Charakterystyka

pomników historii

w Polsce

Co to jest pomnik

historii??

Pomnik Historii

szczególna forma ochrony

najcenniejszych zabytków

w Polsce. Tytuł Pomnika

Historii może otrzymać

zabytek nieruchomy o

szczególnej wartości

historycznej, naukowej i

artystycznej, utrwalony w

powszechnej świadomości i

mający duże znaczenie dla

dziedzictwa kulturalnego

Polski.

Pomniki historii to:

•krajobrazy kulturowe układy urbanistyczne, ruralistyczne i
zespoły budowlane tworzące jednorodne zespoły zabudowy
zachowujące pierwotne funkcje użytkowe

•obiekty architektoniczne i zespoły tych obiektów
prezentujące wybitne wartości architektoniczne, unikatowe
pod względem rozwiązań projektowych, jednorodne stylowo,
zawierające historyczny bądź artystyczny wystrój

•zabytki gospodarki i przemysłu reprezentujące tradycyjne
lub unikalne dziedziny działalności typowe dla ziem polskich,
posiadające zachowane dawne urządzenia produkcyjne,
zachowane w historycznych układach urbanistycznych

•obiekty budownictwa obronnego

•parki i ogrody o wybitnych walorach kompozycyjnych,
krajobrazowych i przyrodniczych

•cmentarze o historycznym układzie przestrzennym, z
wybitnymi dziełami sztuki kamieniarskiej, skrywające prochy
wybitnych Polaków lub będące świadkami ważnych wydarzeń
historycznych

•miejsca pamięci najważniejszych wydarzeń lub postaci
historycznych - w tym świadectwa wielokulturowości dawnej
Polski

•wykopaliska archeologiczne

Gdzie zarejestrowane są

pomniki historii?

Pomniki historii zgłaszane są do

Międzynarodowego Rejestru Dóbr

Kulturalnych Objętych Ochroną

Specjalną na podstawie konwencji o

ochronie dóbr kulturalnych w razie

konfliktu zbrojnego, podpisanej w

Hadze w dniu 14 maja 1954 roku.

Jak zabytek ma się stać

pomnikiem historii?

•Obiekt musi być na liście zabytków

•zgłaszający składa wniosek do
Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków

•ten opiniuje go, a wniosek leci na biurko
do Generalnego Konserwatora Zabytków

•Departament Ochrony Zabytków zgłasza
go do Krajowego Ośrodka Badań i
Dokumentacji Zabytków w Warszawie

•KOBIDZ opiniuje zasadność propozycji
uznania obiektu za pomnik historii

•po tej opinii Minister Kultury przedkłada
wniosek Radzie Ochrony Zabytków

•jak Rada się ucieszy z tego pomysłu (czyli
pozytywnie go zaopiniuje), zgłoszenie wraca
do KOBIDZ

•KOBIDZ przygotowuje projekt
rozporządzenia Prezydenta RP wraz z
uzasadnieniem i załącznikiem graficznym

•projekt wędruje do Ministra Kultury, a ten go
akceptuje (bądź nie) i kieruje wniosek do
Prezydenta RP (bądź nie)

•jak Prezydentowi wniosek się spodoba,, to
wprowadza go w życie (czyli w drodze
rozporządzenia uznaje obiekt za pomnik
historii i określa jego granice)

•na koniec rozporządzenie ukazuje się w
gazetce parlamentarno –rządowo –
prezydenckiej zwanej Dziennikiem Ustaw..

Kryteria przyznawania

pomnika historii

Pomnikiem historii mogą być zabytki które:

-zachowały pierwotną kompozycję przestrzenną

lub uległy nieznacznym przekształceniom

- są jednorodne stylowo lub o czytelnych i

zharmonizowanych ze sobą nawarstwieniach

- są należycie wyeksponowane w przestrzeni

miejskiej lub krajobrazie i zachowały pierwotne

relacje z otoczeniem,

- są dziełami wybitnych twórców, np.:

architektów, planistów, architektów krajobrazu,

ogrodników,

- są dobrze zachowane lub w stanie pozwalającym

na ich rewaloryzację,

- są przedmiotem troski konserwatorskiej

W Polsce mamy 36

pomników historii,

które teraz

przedstawie

BISKUPIN

Rezerwat przyrodniczy

BOCHNIA

Kopalnia soli

CHEŁMNO

Stare miasto

CZĘSTOCHOWA

Jasna Góra – Klasztor oo

Paulinów

FROMBORK

Zespół katedralny

GDAŃSK

Miasto w zasięgu

obwarowań z XVIIIw. i Pole

bitwy na Westerplatte

GNIEZNO

Katedra p.w. Wniebowzięcia

NMP i św. Wojciecha

GOSTYŃ-GŁOGÓWKO

Zespół klasztorny

Kogregacji oratorium św.

Filipa Neri

GÓRA ŚW. ANNY

Komponowany krajobraz

kulturowo-przyrodniczy

KALWARIA

ZEBRZYDOWSKA

Krajobrazowy zespół

manierystycznego parku

pielgrzymkowego

KAMIEŃ POMORSKI

Zespół katedralny

KANAŁ AUGUSTOWSKI

Droga wodna

KAZIMIERZ DOLNY

KOZŁÓWKA

Zespół pałacowo-parkowy

KRAKÓW

Historyczny zespół miast

KRZEMIONKI

Kopalnie kamienia z czasów

neolitów

KRZESZÓW

Zespół dawnego opactwa

cystersów

LĄD

Zespół dawnego opactwa

cysterskiego nad Wartą

LEGNICKIE POLE

Pobenedyktyński zespół

klasztorny

LEŻAJSK

Zespół klasztorny

oo.Bernardynów

LUBLIN

Historyczny zespół

architektoniczno-

urbanistyczny

ŁAŃCUT

Zespół pałacowo-parkowy

ŁĘKNICA

Park Mużakowski

MALBORK

Zespół zamku krzyżackiego

OSTRÓW LEDNICKI

POZNAŃ

Historyczny zespół miast

RACŁAWICE

Teren historyczny Bitwy

Racławickiej

SREBRNA GÓRA

Twierdza srebrnogórska

nowożytna warownia górska

z XVIIIw.

TARNOWSKIE GÓRY

Podziemia zabytkowej

kopalni rud srebnośnych

oraz sztolni

TORUŃ

Stare i nowe miasto

WARSZAWA

Historyczny zespół miasta z

Traktatem Królewskim i

Wilanowem

WIELICZKA

Kopalnia soli

WROCŁAW

Hala stulecia i zespół

historycznego centrum

ZAMOŚĆ

Historyczny zespół miasta w

zasięgu obwarowań z XIXw.

Bibliografia



www.pomniki.w.interia.pl



www.kobidz.pl

Document Outline

Slide 1
Slide 2
Slide 3
Slide 4
Slide 5
Slide 6
Slide 7
Slide 8
Slide 9
Slide 10
Slide 11
Slide 12
Slide 13
Slide 14
Slide 15
Slide 16
Slide 17
Slide 18
Slide 19
Slide 20
Slide 21
Slide 22
Slide 23
Slide 24
Slide 25
Slide 26
Slide 27
Slide 28
Slide 29
Slide 30
Slide 31
Slide 32
Slide 33
Slide 34
Slide 35
Slide 36
Slide 37
Slide 38
Slide 39
Slide 40
Slide 41
Slide 42
Slide 43