background image

Ogrzewnictwo II 

Strona 1 

Ogrzewania podłogowe 

1.Ogólna charakterystyka 

Grzejnik stanowi część przegrody: 

 

ogrzewanie podłogowe - najbardziej popularne; 

 

ogrzewanie sufitowe; 

 

ogrzewanie ścienne. 

 
Zalety: 

 

Niska temperatura powierzchni grzejnika; 

 

Estetyczny wygląd; 

 

MoŜliwość zasilania ze źródła ciepła o niskiej temperaturze  

 

Dobre  warunki  komfortu  cieplnego  (korzystny  rozkład  temperatury 
powietrza w pomieszczeniu Rysunek 1-1) 

 

Zjawisko samoregulacji; 

 

Wysoka sprawność emisji ciepła; 

 
Wady: 

 

Wysokie nakłady inwestycyjne; 

 

Ograniczona  moc  cieplna  uzyskiwana  z  jednostki  powierzchni  grzejnika 
(względy higieniczne); 

 

MoŜliwość  stosowania  wyłącznie  w  budynkach  o  niskich  wskaźnikach 
zuŜycia ciepła; 

 

W  przypadku  ogrzewań  podłogowych  spadek  wydajności  spowodowany 
ustawianiem mebli, kładzeniem wykładzin podłogowych. 

 

Rysunek 1-1. Rozkład temperatury w pomieszczeniu przy róŜnych 

systemach ogrzewania. 

Konstrukcja: 

 

rury  plastikowe  ułoŜone  w  węŜownicę  o  rozstawie  b  =  0.1   

÷÷÷÷

  0.4  m 

(Rysunek 1-2). 

 

ś

rednica węŜownicy powinna zapewnić przepływ wody z prędkością w 

zakresie w = 0.2 

÷÷÷÷

 0.4 m/s

 

rury zalane w warstwie betonu; 

 

izolacja cieplna: 

 

 od dołu przy ogrzewaniu podłogowym 

 

od góry przy ogrzewaniu sufitowym 

 

dodatkowa  izolacja,  gdy  węŜownica  biegnie  blisko  ściany 
zewnętrzne; 

 

przed zalaniem betonem naleŜy koniecznie wykonać próbę szczelności. 

 

 

Rysunek 1-2. Przykłady węŜownic ogrzewania płaszczyznowego 

 

Rysunek 1-3. Przykład ułoŜenia węŜownicy ogrzewania podłogowego 

1.1.Ograniczenie  temperatury  powierzchni 
grzejnika 

Ze  względu  na  odczucia  komfortu  cieplnego  temperatura  powierzchni 
grzejników podłogowych nie moŜe być zbyt wysoka. 
Kryteria ograniczające: 

 

kryterium  Missenarda  ograniczające  róŜnicę  temperatury  miedzy 
poziomem stóp i głowy do 2 K. 

 

 
Dopuszczalna średnia temperatura powierzchni podłogi: 

 

pomieszczenia  o  stałym  przebywaniu  ludzi  (pokoje,  kuchnie  itp.) 
t

pmax

 = 29 

°°°°

C (zaleca się t

p

 = 26 

°°°°

C); 

 

pomieszczenia,  w  których  ludzie  nie  przebywają  w  sposób  ciągły 
(łazienki, wc, itp.) t

pmax

 = 34 

°°°°

C (zaleca się t

p

 = 30 

°°°°

C); 

 
Parametry czynnika grzejnego: 

 

temperatura zasilania: 

ττττ

≤≤≤≤

 60 

°°°°

C

 

ochłodzenie wody: 

∆∆∆∆ττττ

 = 10 

÷÷÷÷

 15 K

 

z reguły stosuje się: 

ττττ

z

/

ττττ

p

 = 55/45 

°°°°

C. 

background image

Ogrzewnictwo II 

 

Strona 2 

 
Wartości współczynników przejmowania ciepła wyznaczone 
doświadczalnie: 

αααα

αααα

αααα

c

k

r

K

====

++++

⋅⋅⋅⋅

  W / m

2

 

[ 1.1] 

Grzejniki 

Rysunek 

α

αα

α

[W/m

2

⋅⋅⋅⋅

K]

 

Sufitowe 

 

 

8.32 

Podłogowe 

 

 

11.63 

Ś

cienne 

 

 

9.65 

 

2. Obliczanie mocy cieplnej grzejnika 
podłogowego metod

ą

 trapezów 

Definicje: 

 

R

j

 [m

2

⋅⋅⋅⋅

K/W]  -  jednostkowy  opór  cieplny  -  odniesiony  do  1  m

2

 

powierzchni F

 

R

c

 [K/W] - całkowity opór cieplny - odniesiony do całej powierzchni F

Przykład: 

c

j

R

t

R

F

t

F

t

Q

=

=

=

α

 

 

dla przejmowania ciepła: 





=

=

=

W

K

 

1

R

  

m

 

1

c

2

F

F

R

W

K

R

j

j

α

α

  [ 2.1] 

 

dla przenikania ciepła: 





=

=

=

W

K

 

1

R

  

m

 

1

c

2

F

k

F

R

W

K

k

R

j

j

  [ 2.2] 

 
Wprowadzenie: 
Całkowity opór cieplny odniesiony do powierzchni b' elementarnego trapezu 
traktowany  moŜe  być  jako  opór  elementarnego  wycinka  ścianki 
cylindrycznej (Rysunek 2-1).  
Wielkości znane to: h, a' , b', 

λλλλ

1 m

r

1

r

2

a'

b'

h

λ

 

Rysunek 2-1. Elementarny wycinek ścianki cylindrycznej 

Dla  całej  ścianki cylindrycznej całkowity opór przewodzenia odniesiony do 
zewnętrznej powierzchni ścianki o długości l = 1m (F = 2

π⋅

r

[m

2

]) wynosi: 





=

W

K

m

 

ln

2

1

'

1

2

r

r

R

c

λ

π

 

[ 2.3] 

Opór jednostkowy odniesiony do 1 m2 powierzchni zewnętrznej: 

=

=

=

W

K

r

r

r

r

R

F

R

R

c

c

j

2

1

2

2

2

m

 

ln

2

'

'

'

λ

π

 

[ 2.4] 

Z podobieństwa trójkątów: 

'

'

1

2

a

b

r

r

=

 oraz 

[ ]

m

 

'

'

'

'

'

'

2

2

a

b

h

b

r

a

b

b

h

r

=

=

 

[ 2.5] 

Dla podanego elementarnego wycinka: 





=

=

W

K

m

r

r

b

r

b

R

R

j

c

 

ln

'

1

'

'

'

1

2

2

λ

  

[ 2.6] 

Wstawiając zaleŜność [1.6] do równania [1.7] otrzymamy zaleŜność: 

(

)





=

W

K

m

 

'

'

ln

'

'

'

a

b

a

b

h

R

c

λ

 

[ 2.7] 

wyraŜającą  całkowity  opór  przewodzenia  ciepła  przez  elementarny  trapez 
odniesiony do powierzchni F = b'

⋅⋅⋅⋅

1 [m

2

]

background image

Ogrzewnictwo II 

Strona 3 

 
Trapez o znanych wymiarach: a, b, h

o

MoŜna  załoŜyć,  Ŝe  składa  się  on  z  szeregu  elementarnych  trapezów 
(Rysunek 2-2.). Analogicznie do wcześniej omówionego przypadku: 

 

dx

b

=

'

 

 

dx

b

a

a

=

'

 

 

x

 

dx

 

b

 

x

 

x a/b

 

dx

a/b

 

a

 

h

x

 

h

o

 

y

 

Rysunek 2-3. Podział trapezu na elementarne trapezy 

 

Całkowity opór przewodzenia elementarnego trapezu w odległości x od osi y 
moŜna określić analogicznie: 





+

=

W

K

m

 

ln

1

'

2

2

2

a

b

dx

b

a

dx

h

b

a

x

R

o

cx

λ

 

[ 2.8] 

Występuje  tu  przypadek  oporów  równoległych,  a  zatem  odwrotność  oporu 
całkowitego  całego  trapezu  jest  sumą  odwrotności  oporów  całkowitych 
elementarnych trapezów: 

+

=

=

2

/

0

2

/

0

2

2

2

1

ln

1

2

'

1

2

1

b

b

o

cx

c

h

b

a

x

a

b

dx

b

a

R

R

λ

 

[ 2.9] 

Po  scałkowaniu  i  podstawieniu  granic  otrzymamy  zaleŜność  na  całkowity 
opór trapezu odniesiony do powierzchni F = b

1 [m

2

] w postaci: 









+

+

=

W

K

m

h

a

b

h

a

b

a

b

R

o

o

c

 

2

1

2

ln

2

ln

2

λ

  [ 2.10] 

3. Zastosowanie i model obliczeniowy 

ZałoŜenia: 
1.

 

Grzejnik przedstawia się jako jednorodną płytę betonową (bez oporów 
przejmowania). 

2.

 

Warstwy  inne  niŜ  beton  zastępuje  się  warstwą  betonu  o  równowaŜnej 
grubości i współczynniku przewodności jak dla betonu 

λλλλ

o

 (najczęściej 

λ

o

 = 1,0 W/m K). 

3.

 

Górna  i  dolna  podstawa  trapezu  a

g

  i  a

d

  leŜy  na  górnej  i  dolnej 

tworzącej rur. 

4.

 

Łączna długość "płytek grzejnycha

g

 + a

d

  = 

ππππ⋅⋅⋅⋅

d

z

 (obwód rury), zaś 

podział jest proporcjonalny do strumienia ciepła skierowanego do góry 

i do dołu: 

[ ]

[ ]

m

 

 

;

m

 

d

g

d

z

d

d

g

g

z

g

q

q

q

d

a

q

q

q

d

a

+

=

+

=

π

π

 

5.

 

Temperatura  "płytek  grzejnych"  jest  równa  średniej  arytmetycznej 
temperatur wody grzejnej. 

 

b

 

b

 

b

 

h'

g

 

h'

d

 

h'

g

 

h'

d

 

a

g

 

a

d

 

c'

g

 

c'

d

 

h

o

g

 

h

o

d

 

d

z

 

b

 

λ

o

 

λ

o

 

A 

B 

 

Rysunek 3-1. Model obliczeniowy stropowej płyty grzejnej: A - część 

płyty grzejnej, B - wycinek obliczeniowy 

 
 

Obliczenia  rozpoczyna  się  od  zastąpienia  konstrukcji  niejednorodnego 

stropu  przez  strop  o  grubości  zastępczej  h

og

  i  h

od

  i  współczynniku 

przewodności jak dla betonu 

λ

o

[ ]

m

     

1

o

n

i

i

i

og

d

h

λ

λ

=

=

 

[3.1] 

[ ]

m

     

1

o

m

i

i

i

od

d

h

λ

λ

=

=

 

[3.2] 

gdzie: 

 

=

n

i

i

i

d

1

λ

 

–  zastępczy  jednostkowy  opór  cieplny  n  róŜnych, 

poziomych  warstw  stropu  połoŜonych  nad  warstwą,  w 
której umieszczona jest węŜownica, [m

2

K/W], 

 

=

m

i

i

i

d

1

λ

 

– zastępczy jednostkowy opór cieplny przewodzenia 

m  warstw  stropu  połoŜonych  poniŜej  warstwy,  w  której 
umieszczona jest węŜownica, [m

2

K/W], 

 

λλλλ

o 

– współczynnik przewodzenia ciepła dla materiału, w 
którym umieszczona jest ogrzewnica,

 

dla betonu 

λλλλ

o

 = 

1,0 W/m K, [W/ m

K] 

 

background image

Ogrzewnictwo II 

 

Strona 4 

Odległości pionowe od osi rury do górnej i dolnej powierzchni grzejnej 

wynoszą: 

[ ]

m

    

2

d

+

z

'

og

g

h

h

=

 

[3.3] 

[ ]

m

    

2

d

+

z

'

od

d

h

h

=

 

[3.4] 

Orientacyjny średni jednostkowy opór przenikania ciepła: 

do góry  

[

]

K/W

m

    

1

+

2

h

=

R

g

'

'
g

'
kg

+

b

b

c

o

g

α

λ

  [3.5] 

do dołu  

[

]

K/W

m

    

1

+

2

h

=

R

d

'

'
d

'
kd

+

b

b

c

o

d

α

λ

  [3.6] 

przy czym: 

( )

[ ]

m

     

2

2

2

'

'

+

=

b

h

c

g

g

 

[3.7] 

( )

[ ]

m

     

2

2

2

'

'

+

=

b

h

c

d

d

 

[3.8] 

 

b 

 

- odległość między osiami rur grzejnych (podziałka 

węŜownicy), [m], 

 

α

αα

α

α

αα

α

d 

- całkowite współczynniki przejmowania ciepła (na 
drodze konwekcji i promieniowania) od powierzchni 
płaszczyzny grzejnika do pomieszczenia, [W/ m

2

K] : 

 
Orientacyjny jednostkowy strumień ciepła: 

do góry  

[

]

W/m

  

R

=

q

kg

'

g

'
g

τ

 

[3.9] 

do dołu  

[

]

W/m

  

R

=

q

kd

'

d

'
d

τ

 

[3.10] 

gdzie: 
 

∆∆∆∆ττττ

g

  , 

∆∆∆∆ττττ

d

  -  średnia  róŜnica  temperatury  czynnika  grzejnego  i 

powietrza w pomieszczeniu: 

[ ]

K

    

t

-

2

=

d

ig,

z

,

p

d

g

τ

τ

τ

+

 

[4.21] 

 

ττττ

z 

- temperatura czynnika grzejnego w przewodzie zasilającym, [

o

C], 

 

ττττ

p 

- temperatura czynnika grzejnego w przewodzie powrotnym, [

o

C], 

 

t

ig,d

 

- temperatura powietrza w pomieszczeniu powyŜej i 
poniŜej grzejnika płaszczyznowego, [

o

C], 

 
Długości  płytek  grzejnych  a

d

  i  a

g

  są  proporcjonalne  do  strumienia  ciepła 

oddawanego przez grzejnik do dołu i do góry. 

[ ]

m

    

'

'

q'

d

=

g

z

g

d

g

q

q

a

+

π

 

[3.11] 

[ ]

m

    

a

d

=

d

z

d

π

a

 

[3.12]

 

gdzie: 
 

d

z

 - 

ś

rednica zewn

ę

trzna rury grzejnej, [m] 

 
Całkowity opór cieplny przewodzenia trapezu o długo

ś

ci podstaw b i a

g

 (a

d

i wysoko

ś

ci h

og

 (h

od

) oblicza si

ę

 ze wzoru: 

 

do góry  

[

]

K/W

m

    

2

1

2

ln

2

a

b

ln

=

R

2

o

g

og



+

+

og

g

og

g

h

a

b

h

a

b

λ

 

 [3.13]

 

 

do dołu 

[

]

K/W

m

    

2

1

2

ln

2

a

b

ln

=

R

2

o

d

od





+

+

od

d

od

d

h

a

b

h

a

b

λ

 

[3.14]

 

Jednostkowy strumie

ń

 ciepła odniesiony do 1 m

2

 powierzchni grzejnika: 

 

do góry  

[

]

2

og

g

g

W/m

  

1

R

b

1

=

q

b

g

+

α

τ

 

[3.15]

 

do dołu  

[

]

2

od

d

d

W/m

  

1

R

b

1

=

q

b

d

+

α

τ

 

[3.16]

 

gdzie: 

   

 

b

 - rozstaw w

ęŜ

ownic, [m] 

 

Ś

rednia  orientacyjna  temperatura  płaszczyzny  grzejnej  podłogi  i  sufitu 

mo

Ŝ

na  okre

ś

li

ć

  dla  przyj

ę

tych  warto

ś

ci  współczynników  przejmowania 

ciepła: 

]

[

     C

q

t

T

o

g

g

i

p

α

+

=

 

 

 

]

[

    

C

q

t

T

o

d

d

i

s

α

+

=

  

 

background image

Ogrzewnictwo II 

Strona 5 

4. 

Ć

wiczenie 

 

Obliczyć  gęstość  strumienia  ciepła  do  góry  i  do  dołu  oraz  średnią  temperaturę  podłogi  i  sufitu  dla  konstrukcji 
grzejnika podłogowego podanej poniŜej. 
 
Dane: 

 

Temperatura zasilenia / powrotu czynnika grzejnego: 

...................................

o

C (wg pomiarów). 

 

Ś

rednia temperatura czynnika grzejnego: 

...................................

o

C (wg pomiarów). 

 

Temperatura wewnętrzna nad podłogą: 

...................................

o

C (wg pomiarów). 

 

Temperatura wewnętrzna pod sufitem: 

...................................

o

C  

 

Przewody węŜownicy z rur PE-Xa firmy PURMO Dn 17 x 1,7 mm. 

 

Przyjąć wartość współczynnika przewodności cieplnej warstwy zastępczej betonu 

λ

o

 = 1,2 W/m K. 

 
Obliczoną wartość średniej temperatury podłogi porównać z wartościami uzyskanymi z pomiarów. 

 

α

i

 

α

e

 

1

 

2

 

3

 

5

 

4

 

6

 

8

 

7

 

9

 

6

5

 m

m

 

 

Rysunek 4-1. Budowa grzejnika podłogowego. 

Tab. 4-1. Budowa grzejnika podłogowego 

Lp. 

Rodzaj warstwy 

Grubość 
warstwy 

λλλλ

 

Grubość 

zastępcza 

W/(m K) 

(m

2

 K)/W 

Płytki ceramiczne 

0,01 

1,050 

 

 

Jastrych z plastyfikatorem 

0,048 

(0,065–0,017) 

1,200 

 

 

 

 

 

 

 

h

og

 =  

h

od

 = 

Roll-jet 

0,035 

0,045 

 

 

Styropian 

0,050 

0,045 

 

 

Beton 

0,03 

1,000 

 

 

Płyta pilśniowa miękka 

0,012 

0,050 

 

 

Beton 

0,020 

1,000 

 

 

Strop „śeran” 

0,240 

 

0,180 

 

Tynk cementowo – wapienny 

0,015 

0,820