Slajd 1

DUSZNOŚĆ – subiektywne odczucie

uświadamiające niedostatek

oddychania

Przyczyną uczucia duszności jest

niewspółmiernie duża praca

oddechowa, która należy wykonać aby

utrzymać prawidłowy skład gazów krwi

zapewniający optymalne wysycenie

hemoglobiny tlenem

ODMA OPŁUCNOWA

Odma opłucnowa

– ( pękniecie płuca )-

dostanie się powietrza między opłucną

trzewną a opłucną ścienną

Odma pourazowa

– uraz klatki piersiowej

Odma samoistna

– w przebiegu różnych zmian

chorobowych miąższu płucnego –

najczęściej pękniecie pęcherza

rozedmowego,

pęknięcie jamy pogruźliczej,

po nadmiernym wysiłku

rzadziej w przebiegu raka, zapalenia,

grzybicy płuc

RODZAJE ODMY POURAZOWEJ I SAMOISTNEJ

ODMA ZAMKNIĘTA

pęknięcie płuca i przedostanie się pewnej

ilości powietrza do jamy opłucnowej po

którym następuje szybkie zamknięcie

przetoki

najłagodniejsza postać odmy, objawy

niewydolności oddechowej zwykle nie

występują

RODZAJE ODMY POURAZOWEJ I SAMOISTNEJ

ODMA OTWARTA

Powstaje wówczas, gdy w wyniku zranienia

ściany klatki piersiowej lub tępego urazu

powietrze dostaje się do jamy opłucnowej i

przy wydechu wydalane jest z

charakterystycznym świstem

Mogą występować objawy niewydolności

oddechowej w zależności od objętości

odmy

RODZAJE ODMY POURAZOWEJ I SAMOISTNEJ

ODMA ZASTAWKOWA

– odma z nadciśnieniem

w jamie opłucnej

Powstaje wówczas, gdy pod wpływem urazu dochodzi

do przerwania ciągłości tkanki płucnej z wytworzeniem

zastawki oddechowej

Prowadzi do narastania objętości odmy, która dopełnia

się w trakcie kolejnego wdechu i szybkiego wzrostu

ciśnienia w jamie opłucnowej z praktycznie całkowitym

zapadnięciem się płuc ( zmniejszenie się objętości

oddechowej ) i przemieszczeniem śródpiersia w stronę

zdrową ( zmniejszenie pojemności wyrzutowej )

Szybko narasta niewydolność oddechowa i krążeniowa

ODMA – OBJAWY KLINICZNE

Po przerwaniu ciągłości klatki piersiowej powietrze

często dostaje się z sykiem do jamy opłucnowej

Występuje tzw. „ wahadłowy ruch śródpiersia”, który

upośledza czynność drugiego płuca oraz ze względu

na przemieszczenie naczyń żylnych powoduje

zmniejszenie pojemności wyrzutowej

Często występuje ból po stronie odmy, może się

rozwinąć duszność o różnym stopniu nasilenia, aż do

objawów ostrej niewydolności oddechowej i wstrząsu

Stłumienie lub zniesienie drżenia piersiowego, odgłos

opukowy bębenkowy, osłabienie lub zniesienie

szmeru pęcherzykowego

ODMA – LECZENIE – W KAŻDYM PRZYPADKU

ROZPOZNANIA ODMY NALEŻY CHOREGO UMIEŚCIĆ

W SZPITALU ZE WZGLĘDU NA RYZYKO POWIKŁAŃ

odmie otwartej pourazowej

postępowanie doraźne

polega na założeniu szczelnego opatrunku

zamykającego ranę i powodującego zmianę odmy z

otwartej na zamkniętą

Podajemy

leki przeciwbólowe, uspokajające

( gdy

chory jest pobudzony ) i przeciwwstrząsowe

Ostateczne leczenie odmy pourazowej jest

chirurgiczne

– zaopatrzenie uszkodzonego płuca lub

resekcja tkanki płucnej, zamkniecie powłok klatki

piersiowej z równoczesnym drenażem ssącym jamy

opłucnowej

Leczenie pozostałych rodzajów odmy

pourazowej, jak i samoistnej jest

identyczne

Przy

odmie zamkniętej

bez istotnych objawów

klinicznych należy chorego przewieźć do

najbliższego oddziału pulmunologicznego lub

torakochirurgicznego

W przypadku

odmy zastawkowej

lub odmy

zamkniętej

przebiegającej z burzliwymi objawami klinicznymi

konieczne jest doraźne odbarczenie chorego mające

na celu zmniejszenie ciśnienia w jamie opłucnowej,

polegające na wytworzeniu połączeniu między jama

opłucnową a powietrzem atmosferycznym ( „igła z

założonym na nasadę wentylem zrobionym z palca

gumowej rękawiczki” )

LECZENIE ODMY

ZACHOWAWCZE

leżenie na chorym boku, potem na zdrowym

ćwiczenia oddechowe

wykluczenie istnienia przetoki opłucno-

oskrzelowej

ZABIEGOWE

punkcja jamy opłucnowej

za pomocą aparatu odmowego

za pomocą drenażu ssącego

chirurgiczne

KRWAWIENIE Z DOLNYCH DRÓG

ODDECHOWYCH

KRWIOPLUCIE

( haemoptysis ) –

wydostawanie

się z dróg oddechowych niewielkiej ilości krwi

KRWOTOK PŁUCNY

( haemorrhagia ) –

obfite

krwawienie z dróg oddechowych ( przynajmniej

200 – 250 ml ) w krótkim czasie

NAJCZĘŚCIEJ OBA TE OBJAWY POPRZEDZA

MNIEJ LUB BARDZIEJ INTENSYWNY KASZEL

PRZYCZYNY

nowotwory płuc i oskrzeli

gruźlica płuc

rozstrzenie oskrzeli

ciało obce w oskrzelu

krwotoczne zawały płuc

wady serca powodujące przewlekły zastój

w obrębie krążenia małego

stany zapalne oskrzeli, płuc, ropnie

terapia przeciwzakrzepowa

CECHY RÓŻNICUJĄCE KRWOTOKI Z

DRÓG ODDECHOWYCH

KRWOTOKÓW Z

GÓRNEGO ODCINKA PRZEWODU

POKARMOWEGO

KRWOTOK Z DRÓG

ODDECHOWYCH

KRWOTOK Z GÓRNEGO

ODCINKA PRZEWODU

POKARMOWEGO

WYWIAD I OBSERWACJA

kaszel, w wywiadzie czasem

krwioplucie od kilku dni,

ewentualnie choroba płuc

wymioty, w wywiadzie

występowanie w ostatnim

okresie smolistych stolców,

dodatni wywiad w kierunku

choroby wrzodowej

WYGLĄD KRWI

najczęściej jasnoczerwona,

pienista, płynna z domieszką

plwociny i skrzepów

ciemna, często brunatna

( wskutek powstania kwaśnej

hematyny ), często wygląd

fusów od kawy, domieszki

resztek pokarmowych, kwaśny

zapach

BADANIA DODATKOWE

RTG klatki piersiowej

bronchofiberoskopia

gastrofiberoskopia

KRWAWIENIE Z DOLNYCH DRÓG ODDECHOWYCH -

LECZENIE

Niewielkie krwioplucie

– unieruchomienie, powstrzymanie się od

picia gorących płynów i napojów, leki ( cyclonamina, wit. C,

rutinioscorbin )

Leki przeciwkaszlowe – gdy podejrzewamy, że kaszel może być

przyczyna krwioplucia

Obfite krwioplucia oraz krwotoki

stężona sól ( 10% NaCl 20 – 40 ml ) + Hydrocortisonum 200 mg

Cyclonamina 3 – 4 x dz 2 amp. Iv

Vit C lub/i K

Kwas epsylo-aminokapronowy

ułożenie chorego na brzuchu ( tak aby klatka piersiowa

znajdowała się najniżej ) lub w pozycji bocznej ustalonej

Po opanowaniu krwawienia diagnostyka ( bronchofiberoskopia )

Przy powtarzających się epizodach ewentualne leczenie operacyjne

CIAŁO OBCE W DROGACH ODDECHOWYCH

W WIĘKSZOŚCI PRZYPADKÓW OBECNOŚĆ CIAŁA

OBCEGO W DROGACH ODDECHOWYCH

WYWOŁUJE BURZLIWE OBJAWY POD POSTACIĄ:

nagłej duszności

napadu kaszlu

zasłabnięcia

rzadko dolegliwości bólowych w klatce piersiowej

później gorączka z infekcją

Efektywnym, bezpiecznym i prostym sposobem w

przypadkach zadławienia jest wykonanie

manewru Heimlicha

CIAŁO OBCE W DROGACH ODDECHOWYCH

W części przypadków, szczególnie u osób będących

pod wpływem alkoholu, aspiracja ciała obcego może

wywołąc nieznaczne podrażnienie po czym objawy

ustępują samoistnie lub są słabo wyrażone. Często

w tych przypadkach rozpoznanie bywa ustalone po

kilku miesiącach lub latach.

nawracające zakażenia dróg oddechowych,

krwioplucia

rtg klatki piersiowej może być widoczne ciało obce,

niedodma części płuca lub ogniskowa rozedma

bronchoskopia lub bronchofiberoskopia ze wskazań

diagnostyczno-leczniczych

STAN ASTMATYCZNY

Ciężkie uogólnione ( rozlane ) zwężenie

dolnych oddechowych ( czyli

oskrzeli ) nie ustępujące pod

wpływem konwencjonalnego leczenia

( standardowe dawki leków

rozszerzających oskrzela –

aminofilina, beta-mimetyki oraz

kortykosterydy

STAN ASTMATYCZNY

OBJAWY KLINICZE

duszność

rozlane świsty i furczenia

przy bardzo dużym skurczu oskrzeli bardzo

znaczne osłabienie szmeru

pęcherzykowego

STAN ASTMATYCZNY - LECZENIE

- Leki rozkurczowe

preparaty teofiliny

beta sympatykomimetyki

parasympatykolityki ( leki cholinergiczne )

Kortykosterydy

Tlen

Antybiotyki

Leki mukolityczne

Sztuczna wentylacja

ZESPÓŁ OSTREJ NIEWYDOLNOSĆI

ODDECHOWEJ ( SARS )

ETIOLOGIA

Wirus z rodziny Coronaroviriade ( SARS-CoV)

Może przetrwać do 48 godzin na powierzchni

przedmiotów i sprzętów w temperaturze

pokojowej

Okres wylęgania – 2 – 7 dni, maksymalnie 10

dni

SARS

OBJAWY KLINICZNE

gorączka, bóle głowy

bóle mięśni

złe samopoczucie

łagodna biegunka ( ¼ chorych )

suchy meczący kaszel ( lub ) duszność bez

lub z hipoksemią ( po 3 – 7 ) dniach

20 – 40% wymaga leczenia na oddziale

intensywnej opieki medycznej

SARS

BADANIA DODATKOWE

RTG: jedno lub obustronne wieloogniskowe plamiste

cienie odpowiadające śródmiąższowym zmianom

zapalnym – 90%

RTG bez zmian – 10%

Badania laboratoryjne

- bezwzględne zmniejszenie liczby limfocytów

leukopenia

małopłytkowość

wzrost aktywności kinazy fosfokreatyninowej

powyżej 3000 j.m./l

wzrost wartości aminotransferaz ( 2-6x)

SARS

ROPOZNANIE

Obraz kliniczny

Kryteria epidemiologiczne

TEST SARS-CoV: metoda odwrotnej transkrypcji

i łańcuchowej reakcj polimerazowej RT-PCR

KRYTERIA PRAWDOPODOBNEGO ZACHOROWANIA NA

SARS

Kryterium kliniczne

Wysoka gorączka powyżej 38C, suchy kaszel i /lub trudności w

oddychaniu

2. Kryterium epidemiologiczne

Narażenie na zachorowanie w ciągu 10 dni przed

wystąpieniem poważnych objawów chorobowych

Kryterium laboratoryjne

Obraz RTG, badania laboratoryjne, dodatni test SARS-CoV

SARS

POSTĘPOWANIE W PRZYPADKU CHOREGO

PODEJRZANEGO O SARS

Umieszczenie chorego w najbliższym

oddziale obserwacyjno-zakaźnym

Zgłoszenie prawdopodobnych

zachorowań na SARS do właściwej stacji

sanitarno-epidemiologicznej

SARS LECZENIE

- Brak przyczynowego leczenia

- Postępowanie tak jak w przypadku

sródmiąższowego zapalenia płuc

- Wentylacja mechaniczna

- Leczenie objawowe

Document Outline