Region Bałtyku
Regionalna współpraca
WY – Ekologia i Polityka
Region Bałtyku
Regionalna współpraca
WY – Ekologia i Polityka
Charakterystyka regionu
14 państw –
Dania, Szwecja,
Finlandia,
Rosja, Estonia,
Łotwa, Litwa,
Polska, Niemcy,
Norwegia,
Białoruś,
Czechy, Ukraina,
Słowacja
Charakterystyka
Obszar
zamieszkuje
ok. 80 mln.
mieszkańców
Zagospodarowanie
Charakterystyka c.d.
Basen wody słonawej
Zajmuje 0,1% ogółu
powierzchni mórz i oceanów
Morze płytkie, średnia
głębokość wynosi 52 m.
Na wpół zamknięte, połączone z
Morzem Północnym i
Atlantykiem przez cieśniny
duńskie
Wymiana wody zajmuje od 20
– 30 lat
Horyzontalne i wertykalne
zróżnicowanie zasolenia
Zróżnicowanie temperatury
Specyficzny ekosystem
Uwarunkowania
współpracy
Położenie geograficzne
Doświadczenia historyczne –
powoływanie się na dawne
związki hanzeatyckie miast
bałtyckich
Zmiany polityczne i
gospodarcze
Bariery
Dysproporcje w potencjale
gospodarczym, poziomie życia (PKB)
Bariery techniczne, niedostatecznie
rozwinięta sieć komunikacyjna,
infrastruktura bankowa,
turystyczna, telekomunikacyjna
Procesy demograficzne
Stabilność polityczna – napięcia
narodowościowe (Łotwa, Estonia),
Kaliningrad,
Zanieczyszczenia ogólnee
Zanieczyszczenia
Fosforany
Azot
Metale ciężkie (rtęć, kadm, ołów)
Zanieczyszczenie ropą i
związkami radioaktywnymi
Na obszarach powiązanych z
Bałtykiem wytwarza się 15-17%
światowej produkcji przemysłowej
Państwa odpowiedzialne
za emisję kadmu
Państwa odpowiedzialne
za emisję ołowiu
Państwa odpowiedzialne
za emisję rtęci
Zanieczyszczenia
olejowe
Etapy ewolucji reżimu
1973 Konwencja o
rybołówstwie i ochronie żywych
zasobów w Bałtyku i Bełtach
1974 Konwencja Helsińska w
sprawie ochrony środowiska
morskiego Bałtyku i Bełtów
1992 Konwencja Helsińska –
zastąpiła wcześniejszą
I etap – poszukiwanie faktów
II etap - definiowanie
problemu
III etap - negocjacje
IV etap - wzmacnianie reżimu
Program ochrony
środowiska Bałtyku
Regulacje prawne
Instytucjonalne wzmocnienie
Działalność inwestycyjna
Ochrona nadbrzeżnych lagun
Badanie środowiska morskiego
Podnoszenie świadomości
Edukacja ekologiczna
Hot spots
Agenda 21 dla Bałtyku
Scenariusz zrównoważonego
rozwoju regionu do 2030 roku
realizowany w rolnictwie,
systemie energetycznym,
rybołówstwie, leśnictwie,
przemyśle, turystyce,
transporcie
Struktura reżimu
Zasady – współpracy
międzynarodowej, obniżania
emisji zanieczyszczeń, zasady
nie eksternalizacji, zasada
ostrożności, zasada „najlepszej
praktyki ekologicznej”,
„najlepszych dostępnych
technologii”, „zanieczyszczający
płaci”
Normy
Normy nakazu lub zakazu – zakaz
wprowadzania do Bałtyku
szkodliwych substancji, zakaz
składowania odpadów
Normy „ochronne” – obowiązek
kontroli i minimalizowania
zanieczyszczeń wód Bałtyku,
konieczność współpracy w
eliminowaniu szkód ekologicznych
Normy współpracy naukowo-
technicznej oraz dostępu
społeczeństw do informacji
Reguły
Określenie regulacji i
standardów technicznych,
które są łatwe do zmian i
zapisane w aneksach do
konwencji
Rekomendacje Komisji
Helsińskiej
Procedury
Mechanizmy weryfikacji
przestrzegania konwencji,
rozstrzyganie sporów,
regulacje finansowe, sposoby
podejmowania decyzji,
struktury administracyjne
Składanie raportów
Komisja Helsińska -
HELCOM
Stały nadzór nad wykonywaniem
konwencji;
Dokonywanie przeglądu konwencji i
powiązanych z nią aneksów,
proponowanie zmian;
Określanie kryteriów redukcji
zanieczyszczeń
Promowanie współpracy
międzynarodowej
Promowanie rozwoju badań naukowych
1. Bałtyk
2. Niemen
3. Bug
4. Karpaty
5. Tatry
6. Beskidy
7. Śląsk
Cieszyński
8. Silesia
9. Pradziad
10. Glacensis
11. Dobrava
12. Nysa
13. Sprewa-
Nysa-Bóbr
14. Viadrina
15.
Pomerania
Euroregiony w regionie Morza
Bałtyckiego
Instytucje współpracy
regionalnej w regionie
Bałtyku
Rada Państw Morza Bałtyckiego
Bałtycka Konferencja
Parlamentarna
Związek Miast Bałtyckich
Konferencja Współpracy
Subregionalnej Państw Morza
Bałtyckiego
Stowarzyszenie Bałtyckich Izb
Gospodarczych
Ocena
Wysoki poziom
instytucjonalizacji
Przestrzeganie regulacji
Obniżanie poziomu
zanieczyszczeń
Uruchamianie współpracy
Szeroko rozumiane
bezpieczeństwo
