TARCZYCA – położenie

TARCZYCA – położenie



Pod mięśniami

podgnykowymi i

blaszką

przedtchawiczą

powięzi szyi na

chrząstce

tarczowatej krtani

i na przedniej

ścianie górnej

części tchawicy.

TARCZYCA – położenie



Węzina – II i III chrząstka tchawicy



Płat prawy i lewy – leżą na płytkach

chrząstki tarczowatej, sięgają w głąb

pomiędzy krtań a powrózek

naczyniowo-nerwowy szyi.



Często występuje – nieparzysty płat

piramidowy

PRZYTARCZYCE



W postaci dwóch par – górnych i

dolnych



Leżą na tylnej powierzchni płatów

bocznych tarczycy, w pobliżu ich

tylno-przyśrodkowego brzegu



Gruczoły te leżą najczęściej w części

tarczycy zaopatrywanej przez

gałęzie tętnicy tarczowej dolnej.

TARCZYCA – budowa

histologiczna



Otoczona torebką

łącznotkankową, od której

odchodzą odnogi w głąb

narządu tworząc zrąb.



Miąższ składa się z

pęcherzyków i leżących

na ich obwodzie komórek



Światło pęcherzyków

wypełnione jest koloidem

– tyreoglobuliną (w jej

postaci jodowanej są

przechowywane hormony)

Regulacja czynności

tarczycy



TSH

-pobudza syntezę

tyreoglobuliny,

-pompowanie

jonów jodu,

-wydzielanie

jodotyronin

Najważniejsze zaburzenia

czynności gruczołu

tarczowego



Niedoczynność gruczołu tarczowego



Nadczynność gruczołu tarczowego



Oftalmopatia endokrynna



Przewlekłe zapalenie gruczołu

tarczowego

(choroba Hashimoto)



Choroby nowotworowe gruczołu

tarczowego

Niedoczynność tarczycy



Wrodzona – gł. brak, dysplazja lub

ektopia gruczołu tarczowego



Nabyta

a) pierwotna – spowodowana

chorobą autoimmunologiczną, lub

jatrogennie po strumektomii, po

leczeniu jodem promieniotwórczym,

lekami.

b) wtórna – niedoczynność

przedniego płata przysadki

Niedoczynność tarczycy



Objawy:

apatia, wyczerpanie, spowolnienie

Przedłużenie czasu odruchu ze ścięgna piętowego

(Achillesa)

Zwiększona wrażliwość na zimno

Sucha, zimna, ciastowata skóra

Może wystąpić uogólniony obrzęk śluzowaty

Suche, kruche włosy

Szorstki, ochrypły głos

Bradykardia, powiększenie sylwetki serca

Przyspieszony rozwój miażdżycy

Możliwe zaburzenia cyklu menstruacujnego.

Nadczynnść tarczycy



Przyczyny:

Nadczynność pochodzenia

autoimmunologicznego (choroba

Gravesa-Basedowa)

Spowodowana autonomią

czynnościową – gł. wole spowodowane

niedoborem jodu.

Inne: towarzysząca rakowi tarczycy,

nadczynności ośrodkowa

Nadczynnośc tarczycy

Objawy:

-wole – obficie unaczynione

-niepokój psychoruchowy

-częstoskurcz zatokowy

-zmniejsznenia masy ciała mimo

nadmiernego łaknienia

-ciepła, wilgotna skóra,

-nietolernacja ciepła

-częste oddawanie stolca, a nawet biegunka

-upośledzona tolerancja glukozy

-zaburzenia miesiączkowania (rzadziej niż u

chorych z niedoczynnością)

Nadczynnośc tarczycy

Dodatkowe objawy w chorobie Gravesa-

Basedowa:

Oftalmopatia endokrynna

Triada Basedowa – wole, wytrzeszcz,

częstoskurcz

Obrzęk przedgoleniowy (u 5% chorych)

(odkładanie mukopolisacharydów w

tkance podskórnej)

Epidemiologia choroby

Graves-Basedowa



najczęstsza przyczyna nadczynności tarczycy,



K>M 7:1, gł. 30 – 50 r.ż.



podatność genetyczna: HLA B8 i DR3 w rasie

kaukaskiej, czynniki

środowiskowe:



bakteryjne – reakcje krzyżowe (Yersinia

enterocolitica, E. coli)



wirusowe



podłoże

autoimmunologiczne:



antygeny – receptory TSH



przeciwciała przeciw receptorom TSH:



pobudzają wzrost i funkcje gruczołu



hamująco na receptor – blok jego czynności

objawy:



oftalmopatia:



odpowiedź immunologiczna przeciw fibroblastom



zajęte tkanki miękkie,



dysfunkcja mięśni oko – ruchowych,



uszkodzenie rogówki, zajęty n. II,



wytrzeszcz.



obrzęk przed goleniowy



powiększona (rozlana) tarczyca



dermatopatie



akropatia



symetryczna, powiększona tarczyca ze szmerem (3% brak

wola – różnicować z zapaleniem cichym tarczycy).



zgrubienie paliczków dystalnych (ręce, stopy)

Rozpoznanie:



badania laboratoryjne:



FT4, FT3, TSH (niskie nic nie mówi)



TPO, ATG, TRAb (rec. TSH przeciwciał)



badania obrazowe:



↑

wychwytu radiojodu



badanie ultrasonograficzne: jaka struktura, czy

są zmiany ogniskowe, gdy obraz jednorodny to

odstępujemy od scyntygrafi,



TK, MRI – ocena zmian ocznych, wykluczenie

innych przyczyn wytrzeszczu (tętniaka lub guza

tej okolicy)

Leczenie:



tyreostatyki:



pochodne tiouracylu – metylo-, propylo-, benzylo-,



pochodne tioamidu – metimazol, tiamazol, karbimazol.



objaw uboczny: agranulocytoza (0,1 – 0,5% przypadków)



gdy objawy: złe samopoczucie, gorączka, nietypowa

angina – zrobić morfologię



60 – 70% remisja (eutyreoza) związana z wiekiem (im

młodszy tym gorszy efekt leczenia)



radiojod:

promienie β niszczą tyreocyty w promieniu 2

cm co hamuje ich podziały



przeciwskazanie bezwzględne: ciąża



tyrektomia



inne leki:



β – blokery: wspomagają też układ krwionośny



jod nieorganiczny – w przełomie



nadchloran potasu



gliokokortykosteroidy – wspomagająco, przełomy

Nadczynność tarczycy-

leczenie zabiegowe



Wskazania do leczenia chirurgicznego

Duże wole

Objawy ucisku na inne narządy

Podejrzenie zezłośliwienia zmian

Przełom tarczycowy



Powikłania:

-niedoczynność tarczycy (10%)

-porażenie nerwu krtaniowego wstecznego

(<1%)

-tężczyczka z powodu usunięcia przytarczyc

-wyjątkowo rzadkow- zgon

Choroby nowotworowe



Podział:

NIEZŁOŚLIWE:

Gruczolaki

-mogą mieć

niejednolitą

budowę

mikroskowpową i

różną czynność

hormonalną.

-płat lewy znajdował

się między

tchawicą a

przełykiem i był

przyczyną

duszności.

Choroby nowotworowe

ZŁOŚLIWE

1.Raki zróżnicowane :

- rak brodawczakowaty

-rak pęcherzykowaty

2.Raki niezróżnicowane

3.Rak rdzeniasty (z komórek C)

4.Mięsaki

5.Przerzuty nowotworów

przytarczycowych do tarczycy



Tarczyca normalnej wielkości,

guz znajdujący się w dolnym

biegunie długości ok. 8cm jest

guzem przytarczycy

Document Outline