background image

 

 

TEMAT: BUDOWA I 
FUNKCJA NARZĄDÓW 
SŁUCHU

Opracowała: Anna Kosieradzka

background image

 

 

UCHO /AURIS, OTOS/ - 
ROLA

UCHO – narząd zmysłu słuchu i 

równowagi – zamienia drgania fal 

dźwiękowych na określone 

wrażenia, które uświadamiamy 

sobie jako 

dźwięki.

 

Słuch jest obok wzroku drugim 

podstawowym zmysłem 

umożliwiającym orientację w 

otoczeniu i przystosowanie się do 

niego.

background image

 

 

UCHO

Właściwe receptory 
tworzące te narządy 
są ukryte w głębi 
czaszki 

w kości 

skroniowej

background image

 

 

BUDOWA UCHA 

Ucho ludzkie dzieli 

się na trzy 
części: 

ucho 
zewnętrzne, 

ucho środkowe i 

ucho 
wewnętrzne. 

background image

 

 

Ucho zewnętrzne

Ucho zewnętrzne 
składa się z 

małżowiny 

usznej

 oraz z 

przewodu 

słuchowego 
zewnętrznego. 

background image

 

 

Ucho zewnętrzne

Małżowina uszna 

(auricula)

Jest wydłużoną, 

powyginaną płytką, 

ustawioną w stosunku do 

powierzchni  czaszki pod 

kątem  25 do 45 

0

Zbudowana jest

 

elastycznej chrząstki i 

dolnej części zwanej 

płatkiem usznym

utworzonym głównie z 

tkanki tłuszczowej i 

otoczonym ściśle skórą. 

background image

 

 

Ucho zewnętrzne

Małżowina uszna – 

rola

Chwytanie fal 
dźwiękowych i 
kierowanie ich do ucha 
środkowego

background image

 

 

Kształt małżowiny usznej człowieka 
wykazuje dużą  zmienność indywidualną i 
może  służyć za cechę rozpoznawczą. 

background image

 

 

Ucho zewnętrzne

background image

 

 

Pourazowa amputacja małżowiny usznej  Sztuczna małżowina uszna zaczepiona

 na tytanowych implantach. 

background image

 

 

Ucho zewnętrzne

Przewód słuchowy 

zewnętrzny

Ma kształt rury i 

rozciąga się od płatka 

usznego do błony 

bębenkowej.

U dorosłych ma długość 

2,5 cm

Zewnętrzna  1/3 

przewodu zbudowana 

jest z chrząstki, a 

wewnętrzne 2/3 

zbudowane jest z kości 

(część kości skroniowej)

background image

 

 

Ucho zewnętrzne

Cd. Przewód słuchowy 

zewnętrzny

Skóra pokrywająca część chrząstkową 

przewodu jest wyposażona w 

gruczoły woskowinowe i łojowe, 

których wydzieliny mieszając się ze 

złuszczającym nabłonkiem tworzą 

tzw. 

Woskowinę.

background image

 

 

Ucho zewnętrzne

Cd. Przewód słuchowy 
zewnętrzny

Gromadząca się w 
przewodzie słuchowym 

woskowina

 może 

zamknąć  jego światło i 
spowodować znaczne 
osłabienie słuchu. 

background image

 

 

Ucho zewnętrzne

Cd. Przewód słuchowy 
zewnętrzny

W przewodzie wyrastają niezbyt 
liczne włosy, których ilość zwiększa 
się u starszych mężczyzn. 

Skóra pokrywająca przewód kostny 
jest znacznie cieńsza i z reguły nie 
posiada gruczołów

background image

 

 

BŁONA BĘBENKOWA 
(membrana tympani)

BŁONA BĘBENKOWA

 – stanowi granicę 

pomiędzy uchem zewnętrznym a 
środkowym.

 

Oglądana przez 

otoskop

 ma kształt 

owalnej tarczy, o zabarwieniu 
perłowoszarym, o wymiarach średnio 
7x9 mm. 

background image

 

 

BŁONA BĘBENKOWA

błona bębenkowa 
może działać jak 
membrana w 
mikrofonie odbierając 
drgania dźwiękowe i 
przenosząc je

background image

 

 

BŁONA BĘBENKOWA

Wewnętrzna 
powierzchnia błony 
bębenkowej pokryta 
jest bł. śluzową 

Bł. bębenkowa może 
pęknąć  w przebiegu 
zapalenia ucha 
środkowego lub w 
wyniku działania 
wysokiego ciśnienia. 

Perforacja błony bębenkowej 

background image

 

 

Ucho zewnętrzne

W celu obejrzenia 
błony bębenkowej 

otoskopem

 podciąga 

się małżowinę do góry 
i do tyłu, dzięki czemu 
krzywizny 
wyprostowują się , 
umożliwiając wgląd 
do głębszej części 
przewodu. 

background image

 

 

Ucho środkowe

Ucho środkowe jest jamą 

wypełnioną powietrzem, składa 
się z:

jamy bębenkowej, 

kosteczek słuchowych i 

trąbki słuchowej (Eustachiusza). 

background image

 

 

background image

 

 

Ucho środkowe

Jama bębenkowa

Jama bębenkowa 

(e)

– 

jest to wąska 
szczelinowata 
przestrzeń, położona 
pomiędzy błoną 
bębenkową a 
błędnikiem. 

background image

 

 

Ucho środkowe

Jama bębenkowa

Od przodu Jama 
bębenkowa łączy się 
przez trąbkę 
słuchową z gardłem, 

background image

 

 

Ucho środkowe

Jama bębenkowa

od tyłu zaś – z 
przestrzeniami 
pneumatycznymi 
wyrostka 
sutkowatego kości 
skroniowej. 

background image

 

 

Ucho środkowe

Kosteczki słuchowe

Kosteczki słuchowe 

znajdują się w 

jamie bębenkowej, są zrośnięte z błoną 
bębenkową.

Rola

Przewodzą dźwięki w postaci wibracji z 
błony bębenkowej do okienka owalnego 
ucha zewnętrznego. 

background image

 

 

Ucho środkowe

Kosteczki słuchowe

Są 3 kosteczki słuchowe:

 

młoteczek, 

kowadełko 

i strzemiączko.

background image

 

 

Kosteczki słuchowe

background image

 

 

Ucho środkowe

Kosteczki słuchowe

Młoteczek

 (malleus)

Największa z trzech 
kosteczek słuchowych dł. Ok. 
8mm; długa rękojeść 
młoteczka łączy się z 
wewnętrzną powierzchnią 
błony bębenkowej

background image

 

 

Ucho środkowe

Kosteczki słuchowe

Kowadełko (incus)

 – ma duży 

zaokrąglony trzon, który łączy się 
stawem z głową młoteczka

background image

 

 

Ucho środkowe

Kosteczki słuchowe

Strzemiączko (stapes)

- najmniejsza 

kość w organizmie człowieka, ma 
jedynie 3mm. Głowa strzemiączka 
łączy się z kowadełkiem. 

background image

 

 

Ucho środkowe

Kosteczki słuchowe

Wszystkie  trzy kosteczki 
połączone są ze sobą więzadłami , 
ich ruchy modulują dwa mięśnie: 
strzemiączkowy i napinający błonę 
bębenkową. 

background image

 

 

Ucho środkowe

Trąbka słuchowa 
(Eustachiusza)

 -tuba 

auditiva 

Łączy jamę 
bębenkową z gardłem 

Długość jej wynosi 35-
38mm.

background image

 

 

Ucho środkowe

Trąbka słuchowa

Przy ruchu połykania ujście 
gardłowe trąbki otwiera się 
wentylując ucho środkowe i 
wyrównując ciśnienie w nim z 
ciśnieniem atmosferycznym

background image

 

 

Ucho wewnętrzne

Ucho wewnętrzne (błędnik)

 to 

skomplikowana, trzyczęściowa 
komora kostna, zawierająca 
błoniaste elementy wypełnione 
śródchłonką (endolimfą). 

background image

 

 

Ucho wewnętrzne

Ucho wewnętrzne 

składa się z:

 

przedsionka,

 kanałów 
półkolistych i

 ślimaka. 

background image

 

 

Ucho wewnętrzne

W tej części ucha znajdują się 
narządy odpowiedzialne za 

równowagę 

(przedsionek i kanały 

półkoliste) i 

słuch 

(ślimak). 

background image

 

 

Ucho wewnętrzne

Przedsionek przylega do ucha 

środkowego, zawiera woreczek i 

łagiewkę

 Kanały półkoliste odchodzą od 

przedsionka, zawierają przewody 

półkoliste. Człowiek ma 3 kanały 

półkoliste. 

background image

 

 

Ucho wewnętrzne

Ślimak to spiralny kanał zwinięty 
jak muszla ślimaka. 

We wnętrzu ślimaka znajduje się 
narząd ślimakowy 

(narząd 

Cortiego)–

 zawiera receptory 

słuchowe

background image

 

 

Droga fali dźwiękowej:

Fale dźwiękowe zbierana 

przez małżowinę uszną 

przechodzą przez 

przewód słuchowy 

zewnętrzny i wprawiają 

w drgania błonę 

bębenkową. Błona 

bębenkowa przekazuje 

drgania na kosteczki 

słuchowe. 

Ostatnia kosteczka – 

strzemiączko przekazuje 

drgania membranie, która 

powoduje przemieszczenie 

limfy wypełniającej błędnik. 

W komórkach receptorowych 

narządu ślimakowego fale 

dźwiękowe zostają 

przekształcone w impuls 

elektryczny, który jest 

przekazywany nerwem 

słuchowym do ośrodków 

słuchu w korze mózgowej. 

Tam powstaje wrażenie 

słuchowe odebranego 

dźwięku. 

background image

 

 

Otorhinolaryngologia

Otorhinolaryngologia

 

zajmuje się 

fizjologią, rozpoznawaniem i leczeniem 

chorób ucha (z grec. oros, otos - 

ucho

), 

nosa (z grec. rhinos - 

nos

), gardła (z 

grec. pharyngos - 

gardło

) i krtani ( z 

grec. laryngos - 

krtań

Potoczna nazwa tej dziedziny medycyny 

to 

otolaryngologia

 lub jeszcze częściej 

używana - 

laryngologia

.

background image

 

 

Badanie słuchu

Badanie słuchu (badanie 

audiologiczne)

Badanie słuchu może być badaniem 

subiektywnym lub obiektywnym. 

Badanie subiektywne

 polega na 

potwierdzeniu przez pacjenta słyszenia 

poszczególnych dźwięków podawanych 

przez badającego. 

Badanie obiektywne

 polega na 

rejestracji potencjałów elektrycznych w 

układzie nerwowym (pniu i korze 

mózgu) powstających pod wpływem 

bodźców akustycznych. 

background image

 

 

Badanie słuchu

Audiometria - jest to 
jedna z podstawowych 
metod stosowanych w 
audiologii służąca do 
badania słuchu. Jest 
metodą diagnostyczną 
pozwalającą wykryć 
istniejący niedosłuch 
lub głuchotę u chorego.

background image

 

 

Badanie narządu 
równowagi

Badanie narządu równowagi

Badanie narządu równowagi to badanie 

przedmiotowe polegające na sprawdzeniu i 

ocenie prób równowagi (Romberga, chodu, 

mijania, wskazywania) i ocenie oczopląsu 

samoistnego spoczynkowego, położeniowego

 Badanie czynnościowe polega na 

podrażnieniu przedsionka bodźcem 

kinetycznym lub kalorycznym. Obserwuje się 

i ocenia występujący po podrażnieniu 

oczopląs.

background image

 

 

uszkodzenie błędnika

Definicja choroby

Jest to schorzenie polegające na nagłym, 

jednostronnym upośledzeniu czynności 

przedsionka cechujące się objawami opisanymi 

poniżej. 

Objawy

(oczopląs, zawroty, nudności i wymioty), ból 

głowy. 

background image

 

 

Natężenie dźwięku

Poziom natężenia dźwięku 

mierzy się za pomocą jednostek 

umownych – 

decybeli (dB). 

Maksymalne natężenie dźwięku 

wynosi 140 dB. Dźwięki o 

natężeniu powyżej tej wartości 

poza wrażeniem słuchowym 

wywołują również czucie bólu 

związane z uszkodzeniem 

narządu spiralnego. 

Wykres przedstawiający skalę natężenia 
dźwięku w decybelach:
 

background image

 

 


Document Outline