MODEL POSTĘPOWANIA W 

PORADNICTWIE WEDŁUG 

SUPERA

 

 

DOJRZAŁOŚĆ ZAWODOWA 

(vocational maturity) (1971)

1.

Ukierunkowanie (orientacja) na wybór zawodu

2.

Informacja i planowanie w stosunku do upatrzonego zawodu 

odnośnie następujących aspektów przyszłego zawodu:

–

wymagań fizycznych, psychicznych, ekonomicznych i 

szkoleniowych,

–

obowiązków wynikających z pracy

–

warunków pracy, wynagrodzenia, bezpieczeństwa pracy

–

korzyści, perspektyw ekonomicznych i kierunków rozwojowych 

zawodu

3.

Stałość preferencji zawodowych:

–

zgłoszenie jednego zawodu jako wybranego

–

zgłoszenie więcej niż jednego zawodu, ale z tej samej dziedziny 

zawodowej

–

zgłoszenie zawodów wymagających tego samego poziomu 

zdolności lub wykształcenia

4.

Krystalizacja i stabilizacja cech takich jak inteligencja, 

uzdolnienia, zainteresowania, wartości i postawy

5.

Mądrość preferencji zawodowych, to znaczy wszechstronna 

analiza zależności pomiędzy możliwościami i preferencjami 

jednostki a warunkami socjoekonomicznymi

 

 

PSYCHOLOGICZNE KORELATY 

DOJRZAŁOŚCI DO KARIERY 

ZAWODOWEJ 

(career maturity)

 

Koncepcja Donalda  

E.Supera i JoAnn 

Bowlby (1981)

 

 

ADAPTACJA DO KARIERY 

(career adaptability) (1994)

• Sytuacja utrzymywania przez jednostkę 

równowagi pomiędzy środowiskiem 

zawodowym i osobistym na którą 

składają się:

– wartości związane z pracą

– autonomia i zdolność decydowania o sobie

– planowanie w dłuższej perspektywie czasowej

– poszukiwanie i zajmowanie kolejnych pozycji

– podejmowanie decyzji

– zdolność do refleksji nad własnymi 

doświadczeniami.

 

 

MODEL POSTĘPOWANIA W 

PORADNICTWIE ZAWODOWYM

Krok I . Wstępny wywiad

1.

Zebranie podstawowych danych od klienta

2.

Rozmowa określająca główny problem

3.

Wstępna ocena danych

Krok II. Wywiad pogłębiony: kolejne testy?
A. Wartości realizowane w poszczególnych rolach 

społecznych

1. Wzajemna ważność ról w obszarach – szkoła, praca i 

kariera, dom i rodzina, społeczeństwo, czas wolny

2. Wartości realizowane dzięki każdej z ról

B. Dojrzałość do kariery - pełność planów, postawy 

zmierzające do eksploracji otoczenia, umiejętności 

podejmowania decyzji, posiadanie informacji- o świecie 

pracy, o preferowanej grupie zawodów, o innych rolach 

życiowych i zawodowych, realizm

C. Obraz własnej osoby - szacunek do siebie, jasność, 

harmonia, spójność poznawcza, realizm

D. Poziom zdolności i potencjalny poziom funkcjonowania
E. Zainteresowania i przewidywane kierunki aktywności

 

 

MODEL POSTĘPOWANIA W 

PORADNICTWIE ZAWODOWYM 

(c.d.)

Krok III. Ocena wszystkich danych
A. Przegląd wszystkich danych
B. Porównywanie i prognoza - dopasowanie jednostki do zawodu, 

,funkcjonowanie jednostki w rolach poza zawodowych

C. Rozmowa z klientem i jego rodziną
Krok IV. Doradztwo
A. Podsumowanie danych i dyskusja z klientem
B. Rewizja lub akceptacja oceny
C. Przyswojenie oceny przez klienta

1. Zrozumienie teraźniejszości i możliwej przyszłości
2. Zrozumienie obrazu własnej osoby - akceptacja obrazu realnego, porównanie 

obrazu realnego i idealnego, rozwój harmonii w obrębie obrazu siebie, 

poprawa spójności poznawczej, utrwalenie realnego obrazu siebie

3. Dopasowanie do zawodu
4. Zrozumienie znaczenia różnych ról życiowych
5. Badanie dojrzałości planów?
6. Badanie stopnia krystalizacji planów?
7. Badanie rozmiarów specyfikacji planów?
8. Wybór szkolenia lub pracy?
9. Poszukiwanie pracy czy innych sposobów samorealizacji?

D. Dyskusja nad zaplanowanym kierunkiem działań

1. Planowanie
2. Realizacja
3. Monitorowanie wykonania i ewaluacja

 

 

Literatura

• Hornowska, E., Paluchowski, W. (1993).Technika badania 

ważności pracy. Model teoretyczny i wstępne wyniki. W: J. 

Brzeziński (red.), Psychologiczne i psychometryczne problemy 

diagnostyki psychologicznej (s. 105-119). Poznań: Wydawnictwo 

Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza.

• Super, D. E. (1972). Psychologia zainteresowań. Warszawa: PWN.
• Super, D. E. (1981). Approaches to occupational choice and 

career development. W: A. G. Watts, D. E. Super & J. M. Kidd 

(red.), Career development in Britain. Cambridge, England: 

Hobsons Press.

• Super, D. E. (1984). Career and Life Development. W. D. Brown, 

L. Brooks (red.), Career Choice and Development (s. 192-234). 

San Francisco, Washington, London: Jossey-Bass Publishers.

• Super, D. E. (1994). A life Span, Life Space. Perspective on 

Convergence. W: M. L. Savickas, R. W. Lent (red.), Convergence 

in Career Development Theories (s. 63-74). Palo Alto, California: 

CPP BOOKS.

• Super, D. E., Bohn, M. (1971). Occupational Psychology. London: 

Tavistock Publication Limited.