Pojeziezre Wielkopolskie – Jej granice 

wyznaczają od północy Pradolina Toruńsko-

Eberswaldzka zajmowana obecnie przez 

Wisłę, Noteć i Wartę, na południu Pradolina 

Warszawsko-Berlińska zajmowana przez 

Wartę i Obrę.

   

 

 

 

 

Dwie południkowo położone struktury – 

Poznański Przełom Warty i położona bardziej 

na wschód rynna jezior goplańskich i Noteci 

dzieli makroregion na trzy wyraźne 

wysoczyzny 

(z zachodu na wschód):

 - Pojezierze Poznańskie

 - Pojezierze Gnieźnieńskie

 - Pojezierze Kujawskie

Ponadto wyróżnia się jeszcze:

- Pojezierze Chodzieskie

- Równinę Inowrocławską na północy

- Równinę Wrzesińską na południu

 

 

Obszar charakteryzuje się urozmaiconą 

rzeźbą terenu oraz stosunkowo niewysokimi 

wzniesieniami, które nie przekraczają 192 

m n.p.m. Dominują tu wzgórza moren 

czołowych, pagórki kemowe, strome wały 

ziemne oraz równiny moreny dennej. 

Najważniejsze są jednak liczne jeziora (np. 

Gopło lub Dymaczewskie), które połączono 

ze sobą za pomocą sieci hydrograficznej. 

Warto podkreślić, że w XIX stuleciu doszło 

do obniżenia zwierciadła Gopła, co było 

związane z regulacją Noteci. Obecnie jezioro 

zajmuje 21,80 km² powierzchni, a jego 

maksymalna głębokość to 16,6 m.

 

 

 

 

Pojezierze Wielkopolskie cechują 

stosunkowo małe opady (450-500 mm) i 

ciepłe lato, wskutek czego zaznacząją się 

pewne deficyty wilgoci.

W składzie lasów brak jest buka, a 

roślinność zielna i fauna ma wiele 

elementów stepowych.

 

 

 

 

  Miejscem, w którym można liczyć na 

wypoczynek wśród zieleni jest Pojezierze 

Wielkopolskie. Pojezierze nie ma rangi 

ważnego obszaru wypoczynkowego w 

znaczeniu krajowym. Służy przede wszystkim 

turystyce i wypoczynkowi urlopowemu 

mieszkańców własnego regionu, a w pewnym 

stopniu również innym, bliższym 

aglomeracjom (np. Łódź, Wrocław). 

Przeważają tu obiekty sezonowe 

zlokalizowane nad jeziorami. Atrakcyjne są 

niektóre rzeki, tworzące wraz z jeziorami 

szlaki turystyki wodnej (Obra, górna Noteć i 

droga wodna Gopło – Warta). 

Zagospodarowanie turystyczne Pojezierza 

Wielkopolskiego jest, podobnie jak na innych 

pojezierzach, nierównomierne.

 Obiekty wypoczynkowe skupiają się w 

niewielkich rejonach, zazwyczaj 

dysponujących atrakcyjnymi jeziorami i 

znaczniejszą powierzchnią leśną. 

Szczegółowa lokalizacja obiektów jest nieraz 

przypadkowa.

 

 

Na jedno lub dwudniowe wycieczki 

turyści najchętniej wybierają w celach 

poznawczych Gniezno, Gołuchów, 

Rogalin, czy Poznań, gdyż to właśnie 

te miejscowości są uznane za 

najbardziej atrakcyjnie turystycznie 

na terenach Pojezierza 

Wielkopolskiego, a dodatkowo z ich 

atrakcji korzystać można o każdej 

porze roku kalendarzowego.

 

 

Stolica pierwszych książąt piastowskich. W 1000 r. 

założono tu odrębną metropolię - arcybiskupstwo 

polskiego kościoła rzymskokatolickiego. Ośrodek 

religijny związany był i jest nadal przede wszystkim 

z kultem Św. Wojciecha (zm. 997 r., kanonizowany 

999 r.).

 Obecnie przybywa tu rocznie ponad 200 tys. 

pielgrzymów z całego kraju. Najcenniejszym 

zabytkiem jest gotycki kościół Archikatedralny 

Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny (X-XVIII w.) 

z fragmentami przedromańskiej świątyni i słynne 

brązowe Drzwi Gnieźnieńskie (ok. 1170 r.). 

Wewnątrz trumna — relikwiarz Św. Wojciecha (1662 

r.) z nagrobkiem (1478-86 r.). Przy katedrze 

znajduje się skarbiec i bogata biblioteka ze 

zbiorami rękopisów iluminowanych. W Gnieźnie 

kończy się krajoznawczy Szlak Piastowski, 

prowadzący przez tereny związane z najstarszym 

okresem dziejów Polski.

 

 

 

 

 

 

 

 

Jest ośrodkiem gospodarczym, naukowym i 

kulturalnym. Początki osadnictwa sięgają końca 

starszej epoki kamiennej. W IX w. na Ostrowiu 

Tumskim powstał gród, wokół którego rozwinęły 

się później zaczątki osady o charakterze 

miejskim. W X w. był tu najpotężniejszy gród 

Polan, siedziba Mieszka I. W 966 r. Mieszko I 

przyjął tu chrześcijaństwo, zaś w 968 r. założono 

w Poznaniu pierwsze w Polsce biskupstwo. 

Wybudowano też katedrę, która była pierwszym 

w kraju obiektem architektury monumentalnej. 

W 1253 r. dokonano lokacji miasta na prawie 

magdeburskim. W 1519 r. założono1 w mieście 

Akademię Lubrańskiego, drugą (po Krakowie) 

wyższą uczelnię w Polsce.

 

 

Z licznych zabytków na szczególną uwagę 

zasługują: barokowy kościół famy pojezuicki 

Św. Marii Magdaleny i Św. Stanisława (XVII 

w.), katedra z grobami pierwszych władców 

Polski, renesansowy ratusz. Liczne są 

muzea (m.in. unikatowe Muzeum 

Instrumentów Muzycznych). Od 1925 r. 

Poznań jest miejscem dorocznych targów 

handlowych. Odbywają się tu coroczne 

festiwale muzyki współczesnej (Poznańska 

Wiosna Muzyczna), a co 5 lat 

Międzynarodowy Konkurs im. H. 

Wieniawskiego — skrzypcowy, 

kompozytorski, lutniczy.