuje własno-

ści figur środkowosy-
metrycznych w zada-
niach (np. każdy okrąg 
ma środek symetrii, 
prosta ma nieskoń-
czenie wiele środków 
symetrii)

Uczniowie mogą 
ozdobić figurami 
środkowosyme-
trycznymi np. 
kartki z życzenia-
mi i wręczyć je 
swoim mamom 
na Dzień Matki.
W czasie zajęć 
można też poroz-
mawiać na temat 
sztuki ludowej 
i zdobnictwa 
charakterystycz-
nego dla danego 
regionu.

102.
Symetria. 
Powtórzenie
1 godz.

Uczeń:

 rysuje figury osiowo-

symetryczne i środ-
kowosymetryczne

 zaznacza środek i oś 

symetrii figury

 wykorzystuje w zada-

niach własności figur 
symetrycznych oraz 
symetralnej odcinka 
i dwusiecznej kąta 

Uczeń:

 konstruuje figury osio-

wosymetryczne i środ-
kowosymetryczne

 samodzielnie czyta ze 

zrozumieniem tekst 
matematyczny 

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 85–86;

– rysunki figur 

symetrycznych, 
ornamenty, 
wzorki;

– cyrkiel, linijka, 

ekierka.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

4, 5, s. 85;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 9, 

s. 86 (PP);

– zaprojektuj ornament, 

którego wykonanie 
wymagałoby prze-
kształcenia figury 
najpierw w symetrii 
osiowej, a następnie 
środkowej (PP).

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

figury osiowosyme-
tryczne oraz środkowo-
symetryczne

 wykorzystuje w zada-

niach własności figur 
przystających

background image

124

1

2

3

4

5

6

7

103–104.
Praca klasowa 
Symetria 

oraz 

jej omówienie
2 godz.

Uczeń:

 rozpoznaje charaktery-

styczne cechy i własno-
ści figur oraz wyko-
rzystuje je w sytua-
cjach praktycznych 

Uczeń:

 ustala sposób rozwią-

zania zadania i sposób 
prezentacji

– zestwy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela 
oraz zadania, 
Matematyczne 
kroki 6

, ss. 77–80.

Przygotowując 
pracę klasową, 
można wykorzys-
tać zadania zamie-
szczone w Porad-
niku metodycznym

 

na ss. 39–43.

ROZDZIAŁ VII. GEOMETRIA PRZESTRZENNA

 (14 godzin)

105–106.
Graniasto-
słupy
2 godz.

Uczeń:

 rozpoznaje, rysuje gra-

niastosłupy oraz ich 
siatki

 wskazuje charaktery-

styczne elementy gra-
niastosłupów (wierz-
chołki, krawędzie, ścia-
ny boczne, podstawy)

 określa rodzaje grania-

stosłupów prostych

 oblicza pola i objętości 

graniastosłupów

 oblicza długości 

odcinków w skali

Uczeń:

 rysuje graniastosłup, 

mając jego rzuty pros-
tokątne na trzy płasz-
czyzny 

– podręcznik, 

ss. 185–186;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 87–90;

– modele graniasto-

słupów;

– przedmioty 

w kształcie grania-
stosłupów;

– zdjęcia budowli 

w kształcie grania-
stosłupów.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 1, 

2, s. 87 oraz zad. 4, 
s. 88;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 8, 

s. 90 (PP).

Uczeń:

 wskazuje elementy 

graniastosłupa

 rysuje siatki prosto-

padłościanów

 oblicza pola i objętości 

graniastosłupów pros-
tych

Planując zajęcia, 
można wykorzys-
tać scenariusz 
„Zamek królowej 
Kingi. Rodzaje 
graniastosłu-
pów”, Ścieżki 
edukacyjne na 
lekcjach matema-
tyki

, ss. 90–95.

107.
Proste 
i płaszczyzny 
w przestrzeni
1 godz.

Uczeń:

 określa wzajemne 

położenie prostych 
i płaszczyzn w prze-
strzeni

Uczeń:

 określa wzajemne 

położenie prostych 
równoległych (prosto-
padłych) do danej 
prostej

– podręcznik, 

ss. 187–188;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 90–92;

– modele wieloś-

cianów.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

3, s. 91;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 6, 

7, s. 92 (PP).

Uczeń:

 wskazuje w przestrzeni 

(wykorzystując modele 
wielościanów) proste 
równoległe, prosto-
padłe i skośne oraz 
płaszczyzny równo-
ległe i prostopadłe

background image

125

1

2

3

4

5

6

7

107. cd.
Proste 
i płaszczyzny 
w przestrzeni
1 godz.

 rozpoznaje krawędzie 

skośne, równoległe 
i prostopadłe w grania-
stosłupach

 określa wzajemne 

położenie prostych 
i płaszczyzn 

108.
Płaszczyzny 
w przestrzeni
1 godz.

Uczeń:

 wskazuje na modelu 

graniastosłupa (lub 
jego siatce) ściany 
równoległe i prosto-
padłe

 wykorzystuje w zada-

niach wzajemne poło-
żenie płaszczyzn i pro-
stych w przestrzeni

Uczeń:

 tworzy przekroje 

prostopadłościanów

 określa w graniasto-

słupie ściany przy-
stające do danej 

– podręcznik, 

ss. 188–189;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 92–94.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 1, 5, 

s. 189;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 4, 

s. 93 (PP).

109–110.
Ostrosłupy
2 godz.

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

ostrosłupy

 wskazuje elementy 

ostrosłupów

 nazywa ostrosłupy ze 

względu na podstawę

 zaznacza wysokość 

w ostrosłupie prawi-
dłowym

Uczeń:

 zaznacza wysokość 

w ostrosłupie

– podręcznik, 

ss. 189–192;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 94–96;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 81–84.

– modele ostro-

słupów;

– przedmioty 

w kształcie 
ostrosłupów;

– fotografie piramid, 

ciekawostki o pi-
ramidach. 

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 81–84.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

3, 4, s. 95;

– podręcznik, zad. 7, 

s. 192 (PP).

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

ostrosłup w rzucie 
równoległym (jako 
cień na płaszczyźnie)

 nazywa elementy 

ostrosłupa (wierzchoł-
ki, krawędzie, ściany, 
podstawę, wysokość)

 rysuje wysokość 

w ostrosłupach 
prawidłowych

background image

126

1

2

3

4

5

6

7

111.
Siatki 
ostrosłupów
1 godz.

 

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

siatki ostrosłupów 
prawidłowych (w tym 
siatki w skali)

 wykorzystuje siatkę 

ostrosłupa do oblicza-
nia długości krawędzi 
ostrosłupa, określania 
wymiarów jego ścian 
itp.

 buduje ostrosłup, 

mając jego siatkę 

Uczeń:

 rysuje siatki ostro-

słupów ściętych

– podręcznik, 

ss. 192–193;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 97–99;

– papierowe modele 

ostrosłupów do 
rozkładania;

– modele siatek 

ostrosłupów do 
składania.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

5, s. 98;

– podręcznik, zad. 3, 

s. 193 (PP);

Uczeń:

 rozpoznaje i rysuje 

siatkę ostrosłupa pra-
widłowego

 skleja modele ostro-

słupów z przygoto-
wanych siatek

112.
Pole 
powierzchni 
ostrosłupa
1 godz.

Uczeń:

 oblicza pola wielo-

kątów

 oblicza pole powierzch-

ni ostrosłupa

 wykorzystuje w prak-

tyce umiejętności 
dotyczące obliczania 
pola powierzchni 
ostrosłupa

Uczeń:

 stosuje symbole lite-

rowe w obliczeniach 
dotyczących pola po-
wierzchni ostrosłupa

– podręcznik, 

ss. 194–195;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 99–102;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 85–88;

– siatki ostrosłupów;
– modele ostrosłu-

pów. 

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 85–88.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

3, s. 100;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 8, 

s. 101 (PP).

Uczeń:

 oblicza pole podstawy, 

pole powierzchni bocz-
nej i pole powierzchni 
całkowitej ostrosłupa

 wykorzystuje te umie-

jętności w oblicze-
niach praktycznych 
(np. do obliczania, ile 

m

2

 materiału potrzeba 

na uszycie ścian na-
miotu itp.)

113.
Objętość 
ostrosłupa
1 godz. 

Uczeń:

 oblicza objętość ostro-

słupa

 oblicza wysokość 

ostrosłupa o danej 
objętości i danym polu 
podstawy

Uczeń:

 wykorzystuje symbole 

literowe, obliczając 
objętość ostrosłupa

 wyszukuje informacje 

w różnych źródłach

– podręcznik, 

ss. 195–197;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 102–104;

– naczynia w kształ-

cie ostrosłupów 
i graniasosłupów;

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 2, 3, 

s. 196;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 197 (PP).

Uczeń:

 oblicza objętość ostro-

słupa również w sytu-
acjach praktycznych

Uczniowie, wy-
konując odpowie-
dnie ćwiczenia, 
mogą samodziel-
nie odkryć zależ-
ność między obję-
tością ostrosłupa 

background image

127

1

2

3

4

5

6

7

113. cd.
Objętość 
ostrosłupa
1 godz. 

 oblicza objętości brył 

zbudowanych z grania-
stosłupów i ostro-
słupów 

– piasek;
– woda;
– linijka.

a objętością gra-
niastosłupa o ta-
kiej samej podsta-
wie i wysokości.

114.
Ostrosłupy. 
Zadania
1 godz.

Uczeń:

 oblicza pole powierzch-

ni i objętość ostro-
słupa, graniastosłupa 
oraz brył zbudowanych 
z ostrosłupów i gra-
niastosłupów

 wykonuje obliczenia 

dotyczące ostrosłupów 
w sytuacjach praktycz-
nych

Uczeń:

 oblicza objętość 

ostrosłupa wyciętego 
z graniastosłupa

– podręcznik, 

ss. 197–198;

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 104–106;

– Matematyczne 

kroki 6

, ss. 89–96.

Praca samodzielna:
– uczniowie rozwiązują 

zadania, Matematyczne 
kroki 6

, ss. 89–96.

Praca domowa:
– podręcznik, zad. 1, 

s. 197 oraz zad. 2, 
s. 198;

– podręcznik, zad. 6, 

s. 198 (PP).

115–116.
Geometria 
przestrzenna. 
Powtórzenie
2 godz.

Uczeń:

 oblicza pola powierzch-

ni i objętości ostrosłu-
pów i graniastosłupów

 rozwiązuje zadania 

z treścią dotyczące 
ostrosłupów i grania-
stosłupów

Uczeń:

 posługuje się wyraże-

niami algebraicznymi 
w obliczeniach doty-
czących graniasto-
słupów i ostrosłupów

– ćwiczenia, z. 2, 

ss. 106–107.

Praca domowa:
– ćwiczenia, z. 2, zad. 3, 

4, s. 107;

– ćwiczenia, z. 2, zad. 2, 

7, s. 107 (PP).

Uczeń:

 wykorzystuje ukształ-

towane umiejętności, 
obliczając pola po-
wierzchni i objętości 
graniastosłupów i ostro-
słupów oraz oblicza-
jąc ich elementy 

Przygotowując 
zajęcia, można 
wykorzystać zada-
nia zamieszczone 
Poradniku 
metodycznym

 

na ss. 43–47.

117–118.
Praca klasowa 
Geometria 
przestrzenna 
oraz jej 
omówienie
2 godz.

Uczeń:

 wykonuje obliczenia 

dotyczące powierzchni, 
objętości graniastosłu-
pów oraz ostrosłupów

Uczeń:

 dokonuje refleksji nad 

własnym uczeniem się

 ocenia swoje możli-

wości w kontekście 
sprawdzianu po ukoń-
czeniu szkoły podsta-
wowej

– zestawy zadań 

przygotowane 
przez nauczyciela.