background image

CHOROBY UKŁADU 

KRĄŻENIA

CZEŚĆ DRUGA

Konrad Boblewski

Zakład Patofizjologii

background image

2

Plan seminarium

Niewydolność krążenia

Zastoinowa niewydolność 
krążenia/serca

Wstrząs 

Choroba niedokrwienna 
serca

background image

Niewydolność krążenia

background image

4

NIEWYDOLNOŚĆ KRĄŻENIA

OSTRA

OSTRA

PRZEWLEKŁA

PRZEWLEKŁA

ZASTOINOWA 

ZASTOINOWA 

NIEWYDOLNOŚĆ KRĄŻENIA

NIEWYDOLNOŚĆ KRĄŻENIA 

(CHF; NIEWYDOLNOŚĆ 

SERCA)

WSTRZĄ
S

background image

5

Zastoinowa Niewydolność 

Krążenia

 NIEWYDOLNOŚĆ SERCA – stan 
upośledzenia funkcji serca jako 
pompy, powodującej zmniejszenie 
przepływu krwi w tkankach.

background image

6

NIEWYDOLNOŚĆ 
KRĄŻENIA

background image

7

NIEWYDOLNOŚĆ 
KRĄŻENIA

Rodzaje odpowiedzi serca na zwiększone 

obciążenie

Zwiększenie akcji serca – związane ze zwiększeniem 

wydzielania katecholamin 

Zwiększenie siły skurczu (prawo Franka-Starlinga) – siła 

skurczu jest wprost proporcjonalna do rozciągnięcia 

włókien w rozkurczu (przed skurczem) – takie 

zwiększenie może być następstwem wzrostu ilości krwi 

dopływającej do serca

Przerost mięśnia serca – związany ze zwiększeniem 

ilości włókien mięśniowych w komórkach serca; 

powoduje zwiększenie objętości komórek; 

ponieważ nie towarzyszy mu wzrost ilości naczyń zwiększa 

ryzyko niedokrwienia

background image

8

KRZYWE Franka-Starlinga

Nonfailing

Failing

Ventricular

 

 

Performance

Ventricular End-Diastolic Volume

background image

9

PRZYCZYNY  NK

1.  Zaburzenia rytmu pracy serca 

2.  Wady zastawek

3.  Choroby osierdzia

4.  Wrodzone choroby serca

5.  Choroby mięśniówki serca

6.  Przyczyny pozasercowe

background image

10

USZKODZENI
E SERCA

NIEADEKWATNA 
PRACA SERCA

UKŁAD NERWOWY 
„NIEZADOWOLON
Y” 

WZMOŻONA 
STYMULACJA NERWOWO-
HORMONALNA

Patogeneza 
NK

background image

11

Zwiększona retencja

Na i H

2

O

obrzęk

Zastój

 w płucach

Zaburzenia

hemodynamiczne

Skurcz naczyń systemowych

 i wieńcowych

Wolne 

rodniki

Zwiększone zapotrzebowanie

 m. serca na tlen;

spadek podaży O

2

Niedokrienie i martwica

 miocytów

Postępujące zaburzenie

struktóry i funkcji serca

Postęp choroby 

Skrócenie przeżycia

PRZEWLEKŁ AKTYWACJA NEUROHORMONALNA

cytokiny

Toksyczne efekty angiotensyny II

i katecholamin

Apoptoza komórek

 mięśnia serca

NIEWYDOLNOŚĆ KRĄŻENIA 

NIEWYDOLNOŚĆ KRĄŻENIA 

 ZABURZENIE REGULACJI NEUROHORMONALNEJ

 ZABURZENIE REGULACJI NEUROHORMONALNEJ

background image

12

Zastoinowa Niewydolność Krążenia

Zastoinowa Niewydolność Krążenia

background image

13

OBJAWY NK

Prawokomorowe 

Obrzęki

Ból brzucha

Zaparcia 

Nudności

Wodobrzusze

Hepatomegalia

Splenomegalia

Lewokomorowe

Duszność

Kaszel

Szybki oddech

Duszność 
napadowa nocna

Krwioplucie

Orthopnoe

background image

14

NASTĘPSTWA NK

Zaburzenia 
krążenia 
mózgowego

Zmiany 
anatomiczne 
serca

Utrwalone 
nadciśnienie 
tętnicze

Przewlekła 
niewydolność 
nerek

Włóknienie 
śródmiąższowe 
płuc

Włóknienie 
wątroby

background image

15

Czas

Czas

Utrata komórek m. serca

Utrata komórek m. serca

Zanik kontroli ciśnienia krwi

Zanik kontroli ciśnienia krwi

Utrzymująca się stymulacja 

Utrzymująca się stymulacja 

nerwowo hormonalna

nerwowo hormonalna

Infekcje bakteryjne
Reakcje zapalne 
I odpowiedź immunologiczna
Początek wyniszczenia

Śmierć

Łagodna

Łagodna

Średnia

Średnia

Ciężka

Ciężka

Jakość

życia

Wystąpienie
Niewydolnoś
ci
krążenia

Nagła 

śmierć

incydenty

 wieńcowe

POSTĘP

NIEWYDOLNOŚĆ 

NIEWYDOLNOŚĆ 

KRĄŻENIA

KRĄŻENIA

background image

16

NIEWYDOLNOŚĆ KRĄŻENIA

OSTRA

OSTRA

PRZEWLEKŁA

PRZEWLEKŁA

CHF

WSTRZĄS

WSTRZĄS

KARDIOGENNY

HIPOWOLEMICZNY

WAZOGENN
Y

background image

17

DEFINICJA WSTRZĄSU

Stan obniżonej perfuzji komórek i tkanek 

spowodowanej:

spadkiem objętości krwi krążacej

spadkiem rzutu serca

redystrybucją krwi skutkującą spadkiem 
objętości krwi krążącej. 

background image

18

WSTRZĄS – 

PATOMECHANIZM 

ZABURZEŃ

UTRATA 
PŁYNÓW

ZMNIEJSZENIE DOSTĘPNOŚCI KRWI

OGRANICZENIE PRZEPŁYWU

PRZEPŁYW ZACHOWANY

MÓZG – SERCE - PŁUCA

ZACHOWANIE ŻYCIA

MIĘŚNIE 

SKÓRA

INNE TRZEWIA

OBJAWY

OBJAWY

background image

19

WSTRZĄS - OBJAWY

Zimna i blada 

skóra

Zaburzenia 

świadomości

 Obniżenie 

temperatury ciała 

Wzrost 

temperatury ciała 

we wstrząsie 

septycznym

Obniżenie 

ciśnienia

Pocenie się

Oliguria aż do 

anurii

Puls szybki i 

słabszy

Oddech szybki i 

głęboki 

stopniowo 

spłycający się

background image

20

WSTRZĄS 
HIPOWOLEMICZNY

utrata pełnej krwi lub utrata    
innych płynów

Następuje wskutek wydostania się krwi lub 

płynów do środowiska zewnętrznego lub 
ich sekwestracji w naturalnych jamach 
ciała, lub ich niedostatecznej podaży.

background image

21

WSTRZĄS KARDIOGENNY

obniżenie objętości minutowej 
serca poniżej poziomu 
zapewniającego prawidłową 
perfuzję tkanek.

Następuje wskutek :

Spadku kurczliwości mięśnia serca 
Zaburzenia rytmu pracy serca

 Uszkodzenia mechanicznego mięśnia 
serca 

Bloku przepływu krwi

background image

22

WSTRZĄS WAZOGENNY

Stan, w którym objętość krwi 

krążącej jest prawidłowa, nie 
wypełnia ona jednak patologicznie 
poszerzonego  łożyska 
naczyniowego.

ANAFILAKTYCZNY

SEPTYCZNY

NEUROGENNY

background image

23

DEFINICJE

Anafilaktyczny

Jest następstwem reakcji nadwrażliwości typu I; po 

wtórnym kontakcie z alergenem dochodzi do 

uwolnienia dużych ilości substancji rozszerzającej 

naczynia.

Septyczny

Stan  charakteryzujący się obecnością drobnoustrojów 

w krwi i ich  rozmnażaniem ( posocznica ); wydzielają 

one, lub uwalniają w trakcie rozpadu,  substancje 

wywierające działanie ogólnoustrojowe      między 

innymi  znacznego stopnia poszerzenie naczyń.  

Neurogenny

Jest to stan, w którym dochodzi do anatomicznego lub 

czynnościowego upośledzenia regulacji napięcia ścian 

naczyń

background image

Choroba niedokrwienna 
serca

CHNS

background image

25

CHNS

Choroba niedokrwienna serca-
(CHNS) jest to zespół chorób serca 
o różnej etiologii ale o wspólnym 
mechanizmie patofizjologicznym – 
dysproporcją pomiędzy 
zapotrzebowaniem a ilością tlenu 
dostarczanego do mięśnia serca

background image

26

PIERWOTNA CHNS 

Miażdzyca tętnic wieńcowych

Miażdzyca tętnic wieńcowych

Zwężenie tętnic wieńcowych

Zwężenie tętnic wieńcowych

Zatory tętnic wieńcowych

Zatory tętnic wieńcowych

Urazy tętnic wieńcowych 

Urazy tętnic wieńcowych 

serca i

serca i 

Anomalie tętnic 

Anomalie tętnic 

wieńcowych

wieńcowych

background image

27

WTÓRNA CHNS

Stany spastyczne tętnic

Stany spastyczne tętnic

Zaburzenia hemodynamiczne

Zaburzenia hemodynamiczne

Zaburzenia regulacji 

Zaburzenia regulacji 

neurohormonalnej

neurohormonalnej

Zaburzenia hematologiczne

Zaburzenia hematologiczne

Zatrucia tlenkiem węgla

Zatrucia tlenkiem węgla

Przedłużające się 

Przedłużające się 

niedociśnienie

niedociśnienie

 

 

background image

28

CHNS - czynniki 
wpływające na podaż tlenu 
w sercu

background image

29

CHNS - czynniki 
wpływające na zużycie 
tlenu w sercu

background image

30

Patogeneza niedokrwienia

background image

31

O

2

NIEDOKRWIENIE

JĄDRO

KOMÓRKO

WE

mitochondriu

m

K

+

, Mg

2+

,  PO

4

3-

adenozyna

AST

CYTOSOL

CPK

LDH

ALAT

T

R

O

P

O
N

I

N

A

T

M

I

O
G

L

O

B

I

N

A

Kwas 

mlekow

y

miofybry
le

Niedokrwienie komórki 

mięśnia serca

background image

32

Patogeneza objawów 

zawału serca

Niedokrwienie 
mięśnia serca

 CO

 podaży 

O

2

 

Aktywacja 

układu 

współczulnego

 HR

 przepływu 

w naczyniach 

trzewnych

 przepływu 

naczyniach 

skórnych

Aktywacja 
gruczołów 

potowych

Nudności, wymioty

Zimna, blada i spocona skóra

Niepokój

Gliokoliza 

beztlenowa

 kwasu 

mlekowego

BÓL

background image

33

Postaci CHNS

Dławica 

piersiowa

Zaburzen

ia rytmu

Niewydolnoś

ć krążenia

Zawa
ł 

Nagła 
śmierć 
serco
wa

background image

34

Terminologia

Choroba wieńcowa to CHNS spowodowana 
miażdżycą naczyń wieńcowych

Jest to najczęstsza przyczyna CHNS, ale nie jedyna

 Zawał serca- niedokrwienna martwica 
mięśnia serca będąca najczęściej następstwem 
nagłego zmniejszenia przepływu krwi przez 
określony segment mięśnia

background image

35

Terminologia

Dławica piersiowa

Dławica piersiowa

jest to zespół objawów 

klinicznych wywołanych niedokrwieniem serca, 

charakteryzujący się napadowo występującym uczuciem 

dyskomfortu, ucisku lub rozpierania w okolicy 

przedsercowej, w typowych przypadkach wywołany przez 

wysiłek i ustępujący w spoczynku lub po podjęzykowym 

podaniu nitrogliceryny.

Dławica wysiłkowa

Ból pojawia się w czasie wysiłku, zwłaszcza w chłodne dni 

Po posiłku

W następstwie silnej emocji

Szybko ustępuje w spoczynku

Wyróżniane są też inne postaci 

dławicy piersiowej

dławicy piersiowej 

związane z obrazem bólów lub ich nasileniem (np. 

Prinzmetala; niestabilna)

background image

36

Czynniki ryzyka CHNS

Endogenne

wiek

płeć męska

choroba 
niedokrwienna w 
rodzinie

hiperlipidemia 

nadciśnienie

cukrzyca

czynniki 
hemostatyczne

Egzogenne 

/ podlegające 

modyfikacji

 /

palenie tytoniu

stres

nadwaga

mierna aktywność 
fizyczna

background image

37

CZYNNIKI RYZYKA CHNS

Palenie tytoniu

Palenie tytoniu- istnieje bezpośredni związek 

pomiędzy ilością wypalanych papierosów a 

śmiertelnością z powodu CHNS

Hiperlipidemia

Hiperlipidemia – zapadalność na CHNS rośnie 

wykładniczo powyżej stężenia cholesterolu w osoczu.

Czynniki hemostatyczne

Czynniki hemostatyczne- zwiększone stężenie 

czynników krzepnięcia VII, VIII, PAI-1 i fibrynogenu = 

zwiększenie ryzyka CHNS

Spożycie alkoholu

Spożycie alkoholu- jakkolwiek im większe spożycie 

tym większe ryzyko CHNS, ale całkowita abstynencja 

też jest uważana za czynnik ryzyka ( dawka 

graniczna to 30 g/24godz).  


Document Outline