06.11.09r.

Prądy średniej częstotliwości

Zakres prądów średniej częstotliwości HZ: 1000-10 000(2000-8000 hz)

Zalety:

• Słabsze oddziaływanie na receptory czuciowe skóry

• Ograniczony wpływ elektrochemiczny na tkanki

• Lepsze przenikanie w głąb tkanek( związek z pojemnościowy charakterem oporności tkanek)

• Im większa Hz tym mniejszy opór tkanek

- Częstotliwość nośna- śr. Hz spełniające rolę nośnika transportującego niską Hz do tkanek leżacych głębiej

- Częstotliwość podstawowa- częstotliwość modulacji w granicach 0-150 Hz

- W celach terapeutycznych wykorzystujemy serie impulsów Pr. Małej Hz, uformowanych z prądów średniej częstotliwości.

- Komponentem pobudzającym zmodulowanych prądów średnich jest okresowo narastający i opadający komponent tworzący obwiednię- mający właściwości prądów małej Hz.

- Modulacja prądów średnich Hz dokonywana jest elektroniczne( w aparacie) lub przez interferencję w tkankach dwóch prądów średniej Hz płynących w odrębnych obwodach.

Prąd modulowany unipolarnie:

• ruch jonów w jednym kierunku

Prąd modulowany bipolarnie:

• zjawisko galwaniczne nie występuje,

• oparzenie może wywołać jedynie zbyt wysokie natężenie lub ogniskowe zagęszczenie prądu

Obwiednie modulowanych prądów średniej Hz:

• kształt sinusoidy, prostokąta lub trójkąta- w zależności od kształtu imp i Hz podstawowej

Prąd Kotza:

• rodzaj stymulacji w celu wzmocnienia siły i masy mięśni

• Hz podstawowa- 50-80 hz

• Hz nośna - 2500 lub 4000 hz

• Pr. Sinusoidalny 2000hz- 10000hz „paczkuje się w prostokątne imp o temp= 10 ms.

Wskazania:

• Stymulacja jedynie mm prawidłowo unerwionych

• Stymulacja mm hipotroficznych

• Trening mm zdrowych

Metodyka:

• Wg zasad obowiązujących w klasycznej metodzie elektrostymulacji z wykorzystaniem unipolarnych impulsów prostokątnych lub trójkątnych(pobudzamy zawsze minusem- katoda)

Prądy interferencyjne:

Prądy IF są prądami sinusoidalnie zmiennymi średniej Hz, modulowanymi w amplitudzie w małą częstotliwość.

Powstają w polu zabiegowym w wyniku interferencji dwóch prądów śr Hz płynących w dwóch niezależnych obwodach.

• Powstawanie prądów = zjawisko dudnienia= w wyniku naładowania się dwóch harmonicznych drgań, powstaje drganie wypadkowe

• Zjawisko dudnienia- w pewnych momentach drgania są w fazie (amplitudy dodają się) w winnych w przeciwfazie (amplitudy odejmują się)

• W wyniku IF w głębi thanek powstaje bodziec elektryczny (leczniczy)małej Hz- zwany wektorem interferencji.

Wektor interferencji zależy od:

• Warstwowe ułożenie tkanek o różnych właściwościach elektrycznych

• Sposób aplikacji bodźca IF: statyczny, dynamiczny.

Działanie:

• Działanie przeciwbólowe- będące wynikiem podwyższeniem progu bólu ( wytwarzanie endorfin, blokowanie na rdzeniu kręgowym, stymulacja podciśnieniowa)

• Pobudzenie do skurczu mm szkieletowych

• Roszerzenie naczyń krwionośnych

• Wpływ na autonomiczny układ nerwowy

• Usprawnienie procesów odżywczych i przemiany materii tkanek

Zalety:

• Wytworzenie w głębi struktur tkankowych czynnego biologicznie bodźca elektrycznego małej Hz (0-100 hz)

• Możliwość celowego oddziaływania prądów przez właściwe ułożenie elektrod

• Oddziaływanie na duże objętości tkanek

Działanie terapeutyczne:

• 10-20 hz= powoduje pobudzenie włókien nerwowych ukł motorycznego

• 50hz= poprawa trofiki tkanek

• 100hz= silne działanie przeciwbólowe Hz ta eliminuje zakłócenia w funkcjonowaniu organów w obrębie klatki piersiowej, jamy brzusznej(miednica mniejsza) np. przy zaburzeniach motoryki jelit, zaparciach.

Zakres Hz zmiennych:

• 0-10 hz= pobudzająco powoduje skurcz odnerwionych mm jak i mm w zaniku prostym

• 25-50= pobudzająco aktywizuję ukł motoryczny

• 50-100 = znieczulająco, polepszy ukrwienie, wzmaga przemianę materii

• 90-100= silnie przeciwbólowo

• 0-100= zakres obejmujący wszystkie częstotliwości

W I fazie działanie pobudzające, w II fazie rozluźniające przeciwbólowe.

• Przyspieszenie resorpcji wysięków obrzęków

• Efekt głębokiego masażu

• Stosowany w stanach podostrych i przewlekłych choroby, zaburzenia perystaltyki jelit, schorzenia w obrębie miednicy mniejszej,

• Terapie świeżych i starszych schorzeń i kontuzji stawów.

Wskazania(takie jak przy małej Hz)

Przeciwwskazania:

• W okolicach serca i klatki piersiowej u osób z wszczepionym rozrusznikiem serca

• Ostre procesy zapalne

• Uszkodzenia i choroby skóry

• Metal w tkankach

• Świeże naderwania mm i ścięgien

METODYKA:

• If uzyskuje się z 2 niezależnych obwodów elektrycznych

• 4 elektrody(ułożenie krzyżowe)-> wektory if w miejscu schorzenia (bólu, obrzęku)

• Różne rodzaje elektrod (płytkowe, punktowe, próżniowe)

Natężenie prądu :

• Uwzględnienie osobniczej wrażliwości pacjenta,

• Silne, przyjemne dla pacjenta wibracja.

Czas zabiegu:

• W zależności od stanu chorobowego: 10-20 min

• W czasie zabiegu zmiana Hz (eliminacja przyzwyczajenia do bodźca)

• Liczba zabiegów 10-15 zabiegów

• Między 2 lub 3 seriami zabiegami robimy przerwę 6-8 dni

Elektrostymulacja:

Postępowanie polegające na pobudzaniu mięśni do skurczu za pomocą zewnętrznego napięcia elektrycznego (prądów impulsowych).

Cechy charakterystyczne:

• Czas trwania imp

• Czas narastania imp

• Czas opadania imp

• Amplituda imp- miara natężenia prądu

• Częstotliwość imp- f, liczba imp w czasie 1 s albo czas powtarzania

Kształt imp:

Prostokątny. Wskazania:

• Stymulacja mm zdrowych lub nieznacznie odnerwionych

• Okresowe unieruchomienie kończyn w przebiegu leczenia schorzeń narządu ruhu

• Zapobieganie zakrzepom żylnym

• Skrzywienia kręgosłupa

• W sporcie, jako uzupełnienie treningu.

Trójkątny- Imp o przedłużonym czasie narastania i czasie opadania natężenia prądu.

• Stymulacja mm odnerwionych(uszkodzenia dolnego neuronu ruchowego(porażenia wiotkie)

• Tzw. Wybiórcze działanie imp trójkątnych mm zdrowe posiadają zdolność akomodacji

Trapezowe. Płaski powolny wzrost natężenia do określonej wartości maksymalnej.

Czas imp i jego rola:

• Czas timp i jego amplituda decydują o działaniu i skuteczności bodźca

• Ścisła korelacja między timp a stopniem uszkodzenia mięśnia czy neuronu

• Długie imp o dużym natężeniu mimo, skuteczności motorycznej powodują powstawanie wrażeń bólowych(długie czasy imp wymagaja mniejszego natężenia prądu, a krótkie większego).

• Elektrostymulacje wykonuje się w przedziale 1000-0,1 ms

Czas przerwy:

• Czas przerwy odgrywa dużą rolę ponieważ jej długość ma wpływ na powstawanie zmęczenia mięśnia jak i na jego odpoczynek.

• Ścisła korelacja tp z timp:

• Stosując długie imp- przerwa co najmniej 2 razy dłuższa

• Przy krótki timp- przerwa- kilka, kilkadziesiąt razy dłuższa od timp

Technika elektrostymulacji:

Metoda jednobiegunowa

• Elektroda czynna- katoda (-) ułożona w pnkt motorycznym mięśnia lub pkt motorycznym nerwu

• Elektora bierna- anoda (+) ułożona w okolicy barku lub łopatki-> przy zabiegach w obrębie kg.

• na pośladku lub lędźwiach przy zabiegu w obrębie kończyny dolnej

• w przeciwległym barku- stymulacja mm twarzy

• w max. Oddaleniu od elektrody czynnej- stymulacja mięśni twarzy.

Zastosowanie:

• do stymulacji z nieznacznie zaburzonym przewodnictwem nerwowo- mięśniowych (zanik prosty i małych mm)

• do stymulacji mm znacznie porażonych- wykorzystując pkt motoryczne pośrednie (nerwu)

Metoda dwubiegunowa

Stymulacja za pomocą dwóch małych równej wielkości elektrod ułożonych na skórze w miejscu przyczepów.

Katoda - ułożona dystalnie

Anoda + ułożona proksymalnie

Zastosowanie:

• elektrostymulacja mm odnerwionych

• elektrostymulacja grup mięśniowych

Czas zabiegu:

Mięsień podczas es nie może ulec zmęczeniu, gdyż zaprzestanie skurczu- włączenie do pracy mm antagonistycznych.

• Elektrostymulacja mm porażonych wiotko: 1- 2 lub 3 serie po 5-20 skurczów

• Mm nieznacznie uszkodzone oraz mm w zaniku prostym (określony czas- ale nie powinien przekraczać 5 min)

Elektrostymulacja mm w porażeniach spastycznych:

Porażenie spastyczne (nadmierne skurczowe najczęściej w zginaczach)- jako wynik uszkodzenia CUN: prowadzi do zaburzenia równowagi w napięciu między grupami mm agonistów i antagonistów.

Uszkodzenie OUN:

• Stan po udarze mózgu

• Stan po urazach czaszki

• Choroby CUN

• MPDz

• Po chirurgicznych interwencjach w obrębie czaszki.

Zalety wynikające z es mm spastycznych:

• Zwiększenie siły, masy i wytrzymałości

• Zmniejszenie bolesności ruchowej w przykurczonych stawach

• Zapobieganie przykurczom i zrostom

• Zmniejszenie patologicznego napięcia mm

• Usprawnienie pompy mięśniowej limfatycznej

• Pomoc w reedukacji i motywacja do rehabilitacji

Terapia porażeń spastycznych:

• Metoda hufschmidta- mm spastyczne i mm antagonistyczne stymulowane są pojedynczym, krótkim impulsem.

• Tonoliza- na mm rozciągnięte podawana jest seria impulsów o obwiedni trójkąta, trapezowych i sinusoidalnych których czas można regulować.

Istota metod- polega na stymulowaniu mm rozciągniętych w chwili wyeliminowanego napięcia mm spastycznych (porażonych kurczowo)

Kolejność imp:

• Pierwszy - krótki imp na mm spastyczne w celu ich rozluźnienia

• Drugi - imp podawany jest na mm antagonistyczne w momencie zniesionego napięcia mm spastycznych

• W dalszej kolejności wytwarzana jest przerwa między pobudzeniami obu grup mięśniowych.

Metodyka es mm porażonych kurczowo dobór parametrów zabiegowych (tabela)- MIKA

5