Choroby wirusowe:

Różyczka- (łac. RUBEOLA )



to choroba (wywołana przez wirus

różyczki, atakujący drogi oddechowe)

wieku dziecięcego, przebiegająca zwykle

łagodnie z plamistą różową wysypką

na skórze, nieżytem gardła i obrzękiem

węzłów limfatycznych, zwłaszcza

karkowych i okolicy potylicy, najczęściej

bezgorączkowo. Często jednak przebiega

bezobjawowo.



Do zakażenia dochodzi drogą kropelkową.

Okres wylęgania choroby stanowi od 12

do 23 dni (w tym czasie wirus

rozprzestrzenia się w węzłach chłonnych),

zaś 7 dni przed wystąpieniem wysypki

rozpoczyna się okres zaraźliwości, który

kończy się 3 – 5 dni po wystąpieniu

wysypki. Najczęściej dzieci chorują

na różyczkę zimą i wczesną wiosną.



Jednym z początkowych objawów różyczki są

powiększone i bolesne przy dotykaniu węzły chłonne

na potylicy, za uszami i na szyi. Czasami obrzęk

węzłów utrzymuje się przez parę tygodni, ale nie jest

to niebezpieczne dla dziecka. Łagodna gorączka

także charakteryzuje różyczkę. W drugim / trzecim

dniu choroby na skórze pojawia się płaska, drobna

czerwonoróżowa wysypka, utrzymująca się przez

kilka dni. Wysypka na twarzy i tułowiu podobna jest

bardzo do odrowej, jednak same objawy są mniejsze

i stan chorego jest lepszy. Drobne plamki w ciągu

paru godzin zlewają się ze sobą, tak, że skóra wydaje

się bardziej zaczerwieniona niż pokryta wysypką.



W ciągu 2-3 dni wysypka znika i nie

pozostawia żadnych śladów, reszta

objawów także ustępuje w okolicy 4 /

5 dnia choroby. Bywa, że

Rubeola

nie

jest rozpoznana, gdyż nie zawsze

widoczne są jej typowe objawy: czyli

wysypka i powiększone węzły chłonne.



Mimo, że różyczka jest chorobą łagodną

i powikłania przemawiają bardzo rzadko, to

jednak są bardzo niebezpieczne –

w szczególności, kiedy choroba ujawnia się

u kobiet w ciąży (do 12 tygodnia). Choroba

może spowodować bardzo poważne zmiany

rozwojowe. Fetopatie spowodowane zakażeniem

wirusem różyczki

in utero

noszą nazwę

zespołu

Gregga

(zespół Gregga, to zespół wrodzonych

wad wywołanym zakażeniem

wewnątrzmacicznym płodu, wirusem różyczki).

W Skład zespołu

wchodzą:

* uszkodzenie mózgu - microcephalia,

* wady gałek ocznych - katarakta, jaskra,

zapalenie siatkówki i naczyniówki, małoocze,

* wady serca i dużych naczyń - ubytki

przegrody międzyprzedsionkowej

i międzykomorowej, zwężenie tętnicy

płucnej i przetrwały przewód tętniczy,

* układ nerwowy,

* inne - głuchota ośrodkowa, upośledzenie

psychoruchowe.



Kobiety w ciąży, które miały kontakt

z chorym dzieckiem powinny

niezwłocznie zgłosić się do lekarza.

Ryzyko wad wrodzonych jest tym

większe, im wcześniejsza jest ciąża.

Po 20 tygodniu ryzyko wystąpienia

wad wrodzonych spada do zera.



Różyczki się nie leczy, podobnie jak większości

chorób zakaźnych wieku dziecięcego. Gdy

dziecko ma gorączkę można zastosować

naturalne metody jej obniżania lub podać mu

środki przeciwgorączkowe. Chory powinien

pozostawać w domu podczas choroby

i w tydzień po ustąpieniu wysypki. Względne

zapobieganie zakażeniu stosuje się wobec

kobiet ciężarnych oraz po ewentualnym

kontakcie z wirusem podaje się

gamma-globulinę.



Najskuteczniejszą ochroną przed różyczką jest

jednak szczepienie. Można je wykonać, gdy

dziecko ma 13 - 15 miesięcy życia. Trzeba je

powtórzyć w wieku 13 lat. Szczególnie radzi

się szczepić dziewczynki. Odporność

na zakażenie przyda się w przyszłości, gdyż

różyczka jest bardzo niebezpieczna dla kobiet

w pierwszych tygodniach ciąży: jej wirus może

spowodować uszkodzenie płodu – jak było to

wspomniane wcześniej. Przebycie różyczki

zapewnia odporność do końca życia.

Świnka - nagminne

zapalenie ślinianek



Świnka jest to ostra wirusowa

choroba zakaźna przebiegająca z

gorączką i bolesnym obrzękiem

gruczołów ślinowych - najczęściej

przyusznych, rzadziej

podżuchwowych lub podjęzykowych

i nierzadko z objawami ze strony

centralnego układu nerwowego

Źródło zakażenia



Źródłem zakażenia jest chory

człowiek oraz osoby z

bezobjawowym przebiegiem

choroby.

Drogi szerzenia



Do zakażenia dochodzi głównie

drogą kropelkową lub przez kontakt

bezpośredni z chorym; rzadziej

przez kontakt pośredni (przedmioty

świeżo zakażone śliną osób

chorych).

Wrota zakażenia



Wrotami zakażenia jest błona

śluzowa górnych dróg

oddechowych, gdzie następuje

namnażanie wirusa i rozsiew za

pośrednictwem krwi do narządów

wewnętrznych. Choroba zaczyna się

nagle.

Objawy i przebieg choroby



Okres wstępnych objawów jest dość krótki,

objawy w nim występujące mało

charakterystyczne. U chorego może pojawić się

złe samopoczucie, ogólne rozbicie, utrata

łaknienia, dreszcze, podwyższona ciepłota ciała,

a u dzieci dodatkowo wymioty i bóle brzucha.

Po okresie objawów wstępnych następuje

szybkie powiększanie gruczołów ślinowych,

najczęściej w okolicy przyusznej, sugerujące

czasami zapalenie ucha środkowego.



Obrzęk może być jednostronyy, stopniowo w ciągu

24 - 48 godz. powstaje obrzmienie drugiej ślinianki.

Narastającemu obrzękowi towarzyszy ból nasilający

się przy jedzeniu kwaśnych potraw. W okresie

powiększenia ślinianek nadal utrzymują się objawy

ogólne, takie jak złe samopoczucie , ogólne rozbicie

oraz gorączka ( na ogół niezbyt wysoka, trwająca

około tygodnia). Wirus świnki atakuje narządy

wywodzące się z mezenchymy, dlatego, oprócz

gruczołów ślinowych , dodatkowo, w różnym

stopniu, mogą być zajęte narządy, takie jak

tarczyca, gruczoły sutkowe, trzustka, jajniki, jądra,

najądrza oraz ośrodkowy układ nerwowy.



W 10 do 15% przypadków dochodzi do

świnkowego zapalenia opon mózgowo-

rdzeniowych i mózgu. W tym przypadku

objawy w postaci bólów głowy,

nudności, wymiotów rozpoczynają się w

5-7 dniu po wystąpieniu stanu

zapalnego ślinianek. Mogą również

występować stany zapalne ośrodkowego

układu nerwowego bez zajęcia ślinianek

i objawów sugerujących świnkę



Trwałym następstwem poświnkowego

zapalenia opon mózgowo rdzeniowych

może być uszkodzenie nerwu

słuchowego i jednostronna głuchota.



Innym częstym powikłaniem,zwłaszcza

u osób chorujących na świnkę w wieku

dojrzałym jest zapalenie trzustki i jąder.



Wrażliwość na zakażenie -

powszechna. Po przebyciu choroby

występuje trwała odporność.

Niemowlęta do 6- 8 -miesiąca życia

chorują rzadko, ponieważ posiadają

przeciwciała ochronne przekazane

przez matkę.

Leczenie i zapobieganie



Leczenie świnki jest wyłącznie

objawowe; brak jest środków swoiście

działających. Należy zwrócić główną

uwagę na właściwe pielęgnowanie

chorego dziecka, zalecając pobyt w

łóżku przez okres utrzymywania się

objawów klinicznych, częste pojenie

lub płukanie ust.



Ulgę przynosi stosowanie miejscowo

okładów ogrzewających na ślinianki.

Zapobieganie śwince ogranicza się do

izolacji chorego przez okres

utrzymywania się objawów klinicznych

(nie krócej niż 9 dni). Nie stosuje się

izolacji osób kontaktujących się z chorym.

Obecnie w zapobieganiu tej chorobie

coraz szerzej stosowane są szczepienia

Jak śwince zapobiegać?



Każdy na pewno zadaje sobie pytanie jak uniknąć tej

choroby. Zapobieganie śwince uwzględnia izolację

chorego przez okres utrzymywania się objawów

klinicznych. Jednak okres zaraźliwości rozpoczyna się

2 – 6 dni przed wystąpieniem objawów klinicznych i

trwa do 9 dni od początku choroby. Ta izolacja

najczęściej jest spóźniona ponieważ zakaźność

chorego występuje, gdy nie możemy jeszcze świnki

rozpoznać. Czyli ktoś już zarażony, a nie mający

jeszcze objawów, zaraża swoje otoczenie. Świnka

przebiegająca bez stanu zapalnego ślinianek jest

również zaraźliwa. Czyli ktoś może myśleć, że jest po

prostu przeziębiony, gdyż nie rozwinęły się u niego

objawy typowe dla świnki, i jednocześnie rozsiewać

wirusa w swoim otoczeniu.



Jak postępować w przypadku

kontaktu z osoba chorą? Pamiętać

należy jak wirus się rozprzestrzenia

– drogą kropelkową. Należy więc

unikać picia z jednego kubka,

dokładnie myć sztućce, myć ręce

itp. Słowem zachować zdrowy

rozsądek.

Szczepienia ochronne.



Od niedawna jest sposób na świnkę. Tym sposobem

są szczepienia. Po zaszczepieniu, nawet jeśli dziecko

zachoruje (a może udać się uniknąć tej choroby) –

świnka będzie miała lekki przebieg. Jest to najlepszy

sposób na uniknięcie powikłań. W Polsce na przykład

małe dzieci są szczepione obowiązkowo w wieku 13-

14 m-cy (szczepienie bezpłatne). Szczepionka jest

skuteczna do ok. 7 roku życia. Zalecane jest kolejne

szczepienie w 7 roku życia (w Polsce – płatne).

Szczepienia zalecane to takie, które każda dbająca o

zdrowie i prawidłowy rozwój dziecka matka powinna

wykonać. Jednak z uwagi na brak środków w budżecie

państwa, koszt zakupu szczepionki pokrywają rodzice.



W państwach, w których wprowadzono

masowe szczepienia przeciw śwince,

roczne liczby zachorowań, jak również

zapadalność, zdecydowanie spadły.

Według danych WHO spośród 214

państw, będących członkami Światowej

Organizacji Zdrowia, aż 82 państwa

wprowadziły masowe szczepienia

przeciw śwince.



Od lat siedemdziesiątych połączono szczepionki

przeciw odrze, śwince i różyczce w jedną ampułkę -

dzięki temu dziecko przy jednym ukłuciu nabywa

odporności przeciwko trzem chorobom zakaźnym.

Od tego czasu liczba zachorowań w krajach, w

których szczepionka ta jest obowiązkowa,

systematycznie maleje. Szwecja i Finlandia są już

praktycznie wolne od zachorowań na odrę i na

świnkę. W krajach, które nie stosują powszechnych i

obowiązkowych szczepień świnka i różyczka pojawia

się epidemicznie co 2 -4 lata, szczególnie często

chorują dzieci uczęszczające do żłobków i

przedszkoli.

Na zakończenie…



Świat jest tak urządzony, że bytujemy

razem z wirusami, bakteriami,

pasożytami. Są one przyczyną chorób, z

którymi musimy walczyć. Orężem w tej

walce oprócz leków, szczepień i

fachowej pomocy personelu

medycznego jest wiedza. Mam nadzieje,

że artykuł ten pozwolił lepiej poznać

jedną z licznych chorób, przez co też

umożliwi lepszą ochronę przed nią.

Document Outline