Sylabus
Wydział Turystyki i Rekreacji AWFiS w Gdańsku
PODSTAWY NAUK O PRZEDSIĘBIORSTWIE
1.
Prowadzący: prof. dr hab. Zdzisław Kordel (wykł.)
dr inŜ. Dariusz Kuczyński (ćw.)
2.
Wymiar godzin wg programu:
Wykłady: 15
Ćwiczenia: 15
3.
Semestr: 2
4.
Liczba punktów ECTS: 2
5.
Forma studiów: stacjonarne
6.
Poziom kształcenia: I stopień
7.
Kierunek/specjalność: Turystyka i rekreacja
8.
Status przedmiotu: obowiązkowy
9.
Kompetencje:
L.p.
Jaką wiedzę powinien przyswoić student?
1.
Znajomość uwarunkowań prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce
2.
Świadomość mechanizmów funkcjonowania i rozwoju przedsiębiorstw
3.
Podstawy interdyscyplinarnej wiedzy o przedsiębiorstwie, jego funkcjonowaniu i
zarządzaniu
L.p.
Jakie umiejętności powinien zdobyć student?
1.
Uruchomienie i prowadzanie małej przedsiębiorczości
2.
Podejmowanie decyzji z zakresu podstawowych aspektów funkcjonowania przedsiębiorstwa
w gospodarce rynkowej
3.
Identyfikacji i analizy obszarów wewnętrznych i czynników zewnętrznych determinujących
działalność przedsiębiorstwa.
4.
Umiejętność pracy w zespole i grupowego rozwiązywania zagadnień problemowych.
10.
Treść wykładów audytoryjnych i ćwiczeń:
L.p.
Szczegółowe treści wykładu
Liczba
godzin
wykł.
Szczegółowe treści ćwiczeń
Liczba
godzin
ćw.
1.
Wprowadzenie teoretyczne
Rynek.
Konkurencja.
Innowacyjność.
Ryzyko.
Zasada
innowacyjności,
gospodarności,
równowagi finansowej, autonomii,
dochodowości,
maksymalizacji
efektywności.
Formy
własności.
Typologia
kapitalizmu.
Siedem
uniwersalnych
cech
przedsiębiorstwa.
1
Uwarunkowania wyboru formy
prawno-
organizacyjnej
przedsiębiorstwa.
Praca
w
grupach- studium przypadku.
Prezentacja
prac
poszczególnych grup, dyskusja
i podsumowanie.
2
2.
Przedmiot i ewolucja nauki o
przedsiębiorstwie
Rozwój
teorii
nauki
o
przedsiębiorstwie.
Podejścia:
neoklasyczne,
koncepcja
managerska,
behawiorystyczne,
przedsiębiorstwo
alternatywnym
mechanizmem alokacji zasobów,
przedsiębiorstwo w ujęciu teorii
agencji.
Podejścia
badawcze
w
nauce
o
przedsiębiorstwie:
czynnikowe, decyzyjne, systemowe,
sytuacyjne, zorientowane na pracę,
marketingowe,
ekologiczne.
Przegląd definicji przedsiębiorczości.
Uwarunkowania przedsiębiorczości.
Przedsiębiorca a menedŜer.
2
Cele
przedsiębiorstwa,
ich
klasyfikacje,
identyfikacja
i
analiza. Maksymalizacja zysku
podstawowym
celem
przedsiębiorstwa? -dyskusja.
2
3.
Istota i cele przedsiębiorstwa
Przedsiębiorczość, przedsiębiorca i
przedsiębiorstwo. Przedsiębiorczość
niezaleŜna.
Przedsiębiorczość
korporacyjna.
Przedsiębiorca
wielokrotny, seryjny, portfelowy,
nowicjusz.
Pięć
cech
orientacji
przedsiębiorczej.
Pojęcie
przedsiębiorcy
w
przepisach
prawnych. Modele przedsiębiorstwa:
ekonomiczny,
finansowy,
produkcyjny,
organizacyjny,
prawny,
socjopsychologiczny,
etyczno-kulturowy.
Cele
ekonomiczne
przedsiębiorstwa.
Zasady działania przedsiębiorstwa.
Typologia
przedsiębiorstw
wg
kryterium
wielkości.
Hierarchia
celów. Typologia celów. Systemy
klasyfikacji.
ZaleŜności
między
celami.
2
Uwarunkowania
i
róŜnice
formułowania
celów
wg
wielkości
i
formy
prawno-
organizacyjnej
przedsiębiorstwa- ćwiczenia w
grupach.
Prezentacja
prac
poszczególnych grup, dyskusja
i podsumowanie.
2
4.
Cykl Ŝycia przedsiębiorstwa
Charakterystyka czterech faz cyklu
Ŝycia przedsiębiorstwa. Podstawowe
przyczyny upadku przedsiębiorstw.
Znaczenie świadomości fazy cyklu
Ŝycia w jakim znajduje się firma.
1
Istota misji przedsiębiorstwa.
Przykłady misji przedsiębiorstw
z branŜy turystycznej- analiza i
dyskusja
w
kontekście
poŜądanych cech misji.
1
5.
Otoczenie przedsiębiorstwa
Elementy
otoczenia.
Otoczenie
przedsiębiorstwa:
bliŜsze,
dalsze
(globalne),
podmiotowe,
procesowe; zaleŜne i niezaleŜne,
stałe i zmienne. Rodzaje otoczenia i
ich charakterystyka: spokojne –
luźno współzaleŜne, spokojne –
zwarte, niespokojne – reagujące,
burzliwe.
Model
otoczenia
przedsiębiorstwa (2 ujęcia).
1
Analiza
otoczenia
przedsiębiorstwa i identyfikacja
czynników ryzyka działalności
gospodarczej.
Praca
w
grupach- studium przypadku.
Prezentacja
prac
poszczególnych grup, dyskusja
i podsumowanie.
2
6.
Typologia form organizacyjno-
prawnych
Szczegółowa
charakterystyka
(wady,
zalety,
formy
opodatkowania,
odpowiedzialność
za
zobowiązania,
podstawa
prawna). Indywidualna działalność
gospodarcza.
Spółka
cywilna.
Spółka
jawna.
Spółka
komandytowa.
Spółka
z
o.o..
Spółka akcyjna. Spółka partnerska.
Spółka komandytowo-akcyjna.
2
Podstawy
ustalania
wyniku
finansowego przedsiębiorstwa.
Ćwiczenia indywidualne.
Prezentacja prac
poszczególnych grup, dyskusja
i podsumowanie.
2
7.
Wybrane
zagadnienia
gospodarowania aktywami
Aktywa trwałe (majątek trwały) -
wartości niematerialne i prawne,
rzeczowy majątek trwały, finansowe
składniki majątku trwałego oraz
naleŜności długoterminowe. Aktywa
obrotowe (majątek obrotowy) -
zapasy (materiałów, produkcji nie
zakończonej, produktów gotowych,
towarów, itp.). Pozostałe aktywa.
Aktywa bieŜące: środki pienięŜne w
kasie i na rachunku bankowym,
ekwiwalenty środków pienięŜnych,
naleŜności z tytułu rozrachunków i
wekslowe, zapasy.
1
Ocena
działalności
gospodarczej przedsiębiorstwa.
Zapoznanie z formą i treścią
bilansu
oraz
rachunku
wyników. Ćwiczenia w grupach-
wyliczanie
podstawowych
wskaźników finansowych.
2
8.
Wybrane
zagadnienia
zarządzania
źródłami
finansowania
Pasywa jako źródła finansowania
majątku.
Charakterystyka
pięciu
podstawowych
grup.
Kapitał
(fundusz)
własny.
Rezerwy.
Zobowiązania
długoterminowe.
Zobowiązania
krótkoterminowe
i
fundusze
specjalne.
Rozliczenia
międzyokresowe bierne i przychody
przyszłych
okresów.
Pasywa
bieŜące:
zobowiązania
z
tytułu
rozrachunków i weksli, kredyty i
poŜyczki krótkoterminowe, odsetki
oraz bieŜąca rata spłaty kredytu
długoterminowego
i
średnioterminowego, zobowiązania
z
tytułu
płac
oraz
funduszy
specjalnych. Kapitał własny i obcy.
Kapitał obrotowy netto.
2
Przewodzenie i motywowanie
pracowników w
przedsiębiorstwie. Cechy lidera
i modele przywództwa.
1
9.
Zarządzanie kapitałem ludzkim
Dobór
i
selekcja
personelu
pozytywna i negatywna. Agencje
pośrednictwa
pracy.
Klasyfikacje
pracowników.
Normy
pracy
i
wydajność.
Wynagrodzenia.
Znaczenie i funkcje płacy. Metody
ustalania wysokości wynagrodzeń.
Zakładowa polityka zatrudnienia:
zadania, instrumenty, skuteczność.
Działania menedŜerskie w zakresie
polityki
zatrudnienia.
Zadania
komórki personalnej. Kompetencje
specjalistów ds. zasobów ludzkich.
1
Kolokwium zaliczeniowe.
1
10.
Globalizacja przedsiębiorstwa
Umiędzynarodowienie gospodarki i
przedsiębiorstwa.
Handel
zagraniczny.
Typowe
powody
podejmowania
ryzyka
zagranicznych inwestycji. Korzyści
płynące
z
globalizacji
przedsiębiorstwa.
Typy
strategii
przedsiębiorstw
działających
w
środowisku
międzynarodowym.
Podstawowe sposoby wejścia firmy
na rynek zagraniczny: eksport,
licencja, franchising, joint venture,
załoŜenie
całkowicie
własnego
przedsiębiorstwa. Globalne alianse
strategiczne- cele, cechy partnera,
efekty.
Alianse
marketingowe.
Fuzja. Holding.
2
11.
Sposób zaliczenia wykładów/ ćwiczeń:
Zaliczenie na ocenę
12.
Literatura przedmiotu:
Literatura podstawowa:
1.
Lichtarski J. (red.) Podstawy nauki o przedsiębiorstwie. Wydawnictwo AE we Wrocławiu.
Wrocław 2005.
2.
Marek S. (red.) Elementy nauki o przedsiębiorstwie. Fundacja na rzecz Uniwersytetu
Szczecińskiego. Szczecin 1999, 2001.
Literatura uzupełniająca:
3.
Sudoł S. Przedsiębiorstwo. Podstawy nauki o przedsiębiorstwie. Teorie i praktyka
zarządzania
. TNOiK. Toruń 1999, 2002.
4.
Osbert-Pociecha G.: Podstawy nauki o przedsiębiorstwie – studium przypadków.
Wydawnictwo AE we Wrocławiu. Wrocław 2002.
5.
Kodeks spółek handlowych
6.
Kodeks cywilny
13.
Opracowanie programu: dr Dariusz Kuczyński