REFERENDUM Z INICJATYWY RADY GMINY:

1. Rada Gminy musi podjąć uchwałę w sprawie referendum, większość kwalifikowana (bezwzględna większość)

2. Musi być ogłoszone w wojewódzkim dzienniku urzędowym

3. Przeprowadzenie referendum najpóźniej pięćdziesiąt dni od dnia opublikowania uchwały organu samorządowego

REFERENDUM NA WNIOSEK MIESZKAŃCÓW:

1. Inicjator

• grupa co najmniej 5 obywateli,

• struktura partii politycznej działająca w określonej gminie,

• organizacja społeczna, która ma osobowość prawną, która zgodnie ze swoim statutem działa przynajmniej na obszarze danej gminy (może działać nawet na terytorium całego kraju)

2. Zawiadomienie wójta: w jakiej sprawie

3. Podanie do wiadomości mieszkańców: przygotowanie do następnego etapu

4. Zbieranie podpisów: co najmniej 10% mieszkańców uprawnionych do głosowania (w terminie 60 dni od powiadomienia)

5. W zależności od sprawy, której dotyczy:

• W sprawie odwołania organu → wniosek przekazywany komisarzowi wyborczemu → postanowienie komisarza wyborczego (pełnomocnik państwowej komisji wyborczej, działa na obszarze województwa lub jego części) o przeprowadzeniu referendum (w terminie 30 dni) – jeśli wniosek spełnia wymagania.

• inna sprawa → przekazanie wniosku wójtowi → przekazanie wniosku przewodniczącemu rady gminy → powołanie komisji rady gminy (szczegółowo bada wniosek np. czy jest wystarczająco podpisów itd.) → uchwała rady gminy w sprawie przeprowadzenia referendum,

• Rada gminy sprawdza nie tylko wymogi formalne, ale tez czy przeprowadzenie referendum nie doprowadziło do rozstrzygnięć sprzecznych z prawem; rada gminy nie może modyfikować sprawy która ma być podana pod referendum – jest nią związana

• jeśli nie są spełnione wymogi to uchwała o odrzuceniu wniosku

• można zaskarżyć do sadu adm

5. Ogłoszenie w Wojewódzkim Dzienniku Urzędowy

Referendum przeprowadza się najpóźniej w 50 dniu od dnia opublikowania właściwego aktu w wojewódzkim dzienniku urzędowym.

Referendum jest przeprowadzane bezpośrednio i wynik sprawdzany przez specjalnie powołana komisje (komisja referendalna + komisje obwodowe)

Referendum ważne to referendum wiążące. Aby było ważne musi brać udział co najmniej 30% os uprawnionych do głosowania.

Jeżeli dotyczy odwołania organu to jest ważne, gdy wzięło w nim udział nie mniej niż 3/5 liczby biorących udział w wyborze odwoływanego organu.

To, że referendum jest ważne nie znaczy, że jest rozstrzygające. Rozstrzygające jest, gdy za jednym z rozwiązań oddano więcej niż połowę ważnych głosów (w przypadku samo opodatkowania wymóg co najmniej 2/3 ważnych głosów za).

Wynik referendum ustala się dwustopniowo: czy było ważne itd., a potem czy wynik jest rozstrzygający.

Taki wynik jest ogłaszany w Wojewódzkim Dzienniku Urzędowym.

Skutki ogłoszenia wyników:

• referendum ważne i zakończone rozstrzygająco → czynności w celu realizacji celów referendum (organ gminy)

• organ gminy odwołany w drodze referendum kończy swoja działalność z mocy prawa przez sam fakt ogłoszenia → ogłoszenie nowych wyborów (do czasu wyboru nowego organu prezes RM wyznacza osobę pełniąca funkcje organu gminy)

• gdy wynik nie jest rozstrzygający można to potraktować np. jak jakąś konsultacje, mogą wziąć pod uwagę ale nie są zobowiązani

• możliwość wniesienia protestu w ciągu 7 dni od podania do publicznej wiadomości (każdy mieszkaniec biorący udział w referendum) → protest wnosi się do sadu powszechnego; podstawą protestu jest naruszenie przepisów ustawy, jeżeli to naruszenie mogło wywrzeć istotny wpływ na wynik referendum.