7. Zastosowanie benchmarkingu logistycznego w działalności centrów logistycznych
7.1 Istota benchmarkingu logistycznego
Firmy mierzące swoje wyniki, a następme przeciwstawiające im wyniki firm o podobnym charakterze, w celu ustalenia sposobów' osiągania przez nich określonych efektów28 niewątpliwie stosują w swoich działania benchmarkingu. Metoda ta jest o tyle uniwersalna, że można stosować ją we wszystkich dziedzinach działalności przedsiębiorstwa, także w działaniach z zakresu logistyki. Benchinarking wr logistyce jest coraz bardziej popularny i częściej wykorzystywany, a nowoczesna koncepcja benchmarkingu logistycznego opiera się na porównywaniu się przedsiębiorstwa z konkurentami na rynku w zakresie czynności logistycznych, takich jak realizacja zamówienia i obsługa klienta.29
Logistyka jest taką dziedziną wiedzy, w której praktyka stosowania wielu różnorodnych mierników jest pożądana, ponieważ przynosi pozytywne efekty w postaci istotnych dla przedsiębiorstwa informacji. Natomiast bcnchmarking jest procesem pomiaru, w związku z czym wykorzystuje mierniki logistyczne, które z reguł)- stanowią jego podstawę. Nie należ)' ukrywać, iż różnorodność stosowanych mierników zależy w dużej mierze od specyfiki przedsiębiorstwa. Do najważniejszych grup mierników logistycznych należą:30
1) mierniki zaopatrzenia/zakupu - badają prawidłowość realizacji dostaw'
2) mierniki magazynowania - pomiar obejmuje działalność
magazynową rozpatrywaną na trzech płaszczyznach: organizacyjnej, technicznej, ekonomicznej
3) mierniki produkcji - oceniają przepływ strumieni materiałowych w' procesie produkcyjnym
4) mierniki transportu - dokonują pomiaru fizycznego
przemieszczenia towarów z miejsca ich wytworzenia do miejsca odbioru biorąc pod uwagę optymalne wykorzystanie zasobów, czynników wytwórczych oraz miejsca i czasu ich występowania
5) mierniki dystrybucji - mierzą wszelkie działania składające się na proces dystrybucji
6) mierniki obsługi klienta - badają gotowość realizacji dodatkowych zleceń i/lub analizują czas realizacji dostawy. 1 2
Formy pomiaru stosowane w benchmarkingu logistycznych mają szereg wad. ale główny powód krytyki wynika stąd, że przedsiębiorstwa nie otrzymują dzięki nim informacji, które pozwoliłyby na zwiększenie konkurencyjności. Podstawowe problemy związane z działaniem tych wskaźników:jl
> mogą podawać nieprzydatną lub mylną informację lub też wspierać taki rodzaj, zachowań, który przeszkadza w osiąganiu celów strategicznych, chyba ze mierniki są w specyficzny sposób dostosowane do planu gry fumy lub kanału logistycznego;
> śledzą każdy indywidualny element działania, co przeszkadza w całkowitym zrozumieniu efektywności planu działania całej organizacji i wywołuje odizolowane spojrzenie na każdą firmę i dział firmy;
> związek pomiędzy krótkookresowymi miernikami a długoterminowymi rezultatami nic jest dostatecznie jasny;
> mierniki docierające wTaz z informacją do górnych poziomów zarządzania nie pozwalają na podejmowanie prawidłowych decyzji;
> tradycyjne mierniki zwykle nic biorą pod uwagę potrzeb klientów wewnętrznych i zewnętrznych;
> większość mierników jest dość krótkowzroczna z punktu widzenia finansów';
> wiele systemów pomiaru cechuje się brakiem elastyczności i ograniczonymi możliwościami wykorzystania;
> systemy mierników logistycznych motywują jakość w niejednolity sposób.
Z powyższych rozważań wynika, iż mierniki wykorzystywane w badaniach bcnchmarkingowych muszą być odpowiednio dobrane w zależności od rodzaju działalności podmiotu gospodarczego oraz informacji jakich potrzebują. Jednak większość systemów benchmarkingu obejmuje mierniki takich krytycznych czynników' sukcesu, jak: pewność, elastyczność, okres zamawiania, efektywność kosztowa czy poziom wartości dodanej. Niestety-' wadą tego typu mierników jest to, że ich formuły nic zawsze są jednakowe i precyzyjnie określone.32 Nie ulega jednak wątpliwości to, iż wnioski jakie się wyłaniają na podstawie analizy głównych zadań benchmarkingu świadczą, że:3
31 Logistyka nr 6. listopad-grudzień 200J r_, ..Podstawy pomiaru w benchmarkingu łańcuchu dostaw'" D Kisperska-Moroń. s 35
}2 Logistyka ni 6 listopad-grudzicn 2001 i., „Podstawy pomiaru w benchmarkingu łańcuchu dostaw” D Kisperska-Moroń, s.35
33 D. Kisperska-Moroń „Benchmarkine jako narzędzie zarządzania logistycznego" Wyd A_E w Katowicach. Katowice 2000 r., s 96
71 www.logistica pt/slownik/benchmarking
” D. Kisperska-Moioń „Bcnchmarking jako narzędzie zarządzania logistycznego" Wyd AE w Katowicach. Katowice 2000 r. s. 101
Ibid s 89-94