Lepszy rasowy czy kundelek?
Miłośnicy psich arystokratów cenią swoich ulubieńców za szlachetność w sylwetce i ruchach, za wysublimowaną
urodę. Nie mniej liczną rzeszę fanów mają najzwyklejsze, pospolite Burki, chwalone za żelazne zdrowie, odporność na
każdą pogodę, spryt oraz wyjątkową lojalność.
(fot. flickr.com/higgystfc/cc 2.0/at/)
W rezultacie tych przekonań przedstawiciele jednej i drugiej grupy biorą psa z zupełnie mylnych pobudek. Zakładając, że psiak będzie
automatycznie taki, a nie inny, oddajemy sobie niedźwiedzią przysługę – bo realia bywają bardzo różne.
Przecenianie pospolitych
Dość powszechna opinia głosi, że kundelki i mieszańce są zdrowsze, odporniejsze, bardziej długowieczne, a także wierniejsze,
mądrzejsze, bezgranicznie oddane.
Poglądy „zdrowotne” mają nawet całkiem sensowne uzasadnienia. Przecież taki pospolity Burek o nieznanym pochodzeniu całe lata tkwi
przy budzie, znosząc mrozy i upały, jedząc wszystko, co spadnie z pańskiego stołu, podczas gdy jego „wydelikacony” arystokratyczny
krewniak po wejściu zimą do jeziora zapada na straszne przeziębienie, po zjedzeniu kiełbasy dostaje biegunki, dodatkowo cierpi na
alergię i chroniczne zapalenie uszu, wypada mu rzepka kolanowa…
To jednak tylko część prawdy. Patrząc mniej wybiórczo, łatwo zauważyć, że często sytuacja ma się odwrotnie i to właśnie ze
schorowanym psem rasy wszelakiej trzeba co tydzień biegać do weterynarza, a rodowodowy tryska zdrowiem i u lekarza zjawia się
tylko przy okazji szczepień czy badań kontrolnych.
Zostają najlepsi
Wypada jednak przyznać, że faktycznie kundelki chyba częściej przejawiają fizyczną odporność. Sensownym wytłumaczeniem jest
proces eliminacji słabszych osobników, który u rodowodowych psów zwykle w ogóle się nie odbywa, bo hodowca dba o nie od
urodzenia, podając witaminy, dobrej jakości pożywienie, zapewniając ciepło oraz opiekę lekarza weterynarii. Tymczasem urodzone
gdzieś przy budzie, w kojcu lub „na wolności” szczenięta masowo padają z powodu chorób, zimna czy zakażonych infekcji. Po takiej
selekcji z całego miotu przeżywa na przykład jeden lub dwa maluchy – najzdrowsze, najsprytniejsze, najbardziej odporne. Biorąc do
domu takiego psiaka możemy mieć niejaką pewność, że posiada on z natury niezłe zdrowie, podczas gdy rasowy może się trafić
zarówno silny, jak i cherlawy, często chorujący.
Z drugiej strony, fatalne żywienie lub niedożywienie w wieku szczenięcym może u zaniedbanego kundelka skutkować w przyszłości
schorzeniami stawów, skóry, zębów, układu krążenia…
Brak typu, czyli brak typowych chorób
Nieco inną kwestią są choroby dziedziczne, charakterystyczne dla konkretnych ras. Miłośnicy kundelków często przekonują, że ich
podopieczni są z natury zdrowsi, bo przecież nieobciążeni ryzykiem wielu schorzeń, o których ostrzegają hodowcy „elity”. Bernardyny
oraz boksery notorycznie zapadają na dysplazję i choroby serca, pekińczyki, mopsy, buldogi masowo cierpią na trudności w oddychaniu
oraz choroby górnych dróg oddechowych, collie i shar pei mają problemy z oczami. Przykłady można mnożyć do woli, bo tak naprawdę
trudno o rasę, w której nie występowałoby wzmożone ryzyko na jakieś schorzenia.
Wszystko to prawda. Jednak trzeba pamiętać, że kundelkom trudno przypisać różne choroby nie dlatego, że ich nie ma, tylko z powodu
braku badań na ten temat. Bo i nie sposób prowadzić takich badań, skoro każdy „wieloras” może być zupełnie inny. I tak z dużą dozą
prawdopodobieństwa można przewidzieć, że długi, niski psiak na krzywych łapkach zapewne będzie miał problemy z kręgosłupem, ten
o nadmiarze skóry łatwo dostanie jej zapalenia, a obdarzony karykaturalnie spłaszczonym pyszczkiem – będzie charczał, sapał i szybko
się zgrzewał. Ale wobec różnorodności populacji kundelków trudno takie tendencje przełożyć na całość grupy.
1
