Slajd 1

Kryteria członkostwa w

UE (kryteria

kopenhaskie):



W czerwcu 1993 r., przywódcy UE na

posiedzeniu w Kopenhadze określili trzy

kryteria, które każdy kraj kandydujący

musi spełnić przed przystąpieniem do UE:



1. kryterium polityczne:

osiągnięcie w

państwie kandydującym stabilności

instytucji gwarantujących demokrację,

zasady państwa prawa, poszanowania

praw człowieka oraz poszanowania i

ochrony mniejszości.

Kryteria członkostwa w

UE (kryteria

kopenhaskie):



kryterium ekonomiczne

: istnienie trwałej

gospodarki rynkowej, która sprosta konkurencji

jednolitego rynku w UE.



3. zdolność do sprostania wymogom

członkostwa

, w tym gotowość do realizacji celów

unii politycznej, gospodarczej i pieniężnej. Kraj musi

przyjąć dorobek prawny UE, tzw.

acquis

communautaire

oraz musi posiadać administrację

publiczną zdolną do wprowadzania w życie

przepisów UE.



UE zastrzega sobie prawo do podjęcia decyzji czy

kraj kandydujący spełnił te kryteria, i czy UE jest

gotowa do przyjęcia nowego Państwa

Członkowskiego.

Stosunki Polska-UE



1986 -

Do 1986 r. WE nie były uznawane ani

przez ZSRR, ani przez Polskę. Polska zawierała

jednak z WE sektorowe umowy handlowe, nie

udawały się próby nawiązania stosunków za

pośrednictwem RWPG,



1988 -

Nawiązanie stosunków dyplomatycznych

między Polską a WE i podjęcie negocjacji w

sprawie umowy o handlu i współpracy.



1989 -

Przełomowy rok w stosunkach WE-

Polska: - zawarcie umowy o handlu i współpracy

i powołanie Przedstawicielstwa RP przy WE w

Brukseli.

Stosunki Polska-UE



1991 -

Podpisanie Układu Europejskiego o

stowarzyszeniu Polski z WE. Układ określa dialog

polityczny, regulacje dotyczące swobodnego

przepływu towarów, przepływu pracowników,

płatności, kapitału i konkurencji. Reguluje kwestie

współpracy gospodarczej, kulturalnej i finansowej.



1991 – Polska została przyjęta do Rady Europy.



1992 -

Memorandum Grupy Wyszehradzkiej



1993 -

Wprowadzenie przez WE zakazu importu

zwierząt żywych i mięsa z Europy Wschodniej, w tym

z Polski, po wykryciu pryszczycy u krów z Chorwacji;

Polska bezskutecznie protestowała przeciw zakazowi

jako posunięciu protekcjonistycznemu i w końcu

odpowiedziała wprowadzeniem takiego samego

zakazu.

Stosunki Polska-UE



1994 -

Wejście w życie Układu Europejskiego,



04.1994 -

Złożenie przez Polskę wniosku o

członkostwo w UE.



01.1996 -

Kulminacja ostrych sporów UE -

Polska m.in. o bezcłowy import części

samochodów (Daewoo), restrukturyzację sektora

paliwowego i hutnictwa. W konsekwencji

doprowadzono do przedłużenia o rok ochrony

celnej polskiego rynku naftowego i stalowego w

stosunku do terminów wynegocjowanych w

układzie stowarzyszeniowym.

Stosunki Polska-UE



1996 -

Powołanie Komitetu Integracji Europejskiej.



1997 -

Wprowadzenie przez Unię zakazu dostępu

do rynku UE polskich mleczarń (1998-1999)

obowiązuje embargo na polskie produkty mleczne;



31.03.1998 -

Rozpoczęcie negocjacji

członkowskich między UE a Polską, Cyprem,

Czechami, Estonią, Słowenią i Węgrami.



1999 -

Zatwierdzenie na szczycie UE w Berlinie

Agendy 2000 - reformy WPR i funduszy

strukturalnych oraz ramy budżetowe na lata 2000-

2006 przewidujące potrojenie pomocy dla

kandydatów od 2000 r. oraz rezerwę dla nowych

członków.

Stosunki Polska-UE



12.2002 -

Polska na Szczycie UE

w Kopenhadze zakończyła

negocjacje akcesyjne. Negocjacje

trwały do ostatniego momentu.

16.04.2003 -

w Atenach 15

państw UE i 10 krajów

kandydujących podpisały Traktat

Akcesyjny.

Stosunki Polska-UE



08.06.2003 -

Referendum w Polsce w sprawie

członkostwa RP w UE. Za przystąpieniem Polski do UE

opowiedziało się 77,45 proc. głosujących w

referendum; przeciw było 22,55 proc.; frekwencja

wyniosła 58,85 proc.



1.05.2004 -

Rozszerzenie Unii Europejskiej o 10

nowych państw.

Jak wygląda kalendarium

przyjmowania Polski do UE na tle

dotychczasowych rozszerzeń Unii?

Kraj

Data
złożenia

aplikacji

Rozpoczęcie
negocjacji

Koniec
negocjacji

Akcesja

Wlk.

Brytania

1967

1970

1972

1973

Dania

1967

1970

1972

1973

Irlandia

1967

1970

1972

1973

Grecja

1975

1976

1979

1981

Portugalia

1977

1978

1985

1986

Hiszpania

1977

1978

1985

1986

Austria

1989

1993

1994

1995

Szwecja

1991

1993

1994

1995

Finlandia

1992

1993

1994

1995

Polska

1994

1998

2001

2003

W wyniku negocjacji z Unią Europejską Polska

uzyskała okresy przejściowe w 43 sprawach

zawartych w 12 z 31 obszarów negocjacyjnych:

Swobodny przepływ osób (7-letni okres przejściowy -

uzyskany przez UE - [w formule 2+3+2, a więc

maksymalnie do 2011 r.] ograniczający polskim

obywatelom swobodę podejmowania pracy w UE)



Swobodny przepływ kapitału (przez okres dwunastu

lat - a więc do 2016 r. - Polska będzie mogła stosować

wobec obywateli UE oraz państw członkowskich EOG

przepisy ustawy o nabywaniu nieruchomości przez

cudzoziemców)



Polityka konkurencji (w odniesieniu do pomocy

publicznej dla małych oraz średnich przedsiębiorstw

działających w Specjalnych Strefach Ekonomicznych,

odpowiednio do 2011 i 2010 r.)



Rolnictwo (10- letni okres przejściowy - do 2014

r. - podczas którego możliwa będzie uprawa w

Polsce wyłącznie odmian ziemniaka odpornych

na raka ziemniaczanego)



Podatki (do 3 końca 2008 r. na dojście do

minimalnego poziomu akcyzy na papierosy)



Polityka społeczne i zatrudnienie (do końca

2005 r. w sprawie minimalnych wymagań

bezpieczeństwa i higieny użytkowania sprzętu

przez pracowników)

Członkostwo Polski w

UE – bilans korzyści i

kosztów

ekonomicznych,

politycznych i

społecznych

Polityczne korzyści dla

Polski



Członkostwo Polski w UE stanowi istotną gwarancję

bezpieczeństwa naszego kraju, a także przyczynia się

do utrwalenia demokratycznego ustroju (konsolidacja

wartości łączących nas z Europą Zachodnią:

demokracja, zasada państwa prawa, poszanowanie

praw człowieka i praw mniejszości oraz zasady

gospodarki rynkowej)



Członkostwo w UE umożliwia Polsce

współuczestnictwo w podejmowaniu istotnych decyzji

w Europie i na świecie. Pozwala wywierać wpływ na

rozstrzyganie ważnych kwestii międzynarodowych, co

dla Polski poza Unią byłoby dość trudne, jeżeli nie

niemożliwe.



Wzrost znaczenia Polski – inne kraje muszą traktować

RP jako członka wielkiego ugrupowania politycznego

i gospodarczego.

Korzyści ekonomiczne:

1. Wzrost gospodarczy, kurs polskiej waluty,

inflacja:



Polska gospodarka została włączona do Jednolitego Rynku

UE, co dało jej nowe możliwości rozwoju, wzmocniło

procesy restrukturyzacji oraz racjonalizacji wykorzystania

zasobów. Stwarza to także dodatkowe możliwości wzrostu

gospodarczego;



przyspieszenie wzrostu gospodarczego mierzonego w

PKB (w 2004 r. 5,3%, a w 2005r. 5,4%, w 2006r. 5,8%, w

2007r. 6,3% - 6,7%) jako tzw.

efekt unijny.

Dzięki temu Polska może się stać obok Irlandii, Słowacji i

państw bałtyckich jednym z najszybciej rozwijających się

członków UE,

1. Wzrost gospodarczy, kurs polskiej

waluty, inflacja:



wzmożona aktywność gospodarcza,



dynamiczny wzrost polskiego eksportu (zwłaszcza w

branżach związanych ze sprzedażą produktów rolno-

spożywczch),



zmniejszenie się ujemnego salda wymiany handlowej z

zagranicą,



wzrost zaufania do Polski jako kraju o stabilnej pozycji

gospodarczej,



umocnienie polskiej waluty na skutek znacznego napływu

kapitału portfelowego (wzrost popytu na polskie obligacje

skarbowe i akcje). Jednak znaczny wzrost wartości zł nie

okazał się barierą w eksporcie krajowych produktów,



wzrost inflacji do 4,5% w 2004. – głównie w wyniku

wzrostu cen produktów rolno-spożywczych, ale w

2005 r. – spadek do poziomu 3,6%, 2006 – ok.2,5%



wzrost cen żywności w pierwszym roku o ok. 6-7%

jako efekt „przedakcesyjnego boomu

konsumpcyjnego”,



otrzymujemy pomoc strukturalną, która przyniesie

istotny wzrost możliwości rozbudowy infrastruktury

oraz likwidację wieloletnich zapóźnień rozwojowych

na szczeblu regionalnym i lokalnym;

Krytyka obecnej

sytuacji:



Po okresie ożywienia za kilka lat w gospodarce nastąpi

recesja, a wówczas stare problemy na nowo się pojawią.



Eksperci przewidują, że brak reformy finansów publicznych i

niewprowadzenie euro oraz dążenia do ograniczenia

niezależność NBP mogą doprowadzić do spadku zaufania do

pieniądza, wzrostu inflacji i podniesienia rynkowych stóp

procentowych.



Przedsiębiorcy narzekają na trudne warunki prowadzenia

działalności, sugerując, że myślą o przeniesieniu jej na

Słowację, Ukrainę lub wręcz do Wietnamu.



Wskazują na szybko rosnące koszty pracy, wysokie i uciążliwe

podatki, braki potrzebnych specjalistów i niekończące się

walki z nieprzewidywalnymi i nisko wykwalifikowanymi

urzędnikami

2. Inwestycje, giełda:



wzmożony napływ kapitału

zagranicznego do Polski,



wzrost zainteresowania

inwestorów zagranicznych na

polskie papiery wartościowe,

2006 - rekordowy rok dla in

westycji w Polsce

Polska przyciąga inwestycje – stajemy się

potentatem w produkcji elektroniki,

m.in. ekranów LCD.



Inwestują światowe koncerny: Toshiba,

Funai, Sharp, LG Philips czy Dell.



Do tego dochodzą inwestycje w branży

samochodowej, paliwowej czy

spożywczej, (m.in. Toyota, Bridgestone,

Shell czy Carlsberg). Firmy te tworzą

tysiące miejsc pracy i wpływają na

transfer do Polski nowych technologii.



Dzięki nim gospodarka szybciej się

rozwija.

3. Wymiana handlowa:



nie spełniła się obawa pogorszenia salda

handlowego,



dynamika eksportu nadal przewyższa tempo

wzrostu importu,



znacznie wzrósł eksport produktów rolno-

spożywczych (o ok. 34-44%),



nie nastąpiło zjawisko tzw. szoku liberalizacyjnego,

gdyż wiele sektorów w Polsce już wcześniej

przystosowało się do wymogów wysokiej

konkurencji,



można jednak się spodziewać wzrostu importu w

najbliższych latach stymulowanego przez

wydatkowanie np. środków z funduszy

strukturalnych na cele inwestycyjne,



na nowe warunki handlu po akcesji składa się także

wspólnotowy system przeciwdziałania dumpingowi, który

zapobiega nieuczciwej konkurencji ze strony państw trzecich.

Polska złożyła wniosek o ograniczenie handlu tekstyliami z

Chinami, którego liberalizacja spowodowała trudności dla

polskich producentów oraz w sprawie importu truskawek.



mimo obaw o pogorszenie stosunków handlowych z państwami

Europy Wschodniej, nastąpił wzrost zainteresowania polskich

przedsiębiorstw inwestycjami w Rosji i na Ukrainie (wartość w

2004 r. Wyniosła 100 mln zł) oraz wzrost eksportu polskich

towarów na Ukrainę (o 30%) i do Rosji.



Wzrost ten może być efektem objęciem polskich eksporterów

unijnymi dotacjami eksportowymi w handlu artykułami rolno-

spożywczymi,

4. Małe i średnie

przedsiębiorstwa:

Polscy przedsiębiorcy uzyskali dobre

warunki włączenia się do jednolitego

rynku UE. Otrzymują szansę rozwoju i

poprawy konkurencyjności.



Dzięki uzyskanym okresom przejściowym

realizacja procesów dostosowawczych

będzie wspomagana przez środki

finansowe UE, udostępniane Polsce w

ramach funduszy strukturalnych;

4. Małe i średnie

przedsiębiorstwa:



nie wystąpił jak na razie przewidywany

efekt koncentracji MSP po akcesji,



w niektórych sektorach, np. w

transporcie nastąpił wzrost wydajności i

wzrost rentowności oraz modernizacja,



duża asymetryczność sektora MSP –

rozwój MSP w dużych miastach i w

rejonach zachodnich,



konieczność dostosowania się do

wspólnotowych przepisów, np.

standardów BHP,

4. Małe i średnie

przedsiębiorstwa:



mimo oczekiwań nie poprawiła się sytuacja

obsługi instytucjonalnej i nie nastąpiła

stabilizacja ładu ekonomiczno-prawnego,



możliwość korzystania MSP z funduszy

strukturalnych, ale w praktyce zainteresowania

jest mniejsze od spodziewanego,



nie sprawdziły się obawy wypierania z rynku

zamówień publicznych polskich podmiotów

przez firmy zagraniczne, wprost przeciwnie –

rynki zamówień publicznych w UE są teraz

dostępne dla polskich firm,

5. Rynek pracy, migracje

zarobkowe



z problemem bezrobocia Polska musi uporać

się sama, UE może być w tym pomocna

poprze różne programy i inicjatywy. Obecnie

poziom bezrobocia = 14,5%,



utrzymanie się poziomu rocznych

wyjazdów z Polski za pracą do innych

krajów unijnych może spowodować obniżkę

tempa wzrostu gospodarczego. Należy

spodziewać się, że spowoduje to niedobory

ludzi w wielu branżach, co wywoła wzrost

płac i zwiększy presję inflacyjną.

5. Rynek pracy, migracje

zarobkowe



procesy gospodarcze zdynamizowały

rynek pracy, jego fluktuację, przepływy

zasobów pracy, a w niektórych

sektorach, np. rolnictwie, ograniczyły

tempo spadku zatrudnienia, prowadząc

nawet do sezonowego, dużego przyrostu

miejsc pracy. Paradoksalnie jest to

zjawisko niekorzystne, ponieważ pogłębia

negatywny udział zatrudnionych w tym

sektorze,

5. Rynek pracy, migracje

zarobkowe



nie sprawdziły się obawy o wzrost

bezrobocia bezpośrednio po akcesji, co

wynika z tego że w Polsce już wcześniej

rozpoczęto restrukturyzację wielu sektorów,



w przyszłości pogłębi się zróżnicowanie

regionalne rynku pracy: znacznie poprawi się

na zachodzie Polski oraz w dużych

metropoliach, natomiast na wschodzie

sytuacje może się poprawić ale nieznacznie,

6. Rolnictwo



jest to sektor, w którym pozytywne efekty

są największe i to najwcześniej

zanotowane,



Negocjacje akcesyjne dotyczące rolnictwa

przyniosły rezultaty, dzięki którym możliwe

będzie dokonanie przekształceń

strukturalnych w polskim rolnictwie. Bez

zasilania ze środków UE polskie rolnictwo

nie znalazłoby innych, znaczących źródeł

rozwojowych.



Dopłaty bezpośrednie dla rolników w pierwszym

roku wyniosły 55 proc., w drugim - 60 proc., a w

trzecim - 65 proc.



pierwszy etap programu dopłat bezpośrednich

był sukcesem (do marca 2005 r. 1,3 mln

wnioskodawców otrzymało 6,5 mld zł)



również wprowadzenie innych instrumentów

WPR jest oceniane pozytywnie – polscy rolnicy

otrzymali w pierwszym roku ponad 540 mln zł),



w pierwszym roku członkostwa na

wyjątkowo dobrą koniunkturę w

rolnictwie i sektorze spożywczym nałożył

się napływ środków w ramach WPR,



gwałtownie wzrósł eksport polskich

produktów rolno-spożywczych, które

okazały się bardzo konkurencyjne na

Jednolitym Rynku

7. Przepływy finansowe:



Środki z budżetu UE pozwolą na skok cywilizacyjny

naszego kraju porównywalny z tym, jaki wykonała

stara Europa po II wojnie światowej dzięki środkom z

planu Marshalla.

Polska jest beneficjentem netto budżetu UE – saldo

netto w 2004 r. wynosiło +

1,55 mld euro (ok. 6

mld zł)

na korzyść Polski. Jest to jeden z kluczowych

priorytetów naszego członkostwa,



największe koszty poniesie budżet państwa,

natomiast budżety poszczególnych regionów i władz

lokalnych będą głównymi beneficjentami

Budżet UE na lata 2007-2013



Budżet UE (2007-2013) ustalono

na poziomie 1,045% dochodu

narodowego brutto (DNB) krajów

członkowskich (budżet na lata

2000-2006 oparty był na

wskaźniku 0,98% DNB), daje to po

stronie wydatków kwotę

862 mld 363 mln euro.

Polska na lata 2007-2013

otrzyma ponad 91 mld euro,

w tym:



- 59,65 mld euro z funduszy strukturalnych

na rozwój najbiedniejszych regionów, walkę

z bezrobociem i budowę infrastruktury oraz

z Funduszu Spójności na duże projekty

o zasięgu krajowym.



- 27 mld euro w ramach WPR na dopłaty

bezpośrednie, rozwój wsi i renty rolnicze,



- 3,9 mld euro m.in. na badania naukowe,



- 0,6 mld euro na cele związane z polityką

sprawiedliwości i spraw wewnętrznych

(ochrona granic i walka z terroryzmem).



W tym samym czasie Polska wpłaci do budżetu

UE 21 mld euro w ratach po ok. 250 mln euro

miesięcznie.



Łącznie kwota netto dla Polski (2007-2013)

przekracza 70 mld euro. To blisko 20% więcej

niż suma wszystkich wydatków z budżetu

państwa na 2006 r.



Mamy możliwość bycia największym

beneficjentem unijnej polityki spójności, pod

jednym warunkiem - że potrafimy z tego

w pełni skorzystać.



Jednak w porównaniu do innych

nowych państw członkowskich, poziom

wykorzystania środków w RP jest niski.



Do 2006r. najwięcej wykorzystały:

Słowenia (32,3% tego, co jest do

wzięcia) i Estonia (22,5%). Do Polski

trafiło w tym czasie 9% z 12,8 mld

euro, jakie mamy do wykorzystania w

latach 2004-2006. Najmniej środków

wykorzystały Czechy - tylko 4,6%.

8. Inne korzyści dla Polski:



Poprawi się jakość i warunki życia Polaków,

dzięki przejęciu przez Polskę unijnych

standardów m.in. w dziedzinie ochrony

środowiska, bezpieczeństwa żywności,

polityki społecznej;



Dokona się postęp cywilizacyjny, m.in. dzięki

udziałowi w polityce badawczo-rozwojowej

UE, co zagwarantuje nieskrępowany dostęp

do jej potencjału naukowego i edukacyjnego

polskiemu społeczeństwu;

8. Inne korzyści dla Polski:



Nastąpi zbliżenie z innymi narodami Europy,

możliwy będzie bezpośredni, nieskrępowany

kontakt z różnorodnością kulturową Unii

Europejskiej, co przyniesie lepsze zrozumienie

innych narodów oraz da twórczy impuls dla

rozwoju polskiej kultury;



otwarcie się UE na Ukrainę dzięki staraniom

Polski,



wzrost dochodów osób zatrudnionych w rolnictwie

i w handlu produktami rolno-spożywczymi,

8. Inne korzyści dla Polski:



ważny głos Polski w dyskusji na temat Nowej

Perspektywy Finansowej 2007-2013 i

zachowanie pozycji największego beneficjenta,



masowy import używanych samochodów w

pierwszym roku członkostwa, co może mieć

negatywny wpływ na jakość środowiska

naturalnego i obniżenie bezpieczeństwa na

polskich drogach, ale jednocześnie zwiększyła

się dostępność pojazdów dla niezamożnych

konsumentów,

8. Inne korzyści dla Polski:



nie sprawdziło się wiele obaw formułowanych

przed akcesją, a dotyczących między innymi

zalania polskiego rynku tania żywnością z UE,

masowego upadku MSP, pogorszenia sytuacji

rolników czy wykupu nieruchomości

gruntowych przez cudzoziemców.



W tych dziedzinach stało się wręcz odwrotnie,

np.: polska żywność stała się czynnikiem

napędzającym dynamikę polskiego eksportu i

podbiła rynki państw członkowskich,

8. Inne korzyści dla Polski:



poprawiły się nastroje społeczne,

postrzeganie UE i naszego w niej

członkostwa. W miejsce obaw pojawia się

przekonanie o stworzeniu szansy, np.

największy wzrost poparcia dla akcesji

zanotowano w środowiskach związanych z

rolnictwem (z 20% do 70%),



wzrost zainteresowania nabywaniem przez

polskich obywateli nieruchomości i

przedsiębiorstw we wschodnich landach RFN,



znaczne ułatwienia w podróżowaniu po UE,



Wśród najważniejszych korzyści jakie Polska odniosła

po przystąpieniu do Unii Europejskiej najczęściej

wskazywano możliwość swobodnego podróżowania po

krajach UE (36%) i dostęp do funduszy unijnych

(34,7%).



Blisko trzecia część biorących udział w badaniu (32,1%)

nie potrafiła, bądź nie chciała wskazać żadnych korzyści

ocenianych jako pozytywne następstwa członkostwa.



Blisko 40% rolników indywidualnych nie odnotowało

korzyści z członkostwa, gdy równocześnie z tej grupy

badanych rekrutują się ci, którzy wskazują najczęściej

na rolników jako na głównych beneficjentów akcesji.

[SMG/KRC na zlec. UKIE, kwiecień 2006]



Na pytanie o temat debaty nad przyszłością Unii uznane za

ważne najliczniej wskazywano na problemy związane z pracą

i bezrobociem (70%). [Pentor na zlec. DIE/UKIE, marzec

2006]



Wśród trzech stwierdzeń, które najlepiej opisują

oczekiwania i nadzieje w okresie poprzedzającym uzyskanie

przez Polskę członkostwa w Unii najczęściej wskazywano:

polepszenie warunków życia Polaków (47,3%), zmniejszenie

bezrobocia (46,6%) i lepszą przyszłość dla młodzieży

(42,2%).



Polacy w bardzo ograniczonym zakresie postrzegają miejsce

swojego kraju w ramach Unii jako aktywnego inicjatora

nowych rozwiązań usprawniających funkcjonowanie całej

unijnej wspólnoty. [SMG/KRC na zlec. UKIE, marzec 2006,

marzec 2006]



Polska opinia coraz silniej optuje za

„

zacieśnieniem współpracy wszystkich

państw”

(69%) a coraz mniejszy odsetek

obywateli chciałoby utrzymania luźnej

współpracy i zachowania ich dotychczasowej,

czy „przedunijnej” autonomii (15%) [TNS

OBOP, zlec. MSZ/ISP]



Większość obywateli krajów członkowskich

popiera rozwój Unii w kierunku unii politycznej.

Opinie Polaków w tej sprawie nie odbiegają

istotnie od średniej UE (średnia dla UE = 55%,

dla Polski = 56%). [Eurobarometr 251,

The

Future of Europe

]



W badaniach podtrzymywane są deklaracje

polskiej opinii dotyczące delegowania

kompetencji krajowych na rzecz Unii w zakresie

takich kwestii jak: opieka zdrowotna (83,2%),

edukacja (85,3%), utworzenie jednolitego

rynku pracy (83,2%) [DIE/UKIE, Pentor]

Document Outline