background image

 

FINANSE 

W

YKŁAD 

6

  Z DNIA 08.01.2012 

EGZAMIN – 28.01.2012 
 

~ RYNEK FINANSOWY ~ 

 

Rynek finansowy dzieli się na trzy grupy: rynek kapitałowy, rynek pieniężny, rynek 
walutowy.  
 

RYNEK KAPITAŁOWY 

Rynek  kapitałowy  –  ogół  transakcji  kupna  –  sprzedaży,  gdzie  przedmiotem  transakcji  są 
przedmioty  finansowe  o  określonym  czasie  wykupu,  powyżej  1  roku.  Celem  jest 
umożliwienie  różnym  podmiotom  gospodarczym  pozyskania  środków  finansowych  na 
działalność  inwestycyjną  (z  założenia  ma  być  dochodowa  -    inwestycja  da  nam  konkretny 
zysk)  –  oczekujemy,  że  pozyskamy  środki  finansowe  z  rynku  kapitałowego  i  je 
zainwestujemy.    Jest  to rynek  na  którym  z  jednej  strony  spotykają  się  oferenci  kapitału,  a  z 
drugiej podmioty zgłaszające na ten kapitał zapotrzebowanie (popyt na kapitał)  
 
Funkcje rynku kapitałowego: 

1.  Rynek kapitałowy umożliwia mobilizację kapitału (tym którzy poszukują oraz tych 

którzy oferują kapitał.  

2.  Rynek kapitałowy umożliwia wycena kapitału (dokonuje się na rynku wtórnym i jest 

wypadkową popytu i podaży na kapitał). 

3.  Zapewnienie płynności inwestycji – zapewnia możliwość sprzedania posiadanego 

kapitału, a uczestnicy mogą uzyskać pieniądze na nowe inwestycje.  

 
Segmenty rynku kapitałowego (obroty): 

 

Obrót publiczny – charakteryzuje się tym, że papiery wartościowe oferowane są  do 

odpłatnego nabycia w określonej formie w dowolny sposób i do co najmniej 100 osób 
nieoznaczonych. Rynek te regulowany jest przez ustawy o papierach wartościowych. 
Większość  papierów  wartościowych  emitowanych  w  tym  obrocie  jest 
zdematerializowana – w postaci zapisu elektronicznego prowadzonego przez komisję 
papierów  wartościowych.  W  związku  z  tym  nie  mam  do  czynienia  z  konkretnym 
dokumentem  potwierdzającym  posiadanie  papierów  wartościowych.  W  tym  obrocie 
nie ma nazwanych inwestorów są anonimowi, z wyjątkiem papierów wartościowych o 
charakterze  imiennym,  które  tylko  i  wyłącznie  w  określonych  sytuacjach  mogą 
podlegać  obrotowi.  Ogólnie  imienny  papier  wartościowy  jest  wykluczony  z  obrotu 
publicznego.  

 

Obrót  prywatny  –  obrót  specyficzny,  dotyczy  zamkniętego  kręgu  inwestorów, 

skierowany do mniej niż 100 osób. Skierowany w sposób bezpośredni do konkretnego 
inwestora  poprzez  zapytanie.  Papier  wartościowy  ma  formę  zdematerializowaną. 
Najważniejsza rola przypada agentowi od emisji  (zazwyczaj bank, biuro maklerskie 
lub instytucja finansowa) – ta instytucja prowadzi ewidencję papierów wartościowych 
czyli zapisu dotyczącego kupna i sprzedaży papierów wartościowych.  

 
Rodzaje rynku kapitałowego:
 

1.  Pierwotny – miejsce, gdzie lokowane są nowe emisje papierów wartościowych  – 

po  raz  pierwszy  jest  emitowany.  Cechą  charakterystyczna  jest  to  że  emitent 
poprzez  emisje  pozyskuje  środki  finansowe  na  działalność,  łączy  się  z  tym   
perspektywę  i  plan  inwestycji  spółki  /  przedsiębiorstwa.  Następuje  bezpośredni 
napływ kapitału od emitenta do nabywcy.    

background image

 

2.  Wtórny – na tym rynku dokonuje się sprzedaży – kupna papierów wartościowych. 

Cechą charakterystyczną jest to że emitent jest poza rynkiem. Przepływ kapitału i 
papierów  wartościowych  dokonuje  się  pomiędzy  inwestorami,  to  oznacza  że  oni 
będąc  uczestnikami  rynku  pierwotnego  handlują  papierami  wartościowymi  - 
uwarunkowanego chęcią pozyskania korzyści finansowych .  

3.  Regulowany  –  dokonuje  się  obrotu  na  dużą  skalę.  Może  mieć  charakter  obrotu 

giełdowego  (GPW  –  od  16.04.1991  roku,  pierwszymi  spółkami  obrotu  było  5 
pierwszych  przedsiębiorstw  państwowych  przekształconych  w  spółki  akcyjne, 
obecnie mamy 426 podmiotów notowanych na GPW) i pozagiełdowego – to taki 
który  odbywa  się  na  parkietach  równoległych  –  w  Polsce  mamy  do  czynienia  z 
trzema: 

a)  NEWCONNECT  –  od  30.08.2007  roku  -  przeznaczony  do  obrotu  papierów 

wartościowych małych, prężnie działających przedsiębiorstw w obszarze nowych 
technologii. Na rynku tym handluje się akcjami, obligacjami, prawami do akcji i 
prawami poboru.  

b)  CATALYST – od 30.09.2009 roku – przeznaczony do obrotu dłużnymi papierami 

wartościowymi emitowanymi przez przedsiębiorstwa, banki, jednostki samorządu 
terytorialnego,  emisję  obligacji  GPW.  Papiery  przeznaczone    są  zarówno  dla 
odbiorców indywidualnych jak i hurtowych.  

c)  POEE Rynek Energii GPW – od 11.12.2010 roku, dokonuje się transakcji kupna 

– sprzedaży energii elektrycznej.  

 
Uczestniczy rynku kapitałowego: 

1.  Inwestorzy  –  osoby  posiadające  kapitał  który  angażują  w  proces  inwestycji  w  celu 

pomnożenia tego kapitału. 

2.  Pośrednicy – grupa wyspecjalizowanych instytucji pośredniczących i organizujących 

sprawne funkcjonowanie rynku.  Instytucje pośredniczące pełnią funkcję usługową w 
stosunku  do  inwestorów  i  emitentów.  Są  nimi  domy  maklerskie,  dealerzy,  komisja 
papierów wartościowych.  

3.  Emitenci – osoba prawna, która wystawia we własnym imieniu papiery wartościowe, 

w celu pozyskania kapitału. Emituje papiery własnościowe lub wierzytelnościowe.   

 
Instrumenty rynku kapitałowego: 

1.  Akcje 

–  papier  wartościowy  nierozerwanie  związany  z  tworzeniem  i 

funkcjonowaniem  spółek  akcyjnych  stwierdzający  bezwarunkowe  uczestnictwo  jej 
właściciela  w  kapitale  spółki  i  uprawniający  go  do  parcypacji  w  jej  zyskach  czyli 
dywidendzie  oraz  majątku  w  momencie  likwidacji  spółki.  Od  akcji  nie  wpłaca  się 
odsetek.  
Rodzaje akcji

a)  ze względu na rodzaj 

  imienne  –  charakteryzują  się  tym,  że  jest  wystawiony  na  konkretne 

imię i nazwisko właściciela. Mamy ograniczone prawo jej zbywalności 
– polega na tym, że posiadać może je zbyć włącznie za zgodą zarządu 
potwierdzoną  przez  walne  zgromadzenie  akcjonariuszy.  Jeżeli  spółka 
jest emitentem imiennych akcji musi prowadzić księgę akcji imiennych 
do której wpisuje się akcjonariuszy akcji i każda zmiana musi być w tej 
księdze odnotowana.   

  na okaziciela – akcje zdematerializowane w postaci zapisu w instytucji 

pośredniczącej.  

 

background image

 

b)  ze względu na formę pokrycia równowartości akcji 

 

pieniężne – pokryte w całości gotówką. 

 

niepieniężne – nabycia wiąże się z wniesieniem określonego aportu w 

postaci rzeczowej lub innych papierów wartościowych. 

c)  ze względu na ujmowanie akcji 

  pojedyncze  –  pojedynczy  papier  wartościowy  określony  co  do  ilości  i 

jakości. 

  zbiorowe – transze emisji akcyjnej. 

d)  ze względu na uprawnienia  

  zwykłe  –  ilość  akcji  =  ilość  głosów  na  walnym  zgromadzeniu  

akcjonariuszy  

  uprzywilejowane – mamy do czynienia z trzema uprzywilejowaniami: 

a)  Dotyczące dywidendy – wyższa niż w zwykłej akcji 
b)  Dotycząca praw majątkowych: 

  Prawa  do  akcji  nowej  emisji  – ma pierwszeństwo 

do zakupu akcji nowej emisji.  

  Prawo  do  majątku  wynikającego  z  procesu 

likwidacji spółki. 

   

Prawa organizacyjne wynikające z posiadania akcji:  

  Prawo do udziału w walnym zgromadzeniu akcjonariuszy  
  Prawo do zaskarżania uchwał 
  Prawo do informacji o sytuacji ekonomicznej spółki 
  Prawo do dochodzenia roszczeń spółki 
 
2.  Obligacje  –  papier  wartościowy  potwierdzający  wierzytelności,  czyli  zobowiązania 

dłużne  emitenta  wobec  jej  właściciela  na  określoną  sumę  wraz  ze  zobowiązaniem 
wypłaty  oprocentowania  w  ustalonych  terminach.  Jest  to  forma  pożyczenia  kapitału 
poprzez emisję.  
Rodzaje obligacji: 
a)  ze względu na rodzaj emitenta 

  korporacyjny (przemysłowy) – emitowane przez przedsiębiorstwa 
  banków – emitowanych przez banki 
  jednostek samorządu terytorialnego – gminne, powiatowe, wojewódzkie 

– w zależności od szczebla  

b)  ze względu na oprocentowanie kapitału 

  stałe oprocentowanie -  w skali określonego czasu 
  zmienne  oprocentowanie  –  w  stosunku  do  stawki  WIBOR  bądź 

alternatywnie do rentowności 52 tygodniowych bonów skarbowych.  

  zero kuponowe – obligacje sprzedawane z dyskontem. 

c)  ze względu na rodzaj zabezpieczeń  

  zabezpieczone  –  hipoteką  albo  zastawą  innych  papierów  wartościowych 

(dodatkowo może być gwarancja rządowa). 

  niezabezpieczone – na taką emisję mogą sobie pozwolić samorządy. 

d)  ze względu na prawo bądź przywilej  

  zwykłe – nie mają żadnych praw bądź przywilejów 
  zamienne  –  mamy  prawo  zamiany  wyemitowanych  obligacji  na  akcje  – 

banki, przedsiębiorstwa 

  z prawami poboru  – w  przypadku obligacji samorządowych  – możliwość 

zapłacenia posiadaczowi akcji wykup mieszkania komunalnego.  

background image

 

3.  Listy zastawne – dłużny papier wartościowy do emisji którego upoważnione są tylko 

banki hipoteczne. Emitent zobowiązuje się do wypłaty odsetek i wykupu w sposób i w 
terminach określonych w emisji.  

W Polsce banki hipoteczne mogą emitować: 

  hipoteczne  listy  zastawne  –  emitowane  są  na  podstawie  wierzytelności  z 

tytułu kredytów zabezpieczonych hipoteka  

  publiczne  listy  zastawne  –  listy  emitowane  na  podstawie  wierzytelności  z 

tytułu  kredytów  udzielonych  podmiotom  posiadającym  najwyższą  zdolność 
kredytową. Takimi podmiotami są bank centralny – NBP oraz skarb państwa.  

 
 

RYNEK PIENIĘŻNY 

 

Rynek  pieniężny  –  rynek  krótkoterminowych  papierów  wartościowych  o  terminie 
zapadalności krótszej niż jeden rok. Na rynku pieniężnym dokonuje się obrotu instrumentami 
o dużej płynności, które służą zaspokojeniu zapotrzebowania na kapitał obrotowy. Transakcje 
przyjmują formę krótkoterminowych pożyczek bądź kredytów.  
 
Uczestnicy rynku pieniężnego: 

1.  Banki 
2.  Instytucje rządowe 
3.  Zakłady ubezpieczeń 
4.  Fundusze inwestycyjne  

 
Transakcje na rynku pieniężnym: 

1.  Krótkoterminowy  rynek  papierów  dłużnych  o  charakterze  zbywalnym  –  bony 

skarbowe  emitowane  przez  skarb  państwa  w  celu  pokrycia  bieżących  potrzeb 
budżetowych (bieżące pokrywanie deficytu). 

2.  Bony  pieniężne  –  emitowane  przez  banki  lub  przedsiębiorstwa,  z  terminem 

zapadalności 52 tygodnie.  

 

RYNEK WALUTOWY 

 
Rynek  walutowy  –  
tworzą  transakcje,  których  uczestnicy  dokonują  wymiany  określonej 
kwoty  waluty  na  inną  walutę.  Transakcje  mają  charakter  zdecentralizowanych  –  ich  obrót 
trwa  24h/dobę  –  ponieważ  zawierane  są  w  różnych  światowych  centrach  walutowych, 
pomiędzy uczestnikami rynkowymi, którzy sprzedają a tymi którzy kupują.  
 
Uczestnicy rynku walutowego: 

1.  Banki centralne 
2.  Banki komercyjne 
3.  Brokerzy walutowi 
4.  Dealerzy walutowi 
5.  Instytucje rządowe 

 
Podmiotem obrotu są : 

1.  waluta  
2.  instrumenty pochodne : kontrakty futures, opcje walutowe  

 
 

Emisja  bonów  skarbowych  polski  odbywa  się 
poprzez 

ministerstwo 

finanów 

celu 

sfinansowania  deficytu  budżetowego.  Charakter 
jest  taki  sam  przy  czym  obrót  wyłączony  jest  z 
emisji tradycyjnej 

background image

 

~ FINANSE PRZEDSIĘBIORSTW ~ 

 
Przedsiębiorstwo  -  
wyodrębniona  prawnie,  organizacyjnie  i  ekonomicznie  jednostka, 
prowadząca  działalność  gospodarczą.  Najczęściej  definiowanym  celem  działalności 
przedsiębiorstwa jest osiąganie zysku poprzez zaspokajanie potrzeb konsumentów. 
 
Przedsiębiorca  –  to  osoba  fizyczna  prowadząca  działalność  gospodarczą  we  własnym 
imieniu,  której  na  mocy  praw  przysługuje  zdolność  prawna  do  wykonywania  określonych 
czynności prawnych. 
 
Akty prawne na podstawie których zakłada się przedsiębiorstwo: 

  Kodeks cywilny – spółki cywilne 
  Kodeks handlowy – spółki prawa handlowego 
  Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej 
  Ustawa prawo spółdzielcze 

 
Klasyfikacje przedsiębiorstw: 

a)  ze względu na kryterium własności 

 

przedsiębiorstwo  państwowe  –  postać  przedsiębiorstwa  państwowego, 
jednoosobowe spółki skarbu państwa. 

 

przedsiębiorstwo prywatne  

 

b)  ze względu na kryterium wielkości 

 

mikro  przedsiębiorstwo  –  zatrudnia  do  10  pracowników;  osiągnął  roczny  obrót 
netto  ze  sprzedaży  towarów,  wyrobów  i  usług  oraz  operacji  finansowych  nie 
przekraczający  równowartości  w  złotych  2  mln  euro  lub  sumy  aktywów  jego 
bilansu  sporządzonego  na  koniec  jednego  z  tych  2  lat  nie  przekraczający 
równowartości w złotych 2 mln euro. 

 

małe przedsiębiorstwo – zatrudnia do 50 pracowników; obrót 10 mln 

 

średnie przedsiębiorstwo – zatrudnia do 250 pracowników; obrót 50 mln 

 

duże przedsiębiorstwo – zatrudnia więcej niż 250 pracowników, obrót więcej niż 
50 mln 

Przedsiębiorstwa prywatne 

Kodeks cywilny 

Kodeks handlowy 

Spółka cywilna 

Spółki osobowe: 
- Spółka jawna handlowa 
- Spółka komandytowa 
- Spółka partnerska 
- Spółka komandytowo –    
   akcyjna  

Spółki kapitałowe: 
- Spółka akcyjna 
- Spółka z ograniczoną 
odpowiedzialnością      
( z o.o.) 

Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej: 
- osoba fizyczna ma prawo prowadzić 
działalność gospodarczą ( sektor małych i 
średnich przedsiębiorstw) 

Spółki kapitałowe - Posiadają one osobowość 
prawną, występuje przedstawiciel firmy, który 
przedstawia interesy spółki. 

 

background image

 

c)  ze względu na przynależność branżową 

 

przedsiębiorstwa przemysłowe 

  przedsiębiorstwa handlowe 

 

przedsiębiorstwa usługowe 

 

branża budowlana  

 
Modele przedsiębiorstw 

a)  ekonomiczny  –  przedsiębiorstwo  jest  specyficzna  organizacja  mającą  na  celu 

maksymalizację 

zysków, 

maksymalizacja 

korzyści 

właściciela 

firmy. 

Przedsiębiorstwo  postrzegane  jest  przez  pryzmat  personalnych  kwestii  i 
indywidualnych  celi  przedsiębiorstw.  Uniwersalne  cechy  przedsiębiorcy  zaradność, 
innowacyjność,  odwaga,  które  prowadzą  do  sukcesu.  Podstawowe  zmienne  to: 
przedsiębiorca, przedsiębiorczość, innowacje, kreacje.  

b)  finansowy  –  traktowany  jest  jako  system  zasobów  określających  wartość  finansową 

przedsiębiorstwa.  Najważniejsze  są  kwestie  z  zachowaniem  płynności  finansowej 
przedsiębiorstwa. Mówi się o płynności finansowej i rentowności przedsiębiorstwa.  

c)  Organizacyjny  –  postrzegana  się  przedsiębiorstwo  jako  szczególną  organizację, 

posiadającą  określoną  strukturę  organizacyjną.  Małe  i  średnie  przedsiębiorstwa 
charakteryzują  się  spłaszczoną  strukturą  organizacyjna.  Duże  mają  tą  strukturę 
rozbudowaną.  Charakterystyczne  zmienne  to:  misja  i  cel  organizacji,  funkcja 
zarządzania, procesy decyzyjne i etyka biznesu. 

      

d)  technologiczny  (produkcyjny)  –  patrzymy  przez  aspekt  techniczny.  Organizacja 

przetwarzająca  nakłady  materialne  i  energie  w  produkt  końcowy  lub  usługę. 
Zmiennymi  charakterystycznymi  są:  surowce,  pracochłonność,  półfabrykaty,  normy 
jakościowe, logistyka i moce produkcyjne.  

e)  prawny – przedsiębiorstwo postrzegane przez aspekt prawny i procedury utworzenia 

przedsiębiorstwa. Zarejestrowanie przedsiębiorstwa odbywa się przez:  

 

wpis  do  ewidencji  działalności  gospodarczej  w  Urzędzie  Gminy  –  małe  i 
średnie przedsiębiorstwa 

 

wpis do Krajowego Rejestru Sądowego – spółki 

 

Zarząd 

Pion ekonomiczny 

Pion techniczny  

Komórki o charakterze 
ekonomicznym: 
- dział księgowości 
- dział marketingu 
- dział logistyki 
- dział transportu 
- dział zarządzania 
infrastrukturą 
- dział public relations  

 

Komórki o charakterze 
technicznym: 
- dział produkcji 
- dział przygotowania produkcji 

background image

 

f)  prawa  –  związana  z  prawami  i  obowiązkami  podmiotu  prowadzącego  działalność. 

Prawa  i  obowiązki  są  zapisane  –  prawnie  ochronne.  Wybór  formy  prawnej 
działalności. Zmienne charakterystyczne: forma prawna, umowa, akt notarialny.  

Rozwiązywanie kwestii spornych w zależności od formy: 

 

Przedsiębiorstwa bez osobowości prawnej – podmioty występujące we słanym 
imieniu jako osoba fizyczna 

 

Przedsiębiorstwa  z  osobowością  prawną  –  sprawy  roszczeniowe  SA 
rozpatrywane w imieniu firmy. 

g)  behawioralny  (socjopsychologiczny)  –  postrzegane  przez  pryzmat  społeczny. 

Główna  wartością  przedsiębiorstwa  są  ludzie  (kadra).  Zwraca  się  uwagę  na 
wewnętrzne relacje między kadrą zarządzająca a podwładnymi. Ma się koncentrować 
na  budowie  właściwych  relacji  między  poszczególnymi  komórkami.  Zmienne 
charakterystyczne  to  :  przywództwo  kadr,  motywacje,  aspekt  lojalnościowy,  bodźce 
kar i nagród.  

h)  etyczny  –  koncentruje  się  na  zachowaniach  międzyludzkich.  Bezpośrednie  relacje 

przełożony – podwładny.  

 
Finanse  przedsiębiorstw  –  
ogół  zjawisk  związanych  z  podziałem,  gromadzeniem  i 
rozdysponowaniem środków pieniężnych .  
 
Gospodarka  finansowa  przedsiębiorstwa  –  to  proces  ciągły,  zorganizowany  związany  z 
gromadzeniem  środków  pieniężnych,  realizacją  wydatków  bieżących  i  inwestowaniem. 
Obejmuje cztery etapy: 

  przygotowanie  i  przeprowadzenie  operacji  finansowych  (planowanie  i  realizacja 

określonych przedsięwzięć) 

  analiza zrealizowanych operacji finansowych, zapis występujących zmian zaszłych w 

wyniku  operacji  finansowych  i  wnioskowanie  na  podstawie  przeprowadzonych 
działań.  

 
Ujęcia finansowe przedsiębiorstwa: 

a)  szerokie – polega na pozyskaniu i dysponowaniu kapitałem. Działalność związana jest 

z  utrzymaniem  bieżącej  płynności,  regulowaniem  wydatków,  lokowaniem  wolnych 
środków finansowych, prowadzeniem dokumentacji oraz sprawozdawczość. 

b)  wąskie – polega na pozyskaniu kapitału w sposób bierny (zwykły przepływ środków 

finansowych bez zarządzania nim i bez jego powiększenia). 

c)  globalne – angażuje wszystkie środki w działalność.  

 
Finansowanie przedsiębiorstw: 

a)  wewnętrzne 
b)  zewnętrzne  

ZEWNĘTRZNE 

WEWNĘTRZNE 

WŁASNE: 

dostarczanie 

kapitału 

pochodzącego  z  zewnątrz,  ale  z  własnych 
środków, np. akcje 

WŁASNE ( powstałe w przedsiębiorstwie): 
środki wygospodarowane w 
przedsiębiorstwie, np. zysk otrzymany 
postawiony do dyspozycji przedsiębiorstwa, 
odpisy amortyzacyjne, przekształcenia 
majątkowe.  
Kapitały własne: 
- kapitał podstawowy (w sp. Akcyjnej – 
kapitał akcyjny, w sp. Zo.o.  i innych 

background image

 

przedsiębiorstwach – kapitał zakładowy) 
- kapitał rezerwowy 
- kapitał zapasowy – powstaje z 
przeszacowania majątku.  
 

OBCE:  pożyczamy  i  będziemy  musieli  go 
oddać, np. kredyty i pożyczki 

OBCE: tworzenie rezerw, np. emerytalnych 
Kapitał obcy: 
-  długoterminowy  –  kredyty,  pożyczki, 
zobowiązania 

długoterminowe, 

emisja 

obligacji powyżej 1 roku 

krótkoterminowy 

– 

zobowiązania 

krótkoterminowe 

do 

jednego 

roku, 

krótkoterminowe 

pożyczki, 

kredyty, 

zobowiązania wobec dostawców.  
 
 

MIESZANE:  kapitał  zwrotny  pozyskany  z 
zewnątrz, np. obligacje 

 

Bilans przedsiębiorstwa 

 

AKTYWA 

PASYWA 

AKTYWA TRWAŁE (RZECZOWY 

MAJĄTEK TRWAŁY – nie zużywa się w 

ciągu jednego roku obrotowego) 

- wartości niematerialne i prawne 
- środki trwałe (też te w budowie) 
- inwestycje długoterminowe 
- należności długoterminowe 
 

AKTYWA OBROTOWE (zużywają się w 

ciągu jednego cyklu obrotowego) 

- zapasy: materiały, produkcja w toku, 
wyroby gotowe, towary 
- należności krótkoterminowe: od odbiorców, 
od pracowników, publiczno – prawne 
- środki finansowe: w kasie, na rachunku 
bankowym, inne środki pieniężne  
 
Rozliczenia międzyokresowe czynne 

KAPITAŁ WŁASNY 

- kapitał podstawowy 
- kapitał zapasowy 
- kapitał rezerwowy  
 

KAPITAŁ OBCY 

- zobowiązania długoterminowe 
- zobowiązania krótkoterminowe 
 
Rozliczenia międzyokresowe bierne 

 

KAPITAŁ STAŁY = KAPITAŁ 

WŁASNY * ZOBOWIĄZANIA 

DŁUGOTERMINOWE 

MAJĄTEK TRWAŁY 

KAPITAŁ FINANSOWY 

 
Aby  przedsiębiorstwo  było  stabilne  (bezpieczne)  kapitał  stały  powinien  finansować 
majątek  trwały,  natomiast  majątek  obrotowy  powinien  finansować  zobowiązania 
krótkoterminowe.  
 
 ZŁOTA  REGUŁA  BILANSOWA  –  
majątek  trwały  powinien  być  finansowany  kapitałem 
stałym a  majątek obrotowy zaś powinien być sfinansowany krótkoterminowymi kapitałami 
obcymi.  
 
KAPITAŁ OBROTOWY (PRACUJĄCY)
 – zobowiązania długoterminowe finansowane są 
majątkiem obrotowym.  

background image

 

Alternatywne formy finansowania przedsiębiorstwa: 

  leasing 
  factoring 
  franchising 
  forfaiting  
  sponsoring 
  anioły biznesu 

 
Sprawozdania 

finansowe 

stanowiące 

podstawę 

oceny 

sytuacji 

finansowej 

przedsiębiorstwa: 

1.  Wprowadzenie do sprawozdania finansowego 
2.  Bilans – zestawienie majątku i kapitału przedsiębiorstwa 
3.  Rachunek zysków i strat 
4.  Rachunek przepływów pieniężnych 
5.  Zestawienie zmian w kapitale 
6.  dodatkowe informacje i objaśnienia 

 
ad.  3.  Rachunek  zysków  i  strat  –  
obejmuje  wynik  zysk  bądź  stratę  na  działalności 
operacyjnej, działalności gospodarczej i działalności nadzwyczajnej.   
 

   Zysk/strata ze sprzedaży 

 

+ przychody operacyjne 

 

- koszty operacyjne 

 

= wynik zysk / strata na działalności operacyjnej 

 

przychody finansowe 

 

- koszty finansowe 

 

= wynik zysk/ strata na działalności gospodarczej 

 

+ zyski nadzwyczajne 

 

- straty nadzwyczajne 

 

= wynik zysk/ strata na działalności nadzwyczajne = zysk / strata brutto 

 

podatek / zobowiązania podatkowe 

 

= zysk netto / strata netto 

 
ad.  4.  Rachunek  przepływów  pieniężnych
  –  obrazuje  nam  gdzie  powstają  nadwyżki 
finansowe  

a)  na  działalności  operacyjnej  –  porównujemy  wpływy  i  wydatki  w  oparciu  o 

działalność operacyjną 

b)  na  działalności  inwestycyjnej  –  porównujemy  wpływy  i  wydatki  w  oparciu  o 

działalność inwestycyjną  

c)  na  działalności  finansowej  –  porównujemy  wpływy  i  wydatki  w  oparciu  o 

działalność finansową.  

= suma środków finansowych do dyspozycji na koniec roku obrotowego.  
 
Bilans,  rachunek  zysków  i  strat  oraz  rachunek  przepływów  pieniężnych  są  nam 
potrzebne do teorii trzech soczewek. W ramach tej teorii mówi się o 3 aspektach.  
a)  aspekt ekonomiczny – 
najważniejszy aspekt dotyczący działalności przedsiębiorstwa 

i efektach podjętych działań. Źródłem  informacji jest rachunek zysków i strat – mówi 
o końcowym efekcie. Analizuje się wielkość zysku / straty na działalność operacyjna 
(EBIT),  później  rozpatrujemy  działalność  finansowy  (zysk  brutto),  a  później  ma  
działalność nadzwyczajność (zysk netto). 

background image

 

10 

b)  aspekt  finansowy  –  ma  nam  dać  odpowiedź  na  pytanie  o  wpływ  efektywności 

gospodarowania na wielkość funduszy w przedsiębiorstwie, obraz tego aspektu będzie 
odpowiadał  rachunek  przepływów  pieniężnych.  Na  jego  podstawie  analizujemy  czy 
mamy zysk/ stratę na działalności operacyjnej, finansowej i inwestycyjne.  

c)  aspekt  majątkowy  –  obrazem  jest  bilans.  Pokazuje  nam  jak  zmienia  się  kapitał  i 

majątek z podziałem i strukturą.  

W celu oceny sytuacji finansowej, ekonomicznej przedsiębiorstwa przeprowadza 
się analizy:
 

  analiza  wstępna  –  w  obszarze  struktury  i  dynamiki  kapitału  i  majątku 

przedsiębiorstwa. 

  Analiza  wskaźnikowa  –  w  celu  określenia  dokładnej  sytuacji 

przedsiębiorstwa.  Aby  zobaczyć  jak  się  kształtuje  nasze  przedsiębiorstwo  na 
tle innych.  

 

Wskaźniki bieżącej płynności  

 

Wskaźniki rentowności (zyskowności) 

 

Wskaźniki zadłużenia 

 

Wskaźniki rynku kapitałowego