W Y K Ł A D   4  

0 7 . 1 1 . 2 0 0 8 R .  

R

OZWÓJ BUDŻETU 

U

NII 

E

UROPEJSKIEJ

 .............................................................................................................................. 1

 

Z

ASADY

 ............................................................................................................................................................... 1

 

E

TAPY PROCEDURY BUDŻETOWEJ

 ..................................................................................................................................... 2

 

D

OCHODY BUDŻETU 

U

NII 

E

UROPEJSKIEJ

 ............................................................................................................................ 2

 

T

RADYCYJNE DOCHODY WŁASNE

 .............................................................................................................................. 2

 

P

RZYCHODY Z 

VAT ................................................................................................................................................ 2

 

S

KŁADKI CZŁONKOWSKIE 

(

PRZYCHODY Z 

DNB) ............................................................................................................ 2

 

I

NNE ŹRÓDŁA

 ....................................................................................................................................................... 3

 

W

YDATKI BUDŻETU 

U

NII 

E

UROPEJSKIEJ

 ............................................................................................................................. 3

 

W

YDATKI Z BUDŻETU 

U

NII 

E

UROPEJSKIEJ DO 

2006

R

. ................................................................................................... 3

 

P

LAN FINANSOWY NA LATA 

2007

 

–

 

2013 ................................................................................................................. 3

 

 

ROZWÓJ BUDŻETU UNII EUROPEJSKIEJ 

R

OZWÓJ  BUDŻETU 

odzwierciedla  liczne  zmiany  jakie  nastąpiły  w  zakresie  integracji  Wspólnot  Europejskich 

w analizowanym okresie. 

Gdyby  wyrazić  wartość  wspólnotowego  budżetu  z  1970  roku  w  EURO  otrzymalibyśmy  kwotę  3,6  mld  EURO. 
W przeliczeniu na jednego mieszkańca ówczesnych Wspólnot Europejskich dawałoby to wydatki rzędu 19 EURO 
w skali roku. 

W 2000 roku budżet wspólnotowy zamknął się kwotą 93 mld EURO. Roczne wydatki Wspólnot Europejskich per 
capita wyniosły więc 250 EURO. 

Budżet z 2005 roku to płatności rzędu 106 mld EURO i zobowiązania na kwotę 116 mld EURO. 

Do głównych 

PRZYCZYN

 tak ogromnego wzrostu można zaliczyć: 

⇒  rozwój różnego typu polityk powierzonych przez państwa członkowskie strukturom europejskim; 
⇒  wzrost  liczby  krajów  objętych  integracją  z  sześciu  przez  piętnaście  do  dwudziestu  pięciu 

i dwudziestu siedmiu; 

ZASADY 

Sześć głównych zasad dotyczących budżetu Unii Europejskiej: 

⇒ 

ZASADA  JEDNOŚCI

  –  oznacza,  że  dochody  i  wydatki  wspólnoty  muszą  być  określone  w  jednym 

dokumencie; 

⇒ 

ZASADA UNIWERSALNOŚCI

 – stanowi, że dochody budżetowe nie mogą być przypisane do konkretnych 

pozycji  po  stronie  wydatków  budżetowych;  dodatkowo  zgodnie  z  tą  zasadą  wszystkie  dochody 

i wydatki muszą być przypisane do konkretnego roku budżetowego; 

⇒ 

ZASADA  JEDNOROCZNOŚCI

  –  określa,  że  operacje  budżetowe  są  odnoszone  do  danego  roku 

budżetowego;  w  ten  sposób  kontrola  działań  podejmowanych  przez  Wspólnoty  jest  łatwiejsza; 

Wspólnoty  muszą  pogodzić  tą  zasadę  z  faktem  podejmowania  wieloletnich  działań;  stąd  dwie 

perspektywy, określone w budżecie jako zobowiązania i płatności; 

Ekonomia Integracji Europejskiej – Wykład 4 

 

2 | 

S t r o n a  

07.11.2008 r. 

⇒ 

ZASADA  RÓWNOŚCI  DOCHODÓW  I  WYDATKÓW 

–  wymaga,  by  dochody  dla  danego  roku  finansowego 

pokrywały płatności na ten rok; nie dopuszcza się bowiem pożyczek; 

⇒ 

ZASADA  SPECYFIKACJI  WYDATKÓW 

–  oznacza,  że  niezbędne  jest  przypisanie  poszczególnych  kwot  do 

konkretnych  celów  w  celu  wyeliminowania  niejasności  zarówno  na  etapie  autoryzacji,  jak 

i wykonawstwa; 

⇒ 

SZACUNKOWA  WARTOŚĆ  DOCHODÓW  I  WYDATKÓW  BUDŻETU

  –  wyrażona  jest  w  euro,  mimo  że  część 

państw członkowskich pozostaje poza UGW; 

ETAPY PROCEDURY BUDŻETOWEJ 

P

ROJEKT 

budżetu Unii Europejskiej konstruuje Komisja Europejska, następnie mają miejsce 

KONSULTACJE 

w Radzie 

Unii  Europejskiej  i 

DWA  CZYTANIA 

w  Parlamencie  Europejskim.  Budżet 

REALIZUJE

  Komisja  Europejska  na  własną 

odpowiedzialność.  K

ONTROLĄ 

budżetu  zajmuje  się  Europejski  Trybunał  Obrachunkowy.  Rada  Unii  Europejskiej 

DODAJE 

swój 

KOMENTARZ

,  a  następnie  Parlament  Europejski 

ZATWIERDZA 

i 

UDZIELA 

Komisji  Europejskiej 

ABSOLUTORIUM

. 

DOCHODY BUDŻETU UNII EUROPEJSKIEJ 

TRADYCYJNE DOCHODY WŁASNE 

⇒  są częścią budżetu wspólnotowego począwszy od 01.01.1970

R

.; 

⇒  składają się na nie 

OPŁATY CELNE

, które są pobierane zgodnie z ogólnie przyjętymi taryfami celnymi 

przy ruchu towarowym z krajami trzecimi oraz 

PODATKI CELNE

, czyli opłaty uiszczane przy imporcie 

produktów rolnych z krajów nie należących do Wspólnot Europejskich; 

⇒  w 2000

R

. odpowiadały one 12%

 

wszystkich dochodów; 

⇒ 

OBECNIE 

wynoszoną one około 12%

 

dochodów budżetu; 

PRZYCHODY Z VAT 

⇒  zasilają budżet wspólnotowy od 1977

R

.; 

⇒  od  tego  czasu  państwa  członkowskie  były  zobowiązane  do  przekazywania  ok.  1%

  WPŁYWÓW

 

z tytułu podatku od wartości dodanej pobieranego w swoim kraju; 

⇒  w  latach  90.

 

średnia  wysokość  wpłacanych  przez  państwa  członkowskie  kwot  stanowiło  1,28% 

pobieranego VAT; 

⇒  przychody z VAT stanowiły w 2000

R

. około 35%

 

wszystkich wpłat do budżetu wspólnotowego; 

⇒ 

OBECNIE 

stanowią one około 14%; 

SKŁADKI CZŁONKOWSKIE (PRZYCHODY Z DNB) 

⇒  od 1988

R

.; 

⇒  oparte na 

DOCHODZIE NARODOWYM BRUTTO 

krajów członkowskich; 

⇒  celem  wprowadzenia  dodatkowego  źródła  dochodu  było  zwiększenie  dochodów  budżetu 

w związku  z 

ROZSZERZONYM  WACHLARZEM  POLITYK  I  PROGRAMÓW 

realizowanych  na  poziomie 

ugrupowania; 

⇒  w  2000

R

.  wpłaty  oparte  na  DNB  stanowiły  około  50%  wszystkich  dochodów  budżetu  Unii 

Europejskiej; 

⇒ 

OBECNIE

 jest to około 73%; 

 

 

Ekonomia Integracji Europejskiej – Wykład 4 

 

3 | 

S t r o n a  

07.11.2008 r. 

INNE ŹRÓDŁA 

⇒  są  to 

PODATKI PRACOWNIKÓW

  zatrudnionych  na  płaszczyźnie  unijnej, 

KARY PIENIĘŻNE 

pobierane  przez 

Komisję Europejską od przedsiębiorstw naruszających zasady wolnej konkurencji oraz 

ZYSKI Z ROKU 

POPRZEDNIEGO

; 

⇒  w 

ROKU 

2000

 

stanowiły 3%

 

wpływów budżetu Unii Europejskiej; 

⇒ 

OBECNIE 

stanowią około 1%

 

dochodów; 

WYDATKI BUDŻETU UNII EUROPEJSKIEJ 

Od  1988  roku  budżet  Unii  Europejskiej  tworzony  jest  w  oparciu  o  tzw.  Ramowy  Plan  Finansowy.  Dotychczas 

powstały 4 takie plany: 

⇒  na lata 1988

 

–

 

1992 

- 

pierwszy pakiet J. Delorsa, 

⇒  na lata 1993

 

–

 

1999 

- 

drugi pakiet J. Delorsa, 

⇒  na lata 2000

 

–

 

2006 

- 

utworzony w ramach dokumentu Agenda 2000 

⇒  na lata 2007

 

–

 

2013 

Ramowy  Plan  Finansowy  stanowi  porozumienie  co  do  maksymalnej  wysokości  wydatków  Unii  Europejskiej. 

W oparciu o te ustalenia co roku tworzony jest budżet. 

WYDATKI Z BUDŻETU UNII EUROPEJSKIEJ DO 2006R. 

1) 

ROLNICTWO

 

- 

ok. 47% 

2) 

FUNDUSZE STRUKTURALNE I FUNDUSZ SPÓJNOŚCI

 

- 

ok. 37% 

3) 

POLITYKA WEWNĘTRZNA

 

- 

ok. 6% 

4) 

AKCJE ZEWNĘTRZNE

 

- 

ok. 5% 

5) 

ADMINISTRACJA

 

- 

ok. 5% 

PLAN FINANSOWY NA LATA 2007 – 2013 

Plan finansowy na lata 2007 – 2013 koncentruje się wokół pięciu głównych elementów: 

1)  TRWAŁY WZROST 

T

RWAŁY WZROST

 jest podzielony na dwa oddzielne, choć wzajemnie zazębiające się obszary: 

  konkurencyjność dla wzrostu i zatrudnienia, obejmujący wydatki na badania i innowacje, 

edukację i szkolenia, sieci transeuropejskie, rynek wewnętrzny i polityki z nim związane, 

  spójność dla wzrostu i zatrudnienia, mający na celu zwiększenie konwergencji najsłabiej 

rozwiniętych Państw Członkowskich i regionów, uzupełnienie strategii trwałego rozwoju 
i wsparcie współpracy międzynarodowej; 

2)  ZARZĄDZANIE ROZWOJEM I ZACHOWANIE ZASOBÓW NATURALNYCH 

Z

ARZĄDZENIA ROZWOJEM I ZACHOWANIE ZASOBÓW NATURALNYCH

  obejmuje  wspólną  politykę  rolną  i 

wspólną  politykę  w  zakresie  rybołówstwa,  rozwój  obszarów  wiejskich  oraz  działania  w 
zakresie ochrony środowiska (w tym program Natura 2000). 

3)  OBYWATELSTWO, WOLNOŚĆ, BEZPIECZEŃSTWO I SPRAWIEDLIWOŚĆ 
4)  UNIA EUROPEJSKA JAKO GLOBALNY PARTNER 

U

NIA 

E

UROPEJSKA  JAKO  PARTNER 

skupia  wszystkie  akcje  zewnętrzne,  włączając  instrumenty 

przedakcesyjne. Europejski Fundusz Rozwoju oraz rezerwy. 

5)  ADMINISTRACJA