LITERATURA

1.

Piotr Dominiak, 

Sektor MSP we współczesnej gospodarc

e

, PWN, Warszawa 2005

2.

Franciszek Bławat, 

Przedsiębiorca w teorii przedsiębiorczości i praktyce małych firm

, 

Gdańskie  Tow. Naukowe, Gdańsk 2003 

3.

Krzysztof Safin, 

Zarządzanie małym i średnim przedsiębiorstwem

, Wyd. AE Wrocław 

2008.

4.

Nelly Daszkiewicz, 

Internacjonalizacja małych i średnich przedsiębiorstw we 

współczesnej gospodarce

, Sc. Publish Group, Gdańsk 2004.

5.

Łuczka Teresa,  

Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie 

– wybrane 

aspekty 

makro i mikroekonomiczne, PWN, Poznań 2001.

6.

Piasecki Bogdan, 

Ekonomika i zarządzanie małą firmą

, PWN, Łódź 2001.

7.

Łuczka Teresa, 

Małe i średnie przedsiębiorstwa – szkice o współczesnej 

przedsiębiorczości, 

Wydawnictwo Politechniki Poznańskiej, Poznań 2005.

8.

Strony internetowe: 

-  

www.parp.gov.pl

W jakim celu wyodrębniać przedsiębiorstwa ze 

względu na wielkość

• Różnice w cechach przedsiębiorstw różnej wielkości

• Konieczność stosowania odpowiedniej polityki gospodarczej 

wobec MSP

• Ukierunkowanie pomocy publicznej

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

CECHY J AKOŚCIOWE

: 

-  samodzielność ekonomiczna i prawna 

właściciela, 

-  nacechowanie struktury społecznej 

przez osobę właściciela, 

-  odrębny typ gospodarki finansowej, 
-  struktura organizacyjna. 

CECHY ILOŚCIOWE: 

-  liczba zatrudnionych, 
-  wielkość obrotu, 
-  suma bilansowa. 

Kryteria wyodrębnienia 

małego i średniego przedsiębiorstwa

Odrębny typ gospodarki finansowej

1.

Preferencja własnych źródeł finansowania jako skutek mentalności 
kredytowej małego przedsiębiorcy

2.

Brak dostępu do wysoko zorganizowanego rynku kapitałowego

3.

Nadużywanie kredytów krótkoterminowych

Struktura organizacyjna

1.

Podział pracy

2.

Proces podejmowania decyzji

3.

Obieg informacji

4.

Instytucjonalizacja zachowań pracowniczych

5.

Właściciel kapitału = główny zarządzający

ELSTYCZNOŚĆ

MOBILNOŚĆ

ZDOLNOŚĆ DO SZYBKIEJ 

REAKCJI

Relacja adekwatności

•

istnieje pomiędzy cechami ilościowymi (podlegających pomiarowi), 

a cechami jakościowymi 

•

oznacza, że tylko w granicach określonych wartości możliwe jest 

utrzymanie i rozwijanie zespołu cech jakościowych wyznaczających 

istotę przedsiębiorstwa danej wielkości.  

•

skutkiem jej istnienia jest możliwość przejścia od pomiaru ilościowego do 

wyodrębnianie kategorii jakościowej, które jest elementem ostatecznym 

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

CECHY J AKOŚCIOWE

: 

-  samodzielność ekonomiczna i prawna 

właściciela, 

-  nacechowanie struktury społecznej 

przez osobę właściciela, 

-  odrębny typ gospodarki finansowej, 
-  struktura organizacyjna. 

CECHY ILOŚCIOWE: 

-  liczba zatrudnionych, 
-  wielkość obrotu, 
-  suma bilansowa. 

Kryteria wyodrębnienia 

małego i średniego przedsiębiorstwa

Definicja sektora MSP 

(wg Komisji Europejskiej)

Źódło: Commission Recommendation of 6 May 2003 concerning the definition of micro, small and medium-sized 
enterprises 

Nie uważa się odpowiednio za mikroprzedsiębiorcę, małego lub średniego,
przedsiębiorcy, w którym inni przedsiębiorcy, Skarb Państwa oraz jednostki 
samorządu terytorialnego posiadają: 

•

25 % i więcej wkładów, udziałów lub akcji;

•

prawa do 25 % i więcej udziału w zysku;

•

25 % i więcej głosów w zgromadzeniu wspólników, walnym 
zgromadzeniu akcjonariuszy albo walnym zgromadzeniu spółdzielni.

Definicja sektora MSP 

(wg Komisji Europejskiej)

CZYNNIKI ZNIEKSZTAŁCAJĄCE WARTOŚĆ POZNAWCZĄ 

KRYTERIÓW ILOŚCIOWYCH

1.

Praco / kapitałochłonność

2.

Zmianowość pracy

3.

Inflacja

4.

Faza cyklu koniunkturalnego / sezonowość

5.

Miejsce w łańcuchu biznesowym

Marginalizacja sektora MSP 

(1780-1970)

•

U zarania kapitalizmu wszystkie przedsiębiorstwa były małe;

•

CZYNNIK PODAŻOWY -

 

Od 1780 roku rozpoczyna się rewolucja przemysłowa: nowe 

technologie (w hutnictwie, przemysł włókienniczy); wzrost wydajności pracy  

efekt skali, podział pracy, rozdział władzy i własności, dominacja skoncentrowanych 
pionowo wielkich korporacji;

•

CZYNNIK POPYTOWY – pojawia się 

klient masowy

, małozróżnicowane potrzeby;

•

CZYNNIK KONKURENCYJNY – najważniejsza była 

ekspansja rynkowa

 (do lat 30. XX 

w. istniało wiele takich możliwości); zwiększanie produkcji i obniżanie kosztów;

•

POLITYKA GOSPODARCZA – 

liberalizm,

 rynek pozostawiony sam sobie  

monopolizacja (von Hayek); polityka interwencjonizmu Keynesa była polityką 
wspierania popytu globalnego  wspierania dużych silnych firm;

•

RYNEK PRACY I SYSTEM EDUKACJI – rośnie liczba miejsc pracy i wynagrodzenia w 
dużych firmach; po II wojnie powstają 

silne związki

 zawodowe  duża firma 

najlepszym miejscem pracy; system kształcenia zorientowany na przygotowanie 
absolwentów do pracy w dużych przedsiębiorstwach (produkcja wielkoseryjna, 
technologie masowe, kierowanie dużymi strukturami).

•

KOSZTY TRANSAKCYJNE – ich 

wzrost sprzyjał integracji

 pionowej

•

POPYT ZE STRONY WOJSKA

•

Zmiana preferencji pracowników – dobrym miejscem pracy perspektywiczne MSP;

•

W MSP mniejsze znaczenie mają związki zawodowe  specjalizacja i outsourcing;

•

Wzrost zamożności  popyt na usługi i produkty specyficzne;

•

Ważna elastyczność a nie jedynie efekt skali;

•

Paradoks globalizacji (J. Naisbitt) – im większa gospodarka tym bardziej wpływowi są 
mniejsi gracze; raport OECD  globalizacja zagrożeniem dla rozwoju MSP;

•

Stagflacja – inflacja + ujemny wzrost gospodarczy  stwarzanie warunków dla 
indywidualnych działań gospodarczych  wzrost gospodarczy ma być promowany a 
nie bezpośrednio wspierany (keynesiści); Wielka Brytania, USA (Thather, Regan);

OUTSOURCING

SPECJALIZACJA

FRANC

HISING

ROZWÓJ S

EKTORA 

USŁUG

ROZWÓJ 

TECHNO

LOGII 

INFORM

ACYJNYC

H

LIBERALIZA

CJA ZASAD 

WYMIANY M

IĘDZYNARO

DOWEJ

PROMOCJA 

SAMOZATRTUDNIENIA

Renesans sektora MSP 

( od 1970)

STRUKTURA SEKTORA MSP W POLSCE NA TLE PAŃSTW EUROPEJSKICH

 

ROZWÓJ SEKTORA MSP W POLSCE 

typ

Liczba  

w 1995 

r.

(tys.)

2270,2

24,5

7,3

typ

Liczba 

w

2005 r.

(tys)

3582,6

28,3

4,7

ROZWÓJ SEKTORA MSP W WIELKIEJ BRYTANII 

typ

Liczba  

w 1995 

r.

(tys.)

3673,8

26,2

6,2

typ

Liczba w

2005 r.

(tys)

4309,5 

26,6 

6,0

MSP a wzrost gospodarczy

1.

Ani liczba firm w ogóle, ani tych zaliczanych do sektora MSP nie 
wywiera dostrzegalnego wpływu na poziom i dynamikę PKB 

2.

Wpływ sektora MSP na wzrost gospodarczy zaznacza się poprzez 
liczne powiązania pośrednie:

•

ograniczanie bezrobocia, 

•

wzrost innowacyjności, 

•

podtrzymywanie konkurencji, 

•

internacjonalizacje działalności 

•

tworzenie i ugruntowanie pozycji klasy średniej, która 
przyczynia się jednocześnie do wzrostu wartości kapitału 
społecznego