WYJ

ŚCIE Z EGIPTU

     Rzeczownik eksodos znaczy „wyj

ście", a potem „czynność wychodzenia", „odjazd". W Biblii termin ten odnosi

 si

ę szczególnie do wyjścia Hebrajczyków z Egiptu, albo w znaczeniu nieco szerszym, do owej długiej, czterdzieści

 lat trwaj

ącej wędrówki, która się zaczęła w Egipcie i prowadziła poprzez *pustynię do Ziemi Obiecanej 

(Wj 3,7-10)

.

 Poszczególne etapy tej w

ędrówki zostały opisane w Pięcioksięgu (Wj, Lb, Pwt). Historyczny fakt wyjścia z Egiptu

 sta

ł się tak dla Żydów, jak i dla chrześcijan, typem i rękojmią zarazem wszystkich wyzwoleń, jakich Bóg dokonał na

 rzecz swego ludu.

STARY TESTAMENT

     1. 

Pierwsze wyj

ście.

   Wyj

ście z Egiptu oznacza prawdziwe narodziny ludu Bożego, *narodziny dokonane we

 *krwi 

(Ez 16,4-7)

. To w

łaśnie wtedy zrodził Bóg Izraela 

(Pwt 32,5-10)

 i w wi

ększym stopniu nawet niż Abraham

 sta

ł się dla niego *ojcem pełnym miłości i zatroskania 

(Oz 11,1

; 

Jr 31,9

; 

Iz 63, 16

; 

Iz 64,7)

. B

ędąc znakiem miłości

 Bo

żej, wyjście z Egiptu jest tym samym rękojmią *zbawienia: wyprowadziwszy swój lud z niewoli egipskiej, Bóg

 ocali go ponownie w momencie niebezpiecze

ństw ze strony Asyrii 

(Iz 10,25nn)

, czy Babilonii 

(Jr 16,14n)

. Na t

ę

 mi

łość Bożą, okazywaną tyle razy za pomocą cudów towarzyszących wyjściu z Egiptu, Izrael odpowiadał tylko

 niewdzi

ęcznością 

(Am 2,10

; 

Mi 6,3nn; Jr 2,1-8

; 

Pwt 32

; 

Ps 106

; por. s

ławne Popule meus podczas adoracji krzyża w

 Wielki Pi

ątek), zamiast trwać wiernie przy tych ideałach życia, które pielęgnował podczas pobytu na pustyni 

(Oz

 2,16

; 

Jr 2,2n)

. 

    2. 

Nowe wyj

ście.

   Ludowi, który z powodu swych niewierno

ści popadł później w niewolę babilońską, nowe

 uwolnienie zosta

ło zapowiedziane jako powtórne wyprowadzenie z Egiptu. Bóg znów *wykupi swój lud 

(Iz 63, 16)

.

 Wszyscy chromi i s

łabi mają zmobilizować swoje siły przygotowując się do wyjścia 

(Iz 35,3-6

; 

Iz 40,1n

; 

Iz 41,10

; 

Iz

 42,7-16

; 

So 3,18nn)

. Zostanie wytkni

ęta *droga przez pustynię 

(Iz 35,8nn

; 

Iz 40, 3

; 

Iz 43,19 

; 

Iz 49,11

; 

Iz 11,16)

. I

 znów sprawi Bóg, 

że cudownie wytryśnie woda jak ongiś w Meribie 

(Iz 35,6 n 

; 

Iz 41,18

; 

Iz 43,20

; 

Iz 44,3

; 

Iz 48,21

;

 por. 

Wj 17,1-7)

, a pustynia zamieni si

ę w zieloną łąkę 

(Iz 35,7

; 

Iz 41,19)

. Jak kiedy

ś Morze Czerwone, tak teraz

 Eufrat rozst

ąpi się umożliwiając przeprawę karawanie nowych repatriantów, których Bóg poniesie jakby na

 w

łasnych skrzydłach 

(Iz 46,3n

; 

Iz 63,9

; por. 

Wj 19,4

; 

Pwt 32,11)

 i dla których sam b

ędzie przewodnikiem 

(Iz 52,12

;

 por. 

Wj 14,19)

.

NOWY TESTAMENT

      Przedstawiaj

ąc w osobie *Jana Chrzciciela tego, który „woła na pustyni: «Przygotujcie drogę Panu»" 

(Mt 3,3

 paral.

; 

Iz 40,3)

, tradycja apostolska chcia

ła stwierdzić,  że dzieło *odkupienia dokonane przez Chrystusa jest

 wype

łnieniem się tajemnicy *zbawienia, którego typem było wyprowadzenie z Egiptu. Zgodnie z tymi samymi

 zamiarami tradycja owa widzia

ła w Jezusie nowego *Mojżesza, zapowiedzianego już w 

Pwt 18,18

 

(Dz 3,15

; 

Dz

 3,22

; 

Dz 5,31 

; 

Dz 7,35nn)

. 

    1. 

Święty Paweł

   nie czyni nic innego, jak tylko rozwija ten oto temat: Jezus jest prawdziwym *Barankiem

 wielkanocnym, z

łożonym w ofierze za nas 

(1Kor 5,7)

, a cuda towarzysz

ące wyjściu z Egiptu (przejście przez

 *Morze Czerwone, *manna, woda ze *ska

ły) to *zapowiedzi tych rzeczywistości duchowych, których zaistnienie

 zosta

ło spowodowane przez Chrystusa 

(1Kor 10,1-6)

. 

    2. 

Święty Piotr

   rozpatruje ten sam temat, ale w perspektywach bardziej eklezjologicznych. Odkupieni przez krew

 Baranka bez skazy 

(1P 1,18n

; por. 

Wj 12,5

; 

Iz 52,3)

, chrze

ścijanie zostali przywołani 

(1P 1,14n

; por. 

Oz 11,1) 

z

 ciemno

ści do *światła 

(1P 2,9

; por. 

Mdr 17 — 18)

; zostali wyprowadzeni z 

życia rozwiązłego, które ongiś wiedli

 jako poganie (Mdr 1,14; Mdr 1,18; Mdr 4,3), po to, by sta

ć się nowym *ludem Bożym 

(1P 2,9n

; por. 

Wj 19,6

; 

Iz

 43,20n)

, poddanym Prawu *

świętości 

(1P 1,15n

; por. 

Kp

ł 19,2)

. Oczyszczeni przez pokropienie *krwi

ą Chrystusa,

 od tej pory poddali si

ę całkowicie Bogu 

(1P 1,2

; 

1P 1,14

; 

1P 1,22

; por. 

Wj 24,6nn)

, darz

ąc Go duchowym *kultem

 

(1P 2,5

; por. 

Wj 4,23)

. Przepasawszy biodra 

(1P 1,13

; por. 

Wj 12,11)

, gotowi s

ą ruszyć w *drogę, która ma ich

 doprowadzi

ć do *ojczyzny w *niebie 

(1P 1,17)

. 

    3. 

Święty Jan

   zostawia nam teologi

ę bardziej wypracowaną. Wyprowadzeni przez krew Baranka wielkanocnego

 z niewoli szata

ńskiej 

(J 1,29

; 

J 8,34nn

; 

1J 3, 8)

, chrze

ścijanie odbywają podróż do Królestwa niebieskiego. Karmią

 si

ę Chrystusem, owym *Chlebem żywym, który z nieba zstąpił 

(J 6,30-58

; por. 

Wj 16)

, i orze

źwiają *Wodą, która

 wyp

ływa z Jego boku 

(J 7,37n

; 

J 19,34

; por. 

Wj 17,1-7)

. Gdy im zadano rany, wracali do zdrowia przez samo

 spojrzenie na Chrystusa wywy

ższonego na krzyżu 

(J 3,14

; 

J 19,37

; por. 

Lb 21,4-9)

. *Id

ąc za Tym, który jest

 *

Światłością świata 

(J 8,12

; por. 

Wj 13,21n)

, znajd

ą się kiedyś u boku Ojca 

(J 12,26

; 

J 13,8

; 

J 14,3

; 

J 17,24)

. W

 chwili swego zmartwychwstania Jezus bowiem pierwszy prze

żył własną *Paschę, dokonując „przejścia z tego świata

 do Ojca" 

(J 13,1)

, gdzie „b

ędąc wywyższonym", pociągnie ku sobie wszystkich ludzi 

(J 12,32)

. Ci ostatni za

ś będą

 uczestniczy

ć w ostatecznym eksodzie, polegającym na przejściu z tego świata doczesnego do świata, który jest w

 górze 

(J 5,24)

. 

    4. 

Apokalipsa

   ukazuje perspektywy podobne do znanych ju

ż z Pierwszego Listu Piotra. Chrześcijanie przez

 *krew *Baranka zostali wykupieni z „ziemi", z tego z

łego, podległego szatanowi *świata 

(Ap 14,3)

, po to, by

 utworzy

ć królestwo kapłańskie, zapowiedziane przez Boga w 

Wj 19,6

 

(Ap 5,9n)

. Jest to odnowa dawnego

 *przymierza 

(Ap 11,19 

; por. 

Wj 19,16)

. Napisana w czasach prze

śladowań, Apokalipsa brzmi jak pieśń zwycięstwa.

 Wzmianka o Morzu Czerwonym 

(Ap 15,3nn; por. Wj 14 — 15)

 kojarzy si

ę z bliską już klęską nieprzyjaciół ludu

 Bo

żego, wytępionych przez *Słowo Boże jak kiedyś pierworodni w Egipcie 

(Wj 19,11-21

; por. 

Mdr 18, 14-18)

. Bóg,

 schodz

ąc do ludzi, by wśród nich zamieszkać 

(Ap 21,1-3)

, pozwala im *zwyci

ężać, bo nazywa się przecież „Tym.

 który jest", podczas gdy ka

żde stworzenie jest wobec Niego niczym 

(Ap 11,17

; 

Ap 16,5

; por. 

Wj 3,14)

. 

    W noc paschaln

ą jeszcze dziś chrześcijanie nawiązują do owej epopei wyjścia z Egiptu przez śpiew sławnego

 Exsultet.