Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego

 

 

Testy i próby wykorzystywane diagnozowaniu  zaburzeń 

równowagi.

 

Test Romberga

[1],

 [2]

 

Pozycja wyjściowa osoby badanej: stająca stopy złączone. 

Pozycja  wyjściowa  badanego:  stojąca  w  takiej  odległości  by  nie  przeszkadzać  w  trakcie 

wykonania próby. 

Sposób  wykonania:  badany  unosi  kończyny  górne  do  kąta  90  ,  stawy  łokciowe 

wyprostowane,  przedramiona  w  supinacji.  W  tej  pozycji  badany  stoi  z  oczami  otwartymi 

około 1 min, a następnie powtarza próbę przy oczach zamkniętych.  

Interpretacja:  w  warunkach  prawidłowych  badany  zarówno  pod  kontrolą  wzroku  jak  i  z 

zamkniętymi oczami jest w stanie ustać w tej pozycji. Dodatnia próba wyrażona zbaczaniem i 

opadaniem jednego z ramion, chwianiem się, zataczaniem lub nawet niemożnością przyjęcia 

pozycji wyjściowej do testu wskazuje na uszkodzenie aparatu przedsionkowego lub móżdżku. 

Prawidłowe  wykonanie  testu  z  oczami  otwartymi,  a  pojawienie  się  wyraźnych  zaburzeń 

równowagi  przy  oczach  zamkniętych  przemawia  za  uszkodzeniem  sznurów  tylnych  rdzenia 

kręgowego. 

 

Próba chodu „gwieździstego” Babińskiego - Weila

[1],

 [2]

 

Pozycja wyjściowa osoby badanej: stająca. 

Pozycja  wyjściowa  badanego:  stojąca  w  takiej  odległości  by  nie  przeszkadzać  w  trakcie 

wykonania próby. 

Sposób wykonania: badany z zamkniętymi oczami wykonuje dwa kroki do przodu i dwa kroki 

do tyłu – powtarza czynność przez co najmniej 1 min.  

Interpretacja:  W  warunkach  prawidłowych  osoba  badana  tylko  nieznacznie  odchyla  tor 

wykonywanych  kroków  od  początkowej  pozycji  wyjściowej.  W  zaburzeniach  równowagi 

pochodzenia błędnikowego i/lub móżdżkowego badany będzie wyraźnie zbaczać w kierunku 

ogniska  chorobowego.  W  poważniejszych  uszkodzeniach  móżdżku  ujawni  się  ataksja 

móżdżkowa – badany będzie się zataczać lub wręcz nie będzie w stanie wykonać próby baz 

kontroli wzrokowej.  

 

 

 

 

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego

 

 

Próba kroków Unterbergera

[1]

 

Pozycja wyjściowa osoby badanej: stająca. 

Pozycja  wyjściowa  badanego:  stojąca  w  takiej  odległości  by  nie  przeszkadzać  w  trakcie 

wykonania próby. 

Sposób  wykonania:  badany  z  zamkniętymi  oczami  wykonuje  50  kroków  z  wysokim 

unoszeniem kolan 

Interpretacja: w warunkach prawidłowych osoba badana tylko nieznacznie zmienia kierunek 

chodu  w  miejscu  (dopuszczalne  jest  zboczenie  od  pierwotnego  kierunku  o  45°).  Wyraźna 

zmiana  kierunku  przemawia  za  błędnikowym  pochodzeniem  zaburzeń  równowagi. 

Zataczanie się jedno- lub obustronne wskazuje na móżdżkowe podłoże zaburzeń równowagi.  

 

Próba pokazywania wg. Barany`ego

[1],

[2]

 

Pozycja  wyjściowa osoby  badanej:  stająca,  kończyny  górne uniesione  do  poziomu,  do  kąta 

prostego,  stawy  łokciowe  wyprostowane,  palce  wskazujące  również  wyprostowane, 

pozostałe palce zgięte.  

Pozycja wyjściowa badanego: stojąca przodem w stosunku do osoby badanej, podobnie jak 

u  badanego,  badający  unosi  ramiona  i  palcami  wskazującymi  celuje  w  palce  wskazujące 

badanego. 

Sposób wykonania: badany zamyka oczy i unosi ramiona pionowa w górę po czym wraca z 

powrotem starając się „wycelować” w kierunku wyciągniętych kończyn górnych badającego.  

Interpretacja:  w  warunkach  prawidłowych  osoba  badana pomimo zamkniętych  oczu  wraca 

kończynami  górnymi  mniej  więcej  do  pozycji  wyjściowej  (poprawnie  wskazuje  na 

wyciągnięte    kończyny  badającego).  Wyraźne  zbaczanie  jednej  z  kończyn  wskazuje  na 

zaburzenie orientacji w przestrzeni po tej stronie o podłożu błędnikowym.   

 

Test różnicujący dla zawrotów głowy

[1]

 

Pozycja wyjściowa osoby badanej: siedząca. 

Pozycja wyjściowa badanego: stojąca z tyłu osoby badanej 

Sposób  wykonania:  badany  ma  za  zadanie  wykonać  kilkanaście  szybkich  skrętów  głowy  w 

obu kierunkach z otwartymi oczami i następnie powtórzyć czynność z zamkniętymi oczami. 

Kolejno, również przy oczach zamkniętych badający obejmuje głowę osoby badanej tak aby 

 

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego

 

 

równocześnie objąć swoimi ramionami tułów badanego (doły pachowe badającego znajdują 

się  na  barkach  badanego)  przez  co  uzyskuje  się  stabilizację  szyjnego  odcinka  kręgosłupa  i 

wykonuje kilka kolistych ruchów tułowia. Następnie chwyta się głowę badanego, który ciągle 

przy  zamkniętych  oczach,  wykonuje  kilkanaście  skrętnych  ruchów  całego  tułowia  (przy 

ustabilizowanej głowie) 

Interpretacja: w warunkach prawidłowych w żadnej z kolejnych prób nie występują zawroty 

głowy.  Jeżeli  ta  dolegliwość  pojawia  się  za  pierwszym  razem  (z  oczami  otwartymi),  a  nie 

pojawia  się  podczas  próby  z  oczami  zamkniętymi  przemawia  to  za  zawrotami  głowy 

pochodzenia  „ocznego”  (nie  wykryte  wady  wzroku).  Powtórzenie  się  zawrotów  głowy  przy 

oczach  zamkniętych  i  ustabilizowanym  odcinku  kręgosłupa  szyjnego  przemawia  za 

błędnikowym  pochodzeniem  tego  objawu.  Natomiast  wystąpienie  zawrotów  głowy    przy 

oczach  zamkniętych  i  ustabilizowanej  pozycji  głowy  podczas  ruchów  skrętnych  całego 

tułowia  (w  tym  i  szyjnego  odcinka  kręgosłupa)  przemawia  za  szyjną  etiologią  zawrotów 

głowy. 

Test „Fukudy” 

[2]

 

Celem  doświadczenia  jest  wskazanie  uczestnictwa  odruchów  karkowych  w  zachowaniu 

równowagi  i  ocenie  kierunku  marszu.  Test  Fukudy  służy  do  badania  wpływu  odruchów 

karkowych na czynności lokomocyjne związane z narządem równowagi błędnikiem.  

Przebieg testu: zadaniem badanego jest przejście około 10 m wprost po linii wyznaczonej na 

podłodze. Przed wykonaniem zadania badany zamyka oczy i wyciąga ręce przed siebie. Próbę 

należy  wykonać  trzykrotnie.  Za  pierwszym  razem  głowa  ma  być  zwrócona  na  wprost, 

następnie  silnie  w  lewo  a  potem  w  prawo.  Sprawdzamy  odchylenie  drogi  od  wyznaczonej 

prostej,  dopuszczalne  jest  odchylenie  o  30 

0

  .  Odchylenie  od  prostej  większe  niż  30  stopni 

świadczy  o  zaburzeniu  systemu  sterowania  równowagą  spowodowanym  asymetrycznym 

napięciem mięśni karku 

Przy  zaburzeniach  błędnikowych  spowodowanych  nieprawidłowymi  odruchami  z  mięśni 

karkowych  (asymetria  napięcia  mięśniowego)  regułą  jest  to,  że  badany  przy  głowie 

skierowanej w lewo skręca (zbacza)  w prawo, a przy głowie skierowanej w prawo skręca w 

lewo. 

Literatura: 

1.

 

Zembaty A-. Kinezyterapia. Wyd . Kasper. 2002 

2.

 

Lennon S., Stokes M. Fizjoterapia w rehabilitacji neurologicznej. red Kwolek A.

 Elsevier 2009.