URAZY U DZIECI

2

PODEJŚCIE DO PACJENTA PEDIATRYCZNEGO

• Bądź nastawiony pozytywnie i 

ostrożnie dobieraj słowa

• Wyjaśnij co robisz i dlaczego 
    - Szczególnie opatrując dziecko
• Używaj sprzętu odpowiedniego dla 

dzieci

• Zawsze rób to, co jest najlepsze dla 

pacjenta

3

RODZICE

• Weź pod uwagę rodziców, kiedy leczysz dziecko
• Rozmawiaj z rodzicami i dzieckiem
• Bądź pewny swoich decyzji i postępuj 

profesjonalnie

– Również w zachowaniu i ubiorze

• Spróbuj zaangażować rodziców do opieki nad 

dzieckiem

• Postaraj się nie oddzielać dziecka od członków 

rodziny 

4

WYPOSAŻENIE

• Uzyskaj sprzęt właściwy do pomocy 

pacjentom pediatrycznym

• Zorganizuj “Pediatryczny zestaw 

urazowy”

– Użyj przy tym taśmy Broselow’a 
– Ułóż sprzęt według rozmiaru i wieku
– Umieść w nim kartę z normami 

parametrów życiowych dla danego wieku

5

TAŚMA BROSELOW’A

6

OCENA

• Taka sama jak dla innych pacjentów 

urazowych

– Ocena miejsca zdarzenia
– Wstępne badanie urazowe
– Zabiegi ratujące życie i podjęcie decyzji o 

transporcie

– Badanie szczegółowe
– Dalsze badanie

7

OCENA MIEJSCA ZDARZENIA

• Upadki najczęściej mają wspólny mechanizm

–  

“uraz głowy”

• Wypadki komunikacyjne często powodują 

urazy wewnętrzne

• Podejrzewaj krzywdzenie dziecka jeśli:

– Historia nie odpowiada urazowi
– Długi czas pomiędzy urazem a wezwaniem
– Relacje ulegają zmianom

8

PRAWIDŁOWA CZĘSTOŚĆ ODECHU

• Noworodki 30-50
• Niemowlaki30-40
• Dzieci starsze 20-30
• Oddech >40/min sugeruje 

niewydolność oddechową (poza 
noworodkami)

9

PRAWIDŁOWA CZĘSTOŚĆ PRACY SERCA

• Noworodki 120-160
• 6 mc. - 1 roku 120-140
• 2 - 4 lat

100-110

• 5 - 8 lat

90-100

• > 8 lat 80-100

• Słaby, szybki puls z częstością >130 sugeruje 

wstrząs u wszystkich  dzieci, poza noworodkami

10

PRAWIDŁOWE

 

WARTOŚCI 

CIŚNIENIA SKURCZOWEGO 

KRWI

• Noworodek

>60

• 6 mc. - 1 roku

70-80

• 2 - 4 lat

80-90

• 5 - 8 lat

90-100

• 8 - 12 lat

100-110

• >12 lat

100-120

11

OBLICZANIE PRAWIDŁOWEGO 

CIŚNIENIA SKURCZOWEGO

 

• 80 + (wiek w latach x 2)
• Skurczowe CTK <80 u dzieci    i 

< 70 u niemowlaków sugeruje 
wstrząs

12

DROŻNOŚĆ DRÓG ODDECHOWYCH

• Pozycja neutralna - zwinięty ręcznik pod barkami 
• Luksacja żuchwy
• Uzyskanie drożności przez usta

– Rurki nosowo gardłowe są za małe dla dzieci

• Gruszka do odsysania

– Noworodki oddychają przez nos

• Pediatryczny worek samorozprężalny

– Nie stosować bez zastawek ciśnieniowych
– Właściwa rozmiarem maska

13

DROŻNOŚĆ DRÓG ODDECHOWYCH

 

• Intubuj przez usta
• Dobór rozmiaru rurki intubacyjnej:

– Rozmiar małego palca dziecka
– Rozmiar zewnętrznego obrysu nozdrzy
– Bez mankietów uszczelniających do 

rozmiaru 6 mm

• Rozmiar rurki = 4 + 1/4 wiek w latach

14

OCENA KRĄŻENIA

• Poziom świadomości
• Akcja serca

– >130 sugeruje wstrząs u wszystkich 

dzieci  z wyłączeniem noworodków

• Ciśnienie krwi

– < 80 sugeruje wstrząs u wszystkich          

        z wyłączeniem noworodków

• Kolor skóry i jej wygląd

15

ZAAWANSOWANE ZABIEGI

• Intubacja i dostęp dożylny są często 

bardzo trudne do wykonania na miejscu 
zdarzenia

• Jeżeli to możliwe, opóźnij stosowanie 

zaawansowanych zabiegów, aż do 
momentu dotarcia do Izby Przyjęć

16

POSTĘPOWANIE         WE WSTRZĄSIE

• Utrzymanie drożności dróg oddechowych, 

wraz ze stabilizacją kręgosłupa szyjnego

• Tlen - duży przepływ
• Zatamowanie krwotoków
• Dostęp dożylny/doszpikowy 

– 20ml/kg m.c. bolus 0,9%NaCl

• Szybki transport

17

URAZY GŁOWY

• Utrzymanie drożności  dróg 

oddechowych wraz ze stabilizacją 

kręgosłupa szyjnego

• Tlen - duży przepływ

• Utrzymanie ciśnienia krwi

• Zapobieganie aspiracji

• Kontrola i zanotowanie GCS

– “INTUBACJA NA 8”

Najczęstsza przyczyna 

pourazowej śmierci dzieci

18

URAZY KLATKI PIERSIOWEJ

• Złamania żeber i wiotka klatka piersiowa
• Odma opłucnowa i stłuczenie płuca 

występują wspólnie

• Objawy niewydolności oddechowej

– Tachypnöe (częstość >40)
– Chrząkanie
– Zaciąganie skrzydełek nosa
– Zaciąganie przestrzeni międzyżebrowych

19

URAZY BRZUCHA

• Tępe urazy brzucha

– Druga przyczyna pourazowej 

śmierci dzieci 

– Bądź przygotowany do leczenia 

wstrząsu

20

URAZY KRĘGOSŁUPA

• Rzadko  występują przed okresem 

młodzieńczym, ale katastrofalne w skutkach 
jeżeli do nich dojdzie

• Takie same zasady unieruchamiania, jak dla 

dorosłych

• Używaj podkładek pod barki, aby utrzymać 

szyję w pozycji neutralnej

• Kołnierz ortopedyczny nie jest konieczny jeśli 

głowa jest

 

prawidłowo unieruchomiona

21

FOTELIKI SAMOCHODOWE

• Dziecko bez widocznych 

obrażeń, może być 

unieruchamiane                    

 i transportowane w foteliku

• Dziecko z obrażeniami 

powinno być z niego 

wyciągnięte, ustabilizowane  

                     i 

transportowane na desce 

ortopedycznej

22

PROFILAKTYKA

• EDUKACJA RODZICÓW I DZIECI

– Używania fotelików w samochodach
– Zapinania pasów
– Bezpiecznego 
   przebywania nad wodą 
– Bezpieczeństwa  p/pożarowego
– Używania kasków
– Korzystania z pojazdów terenowych
– Zasad korzystania z poduszek 

powietrznych 

23

PODSUMOWANIE

• Przewidywać problemy specyficzne          

dla dzieci

• Starać się nie oddzielać dzieci od rodziców
• Znać (lub mieć dostępne) prawidłowe 

parametry dla dzieci

• Dysponować właściwym sprzętem
• Wcześnie powiadomić szpital